7 soru · YKS

TYT Fizik Deneme 3 Cevap Anahtarı ve Çözümleri

TYT Fizik Deneme 3 cevap anahtarı ve 7 sorunun adım adım çözümü: her soruda doğru seçenek, konu, zorluk ve ayrıntılı açıklama.

Cevap anahtarı

Doğru cevaplar

Bir soruya dokunarak çözümüne git.

Adım adım

Soru soru çözümler

Soru 1

  • Basınç ve kaldırma kuvveti
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    A cisminin kaba bırakılması tartı okumasını değiştirmez.

  2. II.

    B cisminin kaba bırakılması kaptan dışarı 50 g su taşırır.

  3. III.

    B cisminin kaba bırakılmasıyla tartı okuması 200 g yükselir.

Taşmaya kadar suyla doldurulmuş bir kap, üzerinde duran bir tartıya yerleştirilmiş durumda. Hacmi 100 cm³ ve özkütlesi 0,6 g/cm³ olan A cismi ile hacmi 50 cm³ ve özkütlesi 4 g/cm³ olan B cismi, sırayla kabın içine bırakılıyor. Cisim hareketsiz kaldıktan sonra tartı okunup bırakılmadan önceki okumayla kıyaslanıyor. Suyun özkütlesi 1 g/cm³ alınacaktır.

Bu düzenekte yapılan ölçümlerle ilgili aşağıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

  1. A

    I ve II

    Doğru cevap
  2. B

    Yalnız I

  3. C

    Yalnız II

  4. D

    II ve III

  5. E

    I, II ve III

Doğru cevap: A

Çözüm

Birinci adım: A cisminin özkütlesi 0,6 g/cm³ olup suyunkinden küçük olduğundan cisim yüzer. Yüzen cismin kaldırma kuvveti ağırlığına eşit olduğu için taşan suyun kütlesi A'nın kütlesine eşittir: 100 cm³ × 0,6 g/cm³ = 60 g. Kabın ağırlaşması taşan suyun kütlesi ile cismin ağırlığının farkıdır: 60 − 60 = 0 g. Tartının gösterdiği değer değişmez; I. yargı doğrudur.

İkinci adım: B cisminin özkütlesi 4 g/cm³ olup suyunkinden büyük olduğundan cisim batar ve taşan suyun hacmi cismin hacmine, yani 50 cm³'e eşit olur. Taşan su kütlesi 50 cm³ × 1 g/cm³ = 50 g olur; II. yargı doğrudur.

Üçüncü adım: B için kabın ağırlaşması 200 − 50 = 150 g'dır, 200 g değildir; III. yargı yanlıştır. Doğru yargılar I ve II olduğundan cevap bu ikilidir.

Çeldiriciler: 'Yalnız I' seçeneği, taşan suyun kütlesini her durumda cismin kütlesine eşit almaktan çıkar; bu hatada B için taşan su 200 g olur ve II yanlış görünür. 'Yalnız II' seçeneği, yüzen A cisminde de cismin tüm hacmi kadar suyun taştığını sanmaktan çıkar; bu hatada A için ağırlaşma negatif çıkar ve I yanlış görünür. 'II ve III' seçeneği, kaptaki ağırlaşmanın her cisim için cismin ağırlığına eşit alınmasından gelir; A için 60 g çıkar ve I yanlış sayılır. 'I, II ve III' seçeneği ise yalnız batan B cismi için aynı hatanın yapılmasından gelir; B için ağırlaşma 200 g çıkar ve III doğru görünür.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 2

  • Kuvvet, Newton yasaları, sürtünme, denge
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Sürtünme ve hava direncinin ihmal edildiği yatay bir buz pistinde, kısa süre itilen bir disk pist boyunca düz bir çizgide kaymaya başlıyor. İtme kesildikten sonra disk aynı doğrultuda kaymaya devam ediyor.

İtme kesildikten sonra diskle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Diske etki eden itme kesildiğinden, disk hareket etmeye devam edemez ve kısa sürede durur.

  2. B

    Diskin hızını koruyabilmesi için hareket yönünde sürekli bir kuvvetin uygulanması gerekir.

  3. C

    Hareket yönünde kuvvet kalmadığı hâlde disk giderek hızlanarak yoluna devam eder.

  4. D

    Kütlesi büyük olan disk, sürtünme yokken bile hareket doğrultusunu zamanla kendiliğinden değiştirir.

  5. E

    Üzerine etki eden net kuvvet sıfır olduğundan disk, sabit hızla düz bir çizgide kaymaya devam eder.

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

İtme kesildikten sonra diske yatay yönde uygulanan bir kuvvet kalmaz. Sürtünme ve hava direnci de ihmal edildiğinden diske etki eden net kuvvet sıfırdır. Newton'un birinci yasasına göre net kuvveti sıfır olan bir cismin hızı değişmez; disk ilk hızını korur ve düz bir çizgide kaymaya devam eder.

Çeldiriciler: Diskin zamanla duracağını söyleyen ifade yanlıştır, çünkü diski durduracak bir sürtünme ya da başka bir kuvvet yoktur. Hareketi sürdürmek için sürekli kuvvet gerektiğini söyleyen ifade yanlıştır, çünkü kuvvet hızı değiştirir, sabit hızı korumak için gerekmez. Kuvvet kalmadığı hâlde diskin hızlanacağını söyleyen ifade yanlıştır, çünkü net kuvvet sıfırken hız artmaz. Kütlenin hareket doğrultusunu kendiliğinden değiştirdiğini söyleyen ifade yanlıştır, çünkü yön değişimi de bir kuvvet gerektirir; kütle yalnızca eylemsizliği artırır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 3

  • Isı, sıcaklık, hâl değişimi, ısıl denge, iletim, genleşme
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Isı, metal bloktan suya doğru akmıştır.

  2. II.

    Metal bloğun ısı sığası, suyun ısı sığasının yarısıdır.

  3. III.

    Sıcaklık değişimi büyük olan cismin ısı sığası daha büyüktür.

Yalıtılmış bir kapta bulunan metal bir blok ile su, ısıl denge sağlanana kadar birbiriyle temas ettirilmiştir. Şekil, metal blok ve suyun sıcaklığının zamanla değişimini göstermektedir. Buna göre, aşağıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

Sıcaklık-zaman çizgi grafiği. Metal blok: 80, 56, 46, 42, 40, 40 °C. Su: 20, 28, 34, 38, 40, 40 °C. Zaman: 0, 2, 4, 6, 8, 10 dakika.
  1. A

    Yalnız I

  2. B

    Yalnız II

  3. C

    I ve II

    Doğru cevap
  4. D

    I, II ve III

  5. E

    II ve III

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adımda grafikten sıcaklıklar okunur: metal blok 80 °C'den, su 20 °C'den başlamış ve ikisi de 40 °C'de dengelenmiştir. Isı, sıcaklığı yüksek olan metalden suya doğru akar; bu nedenle I. yargı doğrudur. İkinci adımda ısı alışverişi eşitliği kurulur: metalin verdiği ısı suyun aldığı ısıya eşittir, yani K_m × (80 − 40) = K_s × (40 − 20) yazılır. Bu eşitlikten 40 × K_m = 20 × K_s, dolayısıyla K_m = K_s / 2 bulunur ve II. yargı doğrudur. Üçüncü adımda III. yargı sınanır: metalin sıcaklık değişimi 40 °C, suyunkinin 20 °C olduğundan birincisi büyüktür; ancak ikinci adımda bulunduğu gibi metalin ısı sığası daha küçüktür. Sıcaklık değişimi büyük olmak ısı sığasının da büyük olmasını gerektirmez, bu yüzden III. yargı yanlıştır. Doğru yargılar I ve II olduğundan doğru seçenek I ve II'dir. Çeldiriciler: 'Yalnız I' seçeneği, ısı sığaları oranının ters okunmasından doğar; bu okumada II. yargı yanlış görünür. 'Yalnız II' seçeneği, ısının soğuktan sıcağa aktığının sanılmasından doğar; oysa sıcaklığı yüksek olan cisim ısı verir. 'I, II ve III' seçeneği, sıcaklık değişimi büyük olanın ısı sığasının da büyük olduğu yanılgısını taşır. 'II ve III' seçeneği ise yön yanılgısı ile sıcaklık değişimi yanılgısının birlikte yapılmasıyla ortaya çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 4

  • Elektrik akımı, direnç, devreler; mıknatıs ve manyetik alan
  • Zor
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Günlük enerji tüketimi en büyük olan cihaz çamaşır makinesidir.

  2. II.

    Ütünün bir ayda harcadığı enerji, çamaşır makinesinin bir ayda harcadığı enerjiden büyüktür.

  3. III.

    Elektrik birim fiyatı kWh başına 2 TL olduğunda, üç cihazın bir aylık toplam tüketimi için ödenecek tutar 282 TL'dir.

Bir evde üç elektrikli cihaz kullanılmaktadır. Cihazların gücü ve günlük kullanım süreleri şöyledir. Çamaşır makinesi 1800 W gücünde olup günde 2 saat çalıştırılmaktadır. Ütünün gücü 2400 W'tır ve her gün 15 dakika kullanılmaktadır. Aydınlatmada kullanılan LED setinin gücü 100 W'tır ve günde 5 saat yanmaktadır. Her cihaz belirtilen süre boyunca çalıştırılmakta, bu süre dışında kapalı tutulmaktadır.

Bir ay 30 gün kabul edildiğine göre, bu cihazlarla ilgili verilen yargılardan hangileri doğrudur?

  1. A

    Yalnız I

  2. B

    Yalnız III

  3. C

    I, II ve III

  4. D

    I ve III

    Doğru cevap
  5. E

    II ve III

Doğru cevap: D

Çözüm

Birinci adım: Güçler kilowatta çevrilir. 1800 W = 1,8 kW, 2400 W = 2,4 kW ve 100 W = 0,1 kW'tır.

İkinci adım: Günlük enerji E = P · t ile bulunur. Çamaşır makinesi 1,8 · 2 = 3,6 kWh, ütü 2,4 · 0,25 = 0,6 kWh (15 dakika = 0,25 saat) ve LED seti 0,1 · 5 = 0,5 kWh enerji harcar.

Üçüncü adım: Bir ay 30 gün alınarak aylık enerjiler bulunur: çamaşır makinesi 108 kWh, ütü 18 kWh, LED seti 15 kWh; toplam 141 kWh'tir.

Dördüncü adım: Birim fiyat kWh başına 2 TL olduğundan toplam maliyet 141 · 2 = 282 TL'dir.

I. DOĞRU: Günlük enerji 3,6 kWh ile çamaşır makinesinde en büyüktür. Ütünün gücü daha büyük olsa da harcanan enerji güç ile sürenin çarpımına bağlıdır.

II. YANLIŞ: Ütünün aylık enerjisi 18 kWh, çamaşır makinesinin aylık enerjisi 108 kWh'tir; ütü daha az enerji harcar.

III. DOĞRU: Üç cihazın aylık toplam tüketimi 141 kWh'tir ve kWh başına 2 TL ile ödenecek tutar 282 TL olur.

Doğru yargılar I ve III'tür.

Çeldiriciler: 'Yalnız I' seçeneği, günlük değerin aylığa genişletilmesi unutulduğunda ortaya çıkar; bu durumda III yanlış sayılır. 'Yalnız III' seçeneği, I'in gücü en büyük olan ütüye göre yanlış okunmasından gelir. 'I, II ve III' seçeneği, ütünün gücünün büyüklüğünün II'yi doğru göstereceği sanılmasından gelir. 'II ve III' seçeneği ise güç ile enerjinin birbirine karıştırılmasından gelir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 5

  • Elektrostatik
  • Zor
  • Şekilli soru

Aşağıdaki şekilde, aynı doğru üzerinde birbirine eşit uzaklıktaki üç noktaya yerleştirilmiş noktasal yükler gösterilmiştir. Yüklerin işaretleri ve büyüklükleri şekilde belirtilmiştir. Yükler sabit durmakta ve yalnızca birbirlerine elektriksel kuvvet uygulamaktadır; yerçekimi etkisi ihmal edilmektedir. Yükler birbirine temas etmemekte, ortam havadır ve yükler arasındaki elektriksel kuvvet Coulomb bağıntısına uymaktadır. K ile L yükleri arasındaki elektriksel kuvvetin büyüklüğü F'dir. Buna göre L yüküne etki eden net elektriksel kuvvetin büyüklüğü kaç F'dir?

Yatay sayı doğrusu, 0 ile 6 arası. Eşit aralıklı üç nokta: 1 noktasında K yükü (+2q), 3 noktasında L yükü (+q), 5 noktasında M yükü (+4q).
  1. A

    2F

  2. B

    0

  3. C

    F

    Doğru cevap
  4. D

    3F

  5. E

    F/2

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adımda şekilden yüklerin işaretlerini ve büyüklüklerini okuyoruz: K'nın yükü +2q, L'nin yükü +q, M'nin yükü +4q'dur. Üç nokta eşit aralıklıdır; bu yüzden her çift arasındaki uzaklık aynıdır ve Coulomb bağıntısında yalnızca yük çarpımları farklılık yaratır.

İkinci adımda K ile L arasındaki kuvvet F = k·(2q)(q)/d² olarak verilmiştir. M ile L arasındaki kuvvet aynı uzaklıkta k·(4q)(q)/d² olduğundan iki katı, yani 2F'dir.

Üçüncü adımda yönleri belirleriz. Üç yük de aynı işaretli olduğundan her yük, diğerlerini kendinden uzağa iter. K, L'yi sağa; M, L'yi sola iter ve iki kuvvet zıt yönlüdür. Net kuvvetin büyüklüğü 2F − F = F'dir.

'3F' değeri, zıt yönlü kuvvetlerin büyüklüklerinin yönlere bakılmadan toplanmasıyla çıkar. '2F' yalnızca M'nin etkisinin alınmasıyla, '0' iki kuvvetin dengelendiğinin sanılmasıyla, 'F/2' ise kuvvet oranının ters çevrilmesiyle elde edilir. Bu nedenle doğru değer F'dir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 6

  • Dalgalar: yay, su, ses, deprem dalgaları
  • Orta
  • Şekilli soru

Gergin bir yayda, genliği 2 cm olan periyodik bir enine dalga sağa doğru ilerlemektedir. Şekil bu dalganın bir andaki görünümünü göstermektedir. Aynı yayda, birinci dalgayla aynı genlik ve dalga boyuna sahip ikinci bir dalga da sağa doğru ilerlemekte ve birinci dalganın 10 cm gerisinde bulunmaktadır. Birinci dalganın bir tepesi yayın P noktasına geldiği anda, birinci dalganın P noktasındaki yer değiştirmesi, ikinci dalganın P noktasındaki yer değiştirmesi ve iki dalganın birlikte oluşturduğu yer değiştirme sırasıyla kaç cm'dir?

Gergin yayda ilerleyen enine dalganın bir andaki kesiti; ardışık iki tepe arasındaki dalga boyu 40 cm olarak işaretli.
  1. A

    1 cm; 0 cm; 1 cm

  2. B

    2 cm; -2 cm; 0 cm

  3. C

    2 cm; 0 cm; 2 cm

    Doğru cevap
  4. D

    2 cm; 2 cm; 4 cm

  5. E

    10 cm; 0 cm; 10 cm

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adımda şekilden dalga boyunu okuyalım: ardışık iki tepe arasındaki uzaklık λ = 40 cm'dir. Birinci dalganın P noktasında bir tepesi bulunduğundan bu dalganın P noktasındaki yer değiştirmesi genliğe eşit, yani 2 cm'dir.

İkinci adımda ikinci dalganın P noktasındaki değerini bulalım. İkinci dalga birinci dalgadan 10 cm geridedir ve 10 cm, dalga boyunun dörtte birine, yani 40 / 4 = 10 cm'ye eşittir. Bu nedenle ikinci dalganın tepesi P'den 10 cm geride kalır; P noktası bu tepeden çeyrek dalga boyu uzakta olduğu için ikinci dalganın P'deki yer değiştirmesi sıfırdır.

Üçüncü adımda iki yer değiştirmeyi üst üste bindirelim: bileşik yer değiştirme 2 + 0 = 2 cm olarak bulunur. Sonuç sırasıyla 2 cm; 0 cm; 2 cm'dir.

Çeldiriciler: '1 cm; 0 cm; 1 cm' seçeneği iki dalganın yer değiştirmelerinin ortalamasını almanın sonucudur; oysa bileşik yer değiştirme bu iki değerin toplamıdır. '2 cm; -2 cm; 0 cm' seçeneği 10 cm gecikmeyi yarım dalga boyu sanmaktan çıkar; bu durumda ikinci dalga ters yönde tepe olur ve bileşik değer sıfır çıkar, oysa 10 cm yalnızca çeyrek dalga boyudur. '2 cm; 2 cm; 4 cm' seçeneği iki dalganın fazına bakmadan genlikleri her durumda toplamanın sonucudur; ikinci dalga P'de denge konumundayken bu toplam gerçekleşmez. '10 cm; 0 cm; 10 cm' seçeneği gecikme mesafesini bir yer değiştirme sanmaktan doğar; 10 cm bir uzunluktur, yer değiştirme ise genlikle ölçülür.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 7

  • Optik: aydınlanma, gölge, ayna, kırılma, mercek, renk
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    K cisminin düzlem aynadaki görüntüsü göz tarafından görülebilir.

  2. II.

    L cisminin düzlem aynadaki görüntüsü göz tarafından görülebilir.

  3. III.

    M cisminin düzlem aynadaki görüntüsü göz tarafından görülebilir.

Bir laboratuvar deneyinde, birim karelere bölünmüş bir düzlemde yatay bir düzlem ayna kullanılmaktadır. Şekilde bu aynanın önünde G noktasındaki bir göz ile K, L ve M noktasal cisimleri gösterilmiştir. Göz ve cisimler, aynanın yansıtıcı yüzünün önünde ve şekil düzleminde bulunmaktadır. Ayna yalnızca şekilde işaretli uzunluktadır ve göz ile ayna arasında ışığı engelleyen bir cisim yoktur. Buna göre, G noktasındaki gözün aynada görebildiği cisimlerin görüntülerine ilişkin aşağıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

Birim kareli bir düzlemde yatay düzlem ayna x = 2 ile x = 8 arasında y = 0 doğrusu üzerindedir. Göz G (0, 6) noktasında, aynanın üstündedir; K (5, 3), L (1, 1) ve M (12, 2) noktasal cisimleri aynanın önündedir.
  1. A

    I ve II

  2. B

    Yalnız I

    Doğru cevap
  3. C

    I ve III

  4. D

    II ve III

  5. E

    I, II ve III

Doğru cevap: B

Çözüm

Düzlem aynada bir cismin görüntüsü, cisimle aynanın yüzeyine göre simetrik bir konumda, aynanın öbür tarafında oluşur. Göz bir görüntüyü ancak gözden görüntüye çizilen doğrunun aynayı kestiği nokta, aynanın sınırları içinde kalıyorsa görebilir.

Birinci adım: Şekildeki koordinatlara göre G (0, 6) noktası, ayna x = 2 ile x = 8 arasında y = 0 doğrusu üzerindedir. Cisimlerin görüntüleri, aynaya göre simetrik olarak K' (5, −3), L' (1, −1) ve M' (12, −2) noktalarındadır.

İkinci adım: G'den bir görüntüye çizilen doğrunun y = 0 doğrusunu kestiği x değeri, x=xgo¨ru¨ntu¨⋅66+∣ygo¨ru¨ntu¨∣x = x_{\text{görüntü}} \cdot \dfrac{6}{6 + |y_{\text{görüntü}}|} ile bulunur. K' için x=5⋅69≈3,33x = 5 \cdot \dfrac{6}{9} \approx 3{,}33, L' için x=1⋅67≈0,86x = 1 \cdot \dfrac{6}{7} \approx 0{,}86, M' için x=12⋅68=9x = 12 \cdot \dfrac{6}{8} = 9 bulunur.

Üçüncü adım: 3,33 değeri 2 ile 8 arasında olduğundan K'nin görüntüsü aynanın üzerinde kesişen bir doğruyla görülür; I doğrudur. 0,86 değeri aynanın sol kenarının dışında kaldığından L'nin görüntüsü görülemez; II yanlıştır. 9 değeri aynanın sağ kenarının dışında kaldığından M'nin görüntüsü görülemez; III yanlıştır. Doğru yargı yalnız I'dir.

Çeldiriciler: 'I ve II' seçeneği, aynanın sol kenarının hesaba katılmamasının sonucudur; sol kenar dışındaki L görülebilir sayılır. 'I ve III' seçeneği, sağ kenarın hesaba katılmamasıyla M'nin de görüldüğünü varsayar. 'II ve III' seçeneği, görme yönünün ters çevrilmesiyle aynanın içinde kalan K'nin görülemediği, dışarıdaki iki cismin görüldüğü sonucuna varılmasından çıkar. 'I, II ve III' seçeneği ise hiçbir ayna kenarının dikkate alınmamasının sonucudur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Bu denemeyi uygulamada çöz

Süreni tut, netini hesapla ve yanlışlarını konu konu tekrar et. Benzersor uygulaması ücretsiz başlar.

Benzersor bağımsız bir eğitim platformudur; ÖSYM, MEB veya diğer sınav kurumlarıyla resmî bir bağlantısı yoktur. Sınav adları yalnızca içeriğin konusunu belirtmek amacıyla kullanılmaktadır.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin

benzersor mobilde yayında

Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin
Premium'u 3 gün ücretsiz dene
App Store ve Google Play üzerinden güvenli abonelik
İstediğin zaman iptal et, tüm cihazlarında aynı hesapla devam et
powered by