40 soru · YKS

TYT Matematik Deneme 5 Cevap Anahtarı ve Çözümleri

TYT Matematik Deneme 5 cevap anahtarı ve 40 sorunun adım adım çözümü: her soruda doğru seçenek, konu, zorluk ve ayrıntılı açıklama.

Adım adım

Soru soru çözümler

Soru 1

  • Rasyonel sayılar, kesirler, ondalık gösterim
  • Kolay
  • Şekilli soru

Bir dikiş atölyesinde kullanılan kumaş şerit, şekilde cetvele hizalı olarak gösterilmiştir; cetvel 0 ile 40 santimetre arasını kapsamaktadır. Şeridin uzunluğunun 1/4'ü kesilip ayrılıyor. Kalan parçanın 2/5'i de ayrıca kesilip ayrılıyor. Geriye kalan parçanın uzunluğu kaç santimetredir?

Yatay bir cetvel, 0 ile 40 santimetre arasında işaretli. Cetvelin sıfır çizgisinden başlayarak uzanan turuncu bir kumaş şerit, cetvelde 36 santimetre uzunluğundadır.
  1. A

    10,8

  2. B

    12,6

  3. C

    16

  4. D

    16,2

    Doğru cevap
  5. E

    23,4

Doğru cevap: D

Çözüm

Şeridin toplam uzunluğu, şekilde cetvelin üzerinde uç noktasının okunmasıyla bulunur ve 36 santimetredir. Birinci adım: ilk kesim toplamın 1/4'ü olduğundan 36 / 4 = 9 cm alınır ve kalan parça 36 − 9 = 27 cm olur. İkinci adım: kalan parçanın 2/5'i 27 × 2/5 = 10,8 cm eder ve bu parça kesilip ayrılır. Üçüncü adım: geriye kalan parça 27 − 10,8 = 16,2 cm olduğundan doğru cevap budur.

Çeldiriciler. '12,6' seçeneği ikinci kesimi kalan parça yerine toplam uzunluk üzerinden (36 × 2/5 = 14,4) hesaplayan öğrencinin sonucudur. '10,8' seçeneği kalan parça yerine kesilen parçanın uzunluğudur. '16' seçeneği ondalıklı sonucu tam sayıya yuvarlayınca çıkar, oysa ölçü 16,2 cm'dir. '23,4' seçeneği kesirleri toplayıp 1'den çıkarmadan 36 ile çarpan öğrencinin sonucudur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 2

  • Rasyonel sayılar, kesirler, ondalık gösterim
  • Kolay
  • Şekilli soru

Bir okulun bahçesinde iki yağmur suyu bidonu bulunmaktadır. A bidonunun hacmi 120 litredir; B bidonunun hacmi ile iki bidonun o anki doluluk durumu şekilde gösterilmiştir. A bidonundaki suyun bir kısmı B bidonuna aktarılıyor ve aktarma sonunda iki bidonun doluluk oranları eşit oluyor. Buna göre, A bidonundan B bidonuna aktarılan su kaç litredir?

Yan yana iki bidon. A bidonunun ölçeği 120 litreye kadar işaretlidir ve su seviyesi ölçeğin üç dörtte biri kadardır. B bidonunun ölçeği 80 litreye kadar işaretlidir ve su seviyesi ölçeğin dörtte biri kadardır.
  1. A

    24

    Doğru cevap
  2. B

    35

  3. C

    36

  4. D

    66

  5. E

    90

Doğru cevap: A

Çözüm

Birinci adım: şekle göre A bidonundaki su 120 × 3/4 = 90 litre, B bidonundaki su 80 × 1/4 = 20 litredir; toplam su 110 litredir. İkinci adım: iki bidonun ortak doluluk oranı 110 / (120 + 80) = 0,55 olur, yani her bidon kendi hacminin 0,55 i kadar su taşır. Üçüncü adım: A bidonunda kalması gereken su 120 × 0,55 = 66 litredir, aktarılan miktar ise 90 − 66 = 24 litredir. Kontrol olarak B bidonu 20 + 24 = 44 litre olur ve bu, 80 × 0,55 değerine eşittir.

Çeldiriciler. '66' seçeneği aktarılan suyu değil A bidonunda kalan suyu vermektir. '35' seçeneği iki bidonun hacmini de 120 litre sayan öğrencinin sonucudur. '36' seçeneği A bidonundaki suyun 2/5 ini alarak kesrin kesrini hesaplayan öğrencinin sonucudur. '90' seçeneği aktarılan suyu değil, iki bidondaki boş kısımların toplamını vermektedir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 3

  • Üslü ve köklü sayılar
  • Kolay
  • Şekilli soru

Bir laboratuvarda bir besiyerindeki bakteri sayısı her saat ölçülerek şekildeki tabloya yazılmıştır. Tabloda '?' ile gösterilen satır için 6. saatteki bakteri sayısı kaçtır?

Tablo: saat ve bakteri sayısı. 1. saat 3·2¹, 2. saat 3·2², 3. saat 3·2³, 4. saat 3·2⁴, 5. saat 3·2⁵. 6. saat satırının bakteri sayısı hücresi boştur ve soru işaretiyle gösterilir.
  1. A

    96

  2. B

    144

  3. C

    192

    Doğru cevap
  4. D

    384

  5. E

    512

Doğru cevap: C

Çözüm

Tablodaki her değer 3⋅2k3\cdot2^{k} biçimindedir ve kk, saat numarasıyla birlikte bir artar. Birinci adımda ardışık satırları karşılaştırarak, bir saat sonraki değerin bir önceki değerin tam olarak 22 katı olduğunu görürüz: 3⋅25⋅2=3⋅263\cdot2^{5}\cdot2=3\cdot2^{6}. İkinci adımda 6. saatin genel terimi bu düzenle 3⋅263\cdot2^{6} olarak yazılır. Üçüncü adımda 26=642^{6}=64 olduğundan 3⋅64=1923\cdot64=192 bulunur.

Çeldiriciler: '96' sayısı üssü bir eksik alındığında, yani 5. saatin değeri okunduğunda çıkar. '144' sayısı artışı toplamsal kabul edip 5. saat değerine 3⋅24=483\cdot2^{4}=48 eklendiğinde ortaya çıkar; oysa değer her saat katlanır, toplanmaz. '384' sayısı üssü bir fazla alındığında (3⋅273\cdot2^{7}) elde edilir. '512' sayısı katsayı 3 üsse eklenip 26+32^{6+3} yazıldığında çıkar; katsayı üs değildir, çarpandır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 4

  • Örüntüler, dizi-sayı kalıpları ve mantık-muhakeme (kural keşfi, sıralama, kombinatoryal bulmaca)
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir hesap makinesi, girilen her sayıya şu kuralı uygular: sayı çiftse 2'ye bölünür, tekse 3 eklenir. Makineye 7 girilir ve elde edilen ilk çıktı, bir sonraki işlemde yeniden girdi olarak kullanılır. Bu işlem aynı kurala göre sürdürüldüğünde makinenin 2025. çıktısı kaçtır?

  1. A

    1

    Doğru cevap
  2. B

    2

  3. C

    4

  4. D

    5

  5. E

    7

Doğru cevap: A

Çözüm

Birinci adım: 7 tek olduğundan 3 eklenir ve ilk çıktı 10 olur; 10 çift olduğundan 5, 5 tek olduğundan 8, 8 çift olduğundan 4 çıkar. Sonra 4'ten 2, 2'den 1 ve 1'den yeniden 4 elde edilir; böylece 4, 2, 1 değerleri üç çıktılık bir döngü oluşturup sonsuza dek tekrarlar. İkinci adım: döngü dördüncü çıktıdan başladığı için 2025. çıktıya kadar 2025 − 4 = 2021 adım sayılır ve 2021, 3'e bölündüğünde 2 kalanını verir. Üçüncü adım: döngüde kalan 2 ise döngünün üçüncü terimi aranan çıktıdır; bu terim 1'dir. Çeldiriciler: 2 değeri istenen çıktıdan bir önceki çıktıdır. 4, kalan sıfır çıkmış gibi davranıp döngünün ilk terimini almaktan gelir. 5, ilk terimlerin de döngüye katıldığı 7 uzunluğunda bir periyot sayıldığında 2025'in 7 ile bölümünden kalan 2 çıkar ve bu durumda üçüncü terim olan 5 bulunur. 7 ise yalnızca girdi değeridir ve çıktı sayılmaz.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 5

  • Sayı kümeleri, temel kavramlar, işlem sırası, sayı basamakları, ardışık sayılar
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir sinema salonunda Ali, Deniz, Can, Ece ve Arda yan yana beş koltuğa oturmuştur. Koltuk numaraları soldan sağa doğru artan ardışık çift sayılardır ve beş koltuk numarasının toplamı 250'dir.

Buna göre, en büyük koltuk numarası kaçtır?

  1. A

    46

  2. B

    50

  3. C

    52

  4. D

    54

    Doğru cevap
  5. E

    58

Doğru cevap: D

Çözüm

Koltuk numaraları ardışık çift sayılar olduğundan komşu iki numara arasındaki fark 2'dir. En küçük numara n alınırsa numaralar n, n+2, n+4, n+6 ve n+8 olur. Birinci adım: beş numaranın toplamı n + (n+2) + (n+4) + (n+6) + (n+8) = 5n + 20 = 250 denklemiyle yazılır. İkinci adım: 5n = 230 olduğundan n = 46 bulunur. Üçüncü adım: en büyük numara n + 8 = 54'tür; doğru cevap budur.

Çeldiriciler. 46: en küçük numaranın değeridir, en büyük numara istendiğinde yanlıştır. 50: beş numaranın ortancasıdır, en büyük numara değildir. 52: ortak farkı 1 alıp numaraları ardışık tam sayı saymanın sonucudur; bu durumda 5n + 10 = 250 olur, n = 48 ve en büyük numara 52 çıkar. 58: ortak farkı 4 almanın sonucudur; 5n + 40 = 250 olur, n = 42 ve en büyük numara 58 çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 6

  • Mutlak değer ve eşitsizlikler, sayı doğrusu
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir atölyede kesilen bir plakanın boyu x cm olmak üzere, plakanın kabul edilebilmesi için |2x − 9| < 5 koşulunun sağlanması gerekmektedir. Boy yalnızca tam sayı santimetre olarak ölçüldüğüne göre, koşulu sağlayan en büyük tam sayı boy kaç cm'dir?

  1. A

    -3

  2. B

    2

  3. C

    4

  4. D

    5

  5. E

    6

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Birinci adım: Kabul koşulu |2x − 9| < 5 biçimindedir; mutlak değerin içi −5 ile 5 arasında kalmalıdır, yani −5 < 2x − 9 < 5 olur. İkinci adım: Her tarafa 9 eklenirse 4 < 2x < 14 bulunur ve her taraf 2'ye bölünerek 2 < x < 7 elde edilir. Üçüncü adım: Uç değerler 2 ve 7 koşulu sağlamadığı için dışarıda kalır; açık aralıktaki tam sayılar 3, 4, 5 ve 6'dır. En büyük tam sayı boy 6 cm'dir.

Çeldiriciler. -3: Mutlak değerin içindeki −9 işaretini değiştirip |2x + 9| < 5 çözülürse aralık negatif sayılara kayar ve en büyük tam sayı −3 çıkar; işaret değiştirilmez. 2: Sabit terim 9 hiç dikkate alınmadan |2x| < 5 çözülürse aralık −2,5 ile 2,5 arasına düşer; oysa 9 çıkarılarak merkez 4,5'e kaydırılmalıdır. 4: Katsayı 2 yerine 3 okunup |3x − 9| < 5 çözülürse en büyük tam sayı 4 çıkar; katsayı olduğu gibi kullanılmalıdır. 5: Sapma 5 yerine yarısı 2,5 alınırsa üst sınır 5,75'e iner ve en büyük tam sayı 5 olur; sapma olduğu gibi alınmalıdır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 7

  • Sayı kümeleri, temel kavramlar, işlem sırası, sayı basamakları, ardışık sayılar
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Deniz ile Arda masadaki altı tam sayı kartından üç tanesini seçerek bir oyun oynayacaktır. Kartlarda şu sayılar yazılıdır: -7, -6, -5, 1, 2 ve 3.

Seçilen üç kartın toplamı tek, çarpımı negatif olmalıdır. Buna göre, bu koşulları sağlayan kaç farklı üçlü kart seçimi yapılabilir?

  1. A

    4

    Doğru cevap
  2. B

    6

  3. C

    8

  4. D

    10

  5. E

    24

Doğru cevap: A

Çözüm

Birinci adım: pozitif kartlar 1, 2 ve 3; negatif kartlar -5, -6 ve -7'dir. İkinci adım: çarpımın negatif olması için seçilen üç kartta negatif kart sayısı tek olmalıdır, yani bir ya da üç negatif kart seçilir. Üç negatif kart seçilirse toplam -18 olur, bu çift olduğundan elenir. Üçüncü adım: bir negatif ve iki pozitif kart seçilir. Pozitif çiftler {1, 2} ve {2, 3} tek toplamlıdır, bunlara -6 eklenir; {1, 3} çift toplamlıdır, bunlara tek olan -5 ya da -7 eklenir. Böylece {1, 2, -6}, {2, 3, -6}, {1, 3, -5} ve {1, 3, -7} olmak üzere 4 seçim vardır; doğru cevap 4'tür.

Çeldiriciler. 6: toplamı çift olan seçimleri de sayarak toplam koşulunu ters uygulamaktır. 8: çarpım koşulu atlanıp yalnız toplamı tek olan seçimlerin sayılmasıdır. 10: toplam koşulu atlanıp yalnız çarpımı negatif olan seçimlerin sayılmasıdır. 24: aynı üçlünün kartlarını farklı sıralarla ayrı seçim saymak, her üçlüyü 6 kez saymaktır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 8

  • Mutlak değer ve eşitsizlikler, sayı doğrusu
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Düz bir sahil yolu üzerinde, yolun başlangıç noktasından itibaren 2 km, 7 km ve 15 km uzaklıkta üç büfe bulunmaktadır. Bir dinlenme noktası bu yol üzerinde seçilecek ve noktanın üç büfeye olan uzaklıkları toplamı mümkün olan en küçük değerde olacaktır. Bu en küçük uzaklık toplamı kaç km'dir?

  1. A

    3

  2. B

    7

  3. C

    13

    Doğru cevap
  4. D

    14

  5. E

    15

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adım: Dinlenme noktası sayı doğrusunda x ile gösterilirse büfelere uzaklıkların toplamı ∣x−2∣+∣x−7∣+∣x−15∣|x-2|+|x-7|+|x-15| olur. İkinci adım: Üç noktası olan bu toplam, x değeri noktaların ortancası olan 7 olduğunda en küçüktür; çünkü ortadaki noktaya yaklaşmak iki uçtan gelen uzaklıkları birlikte azaltır. Üçüncü adım: x=7x=7 için toplam ∣7−2∣+∣7−7∣+∣7−15∣=5+0+8=13|7-2|+|7-7|+|7-15|=5+0+8=13 km bulunur.

Çeldiriciler. 3: Uzaklıkları işaretli fark olarak toplamak, yani (2−7)+(7−7)+(15−7)=−5+0+8(2-7)+(7-7)+(15-7)=-5+0+8 işlemini yapmak, eksi işaretli terimin artıyı götürmesine ve 3 çıkmasına yol açar; uzunluk negatif işaretle toplanamaz. 7: Sorulan şey en küçük toplam iken en küçük toplamı veren konum olan 7'yi cevap saymak bu seçeneği verir; konum ile uzaklık toplamı farklı şeylerdir. 14: Dinlenme noktasını konumların ortalaması olan 8 km'ye koymak toplamı 6+1+7=146+1+7=14 yapar; ortalama üç nokta için en küçük toplamı vermez. 15: Birinci büfenin konumunu başlangıç noktası sanıp 0 almak, konumları 0, 7 ve 15 yapar; bu durumda toplam 7+0+8=157+0+8=15 olur, oysa büfe 2 km uzaklıktadır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 9

  • Alan, çevre ve ölçme: birleşik şekiller, kaplama, katlama, yeni nesil geometri bağlamı
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir banyo zemini, kenarları 10 cm ve 15 cm olan dikdörtgen biçimli fayanslarla, hiçbir fayans kesilmeden ve aralarında boşluk bırakılmadan döşenecektir. Zemin kare biçiminde olacak ve kenar uzunluğu, her iki fayans kenarının da tam sayıda fayansla kaplanabildiği en küçük değer olacaktır. Buna göre bu zemini kaplamak için en az kaç fayans gerekir?

  1. A

    2

  2. B

    3

  3. C

    6

    Doğru cevap
  4. D

    18

  5. E

    150

Doğru cevap: C

Çözüm

Kare zeminin kenarı, 10 cm ve 15 cm'lik fayans kenarlarının ikisinin de tam katı olmalıdır; bu yüzden en küçük kenar, iki sayının en küçük ortak katıdır. Birinci adım: 10 = 2 · 5 ve 15 = 3 · 5 olduğundan EKOK(10, 15) = 2 · 3 · 5 = 30 cm bulunur. İkinci adım: kenar 30 cm olduğunda bir kenar boyunca 30 / 10 = 3 fayans, diğer kenar boyunca 30 / 15 = 2 fayans dizilir. Üçüncü adım: toplam fayans sayısı 3 · 2 = 6 olur. Çeldiriciler: 2, 15 cm'lik kenar boyunca dizilen fayans sayısıdır ve tüm zemin için yetmez. 3, 10 cm'lik kenar boyunca dizilen fayans sayısıdır ve tek başına zemini kapatmaz. 18, zemin alanının fayans çevresine bölünmesiyle çıkar (900 / 50); bu bir sayma yöntemi değildir. 150, kenar olarak iki sayının ortak katı yerine çarpımı alındığında, yani 150 cm'lik kare zemin için çıkan sayıdır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 10

  • Kümeler ve mantık (önermeler)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir atölyede malzeme kutularından oluşan bir küme bulunmaktadır. Her kutu farklı bir malzeme içermektedir. Kutu sayısı 2 artırıldığında, seçilebilecek malzeme gruplarının (boş küme dahil alt kümelerin) sayısı 96 artmaktadır. Buna göre, kutu sayısı 2 artırıldıktan sonra seçilebilecek malzeme gruplarının sayısı kaçtır?

  1. A

    5

  2. B

    14

  3. C

    31

  4. D

    32

  5. E

    128

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Birinci adım: n elemanlı bir kümenin alt küme sayısı 2n2^n'dir. Kutu sayısı 2 artınca eleman sayısı n+2n + 2 olur ve alt küme sayısı 2n+22^{n+2} olur. İkinci adım: artış 2n+2−2n=2n(22−1)=3⋅2n2^{n+2} - 2^n = 2^n(2^2 - 1) = 3 \cdot 2^n biçimindedir. 3⋅2n=963 \cdot 2^n = 96 eşitliğinden 2n=322^n = 32 ve n=5n = 5 bulunur. Üçüncü adım: yeni durumun alt küme sayısı 2n+2=27=1282^{n+2} = 2^7 = 128 olarak hesaplanır. Çeldiriciler: 32 değeri, yeni durum yerine başlangıçtaki alt küme sayısının verilmesinden çıkar. 31 değeri, başlangıçtaki kümenin öz alt küme sayısının (25−12^5 - 1) sorulan değer yerine verilmesinden çıkar; sorulan sayıda boş küme de vardır ve kümenin kendisi çıkarılmaz. 5 değeri, alt küme sayısı yerine başlangıçtaki eleman sayısının verilmesinden çıkar. 14 değeri, alt küme sayısının 2⋅(n+2)2 \cdot (n+2) olduğunu varsaymaktan doğar; alt küme sayısı üstel bir büyüklüktür, doğrusal değildir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 11

  • Kümeler ve mantık (önermeler)
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir okulda A kümesi yüzme, B kümesi koşu kulübü üyelerinden oluşmaktadır. Yalnız yüzme kulübünde olan 4 öğrenci, yalnız koşu kulübünde olan 3 öğrenci vardır; en az bir kulübe üye olan öğrenci sayısı 12'dir. Her iki kulübe birden üye olanların kümesinin öz alt küme sayısı kaçtır?

  1. A

    15

  2. B

    25

  3. C

    32

  4. D

    255

  5. E

    31

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Birinci adım: yalnız yüzme bölgesinde 4, yalnız koşu bölgesinde 3 öğrenci vardır. Birleşim bu iki bölge ile kesişimin toplamıdır: s(A∪B)=s(A−B)+s(B−A)+s(A∩B)s(A \cup B) = s(A - B) + s(B - A) + s(A \cap B). İkinci adım: 12=4+3+s(A∩B)12 = 4 + 3 + s(A \cap B) olduğundan s(A∩B)=5s(A \cap B) = 5 bulunur. Üçüncü adım: 5 elemanlı kümenin alt küme sayısı 25=322^5 = 32'dir; öz alt küme sayısı için kümenin kendisi çıkarılarak 32−1=3132 - 1 = 31 bulunur. Çeldiriciler: 15 değeri, kesişim yerine yalnız yüzme bölgesindeki 4 öğrencinin alınıp 24−12^4 - 1 hesaplanmasından çıkar. 25 değeri, alt küme sayısının eleman sayısının karesi alınarak bulunduğunu varsaymaktan doğar; alt küme sayısı üstel bir büyüklüktür. 32 değeri, öz alt küme sayısı yerine toplam alt küme sayısının verilmesinden çıkar. 255 değeri, birleşimden yalnız bir farkın çıkarılmasıyla kesişimin 8 sanılmasından ve 28−12^8 - 1 hesaplanmasından doğar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 12

  • Fonksiyonlar (kavram, bileşke, ters, grafik, ikinci derece fonksiyon)
  • Orta
  • Şekilli soru

Bir deney düzeneğinde girdiyi çıktıya dönüştüren iki doğrusal kural p ve q ile gösterilmiştir; kuralların grafikleri şekilde aynı düzlemde çizilmiştir. Grafiklerin koordinat eksenlerini kestiği noktaların koordinatları şekle yazılmıştır. Buna göre p(q(x)) = q(p(0)) eşitliğini sağlayan x değeri kaçtır?

Koordinat düzleminde p ve q doğruları. p doğrusu A(0, 6) ve C(3, 0) noktalarından, q doğrusu B(−2, 0) ve D(0, 2) noktalarından geçer. Eksen aralıkları x için −3 ile 4, y için −2 ile 8 arasındadır.
  1. A

    -4

  2. B

    -3

    Doğru cevap
  3. C

    -1

  4. D

    0

  5. E

    1

Doğru cevap: B

Çözüm

Birinci adım: p doğrusu A(0, 6) ve C(3, 0) noktalarından geçer. Eğimi (0 − 6) / (3 − 0) = −2 olduğundan p(x) = −2x + 6 olur ve p(0) = 6 bulunur. İkinci adım: q doğrusu B(−2, 0) ve D(0, 2) noktalarından geçer. Eğimi (2 − 0) / (0 + 2) = 1 olduğundan q(x) = x + 2 olur. Bu durumda q(p(0)) = q(6) = 8 bulunur. Üçüncü adım: p(q(x)) = p(x + 2) = −2(x + 2) + 6 = 2 − 2x olur. 2 − 2x = 8 eşitliğinden x = −3 bulunur. Çeldiriciler: −4 değeri, p doğrusunun eğiminin −1 okunduğunda p(q(x)) = 4 − x = 8 kurulmasından çıkar. −1 değeri, p eğiminin işaretinin yanlış okunduğunda 2x + 10 = 8 denkleminden çıkar. 0 değeri, bileşke sırasının ters yazılmasıyla q(p(x)) = 8 − 2x = 8 kurulmasından çıkar. 1 değeri, q(x) = x − 2 biçiminde sabit teriminin işareti ters okunduğunda 10 − 2x = 8 denkleminden çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 13

  • Bölünebilme, asal çarpanlar, EBOB-EKOK, modüler aritmetik
  • Kolay
  • Şekilli soru

Şekildeki tabloda a ve b pozitif tam sayılarının EBOB değeri verilmiş, EKOK değeri ise soru işaretiyle boş bırakılmıştır. EKOK(a, b) ile EBOB(a, b) değerlerinin toplamı kaçtır?

Tablo: a, b, EBOB(a, b) ve EKOK(a, b) sütunları. Tek satırda a 45, b 84, EBOB 3; EKOK sütunu boş (soru işareti).
  1. A

    423

  2. B

    1257

  3. C

    1260

  4. D

    1263

    Doğru cevap
  5. E

    3783

Doğru cevap: D

Çözüm

Tabloda a = 45, b = 84 ve EBOB(a, b) = 3 okunur; EKOK(a, b) değeri boştur. Birinci adım: iki pozitif tam sayının çarpımı, EBOB ile EKOK'un çarpımına eşittir, yani 3 · EKOK = 45 · 84 = 3780 yazılır. İkinci adım: EKOK = 3780 / 3 = 1260 bulunur. Üçüncü adım: istenen toplam 1260 + 3 = 1263 olur. Çeldiriciler: '423' değeri EKOK'un EBOB'a bölünüp sonuca EBOB eklenmesinden çıkar; bölme sonucu EKOK değildir. '1257' değeri EBOB'u toplamak yerine çıkarmaktan gelir; işaret yanlış seçilmiştir. '1260' değeri ikinci adım atlanıp yalnız EKOK bulunarak bırakılmasıyla ortaya çıkar; EBOB eklenmemiştir. '3783' değeri EKOK yerine a · b çarpımının alınmasından gelir; iki sayının çarpımı EKOK değildir, EKOK ise bu çarpımın EBOB'a bölümüdür.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 14

  • Bölünebilme, asal çarpanlar, EBOB-EKOK, modüler aritmetik
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

a ve b aralarında asal iki pozitif tam sayıdır ve EKOK(a, b) = 36'dır. Buna göre a + b toplamının alabileceği en küçük değer kaçtır?

  1. A

    12

  2. B

    13

    Doğru cevap
  3. C

    20

  4. D

    22

  5. E

    37

Doğru cevap: B

Çözüm

a ve b aralarında asal olduğundan EKOK(a, b) = a · b eşitliği geçerlidir; bu nedenle a · b = 36 olur. Birinci adım: 36 = 2² · 3² olduğundan çarpımı 36 olan ve aralarında asal olan pozitif tam sayı çiftleri yalnızca (1, 36) ve (4, 9) çiftleridir. İkinci adım: bu çiftlerin toplamları 1 + 36 = 37 ve 4 + 9 = 13 olduğundan en küçük toplam 13'tür. Çeldiriciler: '12' değeri 6 ve 6 çiftinden gelir; çarpımları 36 olsa da EKOK'ları 6'dır ve iki sayı ortak çarpan taşıdığı için aralarında asal değildir. '20' değeri 2 ve 18 çiftinden gelir; bu çiftin EKOK'u 18'dir, 36 değildir. '22' değeri 4 ve 18 çiftinden gelir; EKOK'ları 36 olsa da iki sayı da 2 ile bölündüğünden aralarında asal değildir. '37' değeri 1 ve 36 çiftinin toplamıdır; bu çift geçerlidir ama en büyük toplamı verdiği için en küçük değer sorusunun cevabı olamaz.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 15

  • Sayı kümeleri, temel kavramlar, işlem sırası, sayı basamakları, ardışık sayılar
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir depoda raflara üç basamaklı doğal sayılardan oluşan kodlar verilmiştir. Bir kodun yüzler basamağındaki rakam, birler basamağındaki rakamın 3 katına eşittir. Kodun rakamları toplamı 10'dur ve kod çift sayıdır.

Buna göre, bu üç basamaklı kod kaçtır?

  1. A

    226

  2. B

    262

  3. C

    361

  4. D

    622

    Doğru cevap
  5. E

    642

Doğru cevap: D

Çözüm

Birinci adım: kodun yüzler, onlar ve birler basamaklarını a, b, c ile gösterelim. Koşullara göre a = 3c ve a + b + c = 10 olur; buradan b = 10 − 4c bulunur. İkinci adım: kod çift olduğu için birler basamağı c çift olmalıdır. Yüzler basamağı a = 3c en fazla 9 olabildiğinden c en fazla 3 olabilir; c = 2 ise a = 6 ve b = 10 − 8 = 2 olur. Üçüncü adım: rakamlar 6, 2 ve 2 olduğundan kod 622'dir; doğru cevap budur.

Çeldiriciler. 226: yüzler ile birler basamağının yerleri değiştirilirse çıkar; bu durumda yüzler basamağı 2 olur ve a = 3c koşulu bozulur. 262: yüzler ile onlar basamağının yerleri değiştirilirse çıkar; a = 3c koşulu yine sağlanmaz. 361: çift olma koşulu atlanıp c = 1 alındığında çıkar; bu sayı tek olduğu için koşulu sağlamaz. 642: rakamlar toplamı 12 alındığında çıkar; oysa toplam 10'dur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 16

  • Veri, istatistik, merkezî eğilim, grafik ve tablo yorumu
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir kafenin ilk dört gününde günlük satış tutarlarının aritmetik ortalaması 1 200 TL'dir. Beşinci gün satışları da hesaba katıldığında, beş günlük satış tutarlarının aritmetik ortalaması 1 350 TL olmuştur. Satış tutarları TL cinsinden tam sayı olarak kaydedilmektedir. Buna göre kafenin beşinci gündeki satış tutarı kaç TL'dir?

  1. A

    150 TL

  2. B

    600 TL

  3. C

    1 350 TL

  4. D

    1 950 TL

    Doğru cevap
  5. E

    6 750 TL

Doğru cevap: D

Çözüm

Birinci adım: ilk dört günün toplamı, ortalamadan 4⋅1200=48004 \cdot 1200 = 4800 TL'dir. İkinci adım: beş günün toplamı 5⋅1350=67505 \cdot 1350 = 6750 TL'dir. Üçüncü adım: beşinci günün satışı iki toplamın farkıdır, 6750−4800=19506750 - 4800 = 1950 TL bulunur.

Çeldiriciler. '150 TL' seçeneği, iki ortalama arasındaki farkı eklenen satış sanmaktan çıkar; oysa bu fark ortalamanın değişimidir, bir günün satışı değildir. '600 TL' seçeneği yeni toplamı eski gün sayısı dört ile kurmaktan çıkar: 4⋅1350−4800=6004 \cdot 1350 - 4800 = 600. '1 350 TL' seçeneği yeni ortalamanın kendisini beşinci günün satışı sanmaktan çıkar. '6 750 TL' seçeneği beş günün toplamını, beşinci günün satışı sanmaktan çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 17

  • Birinci ve ikinci dereceden denklemler, denklem sistemleri
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Bir fırında iki karışık paket satılmaktadır. Birinci paketin içinde 3 adet simit ve 2 adet poğaça bulunur ve paketin toplam fiyatı 42 TL'dir. İkinci pakette 1 adet simit ve 2 adet poğaça bulunur ve bu paketin toplam fiyatı 22 TL'dir. Ürünlerin birim fiyatları ayrıca verilmemiştir, yalnızca paketlerin toplam fiyatları bilinmektedir. Bir müşteri bu fırından 4 adet simit ve 2 adet poğaçadan oluşan bir sipariş veriyor ve kasiyere 200 TL uzatıyor. Müşterinin alacağı para üstü kaç TL'dir?

  1. A

    140 TL

  2. B

    148 TL

    Doğru cevap
  3. C

    152 TL

  4. D

    156 TL

  5. E

    200 TL

Doğru cevap: B

Çözüm

Birinci adım: Bir simidin fiyatına x, bir poğaçanın fiyatına y TL diyelim. Birinci paketten 3x + 2y = 42, ikinci paketten x + 2y = 22 denklemleri elde edilir. İkinci adım: İkinci denklem birinci denklemden çıkarılırsa 2x = 20, buradan x = 10 TL bulunur. Bu değer ikinci denklemde yerine konulduğunda 10 + 2y = 22 olur ve y = 6 TL çıkar. Üçüncü adım: Müşterinin siparişinin tutarı 4 · 10 + 2 · 6 = 52 TL'dir. Ödenen 200 TL'den bu tutar düşülürse para üstü 200 − 52 = 148 TL olur. Çeldiriciler: 152 TL, iki paketin toplam fiyatını 8 adet ürüne bölüp ortalama bir fiyatla hesaplama yolunun sonucudur; ürünlerin fiyatları birbirinden farklı olduğu için bu yol yanlıştır. 140 TL, bütün ürünlere yalnızca simidin fiyatı uygulandığında çıkar. 156 TL, simit ve poğaça adetlerinin fiyatlarla yer değiştirmesinden doğar. 200 TL ise para üstü yerine ödenen tutarın kendisidir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 18

  • Sayı, kesir ve yaş problemleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir kütüphanede yeni gelen kitapların tamamı raflara dizilecektir. Sayım sonunda her kitap sisteme tek tek işlenmiştir. Kütüphanedeki her kitap ya bir rafa yerleştirilecek ya da depoda bekleyecektir. Görevli, yeni kitapların önce 1/4'ünü tarih rafına yerleştiriyor. İlk raftan sonra kalan kitapların 2/3'ünü edebiyat rafına koyuyor. Bu işlemlerden sonra rafa konulmadan depoda 30 kitap kalıyor. Edebiyat rafına dizilen kitap sayısı kaçtır?

  1. A

    60

    Doğru cevap
  2. B

    80

  3. C

    90

  4. D

    120

  5. E

    240

Doğru cevap: A

Çözüm

Kütüphaneye gelen toplam kitap sayısına TT diyelim.

Birinci adım: Tarih rafına 14T\frac{1}{4}T kitap konduktan sonra kalan 34T\frac{3}{4}T kitaptır.

İkinci adım: Kalanın 23\frac{2}{3}'ü edebiyat rafına konur; geriye kalan 13⋅34T=14T\frac{1}{3}\cdot\frac{3}{4}T=\frac{1}{4}T kitap depoda bekler. Bu sayı 3030 olduğundan 14T=30\frac{1}{4}T=30, yani T=120T=120 bulunur.

Üçüncü adım: Edebiyat rafına giden kitap sayısı 23⋅34⋅120=23⋅90=60\frac{2}{3}\cdot\frac{3}{4}\cdot 120=\frac{2}{3}\cdot 90=60 olur.

Çeldiriciler. 80: Kalanın 23\frac{2}{3}'ü yerine toplam kitap sayısının 23\frac{2}{3}'ü alınmıştır; ikinci kesir bütüne uygulanmamalıdır. 240: Kesirler toplanıp 1'den çıkarılarak depodaki pay 112\frac{1}{12} sanılır, toplam 360360 bulunur ve edebiyat payı bu toplamdan alınır; oysa depodaki pay 14\frac{1}{4}'tür. 120: Toplam kitap sayısı doğru bulunmuş, ama sorulan ara sayı hesaplanmamıştır. 90: Edebiyat rafının sayısı yerine, ilk raftan sonra kalan kitap sayısı yazılmıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 19

  • Yüzde, kâr-zarar, faiz problemleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir çiftçi, kasım ayında topladığı 2400 kilogramlık hasadı iki ayrı satışla elden çıkarmayı planlıyor. Hasat, tarladan çıkarılıp çuvallara konduktan sonra satışa hazır hâle getiriliyor. Önce hasadın %30'unu bir pazar yerinde satıyor. Pazar satışından sonra elinde kalan ürünün %40'ını ise bir tarım kooperatifine satıyor. Bu çiftçinin kooperatife sattığı ürün kaç kilogramdır?

  1. A

    672

    Doğru cevap
  2. B

    720

  3. C

    960

  4. D

    1008

  5. E

    1680

Doğru cevap: A

Çözüm

Birinci adım: hasadın %30'u pazarda satıldığından pazar satışı 2400⋅0,30=7202400 \cdot 0{,}30 = 720 kg olur ve kalan ürün 2400−720=16802400 - 720 = 1680 kg'dır. İkinci adım: kalan ürünün %40'ı kooperatife satıldığından kooperatife giden miktar 1680⋅0,40=6721680 \cdot 0{,}40 = 672 kg bulunur.

Çeldiriciler. 720 kg yalnızca pazara satılan miktardır; sorulan kooperatif satışı değildir. 960 kg, ikinci yüzdenin kalan ürüne değil bütün hasada uygulanmasının sonucudur. 1008 kg, kooperatife satılan miktar yerine kooperatif satışından sonra kalan miktarın (1680⋅0,601680 \cdot 0{,}60) verilmesiyle çıkar. 1680 kg ise pazar satışından sonra kalan miktardır; ikinci satış adımı hiç yapılmamış olur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 20

  • Yüzde, kâr-zarar, faiz problemleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir aile, aynı market listesini iki ay arayla alıyor. İlk ayki alışverişte 4 adet ekmek 10 TL'den, 2 litre süt 15 TL'den ve 1 kg peynir 50 TL'den alınıyor. İkinci ayda ekmek ve süt fiyatları değişmiyor, 1 kg peynirin fiyatı ise 80 TL'ye çıkıyor. Ürün adetleri iki ayda da aynı olduğuna göre aile için toplam alışveriş tutarı yüzde kaç artmıştır?

  1. A

    20

  2. B

    25

    Doğru cevap
  3. C

    30

  4. D

    60

  5. E

    125

Doğru cevap: B

Çözüm

Birinci adım: ilk ayın toplam tutarı 4⋅10+2⋅15+1⋅50=1204 \cdot 10 + 2 \cdot 15 + 1 \cdot 50 = 120 TL'dir. İkinci adım: ikinci ayın toplamı, yalnız peynir fiyatı değiştiği için 4⋅10+2⋅15+1⋅80=1504 \cdot 10 + 2 \cdot 15 + 1 \cdot 80 = 150 TL olur. Üçüncü adım: artış 150−120=30150 - 120 = 30 TL'dir ve yüzde artış bu artışın ilk aya oranıdır: 30120⋅100=25\frac{30}{120} \cdot 100 = 25.

Çeldiriciler. 20 değeri, artışın yeni toplama bölünmesiyle çıkar; yüzde artış eski toplama göre hesaplanır. 30 değeri, yüzde yerine liralık farkın yazılmasıdır. 60 değeri, yalnız peynirin fiyat artışının yüzdesidir; toplam tutarın artışı değildir. 125 değeri, iki toplamın oranının yüzde artış sanılmasıyla bulunur; oran ile artış aynı şey değildir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 21

  • Sayı, kesir ve yaş problemleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir okul kulübünün malzeme dolabında iki kutu bulunmaktadır. Kutulardan birinde diğerinden daha fazla kalem vardır ve iki kutudaki kalem sayılarının toplamı 120 tanedir. Daha çok kalem bulunan kutudaki kalemler, az kalem bulunan kutudaki kalem sayısına bölündüğünde bölüm 3, kalan 4 olmaktadır. Buna göre iki kutudaki kalem sayıları arasındaki fark kaçtır?

  1. A

    60

  2. B

    62

    Doğru cevap
  3. C

    90

  4. D

    91

  5. E

    120

Doğru cevap: B

Çözüm

Az kalem bulunan kutudaki kalem sayısına ss, diğer kutudakine bb diyelim.

Birinci adım: Bölme bağıntısından b=3s+4b = 3s + 4 yazılır, çünkü bölünen = bölen ×\times bölüm + kalan ve kalan 44, bölüm 33'tür.

İkinci adım: Toplam koşulu b+s=120b + s = 120 olduğundan 3s+4+s=1203s + 4 + s = 120, yani s=29s = 29 bulunur; buradan b=3⋅29+4=91b = 3 \cdot 29 + 4 = 91 olur.

Sorulan fark 91−29=6291 - 29 = 62'dir.

Çeldiriciler. 60: Kalan 44 toplamdan düşürülmeden bölünmüş, 120÷4=30120 \div 4 = 30 ve 120−30=90120 - 30 = 90 alınmıştır; bu da yanlış bir kutu düzeni verir. 90: Bölüm 33 yerine 3+4=73 + 4 = 7 alınmış, kalan atılmıştır; 8s=1208s = 120 olur, s=15s = 15, b=105b = 105 ve fark 9090 çıkar. 91: Doğru bulunan büyük sayı, sorulan farkın yerine yazılmıştır. 120: Fark yerine iki kutudaki toplam kalem sayısı yazılmıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 22

  • Hareket problemleri
  • Zor
  • Şekilli soru

Düz ve geniş bir otoyolda aynı şeritte, aynı yönde ilerleyen iki araç şekilde gösterilen andadır. Araçlar yol boyunca durmadan, doğrusal bir hat üzerinde ilerlemektedir. Her iki araç da bu andan itibaren, şekilde yazılı hızlarını hiç değiştirmeden hareketini sürdürmektedir.

Buna göre, arkadaki araç öndeki araca tam olarak yetişene kadar kaç metre yol almış olur?

Düz bir yolda aynı yönde ilerleyen iki araç: arkadaki kırmızı araç 90 km/sa, öndeki mavi otobüs 72 km/sa hızla gidiyor; aralarındaki uzaklık 1800 m.
  1. A

    360 m

  2. B

    7200 m

  3. C

    9000 m

    Doğru cevap
  4. D

    10800 m

  5. E

    16200 m

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adım: Hızları aynı birimde yazmak gerekir. 72 km/sa=720003600=20 m/s72\ \text{km/sa}=\dfrac{72000}{3600}=20\ \text{m/s} ve 90 km/sa=25 m/s90\ \text{km/sa}=25\ \text{m/s} olur.

İkinci adım: Arkadaki araç öndekine her saniye 25−20=525-20=5 metre yaklaşır; yetişme hızı bu farktır.

Üçüncü adım: Şekildeki 18001800 metrelik aralık bu hızla kapanır: t=18005=360t=\dfrac{1800}{5}=360 saniye.

Dördüncü adım: Arkadaki aracın bu sürede aldığı yol 25⋅360=900025\cdot 360=9000 metredir.

Çeldiriciler. '360 m' yetişme süresini metre sanmaktır; süre bir yol değildir. '7200 m' öndeki aracın aldığı yoldur (20⋅36020\cdot 360), sorulan arka aracın yolu değildir. '10800 m' başlangıçtaki 1800 metrelik aralığı yolun üstüne bir kez daha eklemektir; arka aracın yolu zaten bu aralığı kapsar. '16200 m' hızları toplayıp (45⋅36045\cdot 360) bağıl hız yerine kullanmaktır; iki araç birbirinden uzaklaşmıyor, yaklaşıyor.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 23

  • Veri, istatistik, merkezî eğilim, grafik ve tablo yorumu
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir kütüphanenin iki şubesinde Ocak, Şubat, Mart ve Nisan aylarında ödünç verilen kitap sayıları grafikteki sütunlarla gösterilmiştir. Değerler sütunların yüksekliğinden okunur ve her iki şube için ölçek aynıdır. Kütüphane bu dört ayda iki şubenin ödünç işlemlerini ayrı ayrı kaydetmektedir. Şube A ve Şube B'nin dört aydaki sekiz değerinin aritmetik ortalaması kaç kitaptır?

Gruplu sütun grafiği: aylara göre ödünç verilen kitap sayısı. Ocak: Şube A 40, Şube B 30; Şubat: Şube A 60, Şube B 45; Mart: Şube A 35, Şube B 50; Nisan: Şube A 65, Şube B 35. Değer ekseni 0-70 adet.
  1. A

    35

  2. B

    40

  3. C

    45

    Doğru cevap
  4. D

    50

  5. E

    360

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adım: Şube A'nın dört değeri toplanır: 40+60+35+65=20040 + 60 + 35 + 65 = 200. İkinci adım: Şube B'nin dört değeri toplanır: 30+45+50+35=16030 + 45 + 50 + 35 = 160. Üçüncü adım: sekiz değerin toplamı 200+160=360200 + 160 = 360'tır ve ortalama bu toplamın değer sayısına bölünmesiyle bulunur: 360:8=45360 : 8 = 45.

Çeldiriciler. '35' seçeneği en büyük değer (65) ile en küçük değer (30) arasındaki açıklıktır; ortalama yerine açıklık verilmiştir. '40' seçeneği yalnız Şube B'nin ortalamasıdır (160:4160 : 4) ve Şube A'nın değerleri hesaba katılmadığında çıkar. '50' seçeneği yalnız Şube A'nın ortalamasıdır (200:4200 : 4) ve iki şube birlikte alınmadığında çıkar. '360' seçeneği sekiz değerin toplamıdır; ortalama için toplam sekize bölünmelidir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 24

  • Oran-orantı
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir tesisteki özdeş pompalar aynı debiyle çalışmaktadır. 4 pompa günde 6 saat çalışarak bir havuzu 3 günde dolduruyor. Hacmi bu havuzun iki katı olan bir depo ise 3 pompa ile günde 3 saat çalışılarak doldurulacaktır. Pompalar her gün verilen süre boyunca kesintisiz ve aynı debiyle çalışmaktadır. Bu depo kaç günde dolar?

  1. A

    4

  2. B

    6

  3. C

    8

  4. D

    9

  5. E

    16

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Birinci adım: Hacim, pompa sayısı, günlük saat ve gün çarpımıyla doğru orantılıdır. Bu yüzden gün sayısı hacimle doğru, pompa sayısı ve günlük saatle ters orantılıdır; daha çok pompa ya da daha uzun saat işi daha az günde bitirir. İkinci adım: Üç çokluk tek bir sabitle bağlanır, hacimpompa⋅saat⋅gu¨n\dfrac{\text{hacim}}{\text{pompa}\cdot\text{saat}\cdot\text{gün}} sabit kalır. Birinci durumda bu sabit V4⋅6⋅3=V72\dfrac{V}{4\cdot 6\cdot 3}=\dfrac{V}{72} olur. Üçüncü adım: İkinci durumda hacim 2V2V, pompa sayısı 3 ve günlük saat 3'tür; 2V3⋅3⋅g=V72\dfrac{2V}{3\cdot 3\cdot g}=\dfrac{V}{72} yazılır, buradan 9g=1449g=144 ve g=16g=16 bulunur.

Çeldiriciler. 4: hacim oranı ters alınırsa, yani depo yarı hacimli sayılırsa çıkar; hacim oranı ters çevrilmemelidir. 6: günlük saat sayısı gün sayısının yerine yazılırsa çıkar; saat ile gün birbirinin yerine kullanılamaz. 8: günlük saat oranı hiç hesaba katılmazsa, yani yalnız pompa sayısı ile hacim kullanılırsa çıkar. 9: pompa sayısı doğru orantılı alınırsa çıkar; pompa sayısı azaldığında süre artmalıdır, oran ters çevrilmemelidir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 25

  • Oran-orantı
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir boya üreticisi kırmızı, sarı ve beyaz boyayı karıştırarak yeni bir boya hazırlıyor. Karışımdaki kırmızı boyanın litre cinsinden miktarı a, sarı boyanın b ve beyaz boyanın c ile gösteriliyor. Bu üç miktar a/2 = b/3 = c/5 eşitliğini sağlıyor ve karışımdaki boyaların toplamı 50 litre olduğuna göre, karışımdaki beyaz boyanın miktarı kaç litredir?

  1. A

    4

  2. B

    5

  3. C

    25

    Doğru cevap
  4. D

    50

  5. E

    125

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adım: Eşit oranlar ortak bir kk değerine eşitlenir, a2=b3=c5=k\dfrac{a}{2}=\dfrac{b}{3}=\dfrac{c}{5}=k olduğundan a=2ka=2k, b=3kb=3k ve c=5kc=5k yazılır; her pay, paydasının kk katıdır. İkinci adım: Toplam koşulu kk cinsinden kurulur, 2k+3k+5k=10k=502k+3k+5k=10k=50 olduğundan k=5k=5 bulunur. Üçüncü adım: Beyaz boyanın miktarı c=5k=5⋅5=25c=5k=5\cdot 5=25 litredir.\n\nÇeldiriciler. 4: a2=c5\dfrac{a}{2}=\dfrac{c}{5} oranı 2a=5c2a=5c biçiminde yanlış eşlendiğinde c=2⋅105=4c=\dfrac{2\cdot 10}{5}=4 çıkar; doğru eşleşme 5a=2c5a=2c dir. 5: yalnız kk bulunup sorulan cc miktarı hesaplanmazsa elde edilir. 50: paydaların toplamı yerine yalnız 2+32+3 alındığında k=50/5=10k=50/5=10 ve c=50c=50 bulunur; beyazın paydası 55 de toplama katılmalıdır. 125: kk yerine k2k^2 alındığında 5⋅52=1255\cdot 5^2=125 çıkar; kk bir oranın değeri olduğu için karesi alınmaz.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 26

  • Örüntüler, dizi-sayı kalıpları ve mantık-muhakeme (kural keşfi, sıralama, kombinatoryal bulmaca)
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir eğitim uygulamasındaki kutu bulmacasında her üst kutudaki sayı, hemen altındaki iki kutudaki sayılardan aynı kuralla elde edilir. Şekildeki tabloda ilk üç satır dolu, dördüncü satırın üst kutusu ise soru işaretiyle gösterilmiştir. Kural her satırda aynı olduğuna göre, dördüncü satırdaki üst kutuya hangi sayı yazılmalıdır?

Kutu bulmacası tablosu: alt sol, alt sağ ve üst kutu sütunları. Dolu satırlar 2-1-3, 3-2-8 ve 1-5-10; dördüncü satırın alt sayıları 4 ve 3, üst kutusu soru işaretli.
  1. A

    7

  2. B

    12

  3. C

    13

  4. D

    15

    Doğru cevap
  5. E

    16

Doğru cevap: D

Çözüm

Birinci adım: ilk satırda alt sayılar 2 ve 1 iken üst kutu 3'tür; bu, sol sayıya 1 eklenip sağ sayı ile çarpılmasıyla (2 + 1) · 1 = 3 olarak elde edilir. İkinci adım: aynı kural ikinci satırda (3 + 1) · 2 = 8, üçüncü satırda (1 + 1) · 5 = 10 verir; yani kural bütün dolu satırlarda tutar. Üçüncü adım: boş üst kutu için (4 + 1) · 3 = 15 bulunur. Çeldiriciler: 7, ilk satırda toplamla da 3'e ulaşılabildiği için seçilen toplama kuralıdır, ama ikinci satırda 5 verdiği için bozulur. 12 yalnızca çarpımın alınmasıdır ve sol sayıya eklenen 1 unutulduğunda çıkar. 13, çarpımın sonuna yalnızca 1 eklenerek işlem sırasının karıştırılmasından gelir. 16, iki alt sayının yerlerinin değiştirilmesiyle, yani çapraz kutunun alınmasıyla ortaya çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 27

  • Örüntüler, dizi-sayı kalıpları ve mantık-muhakeme (kural keşfi, sıralama, kombinatoryal bulmaca)
  • Zor
  • Şekilli soru

Beş arkadaş A, B, C, D ve E, şekildeki beş gözlü dolabın gözlerine birer kutu yerleştirecektir. Her göze yalnız bir kutu konur ve hiçbir kutu boş kalmaz. C'nin kutusu şekildeki gözdedir. D'nin kutusu E'nin kutusunun hemen solundadır ve E'nin kutusu C'nin kutusunun hemen yanında değildir. Bu koşullara uyan kaç farklı yerleşim vardır?

Beş gözlü dolap: gözler soldan sağa 1'den 5'e numaralıdır; 3. gözde C harfi yazılı bir kutu vardır, diğer gözler boştur.
  1. A

    1

  2. B

    2

    Doğru cevap
  3. C

    4

  4. D

    6

  5. E

    12

Doğru cevap: B

Çözüm

Birinci adım: C'nin kutusu 3. gözdedir; geriye kalan 1., 2., 4. ve 5. gözlere A, B, D ve E yerleşecektir. İkinci adım: E'nin kutusu C'ye bitişik olamayacağı için 2. ve 4. gözlerde olamaz; D'nin kutusu E'nin hemen solunda olmalı ve E'nin kutusu 1. gözde olursa solunda gözün kalmayacağı için E 5. gözde yer alır, D ise 4. gözde olur. Üçüncü adım: A ve B kutuları 1. ve 2. gözlere iki farklı sırayla konabilir, bu da 2 yerleşim verir. Çeldiriciler: 1, A ile B'nin iki sırasını ayrı saymak yerine tek saymaktan çıkar. 4, C'nin yanındaki koşul yok sayıldığında çıkan sayıdır. 6, 'hemen solunda' koşulu yerine yalnızca 'solunda' okunduğunda bulunur. 12, D ile E arasındaki koşul hiç uygulanmadığında ortaya çıkar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 28

  • Örüntüler, dizi-sayı kalıpları ve mantık-muhakeme (kural keşfi, sıralama, kombinatoryal bulmaca)
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir bilgi yarışmasında son tur bittikten sonra kazanan tek bir yarışmacı olarak belirlenmiştir. Bu sonucu tahmin etmeye çalışan dört yarışmacı, kazanan hakkında şekildeki tabloda yer alan ifadeleri birbirlerine söylemiştir. Tablodaki ifadelerin yalnız biri doğrudur. Bu bilgilere göre kazanan yarışmacı kimdir?

Tablo: dört yarışmacının kazanan hakkındaki ifadeleri. Ali: Kazanan ben değilim. Berk: Kazanan Ceren. Ceren: Kazanan Derya. Derya: Kazanan ben değilim.
  1. A

    Berk

  2. B

    Derya

  3. C

    Ali

    Doğru cevap
  4. D

    Emre

  5. E

    Ceren

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adım: Ali'nin kazanan olduğu varsayılırsa Ali'nin 'kazanan ben değilim' ifadesi yanlış olur, Berk'in 'kazanan Ceren' ifadesi yanlış olur, Ceren'in 'kazanan Derya' ifadesi yanlış olur ve Derya'nın 'kazanan ben değilim' ifadesi doğru olur. Böylece tam olarak bir doğru ifade kalır ve bu durum tutarlıdır. İkinci adım: Berk'in kazanan olduğu varsayılırsa Ali ve Derya doğru söyler, iki doğru çıkar ve durum elenir; Derya'nın kazanan olduğu varsayımında da Ali ve Ceren doğru söyler, iki doğru çıkar ve elenir. Üçüncü adım: Ceren'in kazanan olduğu varsayımında Ali, Berk ve Derya doğru söyler, üç doğru çıkar; Emre'nin kazanan olduğu varsayımında ise Ali ve Derya doğru söyler, iki doğru çıkar. Tek tutarlı durum Ali'nin kazandığı durumdur. Çeldiriciler: 'Berk' seçeneği Berk'in kazandığı varsayımından, 'Derya' seçeneği Derya'nın, 'Emre' seçeneği tabloda hiç ifadesi bulunmayan Emre'nin kazandığı varsayımından gelir; 'Ceren' seçeneği ise Ceren'in kazandığı varsayımda üç ifadenin birden doğru çıkmasıyla elenir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 29

  • Sayma ilkesi, permütasyon, kombinasyon
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Yedi üyeli bir matematik kulübünde başkan, sekreter ve sayman görevlerinin her biri farklı bir üyeye verilecektir. Kulüp üyelerinden D üyesinin bu üç görevden birine mutlaka seçilmesi gerekmektedir. Bu koşula uygun olarak üç görev kaç farklı biçimde doldurulabilir?

  1. A

    18

  2. B

    30

  3. C

    35

  4. D

    45

  5. E

    90

    Doğru cevap

Doğru cevap: E

Çözüm

Doğru cevap 90'dır. Birinci adımda başkan, sekreter ve saymanın ayrı görevler olduğu görülür; her göreve farklı bir üye seçildiğinden seçim sıraya bağlıdır ve permütasyon kullanılır. İkinci adımda D üyesinin hangi göreve seçileceği ayrılır: bu üye üç görevin herhangi birine gelebileceğinden 3 durum vardır. Üçüncü adımda D üyesi bir göreve yerleştirildikten sonra kalan iki göreve geriye kalan 6 üyeden sırayla seçim yapılır; bu P(6,2)=6⋅5=30P(6,2)=6\cdot5=30 biçimde olur. Üç durum toplandığında 3⋅30=903\cdot30=90 farklı doldurma bulunur. Çeldiriciler: 18, kalan görevlerden birinin hiç doldurulmadığı varsayılarak 3⋅6=183\cdot6=18 hesaplandığında çıkar; üç görevin tamamı doldurulmalıdır. 30, D üyesinin yalnızca bir durumda sayıldığı ve kalan iki görevin yalnız o durum için saydığı P(6,2)=30P(6,2)=30 hesabıdır; üç durum atlanmış olur. 35, sıra önemsizmiş gibi kombinasyonla C(7,3)=35C(7,3)=35 hesaplandığında çıkar; görevler farklı olduğu için sıra önemlidir. 45, kalan iki görevde sıra önemsiz sayıldığında 3⋅C(6,2)=453\cdot C(6,2)=45 bulunur; oysa bu iki görev de farklıdır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 30

  • Olasılık
  • Kolay
  • Şekilli soru

Bir kermes oyununda, şekildeki torbanın önünde yan yana duran toplardan biri rastgele seçilip üzerindeki numara okunuyor. Toplar, üzerlerinde yazan numaralarıyla birlikte şekilde gösterilmiştir.

Okunan numaranın asal sayı olma olasılığı kaçtır?

Bir torba ve önünde yan yana dizilmiş on top; toplarda sırasıyla 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 ve 10 numaraları yazılı.
  1. A

    25\dfrac{2}{5}

    Doğru cevap
  2. B

    49\dfrac{4}{9}

  3. C

    35\dfrac{3}{5}

  4. D

    23\dfrac{2}{3}

  5. E

    52\dfrac{5}{2}

Doğru cevap: A

Çözüm

Şekildeki on topun üzerinde 1'den 10'a kadar numaralar yazılıdır. Her top eşit olasılıkla seçildiğinden örnek uzayın eleman sayısı 10'dur.

Birinci adım: Olayı oluşturan sayıları belirlemek. 1'den 10'a kadar olan sayılardan asal olanlar 2, 3, 5 ve 7'dir; 1 asal sayı değildir, 9 ise 3 · 3 olduğu için asal değildir. Olayın eleman sayısı 4'tür.

İkinci adım: Olay sayısını örnek uzay sayısına bölmek: P=410=25P = \dfrac{4}{10} = \dfrac{2}{5} bulunur.

Çeldiriciler. '49\dfrac{4}{9}' seçeneği, on topun yalnız dokuzunu saymanın sonucudur; örnek uzay eksik alındığında bu değer çıkar. '35\dfrac{3}{5}' seçeneği asal olmayan 6 sayının olasılığıdır; bu, istenen olayın tümleyeninin olasılığıdır. '23\dfrac{2}{3}' seçeneği paydaya 10 yerine asal olmayan 6 sayıyı yazmanın sonucudur. '52\dfrac{5}{2}' seçeneği kesri ters çevirmenin sonucudur; bir olasılık 1'i aşamayacağı için yanlıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 31

  • Doğruda ve üçgende açılar
  • Kolay
  • Şekilli soru

Şekilde A, B ve C köşeleri olan üçgen biçimindeki bir park yolu gösterilmektedir. Bir yürüyüşçü bu yolu A köşesinden başlayıp B ve C köşelerinden geçerek yeniden A köşesine dönene kadar yürümektedir. Yürüyüşçü her köşede sola doğru döner; A ve B köşelerindeki dönüş açıları şekilde gösterilmiştir. Yolun C köşesindeki iç açının ölçüsü x olduğuna göre x kaç derecedir?

A, B ve C köşeli üçgen biçimindeki park yolu. A köşesindeki dönüş açısı 100°, B köşesindeki dönüş açısı 140°, C köşesindeki iç açı x'tir.
  1. A

    40°

  2. B

    60°

    Doğru cevap
  3. C

    80°

  4. D

    120°

  5. E

    240°

Doğru cevap: B

Çözüm

Yürüyüşçü üçgenin çevresini dolaşıp başladığı noktaya döndüğünde üç köşedeki dönüşlerin toplamı 360° olur; bu dönüşler üçgenin dış açılarıdır. Birinci adımda A ve B köşelerindeki dönüşler 100° + 140° = 240° eder, dolayısıyla C köşesindeki dönüş 360° − 240° = 120° bulunur. İkinci adımda dış açı ile iç açı aynı köşede bütünler olduğundan C köşesindeki iç açı x = 180° − 120° = 60° olur. Çeldiriciler: '120°' üçüncü dönüş açısının kendisidir; onu iç açı sanmak, dış açı ile iç açının bütünler olduğunu gözden kaçırmak demektir. '240°' iki dönüş açısının toplamıdır; bu toplam bir iç açı değildir. '80°' ve '40°' ise 180° den birinci ya da ikinci dönüş açısının çıkarılmasıyla oluşur; bu işlem üçgenin iç açılarını doğru hesaplamaz, bu yüzden yanlıştır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 32

  • Üçgenler: eşlik, benzerlik, özel üçgenler, kenarortay-açıortay, alan
  • Zor
  • Şekilli soru

Şekilde B, C ve D noktaları aynı doğru üzerinde olup C noktası B ile D arasındadır. Şekildeki iki üçgen ortak AC kenarıyla birbirine bitişiktir. Çentikle işaretli kenarların uzunlukları birbirine eşittir. Şekildeki A köşesindeki açının ölçüsü verilmiştir. Buna göre, şekildeki x açısının ölçüsü kaç derecedir?

Ortak AC kenarıyla bitişik iki ikizkenar üçgen. B, C ve D aynı doğru üzerinde, C ortada. AB, AC ve CD kenarları çentikle işaretli ve eşittir. A köşesindeki açı 40 derece; istenen açı x, BAD açısıdır. Şekil ölçekli değildir.
  1. A

    35

  2. B

    70

  3. C

    75

    Doğru cevap
  4. D

    110

  5. E

    145

Doğru cevap: C

Çözüm

ABC üçgeninde AB = AC olduğundan taban açıları eşittir. Tepe açısı 40° olduğundan taban açıları (180° − 40°) : 2 = 70° bulunur. Birinci adım: m(ABC) = m(ACB) = 70°. İkinci adım: C noktası B ile D arasında olduğundan m(ACD) = 180° − 70° = 110° olur. Üçüncü adım: ACD üçgeninde AC = CD olduğundan taban açıları eşittir: m(CAD) = m(CDA) = (180° − 110°) : 2 = 35°. Son adım: x = m(BAD) = m(BAC) + m(CAD) = 40° + 35° = 75° bulunur. Çeldiriciler. 35: yalnızca CAD açısıdır, A köşesindeki 40° eklenmelidir. 70: taban açısıdır, istenen açı değildir. 110: C noktasındaki dış açıdır, ACD üçgeninin iç açısı değildir. 145: 35 in 180 dereceden çıkarılmasıyla bulunur; bu bir bütünleyen açıdır, istenen açı değildir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 33

  • Üçgenler: eşlik, benzerlik, özel üçgenler, kenarortay-açıortay, alan
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir bahçıvan, dik açılı A köşesi olan üçgen biçimli bir çim alanın içine, A köşesinden hipotenüsün orta noktası M'ye giden kesikli bir sulama hattı döşemiştir. Çim alanın dik kenarlarının uzunlukları şekilde verilmiştir. Buna göre, A, M ve C köşelerinin oluşturduğu üçgenin çevresi kaç santimetredir?

A köşesinde dik açı bulunan ABC üçgeni; AB dik kenarı 6 cm, AC dik kenarı 8 cm'dir. Hipotenüs BC üzerindeki M noktası orta noktadır; kesikli çizgi A köşesinden M'ye uzanır. Şekil ölçekli değildir.
  1. A

    14

  2. B

    16

  3. C

    18

    Doğru cevap
  4. D

    23

  5. E

    24

Doğru cevap: C

Çözüm

Birinci adım: Dik üçgende hipotenüs, dik kenarların karelerinin toplamının karekökü olduğundan BC = √(6² + 8²) = √100 = 10 cm bulunur. İkinci adım: Dik üçgende dik açı köşesinden hipotenüse çizilen kenarortay, hipotenüsün yarısına eşittir. Bu nedenle AM = BC / 2 = 5 cm olur; M hipotenüsün orta noktası olduğundan MC = BC / 2 = 5 cm'dir. Üçüncü adım: AMC üçgeninin kenarları AM = 5, MC = 5 ve AC = 8 cm olduğundan çevre 5 + 5 + 8 = 18 cm'dir. Çeldiriciler. 14: AM ve MC kenarları yerine dik kenar AB'nin 6 cm'si ile AC'nin toplanmasıdır; M noktasının bu üçgene kattığı kenarlar hesaba katılmamış olur. 16: AM'yi dik kenarın yarısı olan 3 cm almaktır; kenarortayın uzunluğu dik kenara değil hipotenüse bağlıdır. 23: MC'yi tüm hipotenüs olan 10 cm almaktır; M'nin orta nokta olduğu kullanılmamış olur. 24: istenen üçgenin değil, tüm ABC üçgeninin çevresidir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 34

  • Üçgenler: eşlik, benzerlik, özel üçgenler, kenarortay-açıortay, alan
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir yükleme rampasının iki eğik kenarı üzerine, rampanın tabanına paralel bir destek çubuğu yerleştirilmiştir. Çubuğun uçları eğik kenarları şekildeki gibi böler. Çubuk, rampanın yük taşıyan kısmını iki bölüme ayırır. Şekilde, eğik kenarlar üzerindeki parçaların uzunlukları ile rampanın tabanının uzunluğu metre cinsinden verilmiştir. Buna göre, destek çubuğunun uzunluğu x kaç metredir?

ABC üçgeni; tabanı BC 15 m. D noktası AB üzerinde, E noktası AC üzerinde; DE tabana paralel. AD 4 m, DB 6 m. DE uzunluğu x. Şekil ölçekli değildir.
  1. A

    4

  2. B

    6

    Doğru cevap
  3. C

    9

  4. D

    10

  5. E

    15

Doğru cevap: B

Çözüm

AD ve DB parçalarından AB = AD + DB = 4 + 6 = 10 m bulunur. DE tabana paralel olduğundan ADE ve ABC üçgenleri benzerdir. Birinci adım: AD ile AB, AE ile AC karşılık kenarlardır; benzerlik oranı AD : AB = 4 : 10 = 2 : 5'tir. İkinci adım: Karşılık gelen kenarlar orantılı olduğundan DE : BC = 2 : 5, yani x : 15 = 2 : 5 olur. Son adım: x = 15 · 2 : 5 = 6 m bulunur. Çeldiriciler. 4: yalnızca AD parçasıdır, istenen DE değildir. 9: karşılıklı olmayan DB ve AB oranından çıkar: 15 · 6 : 10. 10: oranı kenarlar yerine parçalarla kurmak sonucudur: 15 · 4 : 6. 15: tabanın tamamıdır, istenen destek çubuğu değildir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 35

  • Alan, çevre ve ölçme: birleşik şekiller, kaplama, katlama, yeni nesil geometri bağlamı
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir ilan panosu, şekildeki gibi kenarları eşit bir eşkenar dörtgen biçimindedir ve ölçüleri santimetre cinsinden şekilde verilmiştir. Panonun tüm yüzeyi tek parça kumaşla kaplanacaktır ve kullanılacak kumaşın alanı panonun alanına eşit alınacaktır. Buna göre kumaşın alanı kaç santimetrekaredir?

Eşkenar dörtgen biçimli pano ABCD. Köşegen AC 24 cm, kenar AB 13 cm. Köşegenler O noktasında dik kesişir. BD köşegeni ölçülü değildir.
  1. A

    52

  2. B

    60

  3. C

    120

    Doğru cevap
  4. D

    169

  5. E

    240

Doğru cevap: C

Çözüm

Eşkenar dörtgenin köşegenleri birbirini dik açıyla ortalar; bu nedenle AC'nin yarısı 12 cm, kenarı 13 cm olan dik üçgende Pisagor bağıntısı kullanılır. Birinci adım: OB² = 13² − 12² = 169 − 144 = 25 olduğundan OB = 5 cm bulunur. İkinci adım: diğer köşegen BD = 2 · 5 = 10 cm olur. Üçüncü adım: eşkenar dörtgenin alanı köşegenlerin çarpımının yarısıdır, yani 24 · 10 / 2 = 120 cm². Çeldiriciler: 52, panonun çevresidir (4 · 13); alan değildir. 60, BD yerine yarısı olan 5 cm alındığında çıkar (24 · 5 / 2). 169, alanı kenarın karesi saymaktır; eşkenar dörtgenin alanı kenarın karesine eşit değildir. 240, köşegenler çarpımının yarısının alınmamasıyla bulunur.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 36

  • Alan, çevre ve ölçme: birleşik şekiller, kaplama, katlama, yeni nesil geometri bağlamı
  • Zor
  • Şekilli soru

Şekildeki dikdörtgen biçimli bir levhanın iki köşesinden dik üçgen biçiminde iki parça kesilip çıkarılmıştır. Levhanın ve kesilen parçaların kenar ölçüleri santimetre cinsinden şekilde verilmiştir. Levhadan kesilmeyerek kalan ve şekilde taralı gösterilen bölgenin alanı kaç santimetrekaredir?

Dikdörtgen levha. Alt kenarda 8 cm ve 6 cm parçalar; sol kenarda 6 cm ve toplam 10 cm; sağ kenarda 4 cm. Sol alt ve sağ alt köşelerden dik üçgenler kesilmiş, kalan beşgen bölge taralıdır.
  1. A

    36

  2. B

    68

  3. C

    86

  4. D

    104

    Doğru cevap
  5. E

    116

Doğru cevap: D

Çözüm

Taralı alan, dikdörtgen levhanın alanından kesilen iki dik üçgenin alanları çıkarılarak bulunur. Birinci adım: alt kenarın toplamı 8 + 6 = 14 cm ve sol kenar 10 cm olduğundan levhanın alanı 14 · 10 = 140 cm² olur. İkinci adım: sol alttaki üçgenin dik kenarları 8 cm ve 6 cm'dir, alanı 8 · 6 / 2 = 24 cm²; sağ alttaki üçgenin dik kenarları 6 cm ve 4 cm'dir, alanı 6 · 4 / 2 = 12 cm²'dir. Üçüncü adım: taralı alan 140 − 24 − 12 = 104 cm² bulunur. Çeldiriciler: 36, yalnızca kesilen iki üçgenin toplam alanıdır; istenen kalan alan bu değildir. 68, üçgen alanlarında yarım çarpanı unutulduğunda çıkar (140 − 48 − 24). 86, alt kenarın tamamının 14 cm sol üçgenin tabanı alınmasıyla çıkar (140 − 42 − 12). 116, yalnızca bir üçgenin çıkarılmasıyla bulunur (140 − 24).

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 37

  • Çokgenler ve dörtgenler
  • Zor
  • Şekilli soru

Bir zemin döşemesinde üç düzgün çokgen bir noktada boşluk bırakmadan ve üst üste binmeden birleşiyor: bir düzgün altıgen, bir kare ve kenar sayısı bilinmeyen bir düzgün çokgen.

Şekilde bu üç çokgenin ortak noktadaki açıları gösterilmiştir. Bilinmeyen düzgün çokgenin kaç kenarı vardır?

Ortak noktada üç çokgen birleşiyor: düzgün altıgenin iç açısı 120°, karenin iç açısı 90°; üçüncü düzgün çokgenin ortak noktadaki açısı ? ile işaretli, kenarlarının yalnızca bir kısmı çizilmiş.
  1. A

    6

  2. B

    10

  3. C

    12

    Doğru cevap
  4. D

    20

  5. E

    54

Doğru cevap: C

Çözüm

Ortak noktada üç çokgenin iç açıları boşluk bırakmadan birleştiği için açılarının toplamı 360° dir. Birinci adım: şekilde düzgün altıgenin açısı 120°, karenin açısı 90° olarak gösterilmiştir. İkinci adım: bilinmeyen çokgenin iç açısı 360° − 120° − 90° = 150° olur. Üçüncü adım: iç açının tümleyeni olan dış açı 180° − 150° = 30° dir ve düzgün bir çokgenin dış açılarının toplamı 360° olduğundan kenar sayısı 360° ÷ 30° = 12 bulunur.

Yanlış seçenekler: 6, dış açıyı 180° ye bölmenin sonucudur; oysa dış açıların toplamı 360° dir. 10, kenar sayısı yerine bir köşeden çizilen köşegenlerin oluşturduğu üçgen sayısını (n − 2) vermektir. 20, altıgenin açısı yerine beşgenin 108° sinin alınmasından çıkar; bu durumda dış açı 18° olur ve kenar sayısı 20 çıkar. 54 ise kenar sayısı yerine köşegen sayısının n(n − 3) ÷ 2 ile alınmasından doğar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 38

  • Çokgenler ve dörtgenler
  • Zor
  • Şekilli soru

Paralelkenar biçimindeki bir tarlanın bir köşesinden, o köşedeki iç açının açıortayı boyunca bir yol çekilmiştir. Yol, bu köşeyi içermeyen bir kenarı bir noktada kesmektedir.

Şekilde verilen uzunluklar metre cinsindendir. Buna göre tarlanın çevresi kaç metredir?

Paralelkenar ABCD: AD kenarı 10 m; A köşesinden çizilen kesikli açıortay BC kenarını E noktasında keser; EC parçası 3 m dir.
  1. A

    17

  2. B

    26

  3. C

    30

  4. D

    34

    Doğru cevap
  5. E

    40

Doğru cevap: D

Çözüm

Paralelkenarda karşılıklı kenarlar eşit olduğundan BC = AD = 10 m dir. Birinci adım: AE açıortay olduğundan ∠BAE = ∠EAD dir. AD ile BC paralel olduğundan ∠EAD ile ∠AEB iç ters açılardır ve eşittir; buna göre ∠BAE = ∠AEB olur, ABE üçgeni ikizkenar çıkar ve AB = BE dir. İkinci adım: BE = BC − EC = 10 − 3 = 7 m bulunur, dolayısıyla AB = 7 m dir. Üçüncü adım: çevre 2 · (AB + AD) = 2 · (7 + 10) = 34 m olur.

Yanlış seçenekler: 17 yalnızca yarım çevredir. 26, kesilen parça olan 3 m nin bir kenar yerine alınmasından, yani 2 · (3 + 10) hesabından çıkar. 30, açıortayın karşı kenarı ortadan böldüğünü varsaymakla, yani AB = 5 almakla elde edilir. 40, komşu kenarları eşit saymakla çıkar; oysa AB = 7 ve AD = 10 farklı uzunluklardır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 39

  • Katı cisimler (prizma, silindir, koni, küre; hacim, alan, açınım)
  • Zor
  • Şekilli soru

Şekildeki silindir biçimli sürahi meyve suyuyla tamamen doludur. Sürahideki bütün meyve suyu, şekildeki kare tabanlı dikdörtgenler prizması biçimli boş bir kaba aktarılıyor ve su kabın içinde taşmadan duruyor. π yerine 3 alındığına göre kaptaki suyun yüksekliği kaç santimetredir?

Solda taban yarıçapı 3 cm, yüksekliği 8 cm olan dik dairesel silindir; sağda taban ayrıtı 6 cm olan kare tabanlı dikdörtgenler prizması biçiminde kap.
  1. A

    4

  2. B

    6

    Doğru cevap
  3. C

    9

  4. D

    24

  5. E

    216

Doğru cevap: B

Çözüm

Önce sürahideki suyun hacmini bulmak gerekir. Silindirin hacmi V=πr2hV = \pi r^2 h ile hesaplanır; şekilde r=3r = 3 cm ve h=8h = 8 cm verildiğinden birinci adım olarak V=3⋅32⋅8=216V = 3 \cdot 3^2 \cdot 8 = 216 cm³ bulunur.

İkinci adımda suyun kaba aktarılırken hacminin korunduğu kullanılır; kaptaki suyun hacmi de 216 cm³'tür.

Üçüncü adımda kabın kare tabanının ayrıtı şekilde 6 cm verildiğinden taban alanı 6⋅6=366 \cdot 6 = 36 cm² olur. Su yüksekliği, suyun hacminin taban alanına bölünmesiyle elde edilir: 216/36=6216 / 36 = 6 cm.

Çeldiriciler. 4 cm, yarıçapın karesi yerine 2r alındığında hacim 3⋅6⋅8=1443 \cdot 6 \cdot 8 = 144 cm³ olur ve bu hacimden yükseklik 4 cm çıkar. 9 cm, taban alanına bölmek yerine taban çevresine (24 cm) bölündüğünde elde edilir. 24 cm, yarıçap yerine çap kullanıldığında çıkan sonuçtur. 216 cm, su yüksekliği yerine suyun hacminin yazılmasıyla ortaya çıkar; oysa birim ve anlam olarak yükseklik sorulmaktadır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Soru 40

  • Katı cisimler (prizma, silindir, koni, küre; hacim, alan, açınım)
  • Orta
  • Şekilli soru

Silindir biçimli bir konserve kutusunun yan yüzeyine dikdörtgen bir etiket sarılmıştır. Etiket kutunun yan yüzeyini tam olarak kaplar ve iki ucu şekilde gösterilen bindirme payı kadar üst üste biner. π yerine 3 alındığına göre etiketin alanı kaç santimetrekaredir?

Dikdörtgen etiketin açılımı: yüksekliği h = 12 cm; sağ ucunda taranmış bindirme şeridi, bindirme payı 2 cm. Alt kenara bağlı taban dairesinin yarıçapı r = 5 cm.
  1. A

    144

  2. B

    204

  3. C

    360

  4. D

    384

    Doğru cevap
  5. E

    534

Doğru cevap: D

Çözüm

Etiketin kısa kenarı kutunun yüksekliğidir ve şekilde 12 cm olarak verilmiştir. Uzun kenar ise kutunun taban çevresi ile bindirme payının toplamına eşittir.

Birinci adım olarak taban çevresi 2πr=2⋅3⋅5=302\pi r = 2 \cdot 3 \cdot 5 = 30 cm bulunur.

İkinci adımda şekilde verilen 2 cm'lik bindirme payı eklenir ve uzun kenar 30+2=3230 + 2 = 32 cm olur.

Üçüncü adımda etiketin alanı 32⋅12=38432 \cdot 12 = 384 cm² olarak hesaplanır.

Çeldiriciler. 144 cm², taban çevresi yerine çap (10 cm) alındığında uzun kenar 10+2=1210 + 2 = 12 cm olur ve 12⋅12=14412 \cdot 12 = 144 cm² çıkar. 204 cm², taban çevresinde 2πr2\pi r yerine πr\pi r kullanıldığında elde edilir: 15+2=1715 + 2 = 17 cm ve 17⋅12=20417 \cdot 12 = 204 cm². 360 cm², bindirme payı eklenmediğinde 30⋅12=36030 \cdot 12 = 360 cm² olur. 534 cm², etikete iki taban dairesinin alanı (2πr2=1502\pi r^2 = 150 cm²) da katıldığında çıkar; oysa etiket yalnızca yan yüzeyi sarar.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Bu denemeyi uygulamada çöz

Süreni tut, netini hesapla ve yanlışlarını konu konu tekrar et. Benzersor uygulaması ücretsiz başlar.

Benzersor bağımsız bir eğitim platformudur; ÖSYM, MEB veya diğer sınav kurumlarıyla resmî bir bağlantısı yoktur. Sınav adları yalnızca içeriğin konusunu belirtmek amacıyla kullanılmaktadır.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin

benzersor mobilde yayında

Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin
Premium'u 3 gün ücretsiz dene
App Store ve Google Play üzerinden güvenli abonelik
İstediğin zaman iptal et, tüm cihazlarında aynı hesapla devam et
powered by