40 soru · YKS

TYT Matematik Deneme 4 Cevap Anahtarı ve Çözümleri

TYT Matematik Deneme 4 cevap anahtarı ve 40 sorunun adım adım çözümü: her soruda doğru seçenek, konu, zorluk ve ayrıntılı açıklama.

Adım adım

Soru soru çözümler

Soru 1

  • Rasyonel sayılar, kesirler, ondalık gösterim
  • Kolay
  • Şekilli soru

Şekilde cetvele hizalı bir şerit gösterilmiştir. Bir el işi dersinde öğrenci bu şeridin dörtte birini kesip atıyor. Kalan parçanın beşte ikisini bir kez daha kesiyor. Son durumda elinde kalan parça kaç santimetredir?

Cetvele hizalı turuncu bir şerit; şeridin uzunluğu cetvel üzerinden okunur.
  1. A

    10,8

  2. B

    12,6

  3. C

    16

  4. D

    16,2

    Doğru cevap
  5. E

    23,4

Doğru cevap: D

Çözüm

Şeridin toplam uzunluğu cetvel üzerinden 36 cm olarak okunur. Birinci adımda şeridin dörtte biri kesilir: 36 · 1/4 = 9 cm. Bu kesimden sonra kalan parça 36 − 9 = 27 cm uzunluğundadır. İkinci adımda kalan parçanın beşte ikisi kesilir: 27 · 2/5 = 10,8 cm. Son durumda elde kalan parça 27 − 10,8 = 16,2 cm olur.

Çeldiriciler: '10,8' ikinci kesilen parçanın uzunluğudur, oysa soru kalan parçayı istemektedir. '12,6' ikinci kesimin 36 cm üzerinden alınmasının sonucudur; kesim kalan parça üzerinden yapılmalıdır. '16' ondalık sonucu tam sayıya yuvarlamanın sonucudur, bu da değeri bozar. '23,4' kesirler toplanıp 1 den çıkarılmadığında bulunan değerdir: 36 · (1/4 + 2/5) = 23,4.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 2

  • Rasyonel sayılar, kesirler, ondalık gösterim
  • Kolay
  • Şekilli soru

Bir çiftlikte A ve B adlı iki su deposu vardır. A deposunun hacmi 60 litre, B deposunun hacmi 40 litredir. Şekildeki ölçeklerde su seviyeleri gösterilmiştir. A deposundan B deposuna su aktarılıyor ve aktarma sonunda iki deponun doluluk oranları eşit oluyor. Aktarma sonunda A deposunda kaç litre su kalmıştır?

Yan yana iki ölçekli su deposu; her birinde su seviyesi kenardaki derecelendirmeyle gösterilmiştir.
  1. A

    11,25

  2. B

    12

  3. C

    27

  4. D

    30

  5. E

    33

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

A deposunda başlangıçta 60 · 3/4 = 45 litre, B deposunda 40 · 1/4 = 10 litre su vardır. Birinci adımda aktarılan miktarı x litre alıp doluluk oranlarını eşitleriz: (45 − x) / 60 = (10 + x) / 40. İkinci adımda çapraz çarpıp 40 (45 − x) = 60 (10 + x) yazarız, yani 1800 − 40x = 600 + 60x olur. Buradan 100x = 1200 ve x = 12 litre bulunur. Üçüncü adımda A deposunda kalan su 45 − 12 = 33 litredir.

Çeldiriciler: '12' aktarılan miktardır, oysa soru A deposunda kalan suyu istemektedir. '11,25' doluluk oranlarının çarpımının 60 litreye uygulanmasıyla çıkar; oranın kesrin kesri olarak alınması bu hataya yol açar. '27' iki deponun dolu ve boş kısımlarının karıştırılmasının sonucudur. '30' iki deponun kapasitelerini 60 litre kabul edip eşit saymanın sonucudur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 3

  • Üslü ve köklü sayılar
  • Kolay
  • Şekilli soru

Şekildeki üç kavanozun her birinin etiketinde, kavanozdaki misket sayısı üslü ifadeyle yazılıdır. A ve B kavanozlarındaki misket sayılarının toplamı, C kavanozundaki misket sayısının kaç katıdır?

Yan yana üç kavanoz; A kavanozunun etiketinde dokuzun dördüncü kuvveti, B kavanozunun etiketinde üçün yedinci kuvveti ve C kavanozunun etiketinde yirmi yedinin ikinci kuvveti yazılıdır.
  1. A

    4

  2. B

    9

  3. C

    12

    Doğru cevap
  4. D

    972

  5. E

    19683

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adımda etiketleri 3 tabanında yazalım: 94=(32)4=389^{4}=(3^{2})^{4}=3^{8} ve 272=(33)2=3627^{2}=(3^{3})^{2}=3^{6} olur, 373^{7} zaten bu tabandadır. İkinci adımda A ile B'yi ortak çarpanda toplayalım: 38+37=37(3+1)=4⋅373^{8}+3^{7}=3^{7}(3+1)=4\cdot3^{7}. Üçüncü adımda bu toplamı C'ye oranlayalım: 4⋅3736=4⋅3=12\dfrac{4\cdot3^{7}}{3^{6}}=4\cdot3=12 bulunur.

Çeldiriciler. 4: payda 363^{6} yerine 373^{7} ile sadeleştirilirse kalan çarpan 4 olur. 9: yalnız A kavanozunun C'ye oranıdır, 38/36=93^{8}/3^{6}=9; B kavanozu hesaba katılmamıştır. 972: 27227^{2} yerine 323^{2} alınarak taban dönüşümü yanlış yapılırsa 8748/9=9728748/9=972 çıkar. 19683: üsler toplanacağına çarpılırsa 38⋅37/36=39=196833^{8}\cdot3^{7}/3^{6}=3^{9}=19683 bulunur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 4

  • Örüntüler, dizi-sayı kalıpları ve mantık-muhakeme (kural keşfi, sıralama, kombinatoryal bulmaca)
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir atölyedeki dolap kapaklarına, en soldaki kapağın numarası 11 olacak biçimde tek sayılar yazılmıştır ve her kapağın numarası bir öncekinden 2 fazladır. En sağdaki kapağın numarası 57 olduğuna göre bu kapaklardaki numaraların toplamı kaçtır?

  1. A

    816

    Doğru cevap
  2. B

    1368

  3. C

    1598

  4. D

    1632

  5. E

    3162

Doğru cevap: A

Çözüm

Numaralar 11'den başlayıp her seferinde 2 artan ardışık tek sayılardır; ortak fark 2'dir. Birinci adımda terim sayısı (son − ilk) / fark + 1 ile bulunur: (57 − 11) / 2 + 1 = 23 + 1 = 24 kapak.

İkinci adımda toplam (ilk + son) · terim sayısı / 2 ile hesaplanır: (11 + 57) · 24 / 2 = 68 · 12 = 816 bulunur.

Çeldiriciler: 1368, toplamda ilk terim yerine son terimin iki kez alınmasıyla çıkar; ilk kapak numarası 11'dir, 57 değildir. 1598, ortak fark 1 alındığında 47 terim sayılmasından doğar, oysa fark 2'dir. 1632, toplam 2'ye bölünmeden hesaplandığında elde edilir. 3162, farkın bölme yerine çarpılmasıyla 93 terim sayıldığında oluşur; bu dizide 93 terim yoktur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 5

  • Sayı kümeleri, temel kavramlar, işlem sırası, sayı basamakları, ardışık sayılar
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir oyun yazılımında gerçek sayılar için a ∆ b = a² − a·b + b işlemi tanımlanmıştır. Bu işleme göre 2 ∆ ((−1) ∆ 3) ifadesinin değeri kaçtır?

  1. A

    −3

    Doğru cevap
  2. B

    −1

  3. C

    3

  4. D

    21

  5. E

    101

Doğru cevap: A

Çözüm

Birinci adım, iç parantezdeki (−1) Δ 3(-1)\,\Delta\,3 işlemini tanımdan yapmaktır: a2−ab+ba^2-ab+b biçiminde a=−1a=-1 ve b=3b=3 yazıldığında (−1)2−(−1)⋅3+3=1+3+3=7(-1)^2-(-1)\cdot 3+3=1+3+3=7 bulunur.

İkinci adım, dış işlemi 2 Δ 72\,\Delta\,7 ile uygulamaktır: 22−2⋅7+7=4−14+7=−32^2-2\cdot 7+7=4-14+7=-3 olur. Doğru sonuç −3-3'tür.

Çeldiriciler. −1-1 değeri, (−1)2(-1)^2 teriminin işaretinin dışarıda bırakılmasından çıkar: iç işlem −1+3+3=5-1+3+3=5 olur ve dış işlem 4−10+5=−14-10+5=-1 verir. 33 değeri, dış işlemin iç işlemden önce uygulanmasından çıkar: 2 Δ 3=12\,\Delta\,3=1 ve (−1) Δ 1=3(-1)\,\Delta\,1=3 bulunur. 2121 değeri, çarpmadan önce çıkarma yapılmasından çıkar: (22−2)⋅7+7=21(2^2-2)\cdot 7+7=21 olur. 101101 değeri, aa ile bb'nin yerinin tanımda değiştirilmesinden çıkar: b2−ab+ab^2-ab+a kullanılırsa (−1) Δ 3=11(-1)\,\Delta\,3=11 ve 2 Δ 11=1012\,\Delta\,11=101 bulunur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 6

  • Mutlak değer ve eşitsizlikler, sayı doğrusu
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir ölçüm cihazında okunan değer 2x−12x-1 ifadesiyle hesaplanmaktadır. Okunan değerin sıfır noktasına uzaklığı, yani mutlak değeri 5 birim olarak görüntülendiğine göre, bu durumu sağlayan x değerlerinin toplamı kaçtır?

  1. A

    −6

  2. B

    1

    Doğru cevap
  3. C

    2

  4. D

    3

  5. E

    6

Doğru cevap: B

Çözüm

Mutlak değerin tanımına göre ∣2x−1∣=5|2x-1|=5 eşitliği iki durumda sağlanır. Birinci adımda 2x−1=52x-1=5 alınır; buradan 2x=62x=6 ve x=3x=3 bulunur. İkinci adımda 2x−1=−52x-1=-5 alınır; buradan 2x=−42x=-4 ve x=−2x=-2 bulunur. İki kökün toplamı 3+(−2)=13+(-2)=1 olduğundan doğru cevap 1'dir.

Çeldiriciler. −6-6: iki kökü toplamak yerine çarpmak sonucudur. 22: kökler yerine 2x2x değerlerinin toplamı 6+(−4)=26+(-4)=2 alınırsa çıkar. 33: yalnızca pozitif durumun kökü alınıp negatif durum atlanırsa çıkar. 66: negatif durumda sağ tarafın işareti kaçırılıp 2x−1=52x-1=5 yazılırsa x=3x=3 kökü yeniden çıkar ve 3+3=63+3=6 bulunur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 7

  • Sayı kümeleri, temel kavramlar, işlem sırası, sayı basamakları, ardışık sayılar
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir okulun dolap numaraları iki basamaklıdır ve AB‾\overline{AB} biçiminde yazılmaktadır; AA onlar, BB birler basamağındaki rakamdır. Her iki rakamı da sıfırdan farklı olan numaralar arasında, rakamları yer değiştirilerek elde edilen BA‾\overline{BA} sayısı ile AB‾\overline{AB} sayısının farkının mutlak değeri 36 olan numaralar kaç tanedir?

  1. A

    4

  2. B

    10

    Doğru cevap
  3. C

    11

  4. D

    20

  5. E

    36

Doğru cevap: B

Çözüm

Birinci adım, iki basamaklı sayıyı basamaklarına ayırmaktır: AB‾=10A+B\overline{AB}=10A+B ve BA‾=10B+A\overline{BA}=10B+A olduğundan fark AB‾−BA‾=9A−9B=9(A−B)\overline{AB}-\overline{BA}=9A-9B=9(A-B) olur. Farkın mutlak değeri 36 olduğundan 9∣A−B∣=369|A-B|=36, yani ∣A−B∣=4|A-B|=4 bulunur.

İkinci adım, mutlak değerin iki yönünü ayrı ayrı ele almaktır: A−B=4A-B=4 ya da B−A=4B-A=4. Her iki rakam sıfırdan farklı olduğu için AA ve BB 1 ile 9 arasındadır. A−B=4A-B=4 durumunda (A,B)=(5,1),(6,2),(7,3),(8,4),(9,5)(A,B)=(5,1),(6,2),(7,3),(8,4),(9,5) olmak üzere 5 çift vardır. B−A=4B-A=4 durumunda ise (A,B)=(1,5),(2,6),(3,7),(4,8),(5,9)(A,B)=(1,5),(2,6),(3,7),(4,8),(5,9) olmak üzere yine 5 çift vardır.

Üçüncü adım, iki yönden gelen çiftleri toplamaktır: 5+5=105+5=10 farklı numara bulunur.

Çeldiriciler. 44 değeri, çift sayısı yerine farkın mutlak değerinin ∣A−B∣=4|A-B|=4 olarak verilmesinden çıkar. 1111 değeri, rakamlardan birinin sıfır olmasına izin verilmesinden çıkar: (4,0)(4,0) çifti 40‾−04‾=40−4=36\overline{40}-\overline{04}=40-4=36 koşulunu sağlar ve numara sayısı 11 olur. 2020 değeri, her çiftin iki yönde ayrıca iki kez sayılmasından çıkar. 3636 değeri, koşulda verilen farkın kendisinin cevap sanılmasından çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 8

  • Mutlak değer ve eşitsizlikler, sayı doğrusu
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir kütüphanede raflara verilecek kodlar tam sayılardan seçilmektedir. Bir x tam sayısının kod olarak kullanılabilmesi için ∣3x−1∣|3x-1| ifadesinin değerinin 8'i aşmaması gerekmektedir. Bu koşulu sağlayan tam sayı kodlarının toplamı kaçtır?

  1. A

    −3

  2. B

    0

  3. C

    3

    Doğru cevap
  4. D

    5

  5. E

    6

Doğru cevap: C

Çözüm

Koşul ∣3x−1∣≤8|3x-1|\le 8 olarak yazılır ve −8≤3x−1≤8-8\le 3x-1\le 8 biçiminde iki yana ayrılır. Birinci adımda her tarafa 11 eklenir: −7≤3x≤9-7\le 3x\le 9. İkinci adımda her taraf 33'e bölünerek −73≤x≤3-\frac{7}{3}\le x\le 3 bulunur. Bu aralıktaki tam sayılar −2,−1,0,1,2,3-2,-1,0,1,2,3 olup toplamları 33'tür.

Çeldiriciler. −3-3: kk eklenirken işaret hatası yapılıp −3≤x≤73-3\le x\le \frac{7}{3} alınırsa çıkar. 00: uç noktalar dahil edilmezse kalan −2-2 ile 22 arasındaki tam sayıların toplamı çıkar. 55: alt uç −2-2 sayılmazsa kalan tam sayıların toplamıdır. 66: istenen toplam yerine tam sayıların adedi yazılırsa çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 9

  • Alan, çevre ve ölçme: birleşik şekiller, kaplama, katlama, yeni nesil geometri bağlamı
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir arsanın planında 1 cm, arsada gerçekte 5 m'ye karşılık gelmektedir. Plandaki dikdörtgen bölgenin kenarları 6 cm ve 4 cm'dir. Arsanın gerçek alanının her metrekaresi 15 TL'den satıldığına göre arsanın tamamının satış tutarı kaç TL'dir?

  1. A

    360 TL

  2. B

    1500 TL

  3. C

    1800 TL

  4. D

    4500 TL

  5. E

    9000 TL

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Plan ölçeğine göre 1 cm, gerçekte 5 m'dir. Birinci adım: plandaki 6 cm kenar gerçekte 30 m, 4 cm kenar 20 m eder. İkinci adım: gerçek alan 30 × 20 = 600 m² olur. Üçüncü adım: 600 × 15 = 9000 TL satış tutarı bulunur.

Çeldiriciler: '360 TL' seçeneği plandaki 24 cm² alanı gerçek alan sanmaktan çıkar. '1500 TL' seçeneği alan yerine çevre üzerinden fiyatlamanın sonucudur. '1800 TL' seçeneği alanı ölçekle yalnız bir kez çarpmanın sonucudur; oysa alan, ölçeğin karesi kadar büyür. '4500 TL' seçeneği kısa kenarın ölçeğini yanlış uygulamaktan çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 10

  • Kümeler ve mantık (önermeler)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir lisede kayıtlı 24 öğrencinin 12'si satranç kulübüne, 10'u tiyatro kulübüne üyedir. Bu okulun kulüp kayıtları incelenmiş, iki kulübün hiçbirine üye olmayan 5 öğrenci bulunduğu görülmüştür. Buna göre yalnızca bir kulübe üye olan öğrenci sayısı kaçtır?

  1. A

    3

  2. B

    10

  3. C

    12

  4. D

    13

  5. E

    16

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Birinci adımda, hiçbir kulübe üye olmayan 5 öğrenci sınıf mevcudundan çıkarılır; en az bir kulübe üye olan öğrenci sayısı 24 − 5 = 19 olur. İkinci adımda birleşim formülü uygulanır: s(satranç ∪ tiyatro) = s(satranç) + s(tiyatro) − s(satranç ∩ tiyatro) olduğundan 19 = 12 + 10 − s(∩) ve iki kulübe birden üye olan öğrenci sayısı 3 bulunur. Üçüncü adımda yalnızca bir kulübe üye olanlar, her kulübün toplamından ortak kısım çıkarılarak bulunur: (12 − 3) + (10 − 3) = 9 + 7 = 16.

Çeldiriciler: '3' iki kulübe birden üye olan öğrenci sayısıdır, soruda istenen bu değildir. '10' tiyatro kulübünün toplam üye sayısıdır; ortak üyeler çıkarılmamıştır. '12' satranç kulübünün toplam üye sayısıdır ve aynı eksik çıkarmanın sonucudur. '13' ortak üyeler iki kez çıkarıldığında elde edilir: 16 − 3 = 13.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 11

  • Kümeler ve mantık (önermeler)
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

1 ile 20 arasındaki doğal sayıların oluşturduğu U kümesi evrensel küme olarak alınıyor. U'nun yalnızca asal sayılardan oluşan P alt kümesinin tümleyeni P′ ise, P′ kümesinde kaç eleman bulunur?

  1. A

    8

  2. B

    9

  3. C

    10

  4. D

    11

  5. E

    12

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Birinci adımda evrensel küme U = {1, 2, 3, ..., 20} olarak yazılır ve 20 elemanlıdır. U içindeki asal sayılar 2, 3, 5, 7, 11, 13, 17 ve 19'dur; 1 asal sayı değildir. Yani A kümesinin 8 elemanı vardır.

İkinci adımda tümleyen, U'da olup A'da bulunmayan elemanlardan oluşur: 1, 4, 6, 8, 9, 10, 12, 14, 15, 16, 18 ve 20. Bu da 20 − 8 = 12 eleman demektir.

Çeldiriciler: '8' tümleyen yerine A kümesinin eleman sayısını vermektir. '9' tümleyeni yalnızca çift sayılar üzerinden almanın sonucudur, oysa tümleyen U'nun tamamından alınır. '10' tümleyeni 1 ile 17 arasındaki sayılarla sınırlamanın sonucudur; 18 ve 20 atlanmıştır. '11' evrensel kümenin üst sınır elemanı 20'nin atlanmasının sonucudur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 12

  • Fonksiyonlar (kavram, bileşke, ters, grafik, ikinci derece fonksiyon)
  • Orta
  • Şekilli soru

Şekilde, tanım kümesi [−4, 4] kapalı aralığı olan y = f(x) fonksiyonunun grafiği verilmiştir. Grafikteki etiketli noktalar, fonksiyonun tepe ve dip noktaları ile grafiğin sağ uç noktasıdır. Buna göre f(x) = −2 denkleminin kaç farklı gerçek kökü vardır?

Koordinat düzleminde [−4, 4] aralığında tanımlı, kırık çizgi biçiminde tek renkli y = f(x) grafiği. Tepe noktaları B(−3, 3) ve D(3, 3), dip noktası C(−2, −3), sağ uç noktası E(4, −2) etiketli.
  1. A

    1

  2. B

    2

  3. C

    3

    Doğru cevap
  4. D

    4

  5. E

    6

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adım: f(x) = −2 denkleminin gerçek kökleri, y = −2 doğrusunun grafikle kestiği noktaların apsisleridir. Bu yüzden her doğru parçasını ayrı ayrı incelemek ve y değerleri −2'yi kapsayan parçaları bulmak gerekir.

İkinci adım: Soldaki ilk parçanın y değerleri −1 ile 3 arasında kaldığı için −2 değerine ulaşmaz. Kalan üç parçanın her biri −2 değerini bir kez alır ve kesişim apsisleri sırasıyla −13/6, −7/6 ve 4 olur. Son parçanın bitiş noktası E(4, −2) grafiğin üzerindedir; tanım aralığı kapalı olduğu için bu nokta da köktür.

Üçüncü adım: Üç apsis birbirinden farklı olduğundan denklemin 3 farklı gerçek kökü vardır.

Çeldiriciler: 1: Bu sayı, x = −3 dikey doğrusunun grafikle tek noktada kesişmesinden çıkar; denklemde ise yatay bir doğru aranır. 2: Yalnızca grafiğin iç noktalarındaki kesişimler sayılırsa kapalı aralığın uç noktasındaki kök atlanmış olur. 4: y = 0 doğrusunun kesişimleri sayılırsa k yerine x ekseniyle kesişim alınmış olur. 6: Tepe ve dip noktaları ayrıca kök sayılırsa her köşe noktası fazladan bir kez daha sayılmış olur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 13

  • Bölünebilme, asal çarpanlar, EBOB-EKOK, modüler aritmetik
  • Kolay
  • Şekilli soru

Aşağıdaki tabloda üç doğal sayının asal çarpanlarına ayrılmış hâllerindeki 2, 3 ve 5 üsleri verilmiştir; üslerden biri '?' ile gösterilmiştir. Tablodaki üç sayının en küçük ortak katının en büyük ortak bölenine oranı kaçtır?

Tablo: üç doğal sayının asal çarpan üsleri. 72 satırında 2, 3 ve 5 üsleri sırasıyla 3, 2 ve 0; 90 satırında 1, 2 ve 1; 150 satırında 1, 1 ve bir hücre '?'. Sütun başlıkları Sayı, 2 üssü, 3 üssü, 5 üssü.
  1. A

    1

  2. B

    6

  3. C

    12

  4. D

    13

  5. E

    300

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Birinci adım: Tablodaki üsler okunur. 72 satırında 2, 3 ve 5 üsleri sırasıyla 3, 2 ve 0; 90 satırında 1, 2 ve 1'dir. 150 = 2 · 3 · 5² olduğundan '?' ile gösterilen 5 üssü 2'dir.

İkinci adım: En büyük ortak bölen için her asal çarpanın en küçük üssü alınır: 2 için min(3, 1, 1) = 1, 3 için min(2, 2, 1) = 1, 5 için min(0, 1, 2) = 0. Bu durumda EBOB = 2 · 3 = 6 olur.

Üçüncü adım: En küçük ortak kat için her asal çarpanın en büyük üssü alınır: 2 için 3, 3 için 2, 5 için 2. Bu durumda EKOK = 2³ · 3² · 5² = 1800 olur. İki değerin oranı 1800 / 6 = 300'dür.

Çeldiriciler: '1' sonucu, EBOB'u da en büyük üslerle hesaplamanın sonucudur; o durumda EBOB 1800 olur ve oran 1 çıkar. '12' sonucu, yalnız üç sayının hepsinde bulunan asal çarpanların (2 ve 3) EKOK'a alınmasıyla oluşur; 5 bu ortak çarpanlar arasında olmadığı için EKOK 72 çıkar ve oran 12 olur. '6' sonucu, oranın yerine EBOB'un kendisinin verilmesidir. '13' sonucu, üslerin toplamıdır; sorulan oran bu toplamla hesaplanmaz.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 14

  • Bölünebilme, asal çarpanlar, EBOB-EKOK, modüler aritmetik
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir kesrin payı 84, paydası 126'dır. Bu kesir, pay ve paydası aynı pozitif tam sayıya bölünerek en sade biçimine getiriliyor. Sadeleşmiş kesrin pay ile paydasının toplamı kaçtır?

  1. A

    5

    Doğru cevap
  2. B

    6

  3. C

    84

  4. D

    105

  5. E

    252

Doğru cevap: A

Çözüm

Birinci adım: 84 ve 126 sayılarının en büyük ortak böleni asal çarpanlarla bulunur. 84 = 2² · 3 · 7 ve 126 = 2 · 3² · 7 olduğundan ortak asal çarpanların en küçük üsleri alınır: 2¹ · 3¹ · 7¹ = 42.

İkinci adım: Pay ve payda 42'ye bölünür: 84 ÷ 42 = 2 ve 126 ÷ 42 = 3 olduğundan kesir 2/3 olur. Sadeleşmiş kesrin pay ile paydasının toplamı 2 + 3 = 5'tir.

Çeldiriciler: '6' sonucu, en büyük ortak bölen yerine yalnızca asal çarpanların çarpımının (2 · 3) alınmasından çıkar. '105' sonucu, pay ve payda yalnızca 2'ye bölünüp bırakıldığında elde edilir (42 + 63); kesir bu hâliyle tam sadeleşmediği için yanlıştır. '84' sonucu, payı 2'ye, paydayı 3'e bölmekten çıkar (42 + 42); iki sayı eşit çıksa da kesrin pay ve paydası aynı sayıya bölünmediği için değer sadeleşmiş kesrin toplamı olmaz. '252' ise iki sayının en küçük ortak katıdır; kesri sadeleştirmek için en küçük ortak kat kullanılmaz.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 15

  • Sayı kümeleri, temel kavramlar, işlem sırası, sayı basamakları, ardışık sayılar
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir yarışmada üç basamaklı kodlar üretilirken üç koşul uygulanır: rakamların hepsi birbirinden farklıdır, birler basamağındaki rakam çifttir ve rakamların toplamı 10'dur. Bu koşulları sağlayan kodlar arasında en büyük kod ile en küçük kodun farkı kaçtır?

  1. A

    774

    Doğru cevap
  2. B

    792

  3. C

    808

  4. D

    882

  5. E

    1046

Doğru cevap: A

Çözüm

Birinci adım, en büyük kodu bulmaktır. Yüzler basamağına 9 yazılırsa kalan iki rakamın toplamı 1 olur ve birler basamağı çift olmalıdır; bu yalnız onlar basamağı 1, birler basamağı 0 ile sağlanır, kod 910 olur.

İkinci adım, en küçük kodu bulmaktır. Yüzler basamağı 1 seçilirse kalan iki rakamın toplamı 9 olur. Onlar basamağı 1 olamaz, çünkü yüzler basamağıyla aynı rakam olur. Onlar basamağı 3 ve birler basamağı 6 seçildiğinde rakamlar farklı kalır, kod 136 olur.

Üçüncü adım, farkı bulmaktır: 910−136=774910-136=774.

Çeldiriciler. 792792 değeri, rakamların farklılık koşulunun alt basamakta unutulmasından çıkar: 118118 (1, 1, 8) kodu en küçük sanılır ve 910−118=792910-118=792 bulunur. 808808 değeri, rakam toplamı koşulunun en küçük kodda uygulanmamasından çıkar: 102102 kodu ile 910−102=808910-102=808 bulunur. 882882 değeri, yüzler basamağına 0 yazılıp 028028 kodunun üç basamaklı sayılmamasından çıkar: 910−28=882910-28=882 bulunur. 10461046 değeri, farkın yerine toplamın verilmesinden çıkar: 910+136=1046910+136=1046 bulunur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 16

  • Veri, istatistik, merkezî eğilim, grafik ve tablo yorumu
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir bahçıvan, aynı gün dikilen on fidanın boylarını santimetre cinsinden ölçmüş ve ölçümlerini ölçtüğü sırayla bir deftere yazmıştır. Bahçıvan, bu ölçümlerle fidanların boyları arasındaki farkları görmek istemektedir. Defterdeki liste şöyledir: 42, 37, 45, 42, 38, 51, 37, 42, 49, 40. Bu veri grubunda tepe değer ile açıklığın toplamı kaçtır?

  1. A

    51

  2. B

    56

    Doğru cevap
  3. C

    65

  4. D

    93

  5. E

    588

Doğru cevap: B

Çözüm

Veri grubunda değerlerin tekrar sayıları sayılır: 42 üç kez, 37 iki kez, 45, 38, 51, 49 ve 40 birer kez geçer. Birinci adım, tepe değeri bulmaktır: en çok tekrar eden değer 42'dir. İkinci adım, açıklığı bulmaktır: en büyük değer 51, en küçük değer 37 olduğundan açıklık 51 − 37 = 14 cm'dir. Üçüncü adımda istenen toplam 42 + 14 = 56 olarak bulunur.

Çeldiriciler. 51: yalnız iki kez geçen 37'yi tepe değer almaktır; 37 en çok tekrar eden değer değildir. 65: en büyük değeri 51 alıp tepe değer yerine yazmaktır; tepe değer tekrar sayısına göre belirlenir. 93: açıklık yerine en büyük değerin 51 alınmasıdır; açıklık bir farktır, büyük değerin kendisi değildir. 588: iki değeri toplamak yerine çarpmaktır; istenen işlem toplamadır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 17

  • Birinci ve ikinci dereceden denklemler, denklem sistemleri
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Sınıfta bir maket için kesilecek dikdörtgen biçimli bir karton parçası kullanılacaktır. Kartonun kenarları düz çizgilerle sınırlanmış olup köşelerinin hepsi dik açılıdır. Öğrenciler kartonu kesmeden önce kenarlarının arasındaki ilişkiyi belirlemek için ölçüm yapıyor. Kartonun uzun kenarı kısa kenarından 5 santimetre fazladır ve karton parçasının alanı 14 santimetrekaredir. Kartonun kenar uzunlukları pozitif olduğuna göre, kesim sırasında kullanılacak bu karton parçasının çevresi kaç santimetredir?

  1. A

    -18 cm

  2. B

    2 cm

  3. C

    7 cm

  4. D

    14 cm

  5. E

    18 cm

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Kısa kenarın uzunluğu x santimetre olsun. Uzun kenar x + 5 santimetre olur ve alan x(x + 5) = 14 eşitliğiyle verilir. Birinci adımda bu eşitlik standart biçime getirilir: x² + 5x − 14 = 0. İkinci adımda çarpanlara ayrılır; toplamları 5, çarpımları −14 olan sayılar 7 ve −2 olduğundan (x + 7)(x − 2) = 0 yazılır ve x = 2 ya da x = −7 kökleri bulunur. Üçüncü adımda negatif kök elenir, çünkü kenar uzunluğu negatif olamaz; kısa kenar 2 santimetre, uzun kenar 7 santimetre olur. Dördüncü adımda sorulan çevre hesaplanır: 2 · (2 + 7) = 18 santimetre. Çeldiriciler: '-18 cm' seçeneği negatif kökün (x = −7) kabul edilmesinden çıkar; bu durumda çevre 2 · (−7 − 2) = −18 olur ve uzunluk negatif olamayacağı için yanlıştır. '2 cm' seçeneği çarpanlarda işaret hatasıyla (x − 7)(x + 2) = 0 yazılıp −2 kökünün alınmasından doğar; çevre 2 · (−2 + 3) = 2 bulunur, oysa kenar uzunlukları pozitif olmalıdır. '7 cm' seçeneği uzun kenarın bulunup sorulan çevre yerine yazılmasıdır; uzunluk çevre değildir. '14 cm' seçeneği verilen alan değerinin çevre sanılmasından doğar; alan ile çevre karıştırılmıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 18

  • Sayı, kesir ve yaş problemleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir spor kulübünün üye sayısı iki farklı ifadeyle yazılmış ve bu iki ifade birbirine eşit çıkmıştır. Kulüp yönetimi bu ifadeleri, geçen yılki kayıt listesini düzenlerken kullanmıştır.

Kulübün üye sayısının 2 katının 9 fazlası, aynı üye sayısının 4 eksiğinin 3 katına eşittir.

Buna göre, kulübün üye sayısı ile 9 sayısının toplamı kaçtır?

  1. A

    12

  2. B

    21

  3. C

    22

  4. D

    30

    Doğru cevap
  5. E

    39

Doğru cevap: D

Çözüm

Kulübün üye sayısına xx diyelim. Birinci adımda iki ifade yazılır: üye sayısının 2 katının 9 fazlası 2x+92x+9, üye sayısının 4 eksiğinin 3 katı ise 3(x−4)=3x−123(x-4)=3x-12 olur. İkinci adımda bu ifadeler eşitlenir: 2x+9=3x−122x+9=3x-12, terimler taşındığında −x=−21-x=-21 ve buradan x=21x=21 bulunur. Üçüncü adımda sorulan toplam hesaplanır: 21+9=3021+9=30.

Çeldiriciler. 39 değeri, üye sayısının 2 katının 9 fazlasını 2(x+9)2(x+9) yazmanın sonucudur; bu durumda denklem 2x+18=3x−122x+18=3x-12 olur ve x=30x=30 çıkar, sonuç 30+9=3930+9=39 olur. 22 değeri, 4 eksiğinin 3 katını 3x−43x-4 yazmanın sonucudur: 3 ile çarpma eksiltmeye uygulanmadığında x=13x=13 bulunur. 21 değeri üye sayısının kendisidir; sorulan toplam ise bu sayının 9 fazlasıdır. 12 değeri, denklemde 9 terimini karşıya geçirirken işaretini değiştirmemenin sonucudur: 2x−3x=−12+92x-3x=-12+9 yazıldığında x=3x=3 çıkar ve sonuç 3+9=123+9=12 olur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 19

  • Yüzde, kâr-zarar, faiz problemleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir fabrikada ham madde ilk işlemde kütlesinin %20'sini kaybederek ara ürüne dönüşmektedir. Ara ürünün tamamı ikinci işleme alınmakta ve bu işlemde kütlesi %50 artarak son ürün hâline gelmektedir. Fabrika, her aşamadaki kayıp ve artış oranlarını sabit kabul ederek üretim planı yapmaktadır. Bu planda 390 kg son ürün elde edilmek isteniyorsa, işlenmesi gereken ham madde kaç kilogramdır?

  1. A

    117 kg

  2. B

    260 kg

  3. C

    300 kg

  4. D

    325 kg

    Doğru cevap
  5. E

    468 kg

Doğru cevap: D

Çözüm

Ham madde miktarına R kg diyelim. İlk işlemde kütlenin %20'si kaybolduğundan ara ürün R × 0,80 = 0,80R kg olur. İkinci işlemde ara ürün %50 arttığından son ürün 0,80R × 1,50 = 1,20R kg olur. Son ürün 390 kg olduğuna göre 1,20R = 390 ve buradan R = 390 / 1,20 = 325 kg bulunur. Zincirin her halkası bir öncekinin üzerinden uygulandığı için geri dönüşte yüzdeler çarpılmaz, son miktar zincirin çarpanına bölünür. '117 kg' değeri, %20 kaybı ve %50 artışı toplayıp tek bir değişim gibi uygulamanın sonucudur; oysa iki değişim farklı tabanlar üzerinden yapılır. '468 kg' değeri, geri dönüşte bölmek yerine yüzdeleri çarpmanın sonucudur ve son ürünün ham maddeden büyük çıkmasına yol açar, bu yüzden yanlıştır. '260 kg' ara ürünün miktarıdır; soru ise ham maddeyi istemektedir. '300 kg' değeri, %20 eksik ile %50 fazlanın birbirini götürdüğü varsayılıp net %30 artıştan geri hesap yapılmasıyla çıkar; ama kayıp ham maddenin, artış ise ara ürünün üzerinden hesaplanır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 20

  • Yüzde, kâr-zarar, faiz problemleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir kırtasiyecinin deposundaki defter sayısı, okulların açılmasına hazırlık döneminde sık sık değişmektedir. Ayın ilk haftasında defter sayısı %50 artırılmaktadır. Ayın ikinci haftasında ise o anki defter sayısının %20'si satılarak depodan çıkarılmaktadır. Depo sorumlusu bu hareketleri her hafta ayrı bir kayıtta tuttuğundan, ay sonunda depoda 480 defter kaldığı kesin olarak bilinmektedir. Ayın başında depoda kaç defter bulunuyordu?

  1. A

    256 defter

  2. B

    320 defter

  3. C

    400 defter

    Doğru cevap
  4. D

    480 defter

  5. E

    576 defter

Doğru cevap: C

Çözüm

Ayın başındaki defter sayısına Q diyelim. Birinci adım: ilk haftada sayı %50 arttığından Q × 1,50 = 1,5Q defter olur. İkinci adım: o anki sayının %20'si satıldığında geriye %80 kalır; bu nedenle 0,80 × 1,5Q = 1,2Q defter depoda kalır. Üçüncü adım: ay sonunda 480 defter kaldığına göre 1,2Q = 480 ve buradan Q = 480 / 1,2 = 400 defter bulunur. Kontrol: 400 defter %50 artınca 600 olur; bunun %20'si olan 120 defter satılınca 480 defter kalır. Çeldiriciler: '256 defter' değeri, ikinci azalışı geri dönüşte bölmek yerine çarparak uygulamanın sonucudur; oysa azalış o anki sayı üzerinden alınır ve sayı küçülür. '320 defter' değeri yalnızca ilk artışı geri almanın sonucudur; ikinci hafta satışın hesaba katılmadığı durumda çıkan değerdir. '480 defter' değeri ay sonunda kalan miktardır ve soru ayın başındaki miktarı istediği için yanlıştır. '576 defter' değeri iki değişim oranını geri dönüşte de çarparak uygulamanın sonucudur; geri dönüşte oranlar bölünerek uygulanır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 21

  • Sayı, kesir ve yaş problemleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir kütüphanede yan yana duran üç dolabın numaraları birbirini izleyen ardışık çift sayılardır. Görevli, bu üç dolabın numaralarını kayıt defterine yazarken numaraların toplamını 102 olarak not etmiştir. Bu dolaplar kütüphanenin girişindeki raflarda, numaralarına göre soldan sağa dizilmiştir.

Buna göre, numarası en büyük olan dolabın numarası kaçtır?

  1. A

    34

  2. B

    35

  3. C

    36

    Doğru cevap
  4. D

    104

  5. E

    108

Doğru cevap: C

Çözüm

Ortadaki dolabın numarası nn olsun. Ardışık çift sayılar olduğundan en küçük numara n−2n-2, en büyük numara n+2n+2 olur. Birinci adımda üç numaranın toplamı (n−2)+n+(n+2)=3n(n-2)+n+(n+2)=3n biçiminde yazılır. İkinci adımda toplam 102 olduğundan 3n=1023n=102 ve buradan n=34n=34 bulunur. Üçüncü adımda en büyük numara n+2=36n+2=36 olarak hesaplanır; 32+34+36=10232+34+36=102 koşulu da sağlanır.

Çeldiriciler. 34 değeri ortadaki numaradır; en büyük numarayı değil ortancayı verir. 35 değeri, numaraları ardışık çift değil ardışık tam sayı sanmanın sonucudur: n+(n+1)+(n+2)=3n+3=102n+(n+1)+(n+2)=3n+3=102 denkleminden n=33n=33 ve en büyük numara 3535 çıkar. 104 değeri, toplamı üçe bölmeyi unutup 102 sayısını ortanca saymanın sonucudur; bu durumda en büyük numara 102+2=104102+2=104 olur. 108 değeri, en büyük numaranın 3 fazlasını almak yerine 3 katını almanın sonucudur: 3×363 \times 36 yerine bu hata ile en büyük numara 108 bulunur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 22

  • Hareket problemleri
  • Zor
  • Şekilli soru

Şekildeki düz yolun sol ucundaki kentten bir araç sağ uca doğru sabit hızla yola çıkıyor. Aynı yolun sağ ucundaki kentten sol uca doğru hareket eden ikinci araç, birinci araçtan tam 1 saat sonra sabit hızla yola çıkıyor. Yolun iki ucu arasındaki uzaklık ve araçların hızları şekilde verilmiştir. İki araç yolda karşılaştığında, bu nokta birinci aracın yola çıktığı kentten kaç kilometre uzaklıktadır?

Düz bir yol; sol uçtaki araç sağa doğru 60 km/sa, sağ uçtaki araç sola doğru 90 km/sa hızla gidiyor; iki uç arasındaki uzaklık 510 km.
  1. A

    204 km

  2. B

    228 km

  3. C

    240 km

    Doğru cevap
  4. D

    270 km

  5. E

    1020 km

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adımda şekilden yolun uzunluğunu (510 km) ve araçların hızlarını (60 km/sa ve 90 km/sa) okuruz. İkinci adımda birinci aracın ikinci araçtan 1 saat önce yola çıktığını hesaba katarız: bu sürede birinci araç 60 · 1 = 60 km yol alır ve iki araç arasındaki mesafe 510 − 60 = 450 km'ye iner. Üçüncü adımda iki araç birbirine doğru gittiğinden aralarındaki mesafe her saat 60 + 90 = 150 km azalır; karşılaşma 450 : 150 = 3 saat sonra olur. Son adımda birinci aracın toplam hareket süresi 1 + 3 = 4 saat olduğundan, kentten uzaklığı 60 · 4 = 240 km bulunur. Kontrol: ikinci araç 90 · 3 = 270 km yol almıştır ve 240 + 270 = 510 km toplamı verir.

Çeldiriciler. 204 km, ikinci aracın gecikmesi hesaba katılmadan 510 : 150 = 3,4 saat üzerinden hesaplanan birinci aracın yoludur. 228 km, birinci aracın 1 saatlik öncülüğünü yolu azaltmak yerine artırarak 510 + 60 = 570 km ve 570 : 150 = 3,8 saat üzerinden hesaplanan değerdir. 270 km, karşılaşma noktasının diğer kente olan uzaklığıdır. 1020 km, hızların farkını (30 km/sa) toplam hız yerine kullanıp 60 · 17 hesabı yapmanın sonucudur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 23

  • Veri, istatistik, merkezî eğilim, grafik ve tablo yorumu
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir ailenin aylık bütçesi 24 000 TL'dir ve harcamalarının dağılımı şekildeki daire grafiğinde gösterilmiştir. Grafikteki K harfli dilim ailenin kira harcamasına ayrılan paydır. Aile bütçesini 30 000 TL'ye çıkarırken gıda, ulaşım, giyim ve eğitim kalemlerine ayırdığı tutarları değiştirmemiş, artan kısmın tamamını kira harcamasına eklemiştir. Ailenin yeni bütçesinde kira harcamasına ayrılan tutar kaç TL'dir?

Daire grafiği: aylık bütçenin dağılımı. Gıda 105°, ulaşım 45°, giyim 60°, eğitim 60° dilimleri; K harfli dilim kalan kısmı kaplar.
  1. A

    6000

  2. B

    7500

  3. C

    10800

  4. D

    12000

    Doğru cevap
  5. E

    27600

Doğru cevap: D

Çözüm

Daire grafiğinde bütün dilimlerin merkez açıları toplamı 360° olur. Birinci adımda bilinen dört dilimin açılarını toplarız: 105 + 45 + 60 + 60 = 270°, dolayısıyla K dilimin açısı 360 − 270 = 90° olur. İkinci adımda eski bütçedeki tutarını buluruz: 90 / 360 = 1/4 olduğundan 24 000 × 1/4 = 6000 TL'dir. Üçüncü adımda artan kısmı ekleriz: yeni bütçe 30 000 − 24 000 = 6000 TL fazladır ve bu tutarın tamamı kiraya eklenmiştir. Yeni kira tutarı 6000 + 6000 = 12000 TL olur.

Çeldiriciler. 6000: artışın eklenmeden eski tutarın korunmasıdır. 7500: yeni bütçenin dörtte birini almak, yani eski tutarı hesaba katmamaktır. 10800: 24 000 tutarını beş eşit dilime bölüp 4800 bulmak ve artışı eklemek, açıyı hesaplamamak anlamına gelir. 27600: 90 açısını 100 üzerinden oranlamaktır; açılar 360 üzerinden oranlanır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 24

  • Oran-orantı
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir fidanlıkta kiraz, erik ve ceviz fidanları yetiştiriliyor. Fidanlıktaki her fidan bu üç türden birine aittir ve her tür ayrı bir bölmede yetiştirilmektedir. Kiraz fidanlarının sayısının erik fidanlarının sayısına oranı 2 : 3'tür. Erik fidanlarının sayısının ceviz fidanlarının sayısına oranı 5 : 4'tür. Ceviz fidanlarının sayısı kiraz fidanlarının sayısından 60 fazladır.

Erik fidanlarının sayısı kaçtır?

  1. A

    30

  2. B

    90

  3. C

    450

    Doğru cevap
  4. D

    540

  5. E

    750

Doğru cevap: C

Çözüm

Önce iki oranda da erik sayısını aynı değere getiririz. Kiraz : erik = 2 : 3 oranını 5 ile, erik : ceviz = 5 : 4 oranını 3 ile genişletirsek erik her iki oranda 15 olur ve kiraz : erik : ceviz = 10 : 15 : 12 zinciri elde edilir.

Bu zincirde ceviz ile kiraz arasındaki fark 12 − 10 = 2 birimdir. Bu fark 60 fidan olduğundan bir birim 60 : 2 = 30 fidandır.

Erik sayısı 15 birim olduğundan erik fidanı sayısı 15 · 30 = 450 bulunur.

Çeldiriciler. 90: erik oranı ortak değere getirilmeden 2 : 3 ve 5 : 4 oranları yan yana konursa erik 3 birim sayılır ve 3 · 30 = 90 çıkar; oysa erik her iki oranda aynı miktara eşitlenmelidir. 750: kiraz ile erik sayılarının toplamıdır; soru yalnız erik sayısını istediği için bu toplam yanlıştır. 30: yalnızca bir birimin değeridir; birim bulunup erik sayısına çevrilmediğinde ortaya çıkar. 540: kiraz ile ceviz oranı ters yazılırsa erik 18 birim olur ve fark ters işaretle okunursa bu sonuç elde edilir; ceviz ile kirazın doğru sırası bu yanlışlığı önler.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 25

  • Oran-orantı
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir duvarı 12 usta 24 günde örmeyi planlamıştır. Ustalar işe aynı anda başlamış ve işi hiç ara vermeden sürdürmüştür. İşe başlanıp 6 gün geçtikten sonra 4 usta işten ayrılmakta ve duvarın kalan kısmı yalnızca kalan ustalar tarafından örülmektedir. Bütün ustaların aynı hızda çalıştığı ve hızlarının değişmediği bilindiğine göre, duvarın kalan kısmı kaç günde örülür?

  1. A

    12

  2. B

    18

  3. C

    24

  4. D

    27

    Doğru cevap
  5. E

    36

Doğru cevap: D

Çözüm

Duvarın tamamı, 12 usta 24 günde ördüğüne göre 12 · 24 = 288 usta-günlük bir iştir.

İlk 6 gün boyunca 12 usta çalıştığından 12 · 6 = 72 usta-günlük kısım tamamlanmıştır; geriye 288 − 72 = 216 usta-günlük iş kalır.

Ayrılmadan sonra 12 − 4 = 8 usta kaldığından kalan iş 216 : 8 = 27 günde biter.

Çeldiriciler. 12: işçi sayısı azalınca sürenin de orantılı olarak azaldığını varsayıp 18 · 8 / 12 yapmak; oysa işçi sayısı azalınca iş daha uzun sürer. 18: ayrılan dört ustayı baştan beri çalışmış saymak; bu durumda kalan iş 216 : 12 = 18 gün olurdu. 24: duvarın toplam süresini kalan süre sanmak; oysa 6 gün zaten geçmiştir. 36: tamamlanan 72 usta-günlük kısmı hesaba katmadan 288 : 8 = 36 bulmak.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 26

  • Örüntüler, dizi-sayı kalıpları ve mantık-muhakeme (kural keşfi, sıralama, kombinatoryal bulmaca)
  • Zor
  • Şekilli soru

Üç satır ve üç sütundan oluşan 3 × 3 kutu tablosunun her kutusuna 1'den 9'a kadar olan sayılar birer kez yazılacaktır. Her satırdaki, her sütundaki ve iki köşegendeki üç kutunun sayıları toplamı aynı olacaktır. Şekilde bazı kutulara sayılar yazılmış, boş kutular ise henüz doldurulmamıştır. Şekilde ? ile gösterilen kutuya yazılabilecek en büyük sayı kaçtır?

Üç satır ve üç sütunlu kutu tablosu. Üst satırda sol üstteki kutu ?, ortadaki kutu 7 ile gösterilmiştir; ortadaki kutuda 5 yazılıdır. Diğer kutular (□) henüz doldurulmamıştır.
  1. A

    1

  2. B

    2

  3. C

    4

  4. D

    6

    Doğru cevap
  5. E

    9

Doğru cevap: D

Çözüm

Birinci adım: 1'den 9'a kadar sayıların toplamı 45'tir. Üç satırın toplamı da bu sayıya eşit olduğundan her satırın, sütunun ve köşegenin toplamı 45 / 3 = 15 olur.

İkinci adım: Üst satırda ? + 7 + sağ üst kutu = 15 yazılır, yani ? ile sağ üst kutunun toplamı 8 olmalıdır. Ortadaki 5 ve üst ortadaki 7 zaten kullanıldığından, birbirinden farklı ve toplamı 8 eden tek sayı çifti 2 ve 6'dır.

Üçüncü adım: ? = 6 alınırsa sağ üst kutu 2 olur. Sol üst 6, orta sol 1, sol alt 8, alt orta 3, alt sağ 4, orta sağ 9 ve sağ üst 2 yazıldığında her satır, sütun ve köşegen 15 eder; 6 geçerli bir yerleşimdir. ? = 2 durumunda da bir yerleşim bulunur, ancak istenen en büyük değer 6'dır.

Yanlış seçenekler: 9, kutuya yazılırsa üst satırda 9 + 7 = 16 olur ve toplam 15 olamaz. 4, yalnız bir köşegenin toplamı kontrol edildiğinde kabul ediliyor gibi görünür; ancak üst satırda 4 + 7 + sağ üst = 15 için sağ üst kutuda da 4 gerekir ve aynı sayı iki kez yazılamaz. 2, yerleşimler arasındaki en küçük değerdir; en büyük değer istendiği için yanlıştır. 1, ortak toplam 14 alınıp köşegen hesaplandığında çıkan sonuçtur; ortak toplam 15 olduğundan yanlıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 27

  • Örüntüler, dizi-sayı kalıpları ve mantık-muhakeme (kural keşfi, sıralama, kombinatoryal bulmaca)
  • Zor
  • Şekilli soru

Şekilde bir sayı üçgeninin ilk dört satırı verilmiştir. Üçgendeki sayılar, her satır bir önceki satırdan aynı kuralla yazılacak biçimde dizilmiştir; kural şekildeki sayılardan çıkarılmalıdır. Her satırda bir önceki satıra göre bir sayı fazla yer alır ve satırlar en üstten başlayarak numaralandırılır. Sayılar soldan sağa okunur ve her sayının yeri şekilde açıkça görülür; şekildeki — işaretleri o yerde kutu olmadığını gösterir. Buna göre yedinci satırdaki sayıların toplamı kaçtır?

Sayı üçgeni, dört satır: birinci satırda 1; ikinci satırda 1 ve 1; üçüncü satırda 1, 3 ve 1; dördüncü satırda 1, 5, 5 ve 1.
  1. A

    7

  2. B

    33

  3. C

    39

  4. D

    58

  5. E

    121

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Kenardaki kutular her satırda 1'dir. İç kutu, üstündeki iki kutunun toplamına 1 eklenerek yazılır: 5 = 1 + 3 + 1 ve 3 = 1 + 1 + 1 gibi. Birinci adım: bu kurala göre beşinci satır 1, 7, 11, 7, 1 olur ve toplamı 27'dir. İkinci adım: satır toplamları 1, 2, 5, 12, 27, 58, 121 diye ilerler; her yeni toplam, önceki toplamın iki katına satır numarasından 2 eksik sayının eklenmesiyle bulunur. Altıncı satır toplamı 58, yedinci satır toplamı 121'dir.

Yanlış seçenekler: 7, her iç kutuya 1 yazıldığında oluşan satır toplamıdır. 33, satır toplamının her satırda sabit 7 arttığı varsayımından çıkar. 39, yedinci satırdaki en büyük sayının toplam sanılmasıyla oluşur. 58, satır numarası bir eksik alınıp altıncı satır toplamı verildiğinde elde edilir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 28

  • Örüntüler, dizi-sayı kalıpları ve mantık-muhakeme (kural keşfi, sıralama, kombinatoryal bulmaca)
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir yurtta iki ayrı görev, şekildeki çizelgede yazılı sıraya göre kişilere dönüşümlü olarak verilmektedir. Her görevde sıra, listedeki ilk kişiden başlar, son kişiden sonra yeniden ilk kişiye döner ve her güne bir kişi düşer. Çamaşır ve bulaşık görevlerinin sırasındaki ilk kişiler 1. günde nöbet tutmaktadır. Bu iki ilk kişinin 1. günden sonra aynı gün yeniden nöbet tuttuğu ilk gün kaçıncı gündür?

Nöbet çizelgesi: Çamaşır görevinde dört kişi (Ali, Ayşe, Can, Deniz) sırayla yazılı; Bulaşık görevinde altı kişi (Ege, Mert, Ece, Kemal, Zeynep, Furkan) sırayla yazılı.
  1. A

    5

  2. B

    7

  3. C

    12

  4. D

    13

    Doğru cevap
  5. E

    25

Doğru cevap: D

Çözüm

Çamaşır görevinin sırası 4 kişilik, bulaşık görevinin sırası 6 kişilik bir döngüdür. Çamaşırda ilk kişi 4 günde bir (1, 5, 9, 13, ...), bulaşıkta ilk kişi 6 günde bir (1, 7, 13, ...) nöbet tutar. İki ilk kişinin aynı gün nöbet tutması için günler hem 4 hem 6 ile kalansız bölünen bir aralıkla ilerlemelidir; bu aralık 4 ve 6'nın en küçük ortak katı olan 12'dir. Birinci günden sonraki ilk ortak gün 1 + 12 = 13'tür.

Yanlış seçenekler: 25, iki döngünün çarpımı (4 · 6 = 24) ortak aralık sanıldığında çıkar. 12, gün sayımı 0'dan başlatıldığında bulunan ortak aralıktır ve gün numarası değildir. 7, her iki döngü de 6 kişilik sanıldığında çıkar. 5, yalnızca çamaşır döngüsü dikkate alındığında elde edilir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 29

  • Sayma ilkesi, permütasyon, kombinasyon
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir semtte evden okula ulaşım için iki seçenek bulunmaktadır: 4 farklı otobüs hattından biri ya da 3 farklı metro hattından biri kullanılabilmektedir. Okuldan kütüphaneye geçiş ise yalnızca 5 farklı yürüyüş yolundan biriyle yapılabilmektedir. Bu koşullara göre, evden okula gidip okuldan kütüphaneye yürümek için kaç farklı biçimde ilerlenebilir?

  1. A

    7

  2. B

    12

  3. C

    20

  4. D

    35

    Doğru cevap
  5. E

    60

Doğru cevap: D

Çözüm

Evden okula gidiş için otobüs ve metro birbirinden ayrık durumlardır: otobüsle 4, metroyla 3 farklı yol vardır. Bu iki durumdan yalnızca biri seçildiğinden ayrık durumların sayıları toplanır ve birinci adımda gidiş biçimlerinin sayısı 4 + 3 = 7 bulunur. Okuldan kütüphaneye geçiş, gidiş biçiminden bağımsız olarak 5 farklı yürüyüş yolundan biriyle yapıldığı için ikinci adımda bu 7 seçeneğin her biri 5 yolla birleştirilir ve çarpma ilkesiyle 7 · 5 = 35 farklı biçim bulunur.

Çeldiriciler: 7 sayısı yalnızca ilk aşamanın sayısıdır, yürüyüş aşaması hiç dikkate alınmadığı için yanlıştır. 12 sayısı iki aşamanın sayılarının toplanmasıyla çıkar; art arda yapılan seçimlerde sayılar çarpılmalıdır. 20 sayısı yalnızca otobüs hattının sayıldığı, metro seçeneğinin atlandığı hesabın sonucudur. 60 sayısı ayrık gidiş durumlarının çarpılmasıyla bulunur; oysa otobüs ya da metro seçimi aynı anda gerçekleşmediği için bu durumlar toplanmalıdır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 30

  • Olasılık
  • Kolay
  • Şekilli soru

Şekildeki kartların her birinin üzerinde birer doğal sayı yazılıdır. Bu kartların arasından rastgele bir kart çekiliyor ve çekilen kart yerine konmadan ikinci bir kart daha çekiliyor. Çekilen iki kartın üzerindeki sayıların toplamının çift olma olasılığı kaçtır?

Masada yan yana beş kart; kartların üzerinde sırasıyla 1, 3, 5, 7 ve 8 yazıyor.
  1. A

    0,2

  2. B

    0,3

  3. C

    0,4

  4. D

    0,6

    Doğru cevap
  5. E

    0,68

Doğru cevap: D

Çözüm

Şekildeki sayılar 1, 3, 5, 7 ve 8'dir; bunlardan 1, 3, 5 ve 7 tek, yalnız 8 çifttir. İki sayının toplamı ikisi de tek ya da ikisi de çift olduğunda çift olur; burada yalnız bir çift sayı bulunduğundan ikisinin de çift olması mümkün değildir.

Birinci adım: İlk kart çekildikten sonra ikinci kart yerine konmadan çekildiğinden toplam durum sayısı 5 · 4 = 20'dir. İki tek sayı gelen durumlar 4 · 3 = 12 tanedir; istenen durum sayısı 12'dir.

İkinci adım: Olasılık, istenen durum sayısının toplam durum sayısına oranıdır: 12 / 20 = 0,6 bulunur.

Çeldiriciler. '0,2' yalnızca ilk kartın çift olma olasılığıdır; ikinci kart hesaba katılmadığı için yanlıştır. '0,3' sırasız çift sayısını (6) sıralı toplam durum sayısına (20) bölme hatasının sonucudur. '0,4' toplamın tek olma olasılığıdır, yani istenen olayın tümleyenidir. '0,68' kartlar yerine konarak çekilseydi çıkan oranı verir; yerine konmadığında ikinci çekişin örnek uzayı küçülür.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 31

  • Doğruda ve üçgende açılar
  • Kolay
  • Şekilli soru

Üç doğru tek bir O noktasında kesişiyor ve şekilde altı açı oluşuyor. Şekildeki bazı açıların ölçüleri cebirsel ifadelerle verilmiştir. Buna göre şekilde DOF ile gösterilen açının ölçüsü kaç derecedir?

O noktasında kesişen üç doğru ve altı açı. BOC açısı 2x + 10°, AOD açısı 3x - 20°, FOB açısı x + 30° olarak yazılıdır; DOF açısı işaretlidir. Şekil ölçekli değildir.
  1. A

    26°

  2. B

    50°

    Doğru cevap
  3. C

    30°

  4. D

    60°

  5. E

    70°

Doğru cevap: B

Çözüm

Birinci adım: Şekilde ölçüleri 2x + 10° ve 3x - 20° olan açılar karşılıklı ters açılardır. Ters açılar eşit olduğundan 2x + 10 = 3x - 20 denklemi kurulur ve x = 30 bulunur. Bu durumda 2x + 10 ifadesi 70°, x + 30 ifadesi 60° eder.

İkinci adım: 70° lik açı, DOF açısı ve x + 30 ifadesinin 60° lik değeri olan açı, aynı doğrunun bir tarafında dizilir. Bir doğrunun bir tarafındaki açıların toplamı 180° olduğundan DOF = 180 - 70 - 60 = 50° bulunur.

Çeldiriciler: 26° değeri, ters açıların toplamını 180° kabul edip x'i 38 bulmaktan çıkar; bu yüzden yanlıştır. 30° değeri x'in kendisidir, istenen açının ölçüsü değildir. 60° değeri x + 30 ifadesinin değeridir; istenen açı yerine komşu açıyı vermek bu sonucu verir. 70° değeri ters açı çiftinin ölçüsüdür; istenen açı yerine onu seçmek bu sonucu verir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 32

  • Üçgenler: eşlik, benzerlik, özel üçgenler, kenarortay-açıortay, alan
  • Zor
  • Şekilli soru

Şekildeki üçgen biçimli pano, tabanına paralel bir doğru ile iki bölgeye ayrılmıştır. Üstteki küçük üçgen bölge boyanmamış, alttaki yamuk bölge ise taralıdır. Taralı bölgeye boya sürülecektir. Kenar parçaları ve küçük üçgenin alanı şekilde verildiğine göre, taralı yamuk bölgenin alanı kaç metrekaredir?

Üçgen pano ABC; tabana paralel DE doğrusu üstte ADE üçgenini ayırır; AD 2 m, DB 3 m; ADE üçgeninin alanı 16 m²; alttaki yamuk DBCE taralı.
  1. A

    16 m²

  2. B

    20 m²

  3. C

    24 m²

  4. D

    84 m²

    Doğru cevap
  5. E

    100 m²

Doğru cevap: D

Çözüm

Tabana paralel DE doğrusu ADE üçgenini büyük ABC üçgenine benzer yapar. AB kenarı AD + DB = 2 + 3 = 5 birim olduğundan benzerlik oranı AD / AB = 2/5 tir. Benzer şekillerde alanlar oranı benzerlik oranının karesi olduğundan ABC alanı 16 · (5/2)² = 100 m² olur. Taralı yamuk bölge büyük üçgenden küçük üçgen çıkarılarak bulunur: 100 − 16 = 84 m². Çeldiriciler: 100, büyük üçgenin tüm alanıdır ve yamuk ayrılmadan verilmiştir. 16 yalnız küçük üçgenin alanıdır. 24, alan oranını benzerlik oranına eşit alıp 16 · 5/2 = 40 ve 40 − 16 = 24 bulmanın sonucudur. 20, benzerlik oranını parça/parça (2/3) kurup 16 · (3/2)² = 36 ve 36 − 16 = 20 bulmanın sonucudur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 33

  • Üçgenler: eşlik, benzerlik, özel üçgenler, kenarortay-açıortay, alan
  • Zor
  • Şekilli soru

Şekildeki üçgen biçimli park, A ve B köşelerinden karşı kenarların orta noktalarına çizilen iki kenarortay boyunca yapılmış yollarla bölünmüştür. Parkın taralı bölgesi çimle kaplanacaktır. Şekilde alanı verilen küçük bölgeye göre, çimle kaplanacak taralı bölgenin alanı kaç metrekaredir?

Üçgen park ABC; A ve B köşelerinden çizilen iki kenarortay G noktasında kesişir; BGD bölgesinin alanı 4 m²; taralı bölge ABGE.
  1. A

    6 m²

  2. B

    8 m²

  3. C

    12 m²

    Doğru cevap
  4. D

    16 m²

  5. E

    24 m²

Doğru cevap: C

Çözüm

İki kenarortay ağırlık merkezi G noktasında kesişir ve her kenarortay bu noktada 2 : 1 oranında bölünür. Bir kenarortay üçgeni iki eş alana böldüğünden, şekildeki BGD bölgesi tüm parkın altıda birini kaplar; BGD alanı 4 m² olduğu için park 6 · 4 = 24 m² dir. Taralı ABG ve AGE üçgenlerinin toplamı tüm parkın yarısı, yani 12 m² dir. Çeldiriciler: 6, parkı üç eş parçaya bölünmüş sayıp BGD yi üçte bir almanın sonucudur. 8 yalnız ABG üçgeninin alanıdır, AGE parçası eksik bırakılmıştır. 16, alanları taban uzunluğuna göre oranlamanın sonucudur (24 · 2/3). 24, taralı bölge yerine tüm parkın alanının verilmesidir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 34

  • Üçgenler: eşlik, benzerlik, özel üçgenler, kenarortay-açıortay, alan
  • Zor
  • Şekilli soru

Şekildeki ABC dik üçgeninde dik açı A köşesindedir ve dik kenarların uzunlukları şekilde verilmiştir. M noktası hipotenüsün orta noktasıdır ve A ile M birleştirilmiştir. B köşesinden AM doğrusuna çizilen kesik çizgili yükseklik, AM doğrusunu H noktasında keser. Buna göre BH uzunluğu kaç cm'dir?

Dik üçgen ABC, dik açı A'da; AB 6 cm, AC 8 cm; BC'nin orta noktası M ile AM kenarortayı çizili; B'den AM'ye inen kesik çizgili yükseklik BH.
  1. A

    2,4 cm

  2. B

    4 cm

  3. C

    4,8 cm

    Doğru cevap
  4. D

    9,6 cm

  5. E

    12 cm

Doğru cevap: C

Çözüm

Dik üçgende Pisagor bağıntısıyla hipotenüs BC = √(6² + 8²) = 10 cm bulunur. Hipotenüse ait kenarortay hipotenüsün yarısına eşit olduğundan AM = 10 / 2 = 5 cm dir. ABC nin alanı 6 · 8 / 2 = 24 cm² olduğundan, M orta noktası nedeniyle ABM üçgeninin alanı 12 cm² dir. ABM üçgeninde AM kenarına ait yükseklik BH olduğundan (AM · BH) / 2 = 12 eşitliğinden BH = 24 / 5 = 4,8 cm bulunur. Çeldiriciler: 4 cm, yüksekliği AB = 6 cm tabanına göre hesaplamanın (2 · 12 / 6) sonucudur. 9,6 cm, ABM alanını tüm üçgenin alanı 24 cm² sanmanın sonucudur. 2,4 cm, alan formülündeki yarım çarpanını unutmanın (12 / 5) sonucudur. 12 cm, yükseklik yerine ABM üçgeninin alanının verilmesidir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 35

  • Alan, çevre ve ölçme: birleşik şekiller, kaplama, katlama, yeni nesil geometri bağlamı
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir reklam tabelasında 20 cm genişliğinde ve 15 cm yüksekliğinde dikdörtgen bir levha kullanılıyor. Levhanın üst sol köşesi, şekildeki gibi dik üçgen biçiminde kesilip çıkarılmıştır. Kesilen üçgenin ölçüleri şekilde verilmiştir. Levhanın kalan kısmının alanı kaç santimetrekaredir?

Dikdörtgen levhanın alt kenarı 20 cm, sağ kenarı 15 cm. Üst sol köşeden dik üçgen kesilmiştir: köşedeki dik açı işaretli, üst kenar boyunca kesilen dik kenar 5 cm, kesilen üçgenin hipotenüsü 13 cm'dir.
  1. A

    270 cm²

    Doğru cevap
  2. B

    280 cm²

  3. C

    300 cm²

  4. D

    330 cm²

  5. E

    360 cm²

Doğru cevap: A

Çözüm

Levhanın tam alanı 20 · 15 = 300 cm²'dir. Kesilen üçgenin dik kenarlarından biri şekilde 5 cm, hipotenüsü 13 cm olarak verilmiştir; diğer dik kenarı Pisagor bağıntısıyla bulunur.

Birinci adım: 13² = 5² + x² olduğundan x² = 169 − 25 = 144 ve x = 12 cm bulunur.

İkinci adım: kesilen üçgenin alanı 5 · 12 / 2 = 30 cm² olur.

Üçüncü adım: levhanın kalan kısmının alanı 300 − 30 = 270 cm² olur.

Çeldiriciler: '280 cm²' seçeneği eksik dik kenarı 13 − 5 = 8 diye doğrusal hesaplamanın sonucudur; oysa Pisagor bağıntısı karelerle kurulur ve eksik kenar 12 cm'dir. '300 cm²' seçeneği kesilen üçgeni hiç çıkarmamaktan, yani yalnızca levhanın tam alanını vermekten çıkar. '330 cm²' seçeneği üçgenin alanını çıkarmak yerine levhaya eklemekten çıkar. '360 cm²' seçeneği üçgenin alanını yarıya bölmeden 5 · 12 = 60 cm² alıp levhaya eklemekten çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 36

  • Alan, çevre ve ölçme: birleşik şekiller, kaplama, katlama, yeni nesil geometri bağlamı
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir parkın şekildeki yamuk biçimli bahçesinde, bahçenin paralel kenarlarına dik olan taralı bir yürüyüş yolu bulunmaktadır. Yol dışında kalan bölgeye çim ekilecektir. Bir metrekare çim tohumu 12 TL olduğuna göre çim ekimi için gereken toplam tutar kaç TL'dir?

Yamuk biçimli bahçe: alt taban 20 m, üst taban 12 m, yükseklik 10 m; yol bahçenin paralel kenarlarına dik, genişliği 2 m olan taralı bir şerittir.
  1. A

    240 TL

  2. B

    1632 TL

  3. C

    1680 TL

    Doğru cevap
  4. D

    1920 TL

  5. E

    3600 TL

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adım: yamuğun alanı, tabanlar toplamının yarısı ile yüksekliğin çarpımı olduğundan (20 + 12) / 2 × 10 = 160 m² bulunur. İkinci adım: yol, bahçenin paralel kenarlarına dik olduğu için genişliği 2 m, uzunluğu bahçenin yüksekliği kadar olan bir şerittir; alanı 2 × 10 = 20 m²'dir. Üçüncü adım: çim alanı 160 − 20 = 140 m² olur ve 140 × 12 = 1680 TL eder.

Çeldiriciler: '240 TL' seçeneği yalnız yol alanı üzerinden fiyatlamanın sonucudur. '1632 TL' seçeneği yolun uzunluğunu yükseklik yerine üst taban 12 m almaktan çıkar. '1920 TL' seçeneği yol alanını çıkarmadan bütün bahçeyi çimlendirmenin sonucudur. '3600 TL' seçeneği yamuk alanını hesaplarken yarıya bölmeyi unutmaktan çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 37

  • Çokgenler ve dörtgenler
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir marangoz, bir kafede kullanılacak ikizkenar yamuk biçimli bir masa camını kesmek için ölçü alıyor. Camın alt ve üst kenarlarının uzunlukları ile eşit uzunluktaki yan kenarları şekilde santimetre cinsinden gösterilmiştir. Camın alanı kaç santimetrekaredir?

İkizkenar yamuk biçimli masa yüzeyi; alt taban 14 cm, üst taban 8 cm, eşit iki yan kenar 5 cm; yükseklik kesikli çizgiyle gösterilmiştir.
  1. A

    12 cm²

  2. B

    22 cm²

  3. C

    44 cm²

    Doğru cevap
  4. D

    55 cm²

  5. E

    88 cm²

Doğru cevap: C

Çözüm

Yamuğun alanı, tabanlar toplamının yarısı ile yüksekliğin çarpımına eşittir. Yükseklik şekilde yazılmıyor, bu yüzden önce onu bulmak gerekir. Birinci adımda üst tabanın uçlarından alt tabana inen kesikli dikmelerin alt tabanı iki kenar parçasına ayırdığı görülür; alt taban 14 cm, üst taban 8 cm olduğundan her kenar parçası (14 − 8) / 2 = 3 cm'dir. İkinci adımda yan kenar 5 cm, kenar parçası 3 cm ve yükseklik bir dik üçgenin kenarlarıdır; Pisagor teoremiyle yükseklik √(5² − 3²) = √16 = 4 cm bulunur. Üçüncü adımda alan (14 + 8) / 2 × 4 = 44 cm² olarak hesaplanır. Çeldiriciler: '12 cm²' seçeneği tabanlar toplamı yerine tabanlar farkının kullanılmasından çıkar, çünkü (14 − 8) × 4 / 2 = 12 olur. '22 cm²' seçeneği alanda yüksekliğin hiç çarpılmamasından, yani yalnızca tabanlar toplamının alınmasından çıkar. '55 cm²' seçeneği yüksekliğin yerine yan kenarın yazılmasından çıkar. '88 cm²' seçeneği tabanlar toplamının ikiye bölünmesinin unutulmasından çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 38

  • Çokgenler ve dörtgenler
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir bahçenin içindeki dışbükey dörtgen biçimli arsanın kenar orta noktaları birleştirilerek, şekilde koyu çizgiyle gösterilen dörtgen biçiminde bir çit yapılacaktır. Arsanın köşegenlerinin uzunlukları şekilde metre cinsinden verilmiştir. Çitin metre fiyatı 120 TL olduğuna göre çitin toplam maliyeti kaç TL'dir?

Dışbükey dörtgen arsa; köşegen uzunlukları 30 m ve 40 m; köşegenler kesikli çizgiyle gösterilmiştir. Kenar orta noktaları birleştirilerek oluşan iç dörtgen koyu çizgiyle gösterilmiştir.
  1. A

    2 400 TL

  2. B

    3 600 TL

  3. C

    4 200 TL

  4. D

    4 800 TL

  5. E

    8 400 TL

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Kenar orta noktalarını birleştiren dörtgenin çevresi, arsanın iki köşegeninin uzunlukları toplamına eşittir. Birinci adımda, bir kenar orta noktası ikilisini birleştiren her doğru parçasının ilgili köşegene paralel ve yarısı uzunlukta olduğu görülür. İkinci adımda bu dört parçanın toplamı iki köşegenin toplamına eşit olur; şekildeki köşegenler 30 m ve 40 m olduğundan çitin uzunluğu 30 + 40 = 70 m bulunur. Üçüncü adımda maliyet 70 × 120 = 8 400 TL olarak hesaplanır. Çeldiriciler: '2 400 TL' seçeneği yalnızca iç dörtgenin tek bir kenarının (20 m) alınmasından çıkar. '3 600 TL' seçeneği yalnızca bir köşegenin dikkate alınmasından, '4 800 TL' seçeneği ise yalnızca diğer köşegenin alınmasından çıkar. '4 200 TL' seçeneği çevrenin yarısının alınmasından, yani köşegenler toplamının yarısından çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 39

  • Katı cisimler (prizma, silindir, koni, küre; hacim, alan, açınım)
  • Zor
  • Şekilli soru

Şekildeki dikdörtgenler prizması biçimli akvaryumda su, şekilde belirtilen yüksekliğe kadar doldurulmuştur. Şekilde yanında duran küp, su taşmayacak biçimde akvaryumun tabanına bırakılıp suyun içine tamamen batırılıyor. Küp batırıldıktan sonra akvaryumdaki suyun yüksekliği kaç santimetre olur?

Dikdörtgenler prizması biçiminde akvaryum: taban ayrıtları 25 cm ve 20 cm. İçindeki su yüksekliği sol tarafta ölçülmüş olup 12 cm. Yanında ayrıtı 5 cm olan bir küp.
  1. A

    0,25

  2. B

    12,25

    Doğru cevap
  3. C

    12,3

  4. D

    17

  5. E

    18,25

Doğru cevap: B

Çözüm

Küpün hacmi ayrıt küpü olarak 5³ = 125 cm³ bulunur. Tamamen batırılan küp, kendi hacmi kadar su yer değiştirir ve suyun yükselmesi bu hacmin suyun kapladığı taban alanına bölünmesiyle bulunur.

Akvaryumun taban alanı 25 · 20 = 500 cm² olduğundan yükselme miktarı 125 / 500 = 0,25 cm'dir. Suyun ilk yüksekliği 12 cm olduğu için yeni su yüksekliği 12 + 0,25 = 12,25 cm olur.

Çeldiriciler. 0,25: yalnız yükselme miktarının verilip ilk yüksekliğin eklenmediği sonuçtur. 17: yükselmeyi küp hacmi yerine ayrıt uzunluğuna eşit almanın sonucudur. 18,25: küp hacmini taban alanı yerine bir taban ayrıtına (20 cm) bölmenin sonucudur. 12,3: küpün hacmini 6a² ile hesaplayıp 150 bulmanın ve 150 / 500 = 0,3 yükselmesini almanın sonucudur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 40

  • Katı cisimler (prizma, silindir, koni, küre; hacim, alan, açınım)
  • Orta
  • Şekilli soru

Dış yüzeyi tamamen boyanmış bir ahşap küpün ayrıt uzunluğu şekilde verilmiştir. Küp, her ayrıt boyunca eşit parçalara ayrılarak birim küplere kesiliyor. Kesim bittikten sonra birim küpler tek tek ayrıldığında, yalnızca bir yüzü boyalı olan birim küplerin sayısı kaçtır?

Ayrıtı 7 birim olan küp, kabine izdüşümünde çizilmiştir.
  1. A

    25

  2. B

    49

  3. C

    150

    Doğru cevap
  4. D

    158

  5. E

    294

Doğru cevap: C

Çözüm

Şekildeki ayrıtta 7 birim küp bulunduğundan büyük küp 7 · 7 · 7 = 343 birim küpten oluşur. Yalnızca bir yüzü boyalı olan küpler, her yüzün kenarlarında kalan küpler dışında kalan orta kısmındadır; her yüzde bu kısım (7 − 2) · (7 − 2) = 25 birim küptür.

Altı yüz olduğundan yalnızca bir yüzü boyalı olan küp sayısı 6 · 25 = 150 bulunur.

Çeldiriciler. 25: tek bir yüzün orta kısmındaki sayıyı, altı yüzü hesaba katmadan vermenin sonucudur. 49: iç küp sayısı (n − 2)³ = 125 yerine n³ − 6n² = 49 formülünün uygulanmasının sonucudur. 158: köşe küplerinin, yüzün orta kısmına eklenmesinin sonucudur (150 + 8). 294: yüzün orta kısmı için (n − 2)² yerine n² alınmasının sonucudur (6 · 49).

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Bu denemeyi uygulamada çöz

Süreni tut, netini hesapla ve yanlışlarını konu konu tekrar et. Benzersor uygulaması ücretsiz başlar.

Benzersor bağımsız bir eğitim platformudur; ÖSYM, MEB veya diğer sınav kurumlarıyla resmî bir bağlantısı yoktur. Sınav adları yalnızca içeriğin konusunu belirtmek amacıyla kullanılmaktadır.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin

benzersor mobilde yayında

Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin
Premium'u 3 gün ücretsiz dene
App Store ve Google Play üzerinden güvenli abonelik
İstediğin zaman iptal et, tüm cihazlarında aynı hesapla devam et
powered by