Yoğun bakım, ağrı, perioperatif tıp ve anestezi yan dal bilgisi Konu Anlatımı

Anesteziyoloji ve reanimasyon bilgisi, hastanın cerrahi veya girişimsel bir süreçten güvenle geçmesini ve kritik durumda yaşam desteğinin düzenli yürütülmesini amaçlayan bir klinik akıl yürütme alanıdır.

Bu disiplin yalnızca ameliyathanede ilaç uygulamakla sınırlı değildir; preoperatif değerlendirme, intraoperatif yönetim, postoperatif bakım, ameliyathane dışı anestezi, yoğun bakım, resüsitasyon, akut ve kronik ağrı, travma ve kritik hastanın ileri tedavisi aynı bütün içinde yer alır.

Bu nedenle sağlam yaklaşım, girişimin kendisini değil, girişim öncesinden sonrasına kadar hastanın fizyolojik güvenliğini merkezde tutar.

Perioperatif tıp, hastayı işlemden önce tanımakla başlar.

Yaş, eşlik eden hastalıklar, solunum ve dolaşım durumu, önceki anestezi öyküsü, ilaç kullanımı, alerji, açlık ve aspirasyon riski, beklenen girişimin büyüklüğü ve postoperatif izlem gereksinimi birlikte değerlendirilir.

Bu değerlendirme anestezi yöntemini seçmek için yapılır; fakat bundan daha fazlasını sağlar.

Hangi hastanın daha yakından izleneceği, hangi hazırlığın tamamlanması gerektiği, hangi komplikasyonun öngörüleceği ve hangi ekip desteğinin hazır bulunacağı bu aşamada belirginleşir.

İyi anestezi planı, beklenmeyeni tamamen ortadan kaldırmaz; ancak beklenmeyene hazırlıksız yakalanma olasılığını azaltır.

Hava yolu ve solunum-dolaşım yönetimi, bu alanın güvenlik çekirdeğidir.

Kritik hastada oksijenasyon, ventilasyon, dolaşım desteği, sıvı ve kan ürünleri yönetimi, monitorizasyon ve acil müdahale kararları birbirinden kopuk düşünülmez.

Yoğun bakımda ise aynı mantık daha uzun bir izlem sürecine yayılır.

Solunum yetmezliği, hemodinamik bozulma, sepsis, politravma, postoperatif komplikasyon, nörolojik durum değişikliği veya çoklu organ etkilenmesi olan hastada amaç, yalnızca tek bir bozukluğu düzeltmek değil, hastanın dinamik durumunu sürekli yeniden değerlendirmektir.

Bu nedenle yoğun bakım bilgisi, cihaz ve işlem bilgisinden önce klinik önceliklendirme bilgisidir.

Ağrı yönetimi, anesteziyoloji ve reanimasyonun hem teknik hem de hasta merkezli yönünü gösterir.

Akut postoperatif ağrı, girişimsel ağrı uygulamaları, kronik ağrı ve palyatif bağlam farklı değerlendirme gerektirir.

Ağrı kontrolü yalnızca konfor meselesi değildir; solunum, mobilizasyon, rehabilitasyon, stres yanıtı ve bakım uyumu üzerinde etkili olabilir.

Buna rağmen her analjezik yaklaşım hasta özellikleri, yan etki olasılığı, izlem koşulları ve eşlik eden hastalıklarla birlikte değerlendirilmelidir.

Güvenli yaklaşım, ağrıyı küçümsemeyen ama kontrol yöntemini hastadan bağımsız bir reçete gibi görmeyen yaklaşımdır.

Bu geniş başlıkta ekip çalışması belirleyicidir.

Cerrahi ekip, yoğun bakım, acil servis, hemşirelik, kan bankası, görüntüleme, laboratuvar ve gerektiğinde diğer branşlarla iletişim kurmadan güvenli anestezi ve kritik bakım sürdürülemez.

Resüsitasyon ve ileri yaşam desteği uygulamalarında zaman, rol dağılımı, hazırlık ve yeniden değerlendirme özellikle önem kazanır.