50 soru · LGS

LGS Sözel Deneme 4 Cevap Anahtarı ve Çözümleri

LGS Sözel Deneme 4 cevap anahtarı ve 50 sorunun adım adım çözümü: her soruda doğru seçenek, konu, zorluk ve ayrıntılı açıklama.

Adım adım

Soru soru çözümler

Soru 1

  • Paragraf yapısı: cümle sıralama, boşluk/parça tamamlama, cümle çıkarma/yerleştirme
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Mahalle kütüphanesi bu yaz her cuma akşamı gece okuma etkinliği başlattı. İlk haftalarda katılım çok yüksekti. (I) ……, son haftalarda gelenlerin sayısı belirgin biçimde azaldı. (II) ……, kütüphane yönetimi çocukların tercihlerini öğrenmek için kısa bir anket hazırlamaya karar verdi. (III) ……, katılımcıların görüşüne başvurmak etkinliğin sürdürülebilirliği açısından önemlidir.

Bu paragrafta numaralanmış boşluklara sırasıyla hangi ifadeler getirilmelidir?

  1. A

    Böylece, bu nedenle, kısacası

  2. B

    Ancak, kısacası, bu nedenle

  3. C

    Ancak, bu nedenle, kısacası

    Doğru cevap
  4. D

    Bu nedenle, ancak, kısacası

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci boşluğun önündeki cümlede katılımın çok yüksek olduğu, arkasındaki cümlede ise sayının azaldığı anlatılır. İki durum birbirine zıt olduğu için bu boşluğa karşıtlık bildiren "ancak" gelir. İkinci boşluğun önündeki azalma, yönetimin anket hazırlama kararının nedenidir; neden-sonuç ilişkisini kuran "bu nedenle" bu boşluğa uyar. Üçüncü boşluk, paragrafın sonunda katılımcı görüşüne başvurmanın önemini toplayan cümlenin önünde yer aldığı için özetleme bildiren "kısacası" ile tamamlanır. Çeldiriciler: "Böylece, bu nedenle, kısacası" dizisi birinci boşluğa sonuç bildiren "böylece" koyar; oysa yüksek katılım azalmanın nedeni değildir, bu yüzden burada karşıtlık gerekir. "Ancak, kısacası, bu nedenle" dizisinde ikinci boşluğa özetleme ifadesi gelir; oysa bu boşluk anket kararının nedenini bağlamalıdır. "Bu nedenle, ancak, kısacası" dizisinde ilk iki ifadenin yeri değişmiştir: sonuç ilişkisi karşıtlık yerine, karşıtlık ilişkisi de sonuç yerine konulmuştur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 2

  • Sözcükte anlam: gerçek/mecaz/terim anlam, çok anlamlılık, eş/zıt/yakın anlam, bağlama göre anlam
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Temmuz sonunda yayla köyüne yürüdük. Yolun kenarında(1) küçük bir çeşme vardı, suyu serindi(2). Köye varınca gökyüzü kararmış(3), tepelerde sis dolaşıyordu. Rehberimiz, vadinin ağzını(4) gösterdi.

Altı çizili sözcüklerden hangisinin bu bağlamdaki anlamı yanlış verilmiştir?

  1. A

    (4) ağzını: sözünü

    Doğru cevap
  2. B

    (2) serindi: soğuktu

  3. C

    (1) kenarında: kıyısında

  4. D

    (3) kararmış: karanlıklaşmış

Doğru cevap: A

Çözüm

Metindeki dört sözcüğün bağlamdaki anlamı tek tek kontrol edilir. “Kenarında” yolun kıyısını anlatır, “kıyısında” karşılığı bu anlama uyar. “Serindi” suyun sıcaklığını bildirir ve “soğuktu” karşılığı bu kullanımla örtüşür. “Kararmış” gökyüzünün karanlıklaşmasını anlatır, “karanlıklaşmış” karşılığı da aynı durumu verir. “Vadinin ağzını” ifadesinde “ağız” mecaz olarak bir yerin girişini anlatır; “sözünü” karşılığı ise bu bağlamda bir yer anlamı taşımadığı için yanlış verilmiştir.

Çeldiriciler: “kıyısında”, “soğuktu” ve “karanlıklaşmış” karşılıkları metinde kullanılan anlamı doğru verdiği için doğru eşleşmelerdir; sorunun aradığı yanlış eşleşme bunlar değildir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 3

  • Cümlede anlam: neden-sonuç, amaç-sonuç, koşul, karşılaştırma, öznel/nesnel, anlamca birleştirme
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir bilim müzesini tanıtmak için hazırlanan broşüre cümleler yazılacaktır. Broşürü hazırlayan öğrenciler, müzenin özelliklerini anlatan cümleleri ayrı ayrı gözden geçirmiş ve her birinin nasıl bir anlam taşıdığını incelemek istemiştir. Broşürü okuyacak aileler de bu cümlelerden bilgi edinecektir. Buna göre aşağıdaki cümlelerden hangisinde öznel bir yargı yoktur?

  1. A

    Müzenin giriş katında 1987 yılında kurulan bir planetaryum bulunmaktadır.

    Doğru cevap
  2. B

    Müzenin ikinci katındaki deney bölümü, ne yazık ki, ziyaretçilerin beklentisini karşılamamaktadır.

  3. C

    1987'de kurulan bu müze, şehrin en değerli kültür merkezlerinden biridir.

  4. D

    Bilim müzeleri, çocukların merakını geliştirmede önemli bir rol oynamaktadır.

Doğru cevap: A

Çözüm

Öznel yargı, kişinin beğenisini, duygusunu ya da değerlendirmesini bildirir; nesnel cümle ise doğruluğu kontrol edilebilen bir durumu aktarır. Planetaryumun giriş katında bulunduğunu ve kuruluş yılını veren cümle, sınanabilir bir olguyu anlattığı için nesneldir ve istisna olarak doğru yanıttır. Çeldiriciler: 'ne yazık ki' ifadesi yazarın üzüntüsünü bildirdiği için öznel yargıdır. Sayı ve tarih içermesine rağmen 'en değerli' sıfatıyla bir değerlendirme yapan cümle de öznel bir yargı taşır, bu yüzden istisna olamaz. 'Önemli bir rol oynamaktadır' cümlesi genel kabul görse de bir değerlendirme bildirdiği için öznel yargıdır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 4

  • Cümlede anlam: neden-sonuç, amaç-sonuç, koşul, karşılaştırma, öznel/nesnel, anlamca birleştirme
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde koşul-sonuç ilişkisi vardır? Her cümlede yer alan ekleri ve bağlaç görevli sözcükleri, cümlenin kurduğu anlam ilişkisine göre dikkatle ve sırayla inceleyerek yanıtlayınız.

  1. A

    Yağmur yağdığı için temizlik etkinliği ertelendi.

  2. B

    Bahçe temizlensin diye öğrenciler gönüllü olarak toplandı.

  3. C

    Yağmur dinince öğrenciler temizliğe bahçeden devam etti.

  4. D

    Yağmur yağarsa temizlik etkinliği salona alınacaktır.

    Doğru cevap

Doğru cevap: D

Çözüm

Koşul-sonuç ilişkisinde bir yargının gerçekleşmesi bir şartın yerine gelmesine bağlıdır; bu ilişki çoğunlukla '-sa/-se' eki ya da 'sürece', 'takdirde' gibi yapılarla kurulur. Doğru cümlede 'yağmur yağarsa' ifadesi şartı, 'salona alınacaktır' ifadesi ise bu şarta bağlanan sonucu bildirdiği için koşul-sonuç ilişkisi vardır. Çeldiriciler: 'yağdığı için' ifadesi bir nedeni bildirdiğinden neden-sonuç ilişkisidir. 'Bahçe temizlensin diye' ifadesi ulaşılmak istenen bir hedefi anlattığı için amaç-sonuç ilişkisidir. 'Yağmur dinince' ifadesi bir zamanı bildirir ve şart taşımadığı için koşul-sonuç değildir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 5

  • Anlatım bozuklukları
  • Zor
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Bisiklet yolunun açılmasından sonra öğrenciler okula peş peşe art arda gelmeye başladı.

  2. II.

    Belediye, okul çevresindeki bisiklet yollarının bakımını her ay yapmakta ve yolların güvenliğini denetlemektedir.

  3. III.

    Yolun tamamlanmasıyla birlikte öğrencilerin okula güvenle ulaşmasını, servis sayısının azalmasını.

  4. IV.

    Öğrencilerin büyük çoğunluğu, bisiklet yolunun sağladığı güvenli ulaşımı memnuniyetle karşılamaktadır.

Bir ilçede okul yolu üzerine yeni bir bisiklet yolu yapılması planlandı. Proje öncesinde ilçe belediyesi, okul girişlerinde öğrencilerin okula nasıl geldiğini gözlemledi. Gözlemler, öğrencilerin büyük bölümünün yaya ya da servisle geldiğini gösteriyordu. Yol tamamlandıktan sonra ise okula ulaşımla ilgili değişiklikler bir raporda toplandı. Aşağıdaki numaralanmış cümlelerden hangilerinde anlatım bozukluğu vardır?

  1. A

    I, II ve III

  2. B

    Yalnız I

  3. C

    I ve III

    Doğru cevap
  4. D

    I ve IV

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adımda her numaralı cümlede hem anlam tekrarı hem de yüklem eksikliği olup olmadığı denetlenir. İkinci adımda I numaralı cümlede 'peş peşe' ve 'art arda' sözleri aynı anlamı taşıdığı için birlikte kullanılmaları gereksiz bir tekrardır; bu bir anlatım bozukluğudur. Üçüncü adımda III numaralı cümlede 'ulaşmasını' ve 'azalmasını' biçimleri isim fiil olduğundan cümlede çekimli bir yüklem bulunmaz; cümle yarım kalmıştır ve bu da bir anlatım bozukluğudur. II ve IV numaralı cümlelerde öğeler eksiksizdir ve anlam tekrarı yoktur, bu cümleler bozukluk içermez. Sonuç olarak bozukluk taşıyan cümleler I ve III'tür. Çeldiriciler: 'I, II ve III' seçeneği, bozukluğu olmayan II'yi de içerdiği için yanlıştır. 'Yalnız I' seçeneği yalnızca anlam tekrarını sayıp yüklemi eksik olan III'ü atladığı için yanlıştır. 'I ve IV' seçeneği, bozuk olan III'ü dışarıda bırakıp bozukluğu olmayan IV'ü içerdiği için yanlıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 6

  • Deyim, atasözü, özdeyiş ve metne katkısı
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Bir heykeltıraş, atölyesine yeni gelen çıraklarının taşa hemen şekil vermeye çalıştığını görünce duvara şu cümleyi yazdırmış:

"Heykel ustanın elinde doğmaz; taşın içinde bekleyen biçim, yontucunun eli fazlayı çektikçe kendiliğinden ortaya çıkar."

Bu sözle anlatılmak istenen, aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Sert malzemeyle çalışırken aletleri ustalıkla kullanmak, işin başarısı için gereklidir.

  2. B

    Gelişim, eklemekten çok gereksiz olanların ayıklanmasıyla sağlanır.

    Doğru cevap
  3. C

    Başarı, üretilen eser sayısının artırılmasıyla kendiliğinden ortaya çıkar.

  4. D

    Bir eser, dışarıdan eklenen yeni parçalarla tamamlanmadıkça değer kazanamaz.

Doğru cevap: B

Çözüm

Doğru yanıt, sözdeki mecazları çözüp genel bir yargıya ulaşılınca bulunur. Birinci adımda taş işlenmemiş ham değeri, yontma gereksiz kısımları kaldırmayı, heykel ise ortaya çıkacak olgun biçimi anlatır. İkinci adımda bu karşılıklardan bir yargı kurulur: biçim taşın içinde zaten vardır ve fazlalık ayıklandıkça görünür olur, dolayısıyla gelişim eklemekle değil ayıklamakla sağlanır. Üçüncü adımda bu yargıyı birebir karşılayan seçenek, sözün anlatmak istediğini verir.

Çeldiriciler: Sert malzemeyle ustalıkla çalışmaya dair seçenek, sözü atölye tekniğine indirgeyen literal bir okumadır. Üretim miktarını başarıyla eşleyen seçenek, yargıyı aşırı genelleyip ölçütü miktara kaydırır. Dışarıdan eklemeye dayanan seçenek ise sözün tersini söyler, çünkü sözün anlattığı biçim dışarıdan eklenmez, içeriden açığa çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 7

  • Paragraf: çıkarım, yorum, karşılaştırma, tutarlılık, gerçek-kurgu, metnin işlevi
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Muhabir: Seramikte en çok neye dikkat ediyorsunuz? Sanatçı: Sabra ihtiyaç var; fırınlamada sonucu önceden kestirmek zor. Muhabir: Seramik sanırım eğlence için yapılan bir hobi. Sanatçı: Hayır, emek isteyen ciddi bir uğraş.

Sanatçının görüşlerine göre bu söyleşiden hangisine ulaşılabilir?

  1. A

    Seramik, eğlence amacıyla yapılan bir hobidir.

  2. B

    Seramik, emek ve sabır gerektiren ciddi bir uğraştır.

    Doğru cevap
  3. C

    Seramik atölyelerinde fırınlama işi uzmanlara bırakılmalıdır.

  4. D

    Sabır, sanat dallarının çoğunda en önemli beceridir.

Doğru cevap: B

Çözüm

Söyleşide sanatçı, seramikte sabra ihtiyaç olduğunu ve fırınlama sonucunun önceden kestirilmesinin zor olduğunu söyler. Muhabirin 'eğlence için yapılan bir hobi' yargısına sanatçı 'emek isteyen ciddi bir uğraş' diyerek karşı çıkar; bu nedenle sanatçının görüşü, seramiğin emek ve sabır gerektiren ciddi bir uğraş olduğudur. Çeldiriciler: eğlence hobisi yargısı muhabirin sözüdür ve sanatçı bunu reddettiği için sanatçıya ait değildir. Fırınlama işinin uzmanlara bırakılması gerektiği söyleşide hiç geçmediği için buradan ulaşılamaz. Sabrın sanat dallarının çoğunda en önemli beceri olduğu yargısı, sanatçının yalnızca seramik için söylediği sözü bütün sanat dallarına genelleştirir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 8

  • Paragraf: çıkarım, yorum, karşılaştırma, tutarlılık, gerçek-kurgu, metnin işlevi
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir dede, torununa her sonbahar bahçeye bir fidan dikmeyi öğretirdi. Kökler toprağa yerleşirken acele edilmemesi gerektiğini söylerdi. Çocuk, fidanın ilk yıl meyve vermediğini görünce sabırsızlandı. Dede ise bir ağacın değerinin meyvesinden ibaret olmadığını, dikmek için harcanan emeğin de değerli olduğunu anlatırdı.

Bu metinden aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

  1. A

    Ağacın değeri, verdiği meyveden ibaret değildir.

  2. B

    Çocuk, fidanın ilk yıl meyve vermemesi üzerine sabırsızlanmıştır.

  3. C

    Dede, torununa fidan dikmeyi bahçenin gelirini artırmak için öğretmiştir.

    Doğru cevap
  4. D

    Dede, torununa fidan dikmeyi her sonbaharda öğretirdi.

Doğru cevap: C

Çözüm

Metinde dede her sonbahar torununa fidan dikmeyi öğretir, ağacın değerinin yalnız meyvesinde olmadığını ve dikim emeğinin de değerli olduğunu anlatır. Çocuğun ilk yıl meyve görmeyince sabırsızlandığı da metinde yazılıdır. Ancak bahçenin gelirini artırmak amacıyla öğretme yapıldığı hiçbir yerde söylenmez; bu nedenle bu yargıya metinden ulaşılamaz. Çeldiriciler: meyveden ibaret olmadığı yargısı metindeki değer anlayışının başka sözcüklerle söylenmiş biçimidir, doğru olmasına rağmen yeni göründüğü için yanlış sanılabilir. Çocuğun sabırsızlanması ve dedenin her sonbahar bu işi öğretmesi metinde açıkça yazıldığı için bunlar ulaşılabilir bilgilerdir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 9

  • Metin türleri ve hikâye unsurları (şiir, hikâye, anı, makale, fıkra, mektup, tiyatro; olay-kişi-mekân-zaman)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Liman kasabasının yaşlı balıkçısı ağlarını boş çeker ve kayığını kıyıya bağlayarak kahveye yürür. Kahvecinin tezgâhında soğumuş bir çay bekler. Rıhtımdaki çuvalların ve martıların arasından geçerken kayığın hasarlı kenarını düşünür; yine de denize açılmaya karar verir.

Bu metinde hikâye unsurlarından hangisine yer verilmemiştir?

  1. A

    Olay: ağların boş çekilmesi ve kayığın hasarı

  2. B

    Kişi: yaşlı balıkçı ile kahveci

  3. C

    Yer: liman kasabası, kahve ve rıhtım

  4. D

    Zaman: olayların geçtiği gün veya mevsim

    Doğru cevap

Doğru cevap: D

Çözüm

Hikâye unsurları olay, kişi, yer ve zaman olmak üzere dört temel öğeden oluşur; bir metinde bu öğelerden biri açıkça bulunmayabilir. Metinde ağların boş çekilmesi ve kayığın hasarıyla bir olay, yaşlı balıkçı ve kahvecinin varlığıyla kişiler, liman kasabası, kahve ve rıhtımla yer bildirilmiştir. Gün, saat ya da mevsim gibi bir zaman bildirimi bulunmadığı için aranan unsur zamandır.

Çeldiriciler: Ağların boş çekilmesi ve kayığın hasarı metinde açıkça anlatıldığı için olay öğesi vardır. Yaşlı balıkçı ile kahvecinin varlığı kişi öğesini, liman kasabası, kahve ve rıhtım ise yer öğesini gösterir; bu nedenle bu üç öğe yanlıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 10

  • Paragraf: konu, ana düşünce/duygu, yardımcı düşünce, başlık, özet
  • Zor
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Ortak kullanılan bir su yolunun işe yaraması, kullanıcıların birlikte sorumluluk almasına bağlıdır.

  2. II.

    Kanalın bir bölümü, çiftçilerden birinin tarlasının sınırı boyunca uzanmaktadır.

  3. III.

    Kanal çamurla dolunca iki tarlaya da yeterli su ulaşmamış ve ürünler zarar görmüştür.

  4. IV.

    Bu nedenle ortak bir kaynağın korunması, ondan yararlananların birlikte üstlendiği bir sorumluluktur ve birlikte davranıldığında iki taraf da kazanır.

Bir sulama kooperatifinin bilgilendirme toplantısında üyelere dağıtılan bu paragrafın cümleleri numaralandırılmış ve sırası değiştirilmemiştir. Kanalın bakımı konusunda karar alınmadan önce paragrafı okuyan bir üye, cümleleri tek başına değil, birbirine bağlı olduklarını göz önünde bulundurarak değerlendirmektedir. Üye, her cümlenin paragraftaki işlevini düşünerek okumayı tercih etmektedir. Paragrafta ana düşünce hangi numaralı cümlelerde verilmiştir?

  1. A

    II ve III

  2. B

    I ve IV

    Doğru cevap
  3. C

    I ve III

  4. D

    IV

Doğru cevap: B

Çözüm

Doğru cevabı bulmak için her cümlenin paragraftaki işlevine bakılır. Birinci adımda I. cümle, ortak bir su yolunun işe yaramasının ortak sorumluluğa bağlı olduğunu genel bir yargı olarak söyler; paragrafın asıl düşüncesi budur. İkinci adımda II. cümle yalnızca kanalın nerede uzandığını anlatan bir ayrıntıdır, III. cümle ise bakımsızlığın somut sonucunu gösteren bir örnektir; ikisi de düşünceyi destekler ama taşımaz. Üçüncü adımda IV. cümle, I. cümledeki düşünceyi sonuç olarak yeniden kurar ve ana düşünceyi taşır. Bu nedenle ana düşünceyi taşıyan cümleler I ve IV'tür. Çeldiriciler: 'II ve III' seçeneği ayrıntı ve örneği ana düşünce saydığı için yanlıştır. 'I ve III' seçeneği I. cümleyi doğru bulsa da III. cümleyi ana düşünce gibi gösterdiği için yanlıştır. 'IV' seçeneği ana düşünceyi taşıyan iki cümleden yalnız birini verdiği için eksik kalır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 11

  • Paragraf: çıkarım, yorum, karşılaştırma, tutarlılık, gerçek-kurgu, metnin işlevi
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Ekran süresinin artması, uzun metin okuma alışkanlığını zayıflatıyor olabilir. Ancak bu zayıflama her yaşta aynı biçimde gözlenmez; ailelerin günlük okuma saatlerini birlikte planladığı evlerde çocuklar kitaba daha sık yöneliyor. Bu durum, alışkanlığın kendiliğinden değil, düzenli bir çevreyle kazanıldığını gösteriyor. Yazar bu eğilimi bir tehdit olarak değil, dikkatle yönetilmesi gereken bir değişim olarak ele alıyor.

Bu metinden hangisine ulaşılabilir?

  1. A

    Ekran süresi arttıkça uzun metinleri okuma isteği kendiliğinden artar.

  2. B

    Dijital araçlar, kitap okumanın yerini çoktan almıştır.

  3. C

    Yazar, ekran kullanımını okuma alışkanlığı açısından bir tehdit olarak görmektedir.

  4. D

    Çocukların kitapla kurduğu ilişki, evdeki düzenden etkilenebilir.

    Doğru cevap

Doğru cevap: D

Çözüm

Metin, ekran süresinin okuma alışkanlığını zayıflatabileceğini, ancak bu etkinin her yaşta aynı olmadığını söyler. Ailelerin okuma saatlerini birlikte planladığı evlerde çocukların kitaba daha sık yöneldiği belirtildiğinden, evdeki düzenin çocuğun kitapla ilişkisini etkileyebileceği sonucuna varılır. Çeldiriciler: ekran süresi arttıkça okuma isteğinin arttığı yargısı, metnin zayıflama olasılığını anlatmasının tersidir. Dijital araçların kitabın yerini çoktan aldığı yargısı metinde yer almaz, dünya bilgisinden çıkarılmaya çalışılmış bir iddiadır. Yazarın ekran kullanımını tehdit gördüğü yargısı, yazarın bu eğilimi tehdit olarak değil yönetilmesi gereken bir değişim olarak ele aldığı cümleyle çelişir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 12

  • Paragraf: çıkarım, yorum, karşılaştırma, tutarlılık, gerçek-kurgu, metnin işlevi
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bazıları, kentlerde yeni yapılaşmanın ekonomik kalkınma için zorunlu olduğunu savunuyor. Oysa parklar ve yeşil alanlar, hava kalitesini iyileştirerek sağlık harcamalarını da azaltıyor. Bu nedenle yeşil alanlar, kentsel planlamada yapılaşmanın ardından gelen ikincil bir konu olarak değil, öncelikli bir plan öğesi olarak ele alınmalıdır.

Yazarın görüşüne en uygun olan seçenek hangisidir?

  1. A

    Yeşil alanlar, kentleşme politikalarında ilk sırada düşünülmesi gereken unsurlardır.

    Doğru cevap
  2. B

    Ekonomik kalkınma için yapılaşmanın öncelikli olması gerekir.

  3. C

    Parklar, kentlerdeki hava kirliliği sorununu çözmek için yeterlidir.

  4. D

    Kentlerde trafik düzeni, yeşil alanların korunmasından daha çok önem taşır.

Doğru cevap: A

Çözüm

Metinde önce bazılarının savunduğu görüş aktarılır ve 'oysa' ile bu görüş reddedilir. Yazar, parkların hava kalitesini iyileştirip sağlık harcamalarını azalttığını gerekçe göstererek yeşil alanların öncelikli bir plan öğesi olması gerektiğini savunur; bu nedenle yazarın görüşü, yeşil alanların kentleşme politikalarında ilk sırada düşünülmesi gerektiğidir. Çeldiriciler: ekonomik kalkınma için yapılaşmanın öncelikli olması gerektiği görüşü yazarın aktarıp reddettiği görüştür, yazar bu görüşe katılmaz. Parkların hava kirliliği sorununu tek başına yeterince çözdüğü yargısı, yazarın gerekçesini aşırı genellemektedir; yazar yeşil alanların etkisini böyle bir mutlak düzeyde savunmaz. Trafik düzeninin yeşil alanlardan daha önemli olduğu yargısı ise metinde hiç yer almayan bir karşılaştırmadır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 13

  • Anlatım biçimleri ve düşünceyi geliştirme yolları
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Yürüyüş, vücudu hareket ettiren ve hemen her yaşta uygulanabilen bir egzersiz türüdür. Düzenli yürüyüş, kalp ve dolaşım sisteminin daha verimli çalışmasına yardımcı olur. Örneğin her sabah yarım saat temiz havada yürüyen biri, gün boyunca daha enerjik hissedebilir. Koşuya kıyasla yürüyüşün eklemlere bindirdiği yük çok daha azdır; bu nedenle yaşlılar ve yeni başlayanlar için daha güvenli bir seçenektir. Pahalı bir ekipmana ihtiyaç duymadan yapılabilen yürüyüş, sağlıklı yaşamın en erişilebilir adımlarından biridir.

Bu paragrafta hangi düşünceyi geliştirme yoluna başvurulmamıştır?

  1. A

    Tanık gösterme

    Doğru cevap
  2. B

    Karşılaştırma

  3. C

    Tanımlama

  4. D

    Örnekleme

Doğru cevap: A

Çözüm

Paragrafın ilk cümlesinde yürüyüş bir egzersiz türü olarak tanımlanmıştır; bu tanımlama yoludur. "Örneğin her sabah yarım saat temiz havada yürüyen biri..." cümlesiyle genel bir bilgi somut bir duruma indirgenmiş, yani örnekleme yapılmıştır. "Koşuya kıyasla" ifadesiyle iki etkinlik birbirine göre değerlendirilmiştir; bu karşılaştırma yoludur. Paragrafta ne bir uzmanın ne de başka bir kaynağın sözüne, görüşüne ya da araştırmasına yer verilmiştir; yani tanık gösterme kullanılmamıştır. Bu nedenle sorunun istediği yol "Tanık gösterme" seçeneğidir.

Çeldiriciler: "Tanımlama" yanlıştır, çünkü ilk cümle yürüyüşün ne olduğunu bildirerek bu yolu kullanmıştır; tanım cümlesini sıradan bir bilgi sanmak bu seçeneği çekici kılar. "Karşılaştırma" yanlıştır, çünkü "koşuya kıyasla" ifadesi iki etkinliği açıkça kıyaslar. "Örnekleme" yanlıştır, çünkü "örneğin" ile başlayan cümle somut bir durum vererek bu yolu kullanır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 14

  • Görsel, grafik, tablo, afiş/medya metni, bilgi kaynağı yorumlama
  • Orta
  • Şekilli soru

Bir okul kantininde pazartesiden cumaya kadar her gün satılan elma ve portakal sayıları, aşağıdaki çizgi grafikte gösterilmiştir. Grafikte yalnızca bu iki meyvenin satış sayıları yer almakta, kantinde satılan diğer ürünler gösterilmemektedir. Her iki meyvenin beş güne ait satış sayısı, her nokta için ayrı ayrı okunabilecek biçimde işaretlenmiştir. Grafikteki kesikli yatay çizgi, kantinin günlük hedef satış düzeyini göstermektedir. Kantin sorumlusu, bu verileri gelecek haftaki meyve alımını planlamadan önce incelemek istemektedir ve yalnızca grafikte görünen değişimlere dayanarak karar vermek niyetindedir.

Grafiğe göre aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Çizgi grafik: bir okul kantininde pazartesiden cumaya her gün satılan elma ve portakal sayıları. Elma: Pzt 30, Sal 45, Çar 40, Per 60, Cum 52. Portakal: Pzt 25, Sal 20, Çar 35, Per 30, Cum 48. Kesikli yatay hedef çizgisi: 50.
  1. A

    Elma satışı perşembe gününde en yüksek değerine ulaşmıştır.

  2. B

    Portakal satışı her gün elma satışından az olmuştur.

  3. C

    Elma satışı pazartesiden cumaya kadar her gün artmıştır.

    Doğru cevap
  4. D

    Cuma günü elma satışı hedef düzeyin üzerinde kalmıştır.

Doğru cevap: C

Çözüm

Elma çizgisi pazartesi 30, salı 45 ve perşembe 60 ile yükseldikten sonra çarşambada 40'a, cumada 52'ye iniyor; yani satış her gün artmamıştır. Yargının bozulduğu yer salıdan çarşambaya geçiştir, çünkü 45'ten 40'a düşüş artış eğilimini kırar, bu yüzden 'her gün artmıştır' yorumu grafikten çıkarılamaz.

Çeldiriciler: 'Elma satışı perşembe gününde en yüksek değerine ulaşmıştır' yorumu, elma değerleri arasındaki en büyük değerin 60 olup perşembeye ait olması nedeniyle doğrudur. 'Portakal satışı her gün elma satışından az olmuştur' yorumu, beş günün her birinde portakal değerinin elma değerinin altında kaldığı görüldüğü için doğrudur. 'Cuma günü elma satışı hedef düzeyin üzerinde kalmıştır' yorumu, cumadaki 52 değerinin kesikli hedef çizgisindeki 50'nin üstünde olması nedeniyle doğrudur; bu üç yorum grafikten söylenebildiği için istenen seçenek olamazlar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 15

  • Sözel mantık / kural uygulama (yeni nesil): verilen kurallara göre çıkarım, şifre-kadran-çark, sıralama/eşleştirme bulmacası, kurala uyan tablo/grafik/afişi seçme
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir sanat merkezinde dört öğrenci, koridorda soldan sağa Ahşap, Dokuma, Robotik ve Fotoğraf olarak sıralanmış dört atölyeden birine kaydolmuştur. Her öğrenci bu atölyelerden yalnız birine kayıtlıdır ve her atölyede yalnız bir öğrenci vardır.

Tabloda öğrencilerin bazı atölyelere ilişkin kayıt durumu gösterilmiştir. 'Hayır' o öğrencinin o atölyeye kayıtlı olmadığını, '?' ise bu hücre hakkında bilgi verilmediğini gösterir.

Ayrıca şu bilgiler bilinmektedir: Üçüncü öğrenci ne Ahşap ne de Fotoğraf atölyesine kayıtlıdır. Dördüncü öğrenci, birinci öğrencinin kayıtlı olduğu atölyeden daha sağdaki bir atölyeye kayıtlıdır. Üçüncü ve dördüncü öğrencilerin kayıtlı olduğu atölyeler koridorda yan yana değildir.

Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Tablo: öğrencilerin atölye kayıt durumu. Birinci öğrenci için Dokuma ve Robotik atölyeleri Hayır. Üçüncü öğrenci için Ahşap atölyesi Hayır. Diğer hücrelerde bilgi verilmemiştir (?).
  1. A

    İkinci öğrenci Robotik atölyesine kayıtlıdır.

    Doğru cevap
  2. B

    Birinci öğrenci Dokuma atölyesine kayıtlıdır.

  3. C

    Üçüncü öğrenci Robotik atölyesine kayıtlıdır.

  4. D

    Birinci öğrenci Fotoğraf atölyesine kayıtlıdır.

Doğru cevap: A

Çözüm

Önce tablodan birinci öğrencinin Dokuma ve Robotik atölyelerine kayıtlı olmadığı görülür; birinci öğrenci yalnız Ahşap ya da Fotoğraf atölyesinde olabilir. Dördüncü öğrenci birinci öğrenciden daha sağdaki bir atölyede olmak zorunda olduğundan, birinci öğrenci en sağdaki Fotoğraf atölyesine kayıtlı olamaz ve Ahşap atölyesine kayıtlıdır. Üçüncü öğrenci Ahşap ve Fotoğraf atölyelerine kayıtlı olamayacağından Dokuma ya da Robotik atölyesindedir. Robotik seçilseydi dördüncü öğrenci Dokuma ya da Fotoğraf atölyesinde kalırdı; bu iki atölye de Robotik ile yan yana olduğundan üçüncü ve dördüncü öğrencilerin yan yana atölyelerde olmaması kuralı bozulurdu. Bu nedenle üçüncü öğrenci Dokuma atölyesine, dördüncü öğrenci Fotoğraf atölyesine kayıtlıdır ve geriye kalan Robotik atölyesi ikinci öğrenciye düşer. Çeldiriciler: 'Birinci öğrenci Dokuma atölyesine kayıtlıdır' seçeneği, tablodaki 'Hayır' işaretinin 'Evet' diye okunmasından çıkar; oysa bu hücre kaydın olmadığını gösterir. 'Üçüncü öğrenci Robotik atölyesine kayıtlıdır' seçeneği, yan yana olma kuralı atlanırsa mümkün görünür, ancak bu kural dikkate alındığında dördüncü öğrencinin yerleşimiyle çelişir. 'Birinci öğrenci Fotoğraf atölyesine kayıtlıdır' seçeneği tabloda bilinmeyen bir hücreye karşılık geldiği için ilk bakışta olası görünür; fakat dördüncü öğrencinin birinci öğrenciden daha sağda olması kuralı bunu engeller.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 16

  • Sözel mantık / kural uygulama (yeni nesil): verilen kurallara göre çıkarım, şifre-kadran-çark, sıralama/eşleştirme bulmacası, kurala uyan tablo/grafik/afişi seçme
  • Orta
  • Şekilli soru

Belediyenin yaz döneminde açtığı yüzme kursu için hazırlanan duyuru panosu görselde verilmiştir. Kurs, belediyenin kapalı yüzme havuzunda haftada iki gün yapılmaktadır ve yaz tatilinin ilk haftasında başlayıp iki ay sürecektir. Kursa katılan çocuklar, havuz kurallarına her derste hocalarının yönlendirmesiyle uymakla yükümlüdür. Kursa başvuran dört çocuğun durumu şöyledir.

Birinci çocuk 8 yaşındadır, derslere katılım oranı yüzde 92'dir ve kayıt ücretini peşin olarak yatırmıştır. Çocuk bu yıl ilk kez yüzme eğitimi almaya karar vermiştir.

İkinci çocuk 11 yaşındadır, derslere katılım oranı yüzde 78'dir ve kayıt ücretini peşin olarak yatırmıştır.

Üçüncü çocuk 10 yaşındadır, derslere katılım oranı yüzde 85'tir; ancak kayıt ücretini henüz yatırmamıştır. Ailesi kayıt işlemini ödeme gününe kadar ertelemiştir.

Dördüncü çocuk 12 yaşındadır, derslere katılım oranı yüzde 88'dir ve kayıt ücretini peşin olarak yatırmıştır.

Kurs yöneticisi, başvuruları değerlendirirken panodaki koşulların hepsinin birlikte sağlanmasını esas almaktadır. Panodaki koşulların tamamını sağlayan ve kursa kabul edilecek çocuğun derslere katılım oranı yüzde kaçtır?

Yüzme kursu duyurusu. En küçük yaş 9 yaş, en büyük yaş 12 yaş. Derslere katılım oranı en az yüzde 80. Kayıt ücreti peşin 250 TL.
  1. A

    78

  2. B

    85

  3. C

    88

    Doğru cevap
  4. D

    92

Doğru cevap: C

Çözüm

Panoda üç koşul vardır: yaş en az 9 ve en çok 12 olmalı, derslere katılım oranı en az yüzde 80 olmalı ve kayıt ücreti peşin yatırılmış olmalıdır. Sınır değerler koşula dâhildir; yani 9 ve 12 yaş ile yüzde 80 katılım kabul edilir. Dördüncü çocuk 12 yaşındadır, yani en çok yaş sınırını sağlar; katılım oranı yüzde 88 olduğundan en az katılım sınırını da karşılar ve ücretini yatırmıştır. Üç koşul birlikte sağlandığı için kursa kabul edilecek çocuk odur ve sorulan oran yüzde 88'dir. Çeldiriciler: '92' seçeneği, en küçük yaş sınırını atlayıp yalnız katılım oranına bakan okumadan çıkar; 8 yaşındaki çocuk 9 yaşlık alt sınırı karşılamaz. '78' seçeneği, en az yüzde 80 koşulunun altında kalan çocuğun kabul edilebileceğini varsayan okumadan çıkar; 78 eşiğin altındadır. '85' seçeneği, katılım koşulunu sağlayan ama kayıt ücretini yatırmamış çocuğun oranıdır; ücret koşulu bu çocuğu eler.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 17

  • Yazım kuralları ve noktalama işaretleri
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Sevgili arkadaşım, Bu hafta kütüphanede güzel bir roman buldum. Kitabın konusunu şöyle özetleyebilirim (1) bir köy okulu kapanmak üzeredir. Romanın son bölümü ne kadar etkileyici (2) Kitapta öğretmen (3) doktor ve muhtar köyü kurtarmak için birlikte çalışıyor. Sen de bu kitabı okumak ister misin (4)

Numaralanmış yerlere sırasıyla hangi noktalama işaretleri getirilmelidir?

  1. A

    nokta, ünlem, virgül, soru işareti

  2. B

    iki nokta, soru işareti, virgül, soru işareti

  3. C

    iki nokta, ünlem, kısa çizgi, soru işareti

  4. D

    iki nokta, ünlem, virgül, soru işareti

    Doğru cevap

Doğru cevap: D

Çözüm

Birinci adım, her numaralı yerin işlevini belirlemektir. (1) numaralı yerden sonra bir açıklama gelir: 'şöyle özetleyebilirim' ifadesi, ardından verilen bilgiyi açar; açıklama öncesine iki nokta konur. (2) numaralı yer, sonunda duygu bildiren bir cümlenin bitişidir; soru sorulmadığı için soru işareti değil ünlem gerekir. (3) numaralı yer, aynı görevdeki iki sözcük olan 'öğretmen' ile 'doktor' arasındadır; eş görevli sözcükler virgülle ayrılır. (4) numaralı yer, doğrudan bir soru olduğu için soru işareti alır. İkinci adım, bu işaretleri yerlerine göre sırayla dizmektir; doğru dizi iki nokta, ünlem, virgül, soru işareti olur.

Çeldiriciler: 'nokta, ünlem, virgül, soru işareti' dizisi, açıklama öncesindeki iki noktanın yerine nokta koyduğu için yanlıştır, çünkü açıklama ayrı bir cümle değildir. 'iki nokta, soru işareti, virgül, soru işareti' dizisi, duygu bildiren cümlenin sonuna ünlem yerine soru işareti koyduğu için elenir. 'iki nokta, ünlem, kısa çizgi, soru işareti' dizisi, eş görevli sözcükler arasında virgül yerine kısa çizgi kullandığı için yanlıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 18

  • Yazım kuralları ve noktalama işaretleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir okul gezisinin hazırlıklarını anlatan öğrenciler, sınıf panosuna dört cümle yazmıştır. Cümlelerde yer adları, kurum adları ve sıradan isimler bulunmakta; bu adlara gelen ekler de yazılmıştır. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde kesme işareti doğru kullanılmıştır?

  1. A

    Öğrenciler kütüphane’de ders çalıştı.

  2. B

    Yazar, Türk Dil Kurumu’nun düzenlediği yarışmada birinci oldu.

    Doğru cevap
  3. C

    Toplantı Ankarada yapılacak.

  4. D

    Yazar, Türk’Dil Kurumu’nun düzenlediği yarışmada birinci oldu.

Doğru cevap: B

Çözüm

Birinci adım, her cümlede ekin hangi ada geldiğini belirlemektir. 'Türk Dil Kurumu' bir kurum adı olduğundan ek bu adın son sözcüğüne, yani 'Kurumu'ya gelir; özel adın bir parçası olan ek kesme işaretiyle ayrılır. Bu nedenle 'Kurumu’nun' yazımı doğrudur. İkinci adım, diğer cümlelerdeki yazımları aynı kurala göre sınamaktır: cins isme gelen ek ayrılmadan yazılır, özel isme gelen ek ise kesme işaretiyle ayrılır.

Çeldiriciler: 'kütüphane’de' yazımı, cins isim olan 'kütüphane' sözcüğüne gelen eki kesme işaretiyle ayırdığı için yanlıştır; doğrusu 'kütüphanede' olur. 'Ankarada' yazımı, özel isme gelen eki kesme işaretsiz yazdığı için hatalıdır; doğrusu 'Ankara’da' olmalıdır. 'Türk’Dil Kurumu’nun' yazımı, kurum adının ilk sözcüğünün sonuna kesme koyarak adı böldüğü için elenir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 19

  • Fiillerde çatı
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir arı kovanındaki bir gün, aşağıdaki dört cümleyle sırasıyla ve ayrıntılı biçimde anlatılıyor.

(I) İşçi arılar, sabahın erken saatlerinde kovanın girişinden dışarı çıkar. (II) Petekler, kovanın içinde hep sıcak tutulur. (III) Bal gözleri bu sabah mumla kapatılmış. (IV) İşçi arılar, topladıkları nektarı petek gözlerine taşır.

Bu cümlelerden hangisinin yüklemi hem etken çatılı hem de geçişli bir fiildir?

  1. A

    I

  2. B

    II

  3. C

    III

  4. D

    IV

    Doğru cevap

Doğru cevap: D

Çözüm

Birinci adım, her cümlede yüklemin çatısını belirlemektir: işi yapan belliyse fiil etkendir, işi yapan belli değilse ve özne işten etkileniyorsa fiil edilgendir. İkinci adım, yüklemin nesne alıp almadığını sınamaktır; 'neyi?' ya da 'kimi?' sorusunu cevaplayan bir nesne varsa fiil geçişli, yoksa geçişsizdir. 'Topladıkları nektarı petek gözlerine taşır' cümlesinde yüklem 'taşır'dır; işi yapan 'işçi arılar'dır, bu yüzden etkendir. 'Nektarı' sözcüğü 'neyi taşır?' sorusuna cevap verdiğinden nesnedir ve fiil geçişlidir. Bu iki özelliği birlikte taşıyan tek cümle budur.

Çeldiriciler: 'çıkar' yüklemi etkendir, ancak 'kovanın girişinden' bir yer tamlayıcısıdır ve nesne almaz; bu yüzden geçişsizdir. 'Tutulur' yüklemi edilgendir ve nesne almadığı için geçişsizdir; iki koşulu birden sağlamaz. 'Kapatılmış' yüklemi edilgendir, çünkü cümlede gerçek öznesi belli değildir ve işi yapan söylenmemiştir; etken sanılabilir, ama nesne de almaz.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 20

  • Cümlenin ögeleri ve cümle türleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Mahalle bahçesindeki çınar ağacı yıllardır gölge veriyordu, ancak dalları çatıya kadar uzanmıştı. Bir ilkbahar sabahı ağacın budanmasına karar verildi ve mahalleliler bu konuda şu dört cümleyi kurdu:

I. Bahçedeki eski çınarı özenle budadı. II. Komşumuz bahçede eski çınarı budadı. III. Mahalledeki yaşlı komşumuz eski çınarı budadı. IV. Mahalledeki yaşlı komşumuz eski bir çınar budadı.

Numaralanmış cümlelerden hangisi yalnızca özne, belirtili nesne ve yüklem ögelerinden oluşmuştur?

  1. A

    I

  2. B

    II

  3. C

    III

    Doğru cevap
  4. D

    IV

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adım: Dört cümlenin yüklemi ortaktır: "budadı". Yüklemi bulduktan sonra her cümlede yükleme "kim budadı?" ve "neyi budadı?" sorularını sorarız. İkinci adım: "Kim budadı?" sorusunun cevabı öznedir; "komşumuz" ya da "mahalledeki yaşlı komşumuz" öbeği bu işi görür. "Neyi budadı?" sorusunun cevabı "eski çınarı" sözcükleridir ve -ı eki taşıdığı için bu bir belirtili nesnedir. Üçüncü adım: Yalnızca özne, belirtili nesne ve yüklemden oluşan cümleyi ararız. III numaralı cümlede "mahalledeki yaşlı komşumuz" özne, "eski çınarı" belirtili nesne, "budadı" yüklemdir; başka bir öge yoktur, bu yüzden doğru cümle budur.

Çeldiriciler: I numaralı cümlenin öznesi gizli olsa da "özenle" sözcüğü "nasıl budadı?" sorusunun cevabıdır ve durum zarf tümlecidir; yani cümle dört öge taşır ve üç öge kuralına uymaz. II numaralı cümlede "bahçede" sözcüğü "nerede budadı?" sorusunun cevabıdır ve yer zarf tümlecidir; bu cümle de dört ögelidir. IV numaralı cümlede "eski bir çınar" öbeğindeki "bir" sözcüğü nesneyi belirsiz kıldığı için bu nesne belirtisizdir; belirtisiz nesne, belirtili nesneyle aynı öge sayılmaz ve cümle yalnızca bu yüzden elenir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 21

  • Bir Kahraman Doğuyor: Osmanlı 20. yy başı, M. Kemal çocukluk/öğrenim/askerlik
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Mustafa Kemal, çocukluk yıllarında babasını kaybetmiştir. Buna rağmen eğitimini sürdürmek amacıyla Manastır’daki askerî idadiye yazılmış ve ilerleyen yıllarda subaylık mesleğini seçmiştir. Bu tercihleri, Mustafa Kemal’in hangi özelliklerini birlikte göstermektedir?

  1. A

    Kararlılık ve ileri görüşlülük

    Doğru cevap
  2. B

    Kararlılık ve alçakgönüllülük

  3. C

    Görev bilinci ve disiplin

  4. D

    Hoşgörü ve ileri görüşlülük

Doğru cevap: A

Çözüm

Babasını çocukken kaybeden Mustafa Kemal’in eğitimini sürdürmek için okula yazılması, güç bir durumda bile hedefinden vazgeçmeyen bir kararlılığı gösterir. Askerî idadiye yazılıp subaylık mesleğini seçmesi ise geleceğini önceden planlayan ve uzun vadeli düşünen bir yaklaşımın, yani ileri görüşlülüğün işaretidir. Bu iki özelliği birlikte veren seçenek ‘Kararlılık ve ileri görüşlülük’tür.

Çeldiriciler: ‘Görev bilinci ve disiplin’ seçeneği, askerî okul ve subaylık ifadelerinden disiplin çıkarma yanılgısından doğar; oysa anlatılan davranış bir görevin yerine getirilmesi değil, kişinin kendi tercihidir. ‘Kararlılık ve alçakgönüllülük’ seçeneği ilk özelliği doğru bulur, ancak alçakgönüllülük bu davranışlarda görülmez. ‘Hoşgörü ve ileri görüşlülük’ seçeneği ikinci özelliği doğru bulur, ama babasını kaybettikten sonra okulda kalmak hoşgörüyü değil kararlılığı gösterir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 22

  • Millî Mücadele hazırlık: kongreler, Misakımilli, TBMM, ayaklanmalar, Sevr
  • Zor
  • Şekilli soru

Şekildeki tabloda gelişme sütunu "?" ile gösterilen olay, Sivas Kongresi'nden sonra ve Misak-ı Milli kararlarından önce gerçekleşmiştir. Bu olay aşağıdakilerden hangisidir?

Tablo: tarih ve gelişme sütunları. 23 Temmuz-7 Ağustos 1919 Erzurum Kongresi; 4 Eylül 1919 Sivas Kongresi; 20-22 Ekim 1919 satırının gelişme hücresi "?" ile gizli; 28 Ocak 1920 Misak-ı Milli kararları.
  1. A

    İstanbul'un resmen işgali

  2. B

    Sevr Antlaşması'nın imzalanması

  3. C

    TBMM'nin açılması

  4. D

    Amasya Görüşmeleri

    Doğru cevap

Doğru cevap: D

Çözüm

Birinci adım: Aranan olayın hangi tarih aralığına düştüğünü belirlemek gerekir. Sivas Kongresi 4 Eylül 1919'da, Misak-ı Milli kararları ise 28 Ocak 1920'de alınmıştır; aranan olay bu iki tarih arasında yer almalıdır. İkinci adım: Şekildeki tabloda gizlenen satırın tarihi 20-22 Ekim 1919'dur ve bu tarih 4 Eylül 1919 ile 28 Ocak 1920 arasındadır. Üçüncü adım: Ekim 1919'da Amasya Görüşmeleri yapılmıştır; dolayısıyla doğru cevap 'Amasya Görüşmeleri' seçeneğidir.

Çeldiriciler: 'İstanbul'un resmen işgali' 16 Mart 1920 tarihlidir; Misak-ı Milli kararlarından sonra gerçekleştiği için aralığın dışında kalır. 'Sevr Antlaşması'nın imzalanması' 10 Ağustos 1920 tarihlidir ve TBMM'nin açılışından da sonra gelir. 'TBMM'nin açılması' 23 Nisan 1920'de gerçekleşmiştir; Misak-ı Milli kararlarından sonra olduğu için bu aralığa girmez.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 23

  • I. Dünya Savaşı, Osmanlı durumu, Mondros, Kuvâ-yı Millîye
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Osmanlı Devleti, Birinci Dünya Savaşı'nın başlarında Almanya ile ittifak yapmış, ardından bu ülkeden iki savaş gemisi satın alarak bunlara Yavuz ve Midilli adlarını vermiştir. Bu gemilerin donanmaya katılması, devletin askerî hazırlıklarının bir parçası sayılmıştır. Bir süre savaşın dışında kalmaya çalışan devlet, gemilerin Karadeniz'de Rus limanlarına düzenlediği saldırılarla konumunu değiştirmiştir. Bu gelişmelerin ardından Osmanlı Devleti'nin İtilaf Devletleri'ne karşı savaşa fiilen girdiği tarih hangisidir?

  1. A

    Ağustos 1914

  2. B

    Kasım 1914

    Doğru cevap
  3. C

    Ekim 1918

  4. D

    Mart 1918

Doğru cevap: B

Çözüm

Osmanlı Devleti, Almanya'dan satın aldığı gemilere Yavuz ve Midilli adını verip donanmasına kattı; bu gemilerin Karadeniz'de Rus limanlarına saldırmasının ardından devlet Kasım 1914'te savaşa fiilen girmiş oldu. Doğru tarih bu nedenle Kasım 1914'tür. 'Ağustos 1914' gemilerin donanmaya katıldığı dönemdir, ancak bu bir hazırlık aşamasıdır ve savaşa fiilî giriş bu tarihte gerçekleşmemiştir. 'Ekim 1918' Mondros Mütarekesi'nin imzalandığı tarihtir ve savaşın sona erdiğini gösterir, girişi değil. 'Mart 1918' ise Rusya'nın Almanya ile yaptığı barış antlaşmasının tarihidir ve Osmanlı'nın savaşa girişiyle ilgisi yoktur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 24

  • I. Dünya Savaşı, Osmanlı durumu, Mondros, Kuvâ-yı Millîye
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Mondros Mütarekesi'nin imzalanmasının ardından İtilaf Devletleri, Anadolu'nun çeşitli yerlerinde işgal hareketlerine başladı. Merkezî hükümet bu işgallere karşı etkili bir önlem alamayınca, işgal edilen yörelerdeki halk kendi imkânlarıyla örgütlenmeye yöneldi. Bu yerel örgütler Kuvâ-yı Millîye olarak anıldı. Birlikler, yerel ileri gelenlerin ve köylülerin katıldığı, kendi bölgesinde faaliyet gösteren gönüllü gruplardı.

Bu metne göre Kuvâ-yı Millîye hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A

    İşgallerin başlamasının ardından, işgal edilen yörelerde ortaya çıkmıştır.

  2. B

    Yerel halkın kendi imkânlarıyla örgütlenmesi sonucu doğmuştur.

  3. C

    Merkezî hükümetin işgallere karşı etkili önlem alamaması doğuşunda rol oynamıştır.

  4. D

    Düzenli ordunun bir birliği olarak merkezî yönetimin emriyle kurulmuştur.

    Doğru cevap

Doğru cevap: D

Çözüm

Metne göre Kuvâ-yı Millîye, işgal edilen yörelerdeki halkın kendi imkânlarıyla kurduğu bölgesel gönüllü örgütlerdir. Bu örgütler düzenli ordunun bir birliği olarak merkezî yönetimin emriyle kurulmadığı için, 'düzenli ordunun bir birliği olarak merkezî yönetimin emriyle kurulmuştur' ifadesi söylenemez. 'İşgallerin başlamasının ardından ortaya çıkmaları' ifadesi metindeki zaman sırasına uyar; işgallerden önce kurulduklarını sanan biri bu ifadeyi yanlış sayabilir, oysa doğrudur. Yerel halkın örgütlenmesi ve merkezî hükümetin etkili önlem alamaması da metinde açıkça verilen nedenlerdir ve bu iki ifade de doğrudur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 25

  • Doğu, Güney ve Batı cepheleri
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir ders kitabında Kurtuluş Savaşı'nın cepheleri şöyle anlatılmaktadır: Doğu Cephesi'nde Ermenistan'a karşı mücadele edilmiş ve bu cephede Gümrü Antlaşması imzalanmıştır. Güney Cephesi'nde Fransızlara karşı direnilmiş, bu cephe Ankara Antlaşması ile kapanmıştır. Batı Cephesi'nde Yunan ordusuna karşı savaşılmış, Sakarya'da Yunan ordusu geri püskürtülmüş ve Büyük Taarruz ile Batı Anadolu'dan çıkarılmıştır.

Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A

    Batı Cephesi, Fransızlara karşı açılan cephelerden biridir.

    Doğru cevap
  2. B

    Güney Cephesi'ndeki mücadele Ankara Antlaşması ile sona ermiştir.

  3. C

    Doğu Cephesi, Ermenistan ile yapılan bir antlaşmayla sonuçlanmıştır.

  4. D

    Sakarya'daki savaş, Batı Cephesi'nde Yunan ordusunun geri çekilmesiyle sonuçlanmıştır.

Doğru cevap: A

Çözüm

Birinci adımda her cephenin karşısındaki gücü belirlemek gerekir: Doğu Cephesi Ermenistan'a, Güney Cephesi Fransızlara, Batı Cephesi ise Yunan ordusuna karşı açılmıştır. İkinci adımda bu eşleşme seçeneklerle karşılaştırılır. Batı Cephesi'nin Fransızlara karşı açılan cephelerden biri olduğu ifadesi, bu cephede Yunanlılara karşı savaşıldığı bilgisiyle çeliştiği için söylenemez; bu nedenle doğru cevap bu ifadedir. Çeldiriciler: Doğu Cephesi'nin Ermenistan ile bir antlaşmayla sonuçlandığı ifadesi, Gümrü Antlaşması'nın bu cephede imzalanmasıyla uyumludur ve söylenebilir. Güney Cephesi'ndeki mücadelenin Ankara Antlaşması ile sona erdiği ifadesi de doğrudur; bu iki cepheyi karıştıran öğrenci bu doğru ifadeyi reddedebilir. Sakarya'daki savaşın Batı Cephesi'nde Yunan ordusunun geri çekilmesiyle bittiği ifadesi, verilen bilgilerle örtüştüğü için söylenebilir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 26

  • Atatürk ilkeleri ve temel esaslar
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

1929’da başlayan Dünya Ekonomik Bunalımı, dünya ticaretinin daralmasına, fiyatların düşmesine ve işsizliğin artmasına yol açtı. Bu gelişme birçok ülkenin ekonomi politikalarını yeniden gözden geçirmesine neden oldu. Türkiye de bu dönemde dış satım gelirlerinde ciddi kayıplar yaşadı. Bu koşullarda Türkiye’nin devletçilik ilkesini benimsemesinin temel nedeni hangisidir?

  1. A

    Devletin sanayi yatırımlarının dünya ekonomik bunalımına yol açması

  2. B

    Özel girişimin ekonomiden çıkarılarak üretimin devlete bırakılması gerekliliği

  3. C

    Kurtuluş Savaşı yıllarındaki ekonomik bunalımın sanayi yatırımlarını devlete zorunlu kılması

  4. D

    Dış satımdaki daralma sonucunda sanayi yatırımlarının devlet eliyle sürdürülmesi zorunluluğu

    Doğru cevap

Doğru cevap: D

Çözüm

Birinci adım, 1929’da başlayan dünya bunalımının somut etkisini belirlemektir: dünya ticareti daraldı, fiyatlar düştü, işsizlik arttı ve Türkiye’nin dış satım gelirleri azaldı. İkinci adım, bu koşulun ekonomide ne gerektirdiğini kurmaktır. Dış satım geliri azalan bir ülkede sanayi yatırımı özel sermayeyle hızla sürdürülemez; bu nedenle sanayinin devlet eliyle kurulup yürütülmesi zorunlu hâle gelir. Doğru seçenek bu zincirin sonucudur. Özel girişimin ekonomiden çıkarılmasını öneren seçenek, devletçiliğin özel girişimi ortadan kaldırmak olduğu yanılgısına dayanır; devletçilikte özel girişim sürer, devlet buna ek olarak yatırım yapar. Devletin yatırımlarının bunalıma yol açtığını söyleyen seçenek nedeni sonuçla yer değiştirir: bunalım önce vardır, devletçilik onun bir tepkisidir. Kurtuluş Savaşı yıllarındaki bunalım seçeneği ise olayı yanlış döneme yerleştirir, çünkü 1929 bunalımı Kurtuluş Savaşı’ndan yaklaşık on yıl sonra yaşanmıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 27

  • Atatürk ilkeleri ve temel esaslar
  • Zor
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Medeni Kanun’un kabul edilerek dinî kuralların yerine çağdaş hukuk kurallarının getirilmesi ve miras hakkında kadın ile erkeğe eşit hak tanınması

  2. II.

    Hilafetin kaldırılarak din işlerinin devlet yönetiminden ayrılması

  3. III.

    Unvan ve sıfatların kaldırılarak toplumda ayrıcalık taşıyan adların kullanımına son verilmesi

Cumhuriyetin ilk yıllarında kabul edilen düzenlemelerin bir kısmı, hukuk ve yönetim yapısını köklü biçimde değiştirmeyi amaçlamıştır. Bu tür değerlendirmelerde bir düzenlemenin birden fazla ilkeyle ilişkili olup olmadığını ayırt etmek önemlidir. Numaralanmış düzenlemelerden hangileri hem laiklik hem halkçılık ilkesiyle ilişkilidir?

  1. A

    I ve II

  2. B

    Yalnız I

    Doğru cevap
  3. C

    II ve III

  4. D

    I, II ve III

Doğru cevap: B

Çözüm

Birinci adım, her düzenlemenin hangi ilkeyle ilişkili olduğunu belirlemektir. I, dinî kuralların yerine çağdaş hukuku getirdiği için laiklikle; miras hakkında eşitlik sağladığı için halkçılıkla ilişkilidir. İkinci adım, II ve III’ü ayrı ayrı sınamaktır. II, din işlerinin devlet yönetiminden ayrılmasını sağladığı için laiklikle ilişkilidir; halkçılıkla bağ kurulamaz. III, ayrıcalıkları ortadan kaldırdığı için halkçılıkla ilişkilidir; din ile devlet işlerinin ayrılmasıyla bir bağı yoktur. Üçüncü adım, hem laiklik hem halkçılıkla birden ilişkili olan düzenlemeyi bulmaktır: bu yalnızca I’dir. Doğru seçenek bu nedenle I’in tek başına seçildiği seçenektir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 28

  • İnkılaplar: siyasi, hukuk, eğitim-kültür, toplumsal, ekonomi, sağlık; Cumhuriyetin kazanımları
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir hukuk müzesinin giriş salonundaki tanıtım yazısında şunlar okunmaktadır: Osmanlı Devleti'nde hukuk, kişilerin mensup olduğu dine ve cemaate göre ayrı ayrı uygulanan parçalı bir yapıya sahipti. Cumhuriyet yönetimi, 17 Şubat 1926'da kabul edilen yeni bir kanunla bu yapıya son vermiştir. Böylece ülke genelinde yaşayanlar tek bir yasaya bağlanmış ve laik, çağdaş bir hukuk anlayışının temeli atılmıştır.

Bu yazıya göre aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

  1. A

    Miras paylaşımında kadın ve erkek çocuklara eşit pay tanınmıştır.

    Doğru cevap
  2. B

    Ülke genelinde yaşayanlar tek bir yasaya bağlanmıştır.

  3. C

    Kanun, 17 Şubat 1926 tarihinde kabul edilmiştir.

  4. D

    Hukuk anlayışı dini temelden ayrılarak laik bir çizgiye yönelmiştir.

Doğru cevap: A

Çözüm

Yazıya göre Türk Medeni Kanunu 17 Şubat 1926'da kabul edilmiş, dini temelli ve parçalı hukuk yapısına son vermiş ve ülke genelinde yaşayanları tek bir yasaya bağlamıştır. Yazı, kanunun laik ve çağdaş bir hukuk anlayışının temelini attığını da bildirir. Metin miras paylaşımına hiç değinmediği için miras hükmü bu yazıdan çıkarılamaz; aranan yargı da budur.

Çeldiriciler: Kanunun 17 Şubat 1926'da kabul edildiği yazıda açıkça yer aldığı için bu tarihin metinde bulunmadığını sanmak yanlış bir sonuca götürür. Tek bir yasaya bağlanma bilgisi de yazıda doğrudan geçtiğinden, bu sonucun metinden çıkarılamayacağını düşünmek hatalıdır. Laik ve çağdaş bir hukuk anlayışının temellerinin atıldığı ifadesi de yazıdan doğrudan okunur; kanunun laik düzenle bağı metne dayanır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 29

  • Demokratikleşme çabaları (çok partili denemeler, suikast, tehditler)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir tarih dergisinde Cumhuriyetin ilk yıllarındaki demokratikleşme denemelerini anlatan bir bölüm yer almaktadır. Bölümde şu bilgiler verilmektedir: 15 Haziran 1926 tarihinde İzmir'de bir suikast girişimi gerçekleşmiştir. Saldırıyı, hürriyet ve yenilik değerlerini savunduğunu öne süren Ziya Hurşit liderliğindeki bir grup düzenlemiştir. Girişim sırasında Atatürk'ün hayatı tehlikeye girmiş, ancak plan gerçekleşmemiştir. Bu olay, dönemin siyasi gelişmeleri arasında ayrıca incelenmektedir. Olay sonrasında Atatürk, Cumhuriyetin sonsuza dek yaşayacağına olan inancını vurgulamıştır. Bu dönemde çok partili yaşama geçiş süreci de birçok kez ertelenmiştir.

Bu bilgilere göre girişimin amaçlarından biri hangisidir?

  1. A

    Atatürk'ün kişisel düşmanlarını ortadan kaldırmak

  2. B

    Dış devletlerin yönetime doğrudan müdahalesini sağlamak

  3. C

    Atatürk'ü ve Cumhuriyet rejimini hedef almak

    Doğru cevap
  4. D

    Tek parti yönetimini daha da güçlendirmek

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adımda girişimin 15 Haziran 1926'da İzmir'de gerçekleştiği belirlenir. İkinci adımda, saldırıyı yürüten grubun kendini hürriyet ve yenilik değerlerinin savunucusu olarak sunduğu dikkate alınır; bu durumda hedef yalnızca bir kişi olmaktan çıkar ve bu değerlerin dayandığı Cumhuriyet rejimine uzanır. Olay sonrasında Atatürk'ün Cumhuriyetin sonsuza dek yaşayacağına dair inancını vurgulaması bu yorumu destekler. Böylece girişimin amaçlarından biri Atatürk'ü ve Cumhuriyet rejimini hedef almaktır.

Çeldiriciler: 'Atatürk'ün kişisel düşmanlarını ortadan kaldırmak' yanlıştır, çünkü girişim değerler adına bir gruptan gelmiştir ve kişisel bir intikam olarak verilmemiştir. 'Dış devletlerin yönetime doğrudan müdahalesini sağlamak' yanlıştır, çünkü girişimi düzenleyen grup iç bir gruptur ve bilgilerde dış bir devletten söz edilmemiştir. 'Tek parti yönetimini daha da güçlendirmek' yanlıştır, çünkü grubun hürriyet değerlerini savunduğunu öne sürdüğü bir girişim tek parti yönetimini güçlendirme amacıyla bağdaşmaz.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 30

  • Atatürk dönemi dış politika, Hatay
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Hatay, Türkiye'ye katılmadan önce Fransız mandasındaki Suriye'ye bağlı, özerk bir yönetim statüsüne sahip olmuştur.

  2. II.

    Hatay'ın Türkiye Cumhuriyeti'ne katılma kararı, Hatay Millet Meclisi'nde oy birliğiyle alınmıştır.

  3. III.

    Hatay, Misak-ı Milli sınırlarının dışında kalan bir bölgedir.

Bir müzenin Atatürk dönemi dış politika bölümündeki panelde şu bilgiler yer almaktadır: Atatürk, 1923'te Adana'da Hatay'ı kurtarma kararlılığını sözle ilan etmiştir. Hatay, Fransız mandasındaki Suriye'ye bırakılarak özerk bir yönetim statüsü kazanmıştır. Hatay, Misak-ı Milli'ye dahil olan son toprak parçasıydı. Hatay Millet Meclisi, 29 Haziran 1939'da Türkiye Cumhuriyeti'ne katılma kararını oy birliğiyle almıştır.

Bu metinden hangi öncüllere ulaşılabilir?

  1. A

    Yalnız I

  2. B

    I ve II

    Doğru cevap
  3. C

    II ve III

  4. D

    I, II ve III

Doğru cevap: B

Çözüm

Metinde Hatay'ın Fransız mandasındaki Suriye'ye bırakılarak özerk bir yönetim statüsü kazandığı belirtilir; bu bilgi birinci öncülü doğrulamaktadır. Hatay Millet Meclisi'nin katılma kararını oy birliğiyle aldığı da metinde yer aldığı için ikinci öncül metinden çıkarılabilir. Üçüncü öncül ise metnin açıkça çeliştiği bir yargıdır, çünkü Hatay'ın Misak-ı Milli'ye dahil olan son toprak parçası olduğu bildirilmiştir; bu nedenle yalnızca birinci ve ikinci öncüllerin birlikte seçildiği seçenek doğrudur. 'Yalnız I' seçeneği oy birliği bilgisini atladığı için eksik kalır; 'II ve III' ve 'I, II ve III' seçenekleri ise Misak-ı Milli dışında kalma yargısını doğru kabul ettiği için yanlıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 31

  • Paylaşma ve yardımlaşma, zekât ve sadaka
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Dört kişinin mal durumu aşağıda anlatılmıştır.

I. Yirmi yaşında bir genç; malı nisabın üzerindedir, ancak bu malın üzerinden henüz bir yıl geçmemiştir. II. Kırk yaşında bir esnaf; malı nisabın üzerindedir, fakat bu malın tutarı kadar borcu bulunmaktadır. III. Altı yaşında bir çocuk; ailesinden kalan malı nisabı aşmakta ve üzerinden bir yıl geçmiştir. IV. Elli yaşında bir çiftçi; malı nisabın üzerindedir, üzerinden bir yıl geçmiştir ve temel ihtiyaçları karşılanmıştır.

Bu kişilerden hangisi zekât vermekle yükümlüdür?

  1. A

    I. kişi

  2. B

    III. kişi

  3. C

    IV. kişi

    Doğru cevap
  4. D

    II. kişi

Doğru cevap: C

Çözüm

Zekâta konu olmak için kişinin akıllı ve ergenlik çağına girmiş olması, malının nisap miktarında bulunması, borçlarının ve temel ihtiyaçlarının karşılanmasından sonra da nisabın korunması ve malın üzerinden bir yıl geçmesi gerekir. Birinci adımda her kişinin durumu bu şartlarla tek tek karşılaştırılır. İkinci adımda ancak IV. kişi bütün şartları taşır: malı nisabın üzerindedir, üzerinden bir yıl geçmiştir ve temel ihtiyaçları karşılanmıştır; bu nedenle zekât verir.

Çeldiriciler: I. kişinin malı nisabı aşsa da yıl dolmadığı için zekât vermesi gerekmez. II. kişinin malı nisabın üzerindedir, ancak borç düşüldüğünde nisabın altına iner; borcunu düşmeden zengin saymak yanlıştır. III. kişi ergenlik çağına girmemiş bir çocuktur; malı nisabı aşsa ve yıl geçse de bu şart eksik olduğu için yükümlü değildir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 32

  • Kader ve kaza inancı, irade-sorumluluk, kavramlar, yanlış anlayışlar
  • Kolay
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Ecel, insanın ömrünün sona erdiği andır.

  2. II.

    Rızık, para, mal ve mülk gibi maddi varlıklarla sınırlıdır.

  3. III.

    Tevekkül, gerekli tedbirler alındıktan sonra sonucu Allah'a bırakmaktır.

Bir din kültürü dersinde kader inancı konusu tekrar edilirken öğretmen, ecel, rızık ve tevekkül kavramları için kısa tanımları tahtaya yazmış ve öğrencilerden bu tanımları kendi defterlerine geçirmelerini istemiştir. Buna göre aşağıdaki açıklamalardan hangileri bu kavramların tanımına uygundur?

  1. A

    I ve II

  2. B

    II ve III

  3. C

    I ve III

    Doğru cevap
  4. D

    I, II ve III

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adım, her açıklamayı ayrı ayrı sınamaktır. Ecel, ömrün sona erdiği an olarak tanımlanır; bu nedenle birinci açıklama doğrudur. İkinci adım, rızık tanımına bakmaktır. Rızık, Allah'ın canlılara verdiği maddi ve manevi nimetleri kapsar; ilim ve hikmet de bu kapsamdadır, dolayısıyla maddi varlıklarla sınırlı olduğunu söyleyen ikinci açıklama yanlıştır. Üçüncü adımda tevekkülün tanımı kontrol edilir: gerekli tedbirler alındıktan sonra sonucu Allah'a bırakmak doğrudur. Doğru açıklamalar birinci ve üçüncü olduğu için doğru seçenek, bu ikisini birlikte veren seçenektir. Çeldiriciler: rızığı yalnız maddi nimetlerle sınırlayan hata, ikinci açıklamayı içeren seçeneklerde ortaya çıkar; ikinci açıklamanın doğru kabul edildiği yanılgısı ise üç açıklamanın birlikte doğru sayıldığı seçeneği üretir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 33

  • Kader ve kaza inancı, irade-sorumluluk, kavramlar, yanlış anlayışlar
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Sınava hazırlanan bir lise öğrencisi haftalar boyunca konuları düzenli bir program içinde çalışmış, deneme sonuçlarını inceleyip eksiklerini gidermiştir. Sınav sabahı kaygılı olmasına rağmen elinden gelen çabayı gösterdiğini düşünen öğrenci, sonucu Allah'a havale ederek sakin bir şekilde sınava girmiştir. Bu davranış aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?

  1. A

    Kaza

  2. B

    Külli irade

  3. C

    Cüzi irade

  4. D

    Tevekkül

    Doğru cevap

Doğru cevap: D

Çözüm

Birinci adım, öğrencinin davranışında iki unsur bulunduğunu görmektir: haftalarca çalışarak gerekli tedbiri almış, ardından sonucu Allah'a bırakmıştır. İkinci adım, bu iki unsuru birlikte açıklayan kavramı bulmaktır. Tevekkül, gerekli tedbirler alındıktan sonra sonucu Allah'a bırakmak anlamına gelir; öğrencinin hem çalışması hem de sonucu Allah'a havale etmesi bu tanıma tam olarak uyar. Çeldiriciler: Kaza, Allah'ın ezelde takdir ettiği şeyin zamanı gelince gerçekleşmesini anlatır ve bir insanın tutumunu açıklamaz. Külli irade, Allah'ın sınırsız iradesidir; öğrencinin kendi çalışma kararını açıklamaya yetmez. Cüzi irade ise insanın kendi tercihini açıklar, fakat sonucu Allah'a bırakma kısmını açıklamaz.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 34

  • Paylaşma ve yardımlaşma, zekât ve sadaka
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Ramazan Bayramı'ndan önce, bir ailenin her bireyi adına belirlenen miktarda gıda, ihtiyaç sahibi bir aileye verilmiştir.

Bu yardım türü aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Zekât

  2. B

    Fıtır sadakası

    Doğru cevap
  3. C

    Sadaka-i cariye

  4. D

    Vakıf

Doğru cevap: B

Çözüm

Ramazan Bayramı'ndan önce ailenin her bireyi adına verilen yardım, fıtır sadakasının belirleyici özelliğidir; bu yardım bayram öncesinde ve kişi başına verildiği için bu türe aittir. Zekât, nisap miktarı ve bir yıl şartına bağlı yıllık bir ödemedir; bayram gıdası bu şartlara bağlı olmadığı için zekât sayılmaz. Sadaka-i cariye ile vakıf ise kalıcı hayır niteliği taşır, oysa bu yardım tek seferde tüketilmek üzere verilmiştir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 35

  • Din, birey ve toplum; dinin temel gayesi (can, nesil, akıl, mal, din emniyeti)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir sürücü, şehir içinde hız sınırına uyuyor, kırmızı ışıkta duruyor ve her yolculukta emniyet kemerini takıyor. Aynı kişi, çevresindeki herkes sigara içerken bu alışkanlığa katılmıyor ve sigaradan uzak duruyor. Bu davranışların ortak amacı düşünüldüğünde, dinin hangi temel gayesine en doğrudan hizmet ettiği söylenebilir?

  1. A

    Mal emniyetini korur

  2. B

    Akıl emniyetini korur

  3. C

    Nesil emniyetini korur

  4. D

    Can emniyetini korur

    Doğru cevap

Doğru cevap: D

Çözüm

Hız sınırına uymak, kırmızı ışıkta durmak ve emniyet kemeri takmak kaza riskini azaltır; sigaradan uzak durmak ise sağlığı korur. Birinci adım, bu davranışların doğrudan amacını bulmaktır: insanın yaşamını kazadan ve hastalıktan korumak. İkinci adım, bu amacın dinin hangi temel gayesine karşılık geldiğini belirlemektir: yaşamın korunması can emniyetidir. Üçüncü adım, bu gayeyi seçeneklerdeki ifadelerle eşleştirmektir; doğru seçenek can emniyetini korur.

Çeldiriciler: 'Mal emniyetini korur' yargısı, sigaraya harcanmayacak paranın korunmasını davranışın doğrudan sonucu sanır; bu bir dolaylı etkidir, davranışın asıl amacı değildir. 'Akıl emniyetini korur' yargısı israftan kaçınmayı akla bağlar; israf ise maddi kaynakla ilgili bir kavramdır, bu yüzden akıl emniyetine bağlanması yanlıştır. 'Nesil emniyetini korur' yargısı dinin doğru bir ilkesidir, ancak bu senaryoda aileye veya soya ilişkin bir davranış yoktur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 36

  • Kader ve kaza inancı, irade-sorumluluk, kavramlar, yanlış anlayışlar
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Köyünde tarımla uğraşan bir çiftçi, sonbaharda tarlasını sürmüş, tohumu zamanında ekmiş ve sulama kanallarını temizlemiştir. Yaz ortasında kuraklık yaşandığında çiftçi, "Ne kadar çalışsak da sonucu belirleyen Allah'tır" diyerek dua etmeye devam etmiş ve ürününü sabırla beklemiştir. Bu sahnede çiftçinin tutumundan hangi ilkeye ulaşılır?

  1. A

    Tedbir alıp sonucu Allah'a bırakmak tevekkül anlayışının gereğidir.

    Doğru cevap
  2. B

    Dua etmek, çabanın yerini tutabilen bir davranıştır.

  3. C

    Tedbir almak, kaderin değiştirilemezliğine inanmayanın davranışıdır.

  4. D

    Her insan yaptığı tercihlerden sorumludur ve bu sorumluluk ahirette hesaba konu olur.

Doğru cevap: A

Çözüm

Birinci adım, sahnede çiftçinin iki şey yaptığını görmektir: tarlayı sürmek, tohumu zamanında ekmek ve kanalları temizlemek gibi tedbirler almış, ardından dua ederek sonucu sabırla beklemiştir. İkinci adım, bu tutumun hangi ilkeyle örtüştüğünü bulmaktır. Gerekli tedbiri alıp sonucu Allah'a bırakmak tevekkülün tanımıdır; bu nedenle doğru ilke, tedbiri ve tevekkülü birlikte söyleyen seçenektir. Çeldiriciler: Dua etmeyi çabanın yerini tutabilen bir davranış saymak, tutumun yalnız bir parçasını ilkenin tamamı sanmak demektir; sahnede tedbirlerin alınmış olması bu yorumu geçersiz kılar. Tedbir almayı kadere karşı gelmek saymak, sahnedeki çiftçinin tedbir ile kaderi birlikte kabul ettiği gerçeğiyle çelişir. Hesap verme sorumluluğunu anlatan ilke doğru bir inançtır, ancak sahnedeki tutumdan çıkarılamaz.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 37

  • Hz. Muhammedin örnekliği: doğruluk, merhamet, istişare, cesaret, hak gözetme, insana değer, hikmetli sözler
  • Zor
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Kabilelerin her biri temsilcisi aracılığıyla karara katılmış, kabilelerden birine öncelik tanınmamıştır.

  2. II.

    Kabilelerden birinin ileri gelenine, taşı yerleştirme konusunda diğerlerinden önce söz hakkı tanınmıştır.

  3. III.

    Taşı yerine koyan kişi, kabilelerden birinin temsilcisi olarak hareket etmiştir.

Kâbe'nin yenilenmesi sırasında Hacer-i Esved'in yerine kimin yerleştireceği konusunda kabileler arasında ciddi bir anlaşmazlık çıktı ve taraflar neredeyse çatışmaya varacak noktaya geldi. Kendisine başvurulan Hz. Muhammed, taşı bir örtünün üzerine koydu; her kabileden birer temsilci örtünün bir köşesini tutarak taşı yerine kaldırdı. Taşı kendi eliyle yerine yerleştirerek uzlaşmayı tamamladı.

Bu olaydan, hak gözetme ilkesinin örneği olarak hangi yargılara ulaşılabilir?

  1. A

    I ve III

  2. B

    II ve III

  3. C

    Yalnız I

    Doğru cevap
  4. D

    I, II ve III

Doğru cevap: C

Çözüm

Olayda her kabileden bir temsilcinin örtünün bir köşesini tutması, herkesin karara eşit biçimde katıldığını gösterir. Kimseye öncelik tanınmadığı için I. yargı hak gözetme ilkesinin bir örneği olarak doğrudur. II. yargı ise ayrıcalık tanımayı anlatır: taşı yerleştirme sırasının bir ileri gelene verildiği olayda geçmez, bu yüzden yanlıştır ve adaletle bağdaşmaz. III. yargı, taşı yerine koyan kişinin bir kabilenin temsilcisi olduğunu söyler; oysa taşı yerine koyan Hz. Muhammed’dir ve hakem olarak uzlaşmayı sağlamıştır, hiçbir kabileyi temsil etmemiştir. Bu nedenle üç yargıdan yalnız I. hak gözetmeye örnek olarak kabul edilir. Çeldiriciler: 'I ve III' seçeneği, yanlış olan III. yargıyı doğru saymanın sonucudur; taşı yerine koyan kişiyi bir kabile temsilcisi sanmak bu yanılgıyı doğurur. 'II ve III' seçeneği, ayrıcalık tanıyan II. yargıyı doğru kabul etmeye dayanır; ayrıcalık adaletle bağdaşmaz. 'I, II ve III' seçeneği ise üç yargının hepsini kabul etmenin sonucudur; II. ve III. yargılar yanlış olduğu için bu seçenek de yanlıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 38

  • Hz. Muhammedin örnekliği: doğruluk, merhamet, istişare, cesaret, hak gözetme, insana değer, hikmetli sözler
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir okul kulübü, bu yılki gezinin yerini belirlemek için önce üyelerden öneri topladı, sonra her önerinin gerekçesini tartıştı ve oylama yaptı. Seçilen yer beklenenden az ilgi görünce plan aksadı. Üyeler, aksamanın nedenini tek bir kişide aramak yerine olanları birlikte değerlendirdi ve bir sonraki gezi için yeni bir plan hazırladı.

Bu durum istişarenin hangi faydasına örnektir?

  1. A

    Sorumluluğun paylaşılması

    Doğru cevap
  2. B

    Olumsuz sonuçların istişareyi geçersiz kılması

  3. C

    Uzman görüşüyle en doğru stratejinin bulunması

  4. D

    Kararın tek kişiye bırakılarak hızlandırılması

Doğru cevap: A

Çözüm

Olayda önce öneriler toplanmış, gerekçeler tartışılmış ve oylamayla ortak bir karara varılmıştır; bu bir istişare sürecidir. Plan aksayınca üyeler suçu tek bir kişiye yüklemeyip sonucu birlikte ele almış ve birlikte yeni bir plan yapmıştır. Bu tutum, sorumluluğun gruba ait olarak paylaşıldığını gösterir; sorulan fayda bu nedenle sorumluluğun paylaşılmasıdır. 'Uzman görüşüyle en doğru stratejinin bulunması' seçeneği ortak akılla ilgilidir, ancak olayda bir uzmanın görüşüne başvurulmamıştır; bu yüzden yanlıştır. 'Olumsuz sonuçların istişareyi geçersiz kılması' seçeneği, sonucun kötü çıkmasının istişarenin değerini ortadan kaldırmayacağı için yanlıştır. 'Kararın tek kişiye bırakılarak hızlandırılması' ise istişarenin tam tersi bir yöntemi anlatır; karar tek kişiye bırakılırsa ortada istişare kalmaz.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 39

  • Din, birey ve toplum; dinin temel gayesi (can, nesil, akıl, mal, din emniyeti)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Beklenmedik bir sıkıntıyla karşılaşan kişi, kendinden güçlü bir varlığa güvendiğini bilirse bu sarsıntıyı daha kolay aşar. Bu tür bir inanç, insanın kendini tek başına hissetmemesini sağlar ve olaylara daha sakin bakmasına yardım eder. Buna göre inanç, zor anlarda sürdürülen dengenin önemli bir parçası olabilir.

Bu parçadan çıkarılabilecek en uygun yargı hangisidir?

  1. A

    Dinin asıl işlevi toplumsal düzeni kurmaktır, bireye etkisi ikincildir.

  2. B

    Dinî inanç, insanın zor zamanlarda psikolojik dayanıklılığını artırabilir.

    Doğru cevap
  3. C

    Dinî kaynaklarda faizin yasaklandığı, bu parçadan çıkarılabilecek bir yargıdır.

  4. D

    İnsanın maddi ihtiyaçları, inancın yardımıyla yiyecek ve barınma düzeyinde giderilebilir.

Doğru cevap: B

Çözüm

Parçada, beklenmedik bir sıkıntıda kişinin kendinden güçlü bir varlığa duyduğu güvenin onu sarsıntıdan daha kolay çıkardığı anlatılır. Birinci adım, parçanın inancın bireye kazandırdığı şeyi belirlemektir: güven, sakinlik ve kendini yalnız hissetmemek. İkinci adım, bunu insanın manevi ihtiyacıyla ilişkilendirmektir; bu ihtiyacın karşılanması zor anlardaki dayanıklılığı artırır. Bu iki adımdan sonra, inancın zor zamanlarda psikolojik dayanıklılığa katkı sağladığı yargısı parçadan çıkarılabilir.

Çeldiriciler: Dinin asıl işlevinin toplumsal düzen olduğunu söyleyen yargı, parçanın bireysel etkiye odaklandığını yok sayar ve toplumsal işlevi bireysel işlev sanmaktır. Dinî kaynaklarda faizin yasaklanması doğru bir bilgidir, ancak parçada geçmez ve parçadan çıkarılabilecek bir yargı değildir. İnsanın maddi ihtiyaçlarının inançla yiyecek ve barınma düzeyinde giderildiği yargısı ise parçadaki manevi ihtiyaç vurgusunu maddi ihtiyaçla karıştırır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 40

  • İslamın kaynakları, Kuran ın ana konuları ve temel özellikleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Kur’an-ı Kerim, Allah’ın insanlığa gönderdiği evrensel bir hidayet rehberidir. İnsanlara hem dünya hayatında hem de ahiret hayatında yol gösterir ve doğru ile yanlışı birbirinden ayırır. Önceki ilahi kitapların ardından indirilen bu son kitap, farklı çağlarda yaşayan insanlara hitap eder. Bu yönüyle Kur’an, belirli bir topluluğun değil bütün insanlığın ortak rehberi olarak görülür.

Bu metinden aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

  1. A

    Dünya ve ahiret hayatında insanlara yol gösterdiği

  2. B

    Doğru ile yanlışı birbirinden ayırmada ölçü sunduğu

  3. C

    Farklı çağlarda yaşayan insanlara hitap ettiği

  4. D

    Kıssalarla geçmiş toplumların başından geçenleri anlattığı

    Doğru cevap

Doğru cevap: D

Çözüm

Birinci adımda metnin Kur’an’ı evrensel bir hidayet rehberi olarak tanımladığı görülür. İkinci adımda metnin dünya ve ahiret yönlendirmesi, doğru ile yanlış ayrımı ve son ilahi kitap olarak farklı çağlara hitap etmesi üzerinde durduğu anlaşılır. Üçüncü adımda ise kıssalardan ve geçmiş toplumların başından geçenlerden hiç söz edilmediği fark edilir; bu bilgi metinden çıkarılamayacağı için ulaşılamayan yargı budur.

Çeldiriciler: “Dünya ve ahiret hayatında insanlara yol gösterdiği” ve “Doğru ile yanlışı birbirinden ayırmada ölçü sunduğu” yargıları metinde açıkça yer aldığından metinden ulaşılabilir; olumsuz kökte bu yargılar doğru tercih olmaz. “Farklı çağlarda yaşayan insanlara hitap ettiği” yargısı da metnin son ilahi kitap ve evrensel hitap vurgusundan doğrudan çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 41

  • Friendship (E8.1): describing friends, qualities, accepting/refusing invitations, personal traits
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Burak sends Ece a message: "Let's have a picnic in the park on Sunday. Can you come?" Ece would love to see him, but she has an important exam on Monday and must study all day on Sunday. Which reply is a polite refusal that gives the reason?

  1. A

    I would love to come! What time should we meet in the park?

  2. B

    Why don't you invite Selin instead? She also enjoys picnics a lot.

  3. C

    Thanks for the invitation, but I can't come on Sunday because I have an exam on Monday.

    Doğru cevap
  4. D

    I'm really sorry. I didn't mean to upset you at school today.

Doğru cevap: C

Çözüm

Kibar bir red, davete teşekkür edildikten sonra gidilemeyeceğinin açıkça söylenmesi ve bir gerekçe verilmesiyle kurulur. Doğru seçenekte bu üç unsur bir arada bulunur: teşekkür, Pazar günü gelinemeyeceği ve nedeni olarak Pazartesi günkü sınav. 'I would love to come!' diye başlayan cümle daveti kabul ettiği için red değildir. 'Why don't you invite Selin instead?' cümlesi ise red yerine başka bir arkadaşı öneren bir cümledir. Yalnızca özür dileyen cümle de davetin reddini ve gerekçeyi içermediği için yanlıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 42

  • Friendship (E8.1): describing friends, qualities, accepting/refusing invitations, personal traits
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Mert joined our class in September. He is a quiet boy, but he never interrupts people when they speak. In group work, he listens carefully to other ideas before he shares his own. He also lends extra pencils to classmates who forget theirs.

Parçaya göre Mert hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A

    He borrows extra pencils from classmates who forget theirs.

  2. B

    He never breaks into others' talk, and he hears their views before sharing his own.

    Doğru cevap
  3. C

    He always breaks into others' talk, and he shares his own views first.

  4. D

    He joined the class last year and sits next to the window.

Doğru cevap: B

Çözüm

Birinci adımda parçadaki Mert bilgileri bulunur: sözünü kimseye kesmez, grup çalışmasında önce diğerlerinin fikirlerini dinler ve kalemi unutan arkadaşlarına kendi kalemini verir. İkinci adımda bu üç davranış seçeneklerle karşılaştırılır; sözü kesmeme ve önce dinleme davranışlarını birlikte, aynı anlamda yeniden ifade eden seçenek doğrudur. Çeldiriciler: 'kalem ödünç alır' ifadesi, kalemi veren Mert'i kalemi alan kişi yapar; bu ters çevrilmiş bir ilişkidir. 'Sürekli sözünü keser ve önce konuşur' parçadaki davranışın tam tersidir. 'Geçen yıl katıldı ve pencere kenarında oturur' ise parçada hiç geçmeyen bir ayrıntıdır, bu yüzden desteklenemez.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 43

  • In The Kitchen (E8.3): recipes, cooking verbs, quantities, food preparation steps
  • Zor
  • Şekilli soru

A teenager is making potato soup. The three comic panels show three stages of the recipe, but they are not in order. Using the labelled container in the third panel, which option lists the stages in the order the recipe requires?

Three comic panels of a teen making potato soup. Panel 1: three whole yellow potatoes, skin on. Panel 2: many small yellow cubes. Panel 3: a water tank labelled HOT beside a cook.
  1. A

    Peel the potatoes, dice them, then boil them.

    Doğru cevap
  2. B

    Peel the potatoes, grate them, then boil them.

  3. C

    Dice the potatoes, peel them, then boil them.

  4. D

    Peel the potatoes, drain them, then boil them.

Doğru cevap: A

Çözüm

Şekildeki üç kare tarifin üç aşamasını gösterir. Birinci adım soymadır: ilk karede patatesler hâlâ kabuklu, yani soyulmadan küp hâline getirilemezler. İkinci adım doğramadır: ikinci karede patatesler küçük küpler olmuştur. Üçüncü adım kaynatmadır: üçüncü karede küpler sıcak suda pişmektedir. Bu nedenle doğru sıra soymak, doğramak ve kaynatmaktır. Çeldiriciler: 'Dice the potatoes, peel them, then boil them' seçeneği doğramayı soymadan önceye koyar; kabuklu patates küp yapılmaz. 'Peel the potatoes, grate them, then boil them' seçeneği doğramanın yerine rendelemeyi koyar; şekilde küçük küpler görülür, rendelenmiş bir kâse yoktur. 'Peel the potatoes, drain them, then boil them' seçeneği süzmeyi kaynatmadan önceye alır; pişirilmeden önce süzülecek bir ürün yoktur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 44

  • Teen Life (E8.2): teenage routines, hobbies, popularity, school life, social media for teens
  • Orta
  • Şekilli soru

Emre wants to join an after-school club on a weekday. He wants an activity in which he makes pictures by hand, meetings in the art room, and a group of no more than 12 members. The school notice board in the figure lists four clubs. Which club meets all of Emre's conditions?

School clubs notice board: Painting Club, Saturday, Art Room, 8 members; Life Drawing Club, Wednesday, Art Room, 20 members; Drawing Club, Wednesday, Art Room, 10 members; Sculpture Club, Tuesday, Art Room, 10 members.
  1. A

    Painting Club

  2. B

    Life Drawing Club

  3. C

    Drawing Club

    Doğru cevap
  4. D

    Sculpture Club

Doğru cevap: C

Çözüm

Emre'nin dört koşulu vardır: hafta içi bir gün toplanmak, elle resim yapmayı içeren bir etkinlik olmak, sanat odasında (Art Room) toplanmak ve en fazla 12 üyesi olan bir grup olmak. Birinci adımda panodaki her kulübün gününü, yerini ve üye sayısını okuyoruz. İkinci adımda bu bilgileri koşullarla tek tek karşılaştırıyoruz: yalnızca Drawing Club çarşamba günü, sanat odasında toplanır, resim yapar ve 10 üyesi vardır; dört koşulun hepsini sağlar. Bu nedenle doğru seçenek Drawing Club'dır.

Çeldiriciler: 'Painting Club' sanat odasında resim yapsa da cumartesi toplandığı için hafta içi koşulunu bozar. 'Life Drawing Club' çarşamba günü sanat odasında resim yapar, ancak 20 üyesi olduğu için en fazla 12 üye koşulunu bozar. 'Sculpture Club' salı günü sanat odasında toplanır ve 10 üyesi vardır, fakat heykel yapmak elle resim yapmak anlamına gelmez.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 45

  • On The Phone (E8.4): phone calls, messages, making/changing plans, reasons
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Mert calls a dental clinic to change his appointment.

Receptionist: Good morning, Smile Dental Clinic. How can I help you? Mert: Hi, I have an appointment with Dr. Demir on Thursday, but I can't make it. Is it possible to change it? Receptionist: Of course. Which day would suit you? Mert: Friday afternoon would be perfect, if you have a free slot. Receptionist: Let me look at the schedule. Mert: ______ Receptionist: Thank you for waiting. Friday at 2 p.m. is free.

Which sentence best completes the dialogue?

  1. A

    Could I leave a message for Dr. Demir instead?

  2. B

    Sure, take your time. I'll wait on the line.

    Doğru cevap
  3. C

    Please don't bother; I will call again next week.

  4. D

    Yes, I can check the schedule for you right now.

Doğru cevap: B

Çözüm

Resepsiyonist programa bakacağını söyleyip Mert'in cevabını bekler; "Thank you for waiting." ile geri döndüğüne göre boşluğa beklemeyi kabul eden bir cümle gelmelidir. "Sure, take your time. I'll wait on the line." bu işlevi görür ve sonraki tepkiyle doğal biçimde bağlanır. Çeldiriciler: "Could I leave a message for Dr. Demir instead?" bir mesaj bırakma teklifidir ve resepsiyonistin bekletme için teşekkür etmesine yol açmaz. "Please don't bother; I will call again next week." görüşmeyi erken kapatır, bu yüzden bekleme teşekkürüyle uyuşmaz. "Yes, I can check the schedule for you right now." programa bakma işini zaten üstlenen resepsiyonistin cümlesidir; Mert'in ağzından çıkması konuşma sırasını bozar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 46

  • Adventures (E8.6): extreme sports, past experiences, outdoor activities
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Four students describe themselves before choosing an activity for a school adventure camp.

Ali: I want to be the best climber in my class, so I practise on the indoor wall every weekend. Selin: I feel nervous whenever I am high up, so I prefer quiet walks by the lake. Can: I am adventurous. I love trying something new on mountain trails. Derya: Nothing scares me on land, but I hate getting wet.

The camp offers rock climbing, rafting and canoeing. Which statement is supported by the profiles?

  1. A

    Selin would enjoy rock climbing, because she is fearless on high places.

  2. B

    Derya would enjoy rafting, because she is fearless on the water.

  3. C

    Can would enjoy canoeing, because he is ambitious and wants to win.

  4. D

    Ali would enjoy rock climbing, because he practises it every weekend.

    Doğru cevap

Doğru cevap: D

Çözüm

Ali en iyi tırmanıcı olmak istiyor ve her hafta sonu duvarda tırmanış çalışıyor; bu, kaya tırmanışına (rock climbing) hem ilgisi hem alışkanlığı olduğunu gösterir. Selin yüksekte gergin olduğunu söylüyor (nervous: gergin, kaygılı), dolayısıyla korkusuz olduğunu söyleyen yargı profille çelişir ve tırmanış ona uymaz. Derya karada hiçbir şeyden korkmadığını, ama suyu sevmediğini belirtiyor; rafting için su sevgisi gerektiğinden bu eşleşme de desteklenmez. Can'ın profilinde hırs ya da kano sözü yoktur; dağ patikalarını sevdiği yazar, bu yüzden kanoyu hırsıyla bağdaştırmak metnin dışına çıkmaktır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 47

  • Science (E8.9): scientists, inventions, experiments, discoveries
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Two students are talking at a science fair.

Student 1: Your solar-powered fan is amazing! It works without any batteries. Student 2: Thanks! I built it with a small solar panel and an old motor. Student 1: __________________________ Student 2: A young engineer from Izmir designed the first one. She tested it in her grandmother's garden.

Which sentence best completes the dialogue?

  1. A

    Do you know when the first solar fan was designed?

  2. B

    Do you know who designed the first solar fan?

    Doğru cevap
  3. C

    Does your fan run on solar energy as well?

  4. D

    Who is designing the first solar fan these days?

Doğru cevap: B

Çözüm

Boşluktan sonraki ikinci öğrenci, ilk solar vantilatörü genç bir mühendisin tasarladığını söyler; bu yüzden boşluğa tasarlayanın kim olduğunu soran bir cümle gelmelidir. Doğru cümle 'Do you know who designed the first solar fan?' sorusudur ve verilen yanıt, bir kişiyi belirten bu soruyla eşleşir.

Çeldiriciler: Tasarlanma zamanını soran cümle, yanıtın verdiği kişi bilgisiyle uyuşmaz, çünkü zaman sorusu zaman bilgisi bekler. Öğrencinin zaten söylediği enerji kaynağını tekrar eden soru, boşluğa yeni bir bilgi istemediği için yerinde değildir. Şimdiki zamanla kurulan 'Who is designing' sorusu ise yanıttaki geçmiş zamanlı 'designed' ve 'tested' fiilleriyle uyuşmaz.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 48

  • Chores (E8.8): household chores, responsibilities, fairness at home
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

A 14-year-old girl lives in an apartment with her parents. Every evening, her father asks her to take the rubbish out to the bin in front of the building. She has done this chore almost every day for months, and she has never enjoyed it. Her father asks her how she feels about taking the rubbish out every evening.

Which sentence would she most likely say to express her feelings?

  1. A

    I love taking the rubbish out every evening, it is my favourite job.

  2. B

    Shall I help you take the rubbish out this evening?

  3. C

    I really hate taking the rubbish out every evening.

    Doğru cevap
  4. D

    I hate washing the dishes after dinner, but I do it anyway.

Doğru cevap: C

Çözüm

Genç kız, çöpü her akşam dışarı çıkarma işini uzun süredir neredeyse her gün yaptığını ve bu işten hiç hoşlanmadığını anlatıyor. Babası da bu işe ilişkin duygusunu sorduğu için, durumun gerektirdiği cümle hem nefret hem de şikâyet anlamı taşımalıdır. "I really hate taking the rubbish out every evening." cümlesi bu duyguyu ve her akşam tekrarlanan işi doğrudan söylediği için doğru ifadedir.

Yanlış seçenekler: "I love" ile başlayan cümle olumlu bir duygu bildirdiği için kızın tepkisiyle çelişir. "Shall I help" ile başlayan cümle bir duyguyu değil, yardım teklifini ifade eder; soru duygu hakkında olduğu için bu cümle cevap olamaz. "I hate washing the dishes after dinner" cümlesinde nefret duygusu vardır, ancak durumda bulaşık yıkama işi hiç geçmediği için bu cümle konuşmayla ilgisizdir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 49

  • Tourism (E8.7): travel, holidays, hotels, tourist attractions, directions
  • Zor
  • Şekilli soru

A family of two adults and two children wants to join the city tour shown on the poster below. All four of them will buy their tickets together as one group. Read the tour card to find the prices and any discount that applies, and then decide how much the family pays in total for the tour.

City tour card with four rows: adult ticket 150 TL, child ticket 90 TL, a 10 percent group discount for groups of four or more people, and 4 stops on the tour.
  1. A

    432 TL

    Doğru cevap
  2. B

    456 TL

  3. C

    480 TL

  4. D

    540 TL

Doğru cevap: A

Çözüm

Birinci adım: Tur kartında yetişkin bileti 150 TL, çocuk bileti 90 TL olarak verilmiştir. Aile 2 yetişkin ve 2 çocuktan oluştuğuna göre bilet toplamı 2 × 150 + 2 × 90 = 300 + 180 = 480 TL'dir. İkinci adım: Kart, en az dört kişilik gruplara yüzde 10 indirim uygulandığını bildirir. Aile tam olarak dört kişi olduğu ve biletleri birlikte aldığı için indirim geçerlidir. 480 × 0,90 = 432 TL bulunur ve ailenin ödeyeceği toplam tutar budur. Çeldiriciler: 480 TL, indirim uygulanmadan yalnızca bilet toplamını verir. 456 TL, indirim oranının yüzde 5 olarak okunmasından çıkar; kartta indirim oranı yüzde 10'dur. 540 TL, iki çocuğun da yetişkin fiyatıyla (150 TL) hesaplanmasından çıkar; çocuk bileti 90 TL'dir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 50

  • The Internet (E8.5): online activities, safety, advantages/disadvantages, social media
  • Orta
  • Şekilli soru

Mert is 14 and wants to learn about the permanent traces that his online activity leaves behind. He is free after school on Thursday, but his parents cannot sign any forms this week, so he can only join an event that needs no sign-up. The notice board below shows the activities of internet week. Which activity should Mert choose?

Internet week notice board with four lines: a Thursday digital footprint sign-up workshop, a Monday digital footprint talk with no sign-up, a Thursday digital footprint talk with no sign-up, and a Friday online quiz with sign-up by Thursday.
  1. A

    The digital footprint workshop on Thursday

  2. B

    The digital footprint talk on Thursday

    Doğru cevap
  3. C

    The digital footprint talk on Monday

  4. D

    The online quiz whose sign-up closes on Thursday

Doğru cevap: B

Çözüm

Birinci adım: Mert'in üç koşulu vardır: etkinlik perşembe günü yapılmalı, konusu çevrimiçi izlerin kalıcılığı olmalı ve kayıt gerektirmemelidir. İkinci adım: şekildeki duyuru panosundaki dört satırı bu koşullara göre tek tek okuyoruz. Yalnızca perşembe günü yapılan ve kayıt gerektirmeyen dijital ayak izi konuşması üç koşulu birden karşılar, bu yüzden doğru cevaptır. Çeldiriciler: Perşembe günü dijital ayak izi çalıştayı seçeneği konu olarak uyar, ancak kayıt gerektirdiği için veli imzası olmayan Mert katılamaz. Pazartesi günkü dijital ayak izi konuşması seçeneği konu ve kayıt koşulunu karşılar, ama perşembe günü yapılmaz. Kayıt son tarihi perşembe olan çevrimiçi quiz seçeneğinde perşembe, etkinliğin değil kayıt son tarihinin günüdür; etkinlik cuma günü yapılır ve kayıt gerektirir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

İstersen uygulamada da çözebilirsin

Aynı soruları süre tutarak benzersor uygulamasında çözebilir, sonuçlarını sonra inceleyebilirsin.

Benzersor bağımsız bir eğitim platformudur; ÖSYM, MEB veya diğer sınav kurumlarıyla resmî bir bağlantısı yoktur. Sınav adları yalnızca içeriğin konusunu belirtmek amacıyla kullanılmaktadır.

Uygulamayı incele

benzersor mobilde yayında

Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin
Premium'u 3 gün ücretsiz dene
App Store ve Google Play üzerinden güvenli abonelik
İstediğin zaman iptal et, tüm cihazlarında aynı hesapla devam et
powered by