5 soru · YKS

TYT Tarih Deneme 1 Cevap Anahtarı ve Çözümleri

TYT Tarih Deneme 1 cevap anahtarı ve 5 sorunun adım adım çözümü: her soruda doğru seçenek, konu, zorluk ve ayrıntılı açıklama.

Cevap anahtarı

Doğru cevaplar

Bir soruya dokunarak çözümüne git.

Adım adım

Soru soru çözümler

Soru 1

  • Orta Çağ'da dünya; ilk Türk devletleri ve İslamiyet öncesi Türk tarihi
  • Zor
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Hun Devleti, Göktürk Devleti'nin kuruluşundan sonra ortaya çıkmıştır.

  2. II.

    Göktürk Devleti, 6. yüzyılın ikinci yarısında Doğu ve Batı Göktürk olmak üzere iki kola ayrılmıştır.

  3. III.

    Göktürk hükümdarları, yetkilerini Tanrı'dan gelen kut anlayışıyla meşrulaştırmıştır.

Bir tarih kulübünün İslamiyet öncesi Türk devletleri hakkındaki sunumu için bir öğrenci üç cümle seçmiştir. Sunumdan önce bu cümlelerin doğruluğunu denetlemek isteyen öğrenci, her cümleyi ilgili devletin kuruluş sırasına, bölünme sürecine ya da hükümdarlık anlayışına göre inceler.

Buna göre, öğrencinin seçtiği cümlelerden hangileri doğrudur?

  1. A

    Yalnız I

  2. B

    I ve II

  3. C

    Yalnız II

  4. D

    II ve III

    Doğru cevap
  5. E

    I, II ve III

Doğru cevap: D

Çözüm

Birinci adımda I. cümleyi değerlendiriyoruz: Hun Devleti MÖ 3. yüzyılda kurulmuştur, Göktürk Devleti ise 6. yüzyılın ortasında ortaya çıkmıştır. Dolayısıyla Hunların Göktürklerin kuruluşundan sonra ortaya çıktığı ifadesi yanlıştır.

İkinci adımda II. cümleyi inceliyoruz: Göktürk Devleti, 6. yüzyılın ikinci yarısında Doğu ve Batı Göktürk olarak iki kola ayrılmıştır; bu cümle doğrudur.

Üçüncü adımda III. cümleyi değerlendiriyoruz: Göktürk hükümdarlarının yönetim yetkisini Tanrı'dan gelen kut anlayışıyla açıklaması, Orhun yazıtlarında da görülen bir anlayıştır; bu cümle doğrudur.

Doğru cümleler II ve III olduğundan doğru seçenek II ve III'tür.

Çeldiriciler: Yalnız I seçeneği, I. cümlenin yanlış olan kronolojisinin kabul edilmesinden ve doğru iki cümlenin dışarıda bırakılmasından doğar. I ve II seçeneği, I. cümlenin yanlış kronolojisinin doğru sayılmasından doğar. Yalnız II seçeneği, III. cümlenin doğru olan kut bilgisinin atlanmasından doğar. I, II ve III seçeneği ise I. cümlenin yanlış kronolojisinin doğru kabul edilmesinden doğar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 2

  • İslam medeniyetinin doğuşu, Türklerin İslam'ı kabulü, Türk-İslam devletleri
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Abbasi Devleti'nde yönetimin merkezi Bağdat'tı ve uzak bölgelere de valiler gönderiliyordu. Suriye, Mısır ve Yemen'in yanı sıra Kûfe'ye de Türk kökenli valiler atanmıştı. Halife zamanla fiilî gücünü kaybederek sembolik bir yönetici konumuna geldi. Merkezî otoritenin zayıflamasıyla bazı bölgelerde yerel hanedanlar kendi devletçiklerini kurdu.

Bu metne göre aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A

    Abbasi halifeleri son döneme kadar siyasi gücü fiilen elinde tutmuştur.

    Doğru cevap
  2. B

    Merkezî otoritenin zayıflamasıyla bölgelerde yerel devletçikler ortaya çıkmıştır.

  3. C

    Halife, zamanla fiilî yetkisini kaybederek sembolik bir konuma gelmiştir.

  4. D

    Kûfe gibi şehirlere de Türk kökenli valiler atanmıştır.

  5. E

    Abbasi yönetimi, uzak bölgelere de valiler göndererek topraklarını idare etmiştir.

Doğru cevap: A

Çözüm

Birinci adımda metni sıralıyoruz: yönetimin merkezi Bağdat'tır, uzak bölgelere valiler gönderilmiştir ve Kûfe'ye de Türk kökenli valiler atanmıştır. Halife zamanla fiilî gücünü kaybetmiş, sembolik bir yönetici konumuna gelmiştir. Merkezî otorite zayıflayınca bazı bölgelerde yerel hanedanlar kendi devletçiklerini kurmuştur.

İkinci adımda Türk valilerin ve halifenin konumunu metinle karşılaştırıyoruz. Türk valiler atanmıştır; halife ise zamanla fiilî gücünü yitirerek sembolik bir yönetici olmuştur.

Üçüncü adımda metinle desteklenmeyen yargıyı arıyoruz. Halifelerin son döneme kadar siyasi gücü fiilen elinde tuttuğu iddiası, metnin halifenin gücünü zamanla kaybettiğini söylemesiyle çelişir. Bu nedenle aranan yargı budur; metne göre söylenemez.

Çeldiriciler: "Kûfe gibi şehirlere de Türk kökenli valiler atanmıştır." metinde açıkça yer alır; metinle desteklenen bir yargıdır. "Merkezî otoritenin zayıflamasıyla bölgelerde yerel devletçikler ortaya çıkmıştır." metnin son cümlesiyle örtüşür. "Halife, zamanla fiilî yetkisini kaybederek sembolik bir konuma gelmiştir." metinle uyumludur. "Abbasi yönetimi, uzak bölgelere de valiler göndererek topraklarını idare etmiştir." metindeki valiler bilgisiyle uyumludur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 3

  • Osmanlı'da değişim çağı (1595-1914): duraklama, gerileme, yenileşme, uluslararası ilişkiler
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Kavala'da doğan bir asker, 1804'te Mısır'da Osmanlı yönetimine karşı çıkan karışıklıkların bastırılmasında görev aldı ve bölgede güçlü bir konuma yükseldi. Sonraki yıllarda oğlunu Filistin'e göndererek bu topraklara el koydurdu. Anadolu'daki işgal üzerine Kütahya'da bir anlaşma yapıldı; bu kriz sırasında Osmanlı Devleti, Rusya ile Hünkâr İskelesi Antlaşması'nı imzaladı.

Parçada anlatılan gelişmelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A

    Mehmet Ali Paşa, oğlu İbrahim Paşa aracılığıyla Filistin'i işgal ettirmiştir.

  2. B

    Mehmet Ali Paşa, 1804'te Mısır'daki Osmanlı karşıtı karışıklıkların bastırılmasında rol oynamıştır.

  3. C

    Mısır, Kütahya Anlaşması ile dış işlerinde Osmanlı'dan bağımsız hâle gelmiştir.

    Doğru cevap
  4. D

    Kütahya Anlaşması, Anadolu'daki işgal üzerine yapılmış bir düzenlemedir.

  5. E

    Mısır meselesi sırasında Osmanlı Devleti, Rusya ile bir antlaşma imzalamıştır.

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adım: Parçada Mehmet Ali Paşa'nın 1804'te Mısır'daki karışıklıkları bastırdığı, oğlu aracılığıyla Filistin'i ele geçirdiği ve Anadolu'daki işgal üzerine Kütahya Anlaşması'nın yapıldığı anlatılır.

İkinci adım: Parçada Kütahya Anlaşması yalnızca Anadolu'daki işgal üzerine yapılmış bir düzenleme olarak geçer; Mısır'ın dış işlerinin Osmanlı'dan bağımsız hâle geldiğine dair bir bilgi yoktur.

Üçüncü adım: Metinde geçmeyen ve Kütahya Anlaşması ile bağdaştırılamayan yargı, Mısır'ın dış işlerinde bağımsız hâle geldiğini söyleyen seçenektir. Bu nedenle sorunun cevabı bu yargıdır; parçada söylenemeyen gelişme budur.

Çeldiriciler: Filistin'in ele geçirilmesini anlatan yargı ve Mehmet Ali Paşa'nın karışıklıkların bastırılmasındaki rolünü belirten yargı metinde açıkça yer alır. Kütahya Anlaşması'nın Anadolu'daki işgal üzerine yapıldığını söyleyen yargı metinle uyumludur. Krizde Osmanlı Devleti'nin Rusya ile bir antlaşma imzaladığını söyleyen yargı da metinde açıkça geçer.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 4

  • XX. yy başı, I. Dünya Savaşı, Millî Mücadele dönemi
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir tarih ödevinde şu bilgi yer almaktadır: Türkiye Büyük Millet Meclisi, 12 Temmuz 1920'de toplanarak düzenli bir ordunun kurulmasına karar vermiş ve savaşa elverişli yaştaki halkın askere alınmasını da kararlaştırmıştır.

Bu karar, Millî Mücadele'nin ilerleyen dönemlerinde aşağıdakilerden hangisini sağlamıştır?

  1. A

    Güney Cephesi'ndeki çatışmaların Sakarya Savaşı'yla kesin olarak bitmesi

  2. B

    Ordunun yerel çete birliklerine dönüştürülerek askerî yapıdan uzaklaştırılması

  3. C

    Askerlik çağındaki gençlerin askerlikten muaf tutularak sivil hayata dönmesi

  4. D

    Sevr Antlaşması'nın Meclis tarafından resmen kabul edilmesi

  5. E

    Ordunun düzenli bir yapıya kavuşarak cephelere sürekli asker sevk edilebilmesi

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Birinci adım, metindeki kararın içeriğini belirlemektir: Türkiye Büyük Millet Meclisi 12 Temmuz 1920'de düzenli bir ordunun kurulmasına karar vermiş ve savaşa elverişli yaştaki halkın askere alınmasını kararlaştırmıştır. İkinci adım, bu kararın sağladığı sonucu düşünmektir: halkın askere alınması ve ordunun düzenli bir yapıya kavuşması, cephelere sürekli ve planlı biçimde asker sevk edilmesini mümkün kılar. Bu nedenle doğru seçenek, ordunun düzenli bir yapıya kavuşarak cephelere sürekli asker sevk edilebilmesini söyler.

Çeldiriciler: Güney Cephesi'ndeki çatışmaların Sakarya Savaşı ile kesin olarak bittiğini söylemek yanlıştır; bu cephedeki mücadeleler Ankara Anlaşması ile sona ermiştir. Ordunun yerel çete birliklerine dönüştürülmesi, kararın amacı olan düzenli orduya ters düşer. Sevr Antlaşması'nın Meclis tarafından resmen kabul edildiğini söylemek yanlıştır; Meclis bu antlaşmayı reddetmiştir. Askerlik çağındaki gençlerin muaf tutularak sivil hayata dönmesi, kararın halkı askere alma hükmüne aykırıdır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 5

  • XX. yy başı, I. Dünya Savaşı, Millî Mücadele dönemi
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Millî Mücadele'nin kritik bir döneminde, bir komutan birliklerine şu kısa yazılı emri vermiştir: “Düşmanı yalnız tek bir hat üzerinde durdurmaya çalışmayın; her karış toprağı, bütün halkıyla birlikte savunun.” Emrin ardından birlikler yeni mevzilerine yerleştirilmiştir.

Bu emirde savunulan anlayış aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Geri çekilmenin yasaklandığı, her mevzinin sabit bir hatta tutulduğu savunma anlayışı

  2. B

    Vatanın her yerinde halkın da katıldığı topyekûn savunma anlayışı

    Doğru cevap
  3. C

    Düşmanla müzakere edilerek diplomatik çözüm aranması anlayışı

  4. D

    Büyük Taarruz ile düşmanın kesin bozguna uğratılması anlayışı

  5. E

    Bir şehrin tek başına savunulup diğer yerlerin bırakılması anlayışı

Doğru cevap: B

Çözüm

Alıntıda düşmanı tek bir hat üzerinde durdurmaya karşı çıkılıyor; her karış toprağın bütün halkla birlikte savunulması isteniyor. Birinci adım, bu çağrının hat savunmasından vazgeçip bütün vatanı ve halkı kapsayan bir savunma anlayışı istediğini fark etmektir. İkinci adım, bu anlayışın karşılığını seçeneklerde aramaktır. Doğru seçenek, vatanın her yerinde halkın da katıldığı topyekûn savunmayı anlatır.

Çeldiriciler: Geri çekilmenin yasaklandığı ve sabit bir hatta tutulan savunma, alıntının tam karşısındadır; alıntı tek hat üzerinde durmayı reddeder. Müzakere çağrısı alıntıda yoktur; alıntı savunmaya çağırır. Büyük Taarruz, düşmanı bozguna uğratmak için yapılmış bir taarruz harekâtıdır; alıntı ise savunmaya çağırır. Alıntı yalnızca bir şehri değil, vatanın her karışını savunmayı ister.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Bu denemeyi uygulamada çöz

Süreni tut, netini hesapla ve yanlışlarını konu konu tekrar et. Benzersor uygulaması ücretsiz başlar.

Benzersor bağımsız bir eğitim platformudur; ÖSYM, MEB veya diğer sınav kurumlarıyla resmî bir bağlantısı yoktur. Sınav adları yalnızca içeriğin konusunu belirtmek amacıyla kullanılmaktadır.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin

benzersor mobilde yayında

Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin
Premium'u 3 gün ücretsiz dene
App Store ve Google Play üzerinden güvenli abonelik
İstediğin zaman iptal et, tüm cihazlarında aynı hesapla devam et
powered by