80 soru · YKS

AYT Sözel Deneme 3 Soruları

AYT Sözel Deneme 3 sorularının tamamı gerçek kitapçık sırasıyla: metinler, öncüller, şekiller ve seçenekler. Konular: Metin yorumlama ve anlam bilgisi…

Kitapçık sırasıyla

Tüm sorular

Numaralar basılı kitapçıktakiyle aynıdır. Doğru cevabı ve çözümü görmek için “Cevap ve çözüm” bağlantısını kullan.

  • Metin yorumlama ve anlam bilgisi (paragraf, cümle, boşluk doldurma, çıkarım)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Dilbilim araştırmaları, bir dilin sözcük dağarcığının zamanla değiştiğini gösterir. Yeni icatlar, yeni meslekler ve yeni yaşam biçimleri sözlüklere yeni kelimelerin girmesine yol açar. ---- Bu iki yönlü hareket, dilin canlı ve işlevsel kaldığının bir göstergesidir.

Bu parçada boş bırakılan yere düşüncenin akışına göre aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

  1. A

    Dil, değişimden kaçınarak eski sözcüklerini olduğu gibi korur.

  2. B

    Yeni sözcükler, resmî kurumların kararıyla sözlüklere girer.

  3. C

    Yeni icatlar, sözlüklere yeni kelimelerin girmesine yol açmaya devam eder.

  4. D

    Oysa kullanımdan düşen sözcükler de dilden sessizce çekilir.

  5. E

    Dilbilimciler, sözcük değişimini ölçmek için yeni bir yöntem geliştirmiştir.

  • Metin yorumlama ve anlam bilgisi (paragraf, cümle, boşluk doldurma, çıkarım)
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

(I) Ölçü, şiirde dizelerin ses düzenini belirleyen kurallar bütünüdür. (II) Bir ressam renk ve çizgiyle, bir şair ise ölçü ve sözcükle çalışır. (III) Örneğin divan şiirinde aşk acısı, sık sık gül ve bülbül imgeleriyle anlatılır. (IV) Ölçü ve kafiye kuralları, şiiri ezberlemeyi kolaylaştırdığı için halk arasında uzun süre yaşamıştır. (V) Bence şiir, duyguyu anlatmanın en güzel yoludur.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde bir karşılaştırma yapılmıştır?

  1. A

    I

  2. B

    II

  3. C

    III

  4. D

    IV

  5. E

    V

  • Metin yorumlama ve anlam bilgisi (paragraf, cümle, boşluk doldurma, çıkarım)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Gözlemlerin doğru olması tek başına yeterli değildir; bilim insanı gözlemini sınanabilir bir düşünceye bağlamalıdır. Sık görülen bir olay olan elmanın yere düşmesi, bir fizikçinin bu olayı evrenin her yerinde geçerli bir çekim kuralıyla ilişkilendirmesiyle bilimsel bir açıklamaya dönüşmüştür. Demek ki bilimde asıl değer, olguyu açıklayan genel ve sınanabilir fikir üretmekte yatar.

Bu parçada asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Bilimsel ilerleme, gözlemin sınanabilir genel fikirlerle bağlanmasına dayanır.

  2. B

    Elmanın yere düşmesi, bilimde en çok incelenen olaylardan biridir.

  3. C

    Gözlem tek başına yeterlidir, bilim insanının işi olguları kaydetmektir.

  4. D

    Bilimsel kuramlar, doğa olaylarının açıklanabildiği alanlarda işe yarar.

  5. E

    Bilimsel buluşlar çoğunlukla bir ekip çalışmasının sonucudur.

  • Metin yorumlama ve anlam bilgisi (paragraf, cümle, boşluk doldurma, çıkarım)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bazı eleştirmenler, dijital kütüphanelerin basılı kitabın yerini tamamen alacağını savunmaktadır. Bu görüşe göre sayfanın kokusu ve dokusu okuma deneyiminin en değerli parçasıdır ve ekran bunu asla karşılayamaz. Bana göre ise bu kaygı, okuma alışkanlığından çok araca odaklanmaktadır; önemli olan kitabın erişilebilir olması ve okurun metinle kurduğu ilişkidir. Yine de basılı kitabın koleksiyon değeri yeni ortamda da korunmalıdır.

Bu parçaya göre yazarın dijital kütüphanelerle ilgili görüşü aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Basılı kitabın yerini dijital ortamın alacağını kabul eder.

  2. B

    Dijital ortamın okuma alışkanlığını kökten değiştireceğini öngörür.

  3. C

    Okuma deneyimini kâğıdın kokusunda ve dokusunda arar.

  4. D

    Dijital kütüphanelerde koleksiyon değerinin korunamayacağını düşünür.

  5. E

    Erişilebilirliği ve metinle kurulan ilişkiyi araçtan önemli bulur.

  • Metin yorumlama ve anlam bilgisi (paragraf, cümle, boşluk doldurma, çıkarım)
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Halk şiirinde ozanlar, sözlerini çoğu zaman bir sazın eşliğinde söyler ve dinleyicisiyle doğrudan iletişim kurardı. Bu gelenekte şiir, yazıya geçmeden önce ağızdan ağıza yayılır; her anlatıcı dinleyicisinin beğenisine göre küçük değişiklikler yapabilirdi. Bu esneklik, aynı türkünün farklı bölgelerde farklı biçimler almasına yol açmış ve yerel yaşamın izleri şiirlerde kalmıştır. Yazılı edebiyatta ise metnin sabit kalması ve tek bir yazara ait olması önemlidir.

Bu parçadan aşağıdakilerin hangisine ulaşılamaz?

  1. A

    Halk şairlerinin çoğu, ilk şiirini bir sazla birlikte bestelemiştir.

  2. B

    Aynı türkü, farklı bölgelerde farklı biçimlerde söylenebilmiştir.

  3. C

    Anlatıcı, dinleyicinin beğenisine göre şiirde değişiklik yapabilir.

  4. D

    Yazılı edebiyatta metnin sabit kalması önem taşımaktadır.

  5. E

    Halk şiiri, dinleyiciyle doğrudan iletişim kurulan bir gelenektir.

  • Metin yorumlama ve anlam bilgisi (paragraf, cümle, boşluk doldurma, çıkarım)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Arşiv, belgelerin düzenli biçimde toplandığı ve saklandığı kurumdur. Bir uzman, arşivi 'geçmişin hafızası' diye tanımlar. Örneğin bir öğrenci, ödevi için gereken kaynağı kataloğa bakarak birkaç dakika içinde bulabilir. Eski kütüphanelerde belgenin yerini bilmek gerekirdi; dijital arşivlerde ise bir arama kutusu yeterlidir. Bu iki düzen arasındaki fark yalnızca teknolojide değil, erişim anlayışındadır. Arşivler yalnızca eski belgeleri korumakla kalmaz, araştırmacılara yeni sorular da açar. Bu nedenle belgelerin nasıl düzenlendiği, bilginin ne kadar kullanılabileceğini doğrudan belirler.

Bu parçanın anlatımıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A

    Kavram, tanımlanarak açıklanmıştır

  2. B

    Somut bir durum örnekle gösterilmiştir

  3. C

    Eski ve yeni düzen karşılaştırılmıştır

  4. D

    Yazar, ironiyle eleştiri yapmaktadır

  5. E

    Bir uzmanın sözüne başvurulmuştur

  • Divan edebiyatı: nazım şekilleri, şairler, beyit çözümleme, divan nesri
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Bir divan şairi sevgilisinin boyunu servi ağacına, yüzünü gül çiçeğine benzetir; bu benzetmeler yüzyıllar boyunca aynı biçimde tekrarlanır.

Bu benzetmelerle anlatılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Mazmun

  2. B

    Tegazzül

  3. C

    Nazire

  4. D

    Girizgâh

  5. E

    Mısra-ı berce

  • Şiir bilgisi: söz sanatları, ölçü-kafiye-redif, modern şiir çözümlemesi
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Kıyıda bir gemi bekler, rüzgâr gelir Dalgalar ses verir, sabah gelir Akşamda bir türkü, bir hatıra gelir Gözlerim ufukta, umut yine gelir

Bu dizelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A

    Redif, aynı biçimde tekrarlanan bir sözcük ya da ektir.

  2. B

    Dize ortasındaki "bir" sözcüğünün tekrarı redif sayılır.

  3. C

    Dize sonlarında tekrarlanan "gelir" sözcüğü rediftir.

  4. D

    Redif, kafiyeden ayrı bir unsurdur.

  5. E

    Redifin her dizede bulunması zorunlu değildir.

  • Halk edebiyatı: âşık, tekke-tasavvuf, anonim (mani, koşma, varsağı, ilahi)
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Aşağıdaki dörtlük, halk şiirinin kısa bir örneğidir.

Bahçede açtı bir gül Dalına konmuş bülbül Ben de ona bakarım Ayrılık çekmez gönül

Bu dörtlükle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A

    Asıl anlatım son iki dizede toplanır

  2. B

    Hece ölçüsünün yedili kalıbıyla kurulur

  3. C

    Aşk ve ayrılık gibi konularda söylenir

  4. D

    İlk iki dizesi konuya giriş niteliğindedir

  5. E

    Birden çok dörtlükle kurulur

  • Halk edebiyatı: âşık, tekke-tasavvuf, anonim (mani, koşma, varsağı, ilahi)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Gurbet ellerde hasretle yanardı Sensiz geçen günler beni yakardı Yollar uzadıkça gönlüm sarardı Dağların ardında kalmış bir yârdı

Bu dörtlük aşağıdaki nazım biçimlerinin hangisiyle yazılmıştır?

  1. A

    Semai

  2. B

    Koşma

  3. C

    Destan

  4. D

    Türkü

  5. E

    Mani

  • Halk edebiyatı: âşık, tekke-tasavvuf, anonim (mani, koşma, varsağı, ilahi)
  • Zor
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Cönk: Âşıkların şiirlerinin toplandığı deftere verilen ad.

  2. II.

    Koşma: Divan şiirindeki karşılığı kasidedir.

  3. III.

    Nefes: Bektaşi tarikatlarının inanışlarını dile getiren şiirlerdir.

Halk edebiyatı ve gelenek terimleri üzerine aşağıdaki bilgiler verilmiştir.

Bu bilgilerden hangileri doğrudur?

  1. A

    I ve II

  2. B

    Yalnız I

  3. C

    II ve III

  4. D

    I, II ve III

  5. E

    I ve III

  • Tiyatro ve sahne eserleri (geleneksel Türk tiyatrosu dahil)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Türk tiyatrosunun Batı etkisiyle gelişen modern biçimi, Anadolu'daki geleneksel seyirlik oyunlarla birlikte incelendiğinde Tanzimat dönemi önemli bir dönüm noktası olarak öne çıkar. Bu gelişime ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru değildir?

  1. A

    Modern tiyatronun geleneksel seyirlik türlerden önce var olması

  2. B

    Şinasi'nin ilk yerli oyunu Şair Evlenmesi'ni yazması

  3. C

    Türk edebiyatının modern tiyatroyla Tanzimat'ta tanışması

  4. D

    Meddah ve köy seyirlik oyunlarının modern tiyatrodan önce yaygın olması

  5. E

    Modern tiyatronun konusuna göre trajedi, dram ve komedi olarak ayrılması

  • İslamiyet öncesi Türk edebiyatı ve geçiş dönemi (Orhun, Kutadgu Bilig, Divanü Lügat, Dede Korkut)
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Türk edebiyatının yazılı başlangıç dönemine ait eserler, farklı özellikleriyle Türk edebiyatında birer ilk olma niteliği taşır.

(I) Türk adının geçtiği ilk eser, ................ adlı yapıttır.

(II) Aruz ölçüsünün ve beytin Türk edebiyatında ilk kez kullanıldığı eser, ................ adlı yapıttır.

Buna göre, boş bırakılan yerlere sırasıyla hangi eserler getirilmelidir?

  1. A

    Kutadgu Bilig - Göktürk Yazıtları

  2. B

    Göktürk Yazıtları - Dîvânu Lugâti't-Türk

  3. C

    Dîvânu Lugâti't-Türk - Kutadgu Bilig

  4. D

    Göktürk Yazıtları - Kutadgu Bilig

  5. E

    Kutadgu Bilig - Kutadgu Bilig

  • Divan edebiyatı: nazım şekilleri, şairler, beyit çözümleme, divan nesri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Divan şiirinde gazel, kafiye ve redifi ilk beyitte belirleyen, her beyti kendi içinde anlam taşıyabilen bir nazım biçimidir. Gazelin başı ile sonu, şiirin düzenini ve şairin imzasını birlikte taşır.

---- Bu iki beyit birlikte okunduğunda şiirin hem açılışı hem kapanışı anlaşılmış olur.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

  1. A

    Bu nedenle ilk beyit makta, son beyit ise matla diye adlandırılır.

  2. B

    Bu nedenle beyitlerin hepsi yek-ahenk diye adlandırılır.

  3. C

    Bu nedenle ilk beyit matla, son beyit ise makta diye adlandırılır.

  4. D

    Bu nedenle son beyit tegazzül, ilk beyit ise nesib diye adlandırılır.

  5. E

    Bu nedenle ilk beyit girizgâh, son beyit ise dua diye adlandırılır.

  • Divan edebiyatı: nazım şekilleri, şairler, beyit çözümleme, divan nesri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Divan şiirinde şair daima âşıktır; âşık, sevgiliye duyduğu aşkı anlatan kişidir. Bu şiirde asıl olan kişi ise âşığın değil, maşuğun kendisidir. Âşık ile maşuk arasında, âşıkla yarışan ve ona ortak olan bir rakip bulunur. Âşık, kavuşma zevkini bilmeyen kişidir.

Bu parçaya göre divan şiiriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A

    Âşık, sevgiliye kavuşup vuslatı yaşar.

  2. B

    Şair, şiirinde âşık konumunda yer alır.

  3. C

    Asıl ilgi odağı şiirde maşuktur.

  4. D

    Âşıkla yarışan bir rakip bulunur.

  5. E

    Rakip, âşık ile maşuk arasında yer alır.

  • Divan edebiyatı: nazım şekilleri, şairler, beyit çözümleme, divan nesri
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Osmanlı Devleti'nde yüzyıllar boyunca yazılan şiir ve nesir ürünleri, Türk edebiyatının önemli bir dönemini oluşturur. Bu dönemin şairleri ve yazarları eserlerini belirli kalıplarla ve ağır bir dille kaleme almıştır.

Divan edebiyatıyla ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Nesir, şiirden daha ön planda tutulmuştur.

  2. B

    Şiir, nesre göre daha ön planda tutulmuştur.

  3. C

    Dil, halkın konuştuğu sade Türkçedir.

  4. D

    Adını şairlerin toplandığı meclislerden alır.

  5. E

    Dinî kaynaklar bu edebiyatı etkilememiştir.

  • Divan edebiyatı: nazım şekilleri, şairler, beyit çözümleme, divan nesri
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Divan edebiyatında kaside ve mesnevi, bölümleri belirli işlevlere göre düzenlenmiş uzun nazım biçimleridir. Kaside, bir kişiyi övmek ya da onun için dua etmek amacıyla yazılır ve birbirini izleyen bölümlerden oluşur. Mesnevi ise aynı ölçüde kafiyeli beyitlerle ilerleyen bir hikâye şiiridir ve kendi bölümleri vardır.

Kaside ve mesnevinin bölümleriyle ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

  1. A

    Nesib - kasidenin başlangıç bölümü

  2. B

    Dua - kaside yazılan kişi için dua etmesi

  3. C

    Sebebitelif - mesnevinin yazılış nedeni

  4. D

    Tegazzül - kasidenin içindeki gazel

  5. E

    Ağâzıdâstan - mesnevinin son sözü

  • Tanzimat edebiyatı
  • Zor
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Sanatın toplum yararına olması gerektiği görüşü katı biçimde benimsenmiş, şiir halka yön veren bir kürsü işlevi görmüştür.

  2. II.

    Aşk, ölüm ve doğa gibi bireysel konular işlenmiş, sanatın kendi başına bir amaç olduğu görüşü benimsenmiştir.

  3. III.

    Türk şiirinde ilk defa, vatan ve hürriyet gibi siyasi içerikli soyut kavramlar işlenmiştir.

  4. IV.

    Romantik akım bu dönemde ana akım konumundadır ve duygusal coşku şiirde ön plandadır.

Türk edebiyatında Batı etkisiyle başlayan yenileşme, şiirin amacını, konusunu ve diline dair köklü değişiklikler getirmiştir. Bu değişim Tanzimat şiirinde iki ayrı dönem olarak incelenir ve dönemler arasındaki ayrım, şiirin işlevi ile konu seçimi üzerinden yapılır. Bu dönemlerin şairleri, Batı'dan aldıkları fikirleri Türk şiirine farklı biçimlerde taşımıştır.

Bu ayrıma dayanarak aşağıdaki özelliklerden hangileri Tanzimat edebiyatının I. dönem şiirine aittir?

  1. A

    Yalnız I

  2. B

    I ve II

  3. C

    I, III ve IV

  4. D

    II ve IV

  5. E

    III ve IV

  • Servet-i Fünun ve Fecr-i Âti
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bu topluluk, II. Meşrutiyet'in ilanının ardından yeniden yayımlanmaya başlayan bir dergi etrafında bir araya gelmiş sanatçılardan oluşur. Türk edebiyatında bir beyanname yayımlayan ilk edebî topluluk olarak bilinir ve 1909 ile 1912 yılları arasında kısa süre varlığını sürdürmüştür. Üyelerinin temel ilkesi, sanatın toplumsal bir amaca hizmet etmek için değil, kendi değeri için var olduğudur.

Bu parçada sözü edilen edebî topluluk aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Millî Edebiyat

  2. B

    Beş Hececiler

  3. C

    Tanzimat II. dönemi

  4. D

    Servetifünun

  5. E

    Fecr-i Âti

  • Cumhuriyet dönemi şiiri (saf şiir, Garip, İkinci Yeni, toplumcu)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Cumhuriyet döneminde şiir anlayışını değiştiren akımlardan Garip'in kurucularından olan ----, şiirde aruzu ve süslü söyleyişi bırakıp günlük konuşma dilini savunmuş, bu görüşünü Garip adlı kitapta ortaya koymuştur. Sosyal sorunları ve halkın yaşamını işleyen şiirleriyle tanınan ---- ise Memleketimden İnsan Manzaraları adlı uzun şiirin sahibidir. Bu iki şairin şiirleri, Cumhuriyet döneminde şiir dilinin farklı yönlerde geliştiğini ve farklı akımların birlikte var olduğunu gösterir.

Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

  1. A

    Orhan Veli Kanık – Nazım Hikmet Ran

  2. B

    Nazım Hikmet Ran – Orhan Veli Kanık

  3. C

    Orhan Veli Kanık – Fazıl Hüsnü Dağlarca

  4. D

    Necip Fazıl Kısakürek – Nazım Hikmet Ran

  5. E

    Orhan Veli Kanık – Asaf Halet Çelebi

  • Millî edebiyat dönemi
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bu hikâyeci öykülerinin malzemesini çevresindeki kalabalık hayattan değil, kendi çocukluk anılarından, geçmişin kahramanlık olaylarından ve yakın dönemin savaşlarından topluyordu. Hikâyeciliği bir geçim kaynağına dönüştürerek bu sanatı ciddi bir meslek saydı. Amacı okuyucuda millî bilinci uyandırmaktı; bu yüzden yazdığı öyküler bireysel bir hayal kırıklığını değil, toplumun ortak derdini anlatır.

Bu parçaya göre sözü edilen sanatçıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. A

    Konularını çevresindeki kalabalık şehir hayatından alır

  2. B

    Bireysel aşk acılarını konu edinen öyküler yazar

  3. C

    Romanlarında saray çevresinin entrikalarını işler

  4. D

    Hikâyeciliği yan bir uğraş olarak sürdürmüştür

  5. E

    Tarihî kahramanlık olaylarını millî bilinç için işler

  • Öyküleyici türler: masal, hikâye, roman, anlatım teknikleri
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Bir hikâyeci, bir söyleşide hikâye anlayışını şöyle anlatıyor: “Benim için hikâye, dışarıdaki düzenin sırasıyla ilerleyen bir dökümü değildir. Saatin tek yönlü aktığı bir sıra yerine anıların, yarım kalmış düşüncelerin ve bilincin birbirine karışarak geri dönüp ilerlediği bir zaman tercih ederim. Kahramanım da tek bir kimliğe sığmaz; içinde çelişkiler, kopuşlar ve kendine yabancılaşmış bir ses taşır. Bana göre asıl mesele, o kişinin iç sesinde neyin kırıldığını göstermektir. Dış dünyanın ayrıntılarını ancak bu iç gerilimi görünür kılacak kadar kullanırım.”

Bu söyleşide görüşleri aktarılan hikâyecinin hikâye anlayışı aşağıdakilerden hangisiyle örtüşür?

  1. A

    Sınıf çatışmasını toplumsal bakışla işler

  2. B

    Bireyin bunalımını ve yabancılaşmasını işler

  3. C

    Çevreyi nesnel gözlemle betimler

  4. D

    Tek bir anın kesitinde durumu verir

  5. E

    Milli ve dini duyarlılıkları öne çıkarır

  • Cumhuriyet dönemi roman, hikâye ve tiyatro
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Genç kadın camdan süzülen ışığa bakarken yine aynı düşünceye takıldı: bu evde hiçbir şey bitmiyordu, annesinin sofrası da babasının sessizliği de dün akşamki söylenmemiş sözler de yarım kalıyor, bir türlü kapanmıyordu ve dışarıdan gelen çocuk sesleri zihninde dönüp duran o eski kırgınlığın içine karışıp kayboluyordu

Parçadaki anlatım tekniği ve kahramanın iç dünyasının işlenişi dikkate alındığında, parçanın dayandığı hikâye anlayışı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    İç dünyayı psikolojik çözümlemeyle anlatan hikâye

  2. B

    Sosyoekonomik yapıyı öne çıkaran toplumcu hikâye

  3. C

    Olay örgüsünü ön plana çıkaran geleneksel hikâye

  4. D

    Millî-dinî duyarlılığı merkeze alan hikâye

  5. E

    Diyalog ağırlıklı, konuşmaya dayalı hikâye

  • Edebî akımlar ve Batı edebiyatı (klasisizm, romantizm, realizm, natüralizm, sembolizm, fütürizm, sürrealizm)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir edebiyat tarihçisinin Tanzimat hikâyeciliği üzerine yazdığı notlarda iki ayrı dönem karşılaştırılmaktadır. Notlara göre ilk dönem hikâyelerinde olağanüstü olaylar, tutkulu kahramanlar ve idealleştirilmiş insan portreleri öne çıkmakta; yazarlar duyguyu ve hayali merkeze almaktadır. İkinci dönemde ise hikâyeler gündelik hayatın somut ayrıntılarını, toplumdaki sınıf farklarını ve olayları gözleme dayalı, nesnel bir dille aktarmaktadır. Karakterlerin davranışlarını çevre ve kalıtım gibi etkenlerle açıklayan anlatım da bu dönemde görülür. Tanzimat hikâyelerinin I. Dönem'inde ----, II. Dönem'inde ise ---- etkilidir.

Bu notlarda boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangileri getirilmelidir?

  1. A

    Klasisizm; realizm ve natüralizm

  2. B

    Romantizm; sembolizm

  3. C

    Romantizm; parnasizm

  4. D

    Realizm ve natüralizm; romantizm

  5. E

    Romantizm; realizm ve natüralizm

  • Tarih ve zaman; insanlığın ilk dönemleri ve ilk çağ uygarlıkları
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Neolitik Dönem'de tarıma ve hayvancılığa geçişle birlikte yerleşik yaşamın izleri görülmeye başlanmıştır.

Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Göbeklitepe – Konya'da bulunan büyük bir Neolitik yerleşim

  2. B

    Çayönü – tarlalardan uzak, yalnız avcılıkla geçinen bir yerleşim

  3. C

    Hattuşa – Anadolu'nun ilk yazılı belgelerinin bulunduğu merkez

  4. D

    Çatalhöyük – Konya'da bulunan büyük bir Neolitik yerleşim

  5. E

    Göbeklitepe – Yazının bulunmasından sonra kurulmuş, kil tabletli bir yerleşim

  • Orta Çağ'da dünya; ilk ve Orta Çağ Türk dünyası (Hun, Göktürk, Uygur)
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Orta Çağ'da Türk devletlerinin yönetim anlayışını inceleyen bir çalışmada şu bilgilere ulaşılmıştır:

Devlet, halkın yararını gözeten bir anlayışla yönetilirdi. Kurultaya katılan üyeler toygun unvanıyla anılırdı. Kurultay toplantılarında üyeler görüşlerini danışma yoluyla bildirirdi. Toplumsal düzenin dayanağı olan töre ise döneme ve koşullara göre biçim değiştirebilirdi.

Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A

    Kurultaya katılan üyelerin toygun unvanıyla anıldığı söylenebilir.

  2. B

    Devletin halkın yararını gözeten bir anlayışla yönetildiği söylenebilir.

  3. C

    Kurultayda görüşlerin danışma yoluyla bildirildiği söylenebilir.

  4. D

    Töre zamanın şartlarından bağımsız, sabit bir kurallar bütünü olduğu söylenebilir.

  5. E

    Töre döneme göre biçim değiştirdiğinden hukukun esnek bir yapıya sahip olduğu söylenebilir.

  • İslam medeniyetinin doğuşu (Hz. Muhammed, dört halife, Emevi-Abbasi)
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Hz. Muhammed'in vefatının ardından İslam toplumunun yönetimine geçen ve Hz. Ebubekir, Hz. Ömer, Hz. Osman ile Hz. Ali'nin başında bulunduğu dönemde halifenin üstlendiği temel görev aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Dinî konularda fetva vererek ibadetleri düzenlemek

  2. B

    Ordunun başına geçerek savaş kararlarını almak

  3. C

    Din ve devlet işlerini birlikte yürütmek

  4. D

    Oğlunu ardılı yaparak makamı babadan oğula geçirmek

  5. E

    Mahkemelerde davalara bakarak hukuki kararları vermek

  • Türklerin İslamiyet'i kabulü ve ilk Türk-İslam devletleri
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Gazneli Mahmut, Karahanlılarla birlikte Samanoğullarına son vermiş, Hindistan'a seferler düzenlemiş ve halifeye bağlılığını sürdürerek halifeden Sultan unvanı almıştır. Bu bilgilere dayanarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

  1. A

    Abbasi halifesiyle yakın bir ilişki içinde olduğuna

  2. B

    Karahanlılarla birlikte Samanoğulları'na son verdiğine

  3. C

    Bizans'a karşı Anadolu'nun kapılarını Türklere açtığına

  4. D

    Halifeden Sultan unvanı aldığına

  5. E

    Hindistan'a sefer düzenlediğine

  • Osmanlı: kuruluş ve yükseliş (1302-1595), siyaset ve ordu
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    1473'te Fatih Sultan Mehmed'e Otlukbeli'nde yenilen Akkoyunlu Devleti'nin Anadolu'daki üstünlüğü sona ermiştir.

  2. II.

    1515'te Turnadağ'da Dulkadir Beyliği bozguna uğratılmış ve beylik Osmanlı egemenliğine girmiştir.

  3. III.

    1460'ta Mora'nın fethi, Bizans'ın yeniden güçlenme umutlarını ortadan kaldırmıştır.

Fatih Sultan Mehmed ve Yavuz Sultan Selim dönemlerinde yaşanan şu gelişmeler verilmiştir.

Bu gelişmelerden hangileri Anadolu'da Türk siyasi birliğinin sağlanmasına doğrudan katkı yapmıştır?

  1. A

    Yalnız I

  2. B

    I ve II

  3. C

    I ve III

  4. D

    I, II ve III

  5. E

    II ve III

  • Devrimler çağı, denge siyaseti (1774-1914), XIX-XX. yy sosyo-ekonomik hayat
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Osmanlı Devleti, Kırım Savaşı'na Avrupa devletlerinin yanında katılmış ve savaşın sonunda barış masasında yer almıştır. Bu savaşın bitiminde imzalanan ve Osmanlı Devleti'ni Avrupa devletler hukukuna ilk kez dâhil eden antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Viyana Kongresi

  2. B

    Hünkâr İskelesi Antlaşması

  3. C

    Londra Boğazlar Sözleşmesi

  4. D

    Paris Antlaşması

  5. E

    Ayastefanos Antlaşması

  • Millî Mücadele (hazırlık, kongreler, cepheler, TBMM)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir genelgede Anadolu'daki durum şöyle özetlenmektedir:

“Ülkenin birliği ve ulusun istiklali tehdit altındadır. Bu tehlikeyi savuşturmanın yolu, ulusun kendi kararlılığını ortaya koymasından geçer.”

Bu ifadeyle aşağıdakilerden hangisinin amaçlandığı söylenebilir?

  1. A

    Ulusal iradeyi yaymak için bir gazete çıkarılmasına karar vermek

  2. B

    Düzenli ordunun cepheye hemen sevk edilmesini emretmek

  3. C

    Mandayı geçici bir çözüm olarak kabul etmeyi önermek

  4. D

    Milleti bağımsızlığını korumak için örgütlenmeye çağırmak

  5. E

    Yabancı devletlerle ortak bir yönetim kurulmasını önermek

  • Millî Mücadele (hazırlık, kongreler, cepheler, TBMM)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Millî Mücadele'nin yürütme döneminde farklı bölgelerdeki tehditlere karşı cepheler kurulmuş, Kuvayımilliye birlikleri zamanla düzenli orduya katılmıştır. Bu bilgilere göre aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

  1. A

    Doğu Cephesi – Ermeni tehdidine karşı doğu sınırında kurulmuştur

  2. B

    Batı Cephesi – Yunan ilerleyişini durdurmak amacıyla kurulmuştur

  3. C

    Güney Cephesi – Fransız işgaline karşı Çukurova hattında mücadele etmiştir

  4. D

    Batı Cephesi – Fransız işgaline karşı Çukurova hattında mücadele etmiştir

  5. E

    Kuvayımilliye – düzenli orduya geçiş sürecinde birliklerin düzenli birliklere katılmasıyla ilerlemiştir

  • Millî Mücadele (hazırlık, kongreler, cepheler, TBMM)
  • Zor
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Temsil Heyeti'nin görevi, TBMM'nin açılmasıyla sona ermiştir.

  2. II.

    TBMM, 23 Nisan 1920'de Ankara'da açılmıştır.

  3. III.

    Temsil Heyeti'nin görevi, Sivas Kongresi'nin toplanmasıyla sona ermiştir.

Amasya Görüşmelerinin ardından oluşan Temsil Heyeti, Millî Mücadele'nin kurumsal gelişiminde önemli bir yer tutmuştur. Bu heyetin görevinin sona ermesine ve Ankara'daki meclis sürecine ilişkin aşağıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

  1. A

    Yalnız I

  2. B

    Yalnız II

  3. C

    I ve II

  4. D

    II ve III

  5. E

    I, II ve III

  • Atatürkçülük ve Türk inkılabı (Cumhuriyet, inkılaplar, ilkeler)
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

1924 yılında kabul edilen bir kanunla şu düzenlemeler yapılmıştır: Yerli ve yabancı bütün okullar eğitim bakanlığına bağlanmış, medreseler kapatılarak yerlerine imam-hatip okulları ile İlahiyat Fakültesi açılmıştır.

Bu düzenlemelerle aşağıdakilerden hangisi amaçlanmıştır?

  1. A

    Eğitim kurumlarının tek merkezden yönetilmesi

  2. B

    Yabancı okulların ülke genelinde çoğaltılması

  3. C

    Eğitim kurumlarının birden çok merkezden yönetilmesi

  4. D

    Yazıda kullanılan harflerin değiştirilmesi

  5. E

    Yükseköğretim kurumlarının yeniden düzenlenmesi

  • Biyoçeşitlilik, ekosistem, madde döngüleri
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir doğal göl ekosisteminde su, kayaçlar, toprak, Güneş ışığı, kurbağa, yırtıcı balık, mantar ve fitoplankton yaşamaktadır. Ekosistemde yer alan canlı ve cansız öğeler birlikte ele alındığında, bu ekosistemde üretici canlı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Toprak

  2. B

    Fitoplankton

  3. C

    Yırtıcı balık

  4. D

    Güneş ışığı

  5. E

    Mantar

  • Nüfus: piramit, nüfus politikaları, göç
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir ülkenin nüfusu, doğum ve ölüm oranlarının zaman içindeki değişimine bağlı olarak dört aşamadan geçer. Bu değişim sağlık koşullarındaki gelişmelerle ilişkilidir. Her aşamada doğum, ölüm ve artış hızı birbirinden farklı bir görünüm sergiler. Demografik dönüşüm sürecinin aşamalarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A

    Birinci aşamada nüfus artış hızı çok yavaştır.

  2. B

    İkinci aşamada ölüm oranları düşerken nüfus hızla artar.

  3. C

    Üçüncü aşamada nüfus artış hızı en düşük seviyeye ulaşır.

  4. D

    Dördüncü aşamada nüfus artış hızı en düşük seviyeye gelir.

  5. E

    Üçüncü aşamada doğum oranlarının düşmesiyle artış hızı azalmaya başlar.

  • Ekonomik faaliyetler, doğal kaynaklar, enerji, ulaşım, turizm, bölgesel kalkınma
  • Zor
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Toprak sağlığının korunması

  2. II.

    Kırsal alanda istihdamın sürdürülmesi

  3. III.

    Su kullanımının verimli olması

  4. IV.

    Üretim maliyetinin düzeyi

  5. V.

    Biyoçeşitliliğin korunması

Sürdürülebilir tarım ekonomik, sosyal ve çevresel olmak üzere üç boyutta değerlendirilir. Bunlardan hangileri sürdürülebilir tarımın çevresel boyutunun göstergelerindendir?

  1. A

    Yalnız III

  2. B

    I, II, III ve V

  3. C

    I ve III

  4. D

    I, III ve V

  5. E

    I, III, IV ve V

  • Küresel ortam: kültür bölgeleri, medeniyetler, ticaret yolları, örgütler, gelişmişlik
  • Orta
  • Şekilli soru

Aşağıdaki tablo, ülkelerin öne çıkan ekonomik özelliklerini ve dış bağlantılarını özetlemektedir. Tabloda ülke adı '?' ile gizlenmiş bir satır vardır. Diğer ülkeler ile bu satırın ekonomik özelliği ve başlıca bağlantısı birlikte değerlendirildiğinde, gizli hücrede hangi ülke yer almaktadır?

Tablo: ülke, özellik, bağlantı. Hollanda: seralarla tarım ihracatı, Rotterdam limanı. ? ile gizli satır: gelirin çoğu petrolden, Vizyon 2030 hedefleri. Avustralya: madenle enerji ihracatı, Çin ve Japonya. Mısır: nüfus Nil Vadisinde, Süveyş Kanalı.
  1. A

    Venezuela

  2. B

    Hollanda

  3. C

    Suudi Arabistan

  4. D

    Avustralya

  5. E

    Mısır

  • Küresel ortam: kültür bölgeleri, medeniyetler, ticaret yolları, örgütler, gelişmişlik
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Avustralya'nın ihracatında maden, enerji ve ham kaynak ürünleri toplam ihracat gelirinin dörtte birinden fazlasını oluşturmaktadır. Ülkenin başlıca alıcıları arasında Çin, Japonya, Güney Kore ve Hindistan bulunmaktadır. Bu bilgilere dayanarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

  1. A

    Ülkenin başlıca alıcıları Avrupa'daki sanayi ülkeleri olduğu için ihracat yönü Avrupa'ya dönüktür.

  2. B

    Ülkenin ihracat gelirinde maden ve enerji ürünlerinin payı dörtte birden azdır.

  3. C

    Ülkenin ihracatında önemli paya sahip maden ve enerji ürünlerinin başlıca pazarı Asya'daki sanayi ülkeleridir.

  4. D

    Lityum madenciliği, Avustralya'nın ihracat yapısıyla ilgisiz bir faaliyettir.

  5. E

    Ülkenin ihracat gelirleri tek bir ülkenin talebine bağlı olduğu için dış satım dengesizdir.

  • Çevre ve toplum: afetler, çevre sorunları, iklim değişikliği, sürdürülebilirlik
  • Orta
  • Şekilli soru

Bir ülkenin su durumu, kişi başına düşen yıllık kullanılabilir su miktarına göre şu eşiklerle sınıflandırılmaktadır:

Su stresi: 1.000–1.700 m³ Su kıtlığı: 500–1.000 m³ Mutlak kıtlık: 500 m³'ün altı

1.700 m³'ün üzerindeki ülkelerde su stresi görülmez.

Tabloda beş ülkenin kişi başına düşen yıllık kullanılabilir su miktarları gösterilmektedir.

Tablodaki ülkelerden hangisi su stresi yaşayan ülkeler sınıfında yer alır?

Tablo: beş ülkenin kişi başına yıllık kullanılabilir su miktarı (m³/yıl). Arvenya 2.640; Kerdan 1.120; Tavrin 1.890; Ozanya 940; Bolesta 380.
  1. A

    Arvenya

  2. B

    Bolesta

  3. C

    Kerdan

  4. D

    Tavrin

  5. E

    Ozanya

  • Tarih ve zaman
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Güneş yılına dayanan takvimlerde yıl, Dünya'nın Güneş çevresindeki bir dolanımının süresine eşittir.

  2. II.

    Ay yılına dayanan takvimlerde yıl, Güneş'in burçlar arasındaki görünür hareketine göre sayılır.

  3. III.

    Tarih çağı, yazının bulunuşuyla başlayan dönem olarak kabul edilir.

Bir ders kitabındaki takvim bölümünde şu tanım yer almaktadır:

“Bir takvim sisteminde yılın uzunluğu, sayımın dayandığı gök cisminin döngüsüne göre belirlenir.”

Bu tanıma ve tarih çağlarının ayrımına göre aşağıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

  1. A

    Yalnız I

  2. B

    I ve III

  3. C

    I ve II

  4. D

    Yalnız III

  5. E

    I, II ve III

  • İlk ve Orta Çağlarda Türk dünyası
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir tarih kulübünde, eski Türk devletlerinde yeni bir hükümdarın seçilmesi konuşuluyor. Tartışmada hükümdarın kut sahibi olup olmadığı ve büyük kararların hangi meclisle alındığı soruluyor. Buna göre eski Türk devletlerinde kut ve kurultaya ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Kurultay, dinî bayramlarda ibadeti düzenleyen ve yasama yetkisi bulunmayan bir toplantıdır.

  2. B

    İkili teşkilat, merkezden atanan valilerin yönettiği Osmanlı eyalet sisteminin aynısıdır.

  3. C

    Hükümdar, töreyi kendi isteğiyle değiştirerek kutu dilediği bir kişiye devredebilir.

  4. D

    Kut anlayışı, tarıma ve kent yaşamına dayanan yerleşik halkın siyasi geleneğidir.

  5. E

    Kut, hükümdarda bulunan ilahi bir talihtir; kurultay boy beylerinin katıldığı karar meclisidir.

  • Beylikten devlete Osmanlı siyaseti (1302-1453)
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Rumeli’de ele geçirilen topraklara Türkmenlerin yerleştirilmesi, iskân politikasının bir parçasıdır.

  2. II.

    Fetret Devri, Ankara Savaşı’ndan (1402) önce yaşanmış bir dönemdir.

  3. III.

    Varna Savaşı ile II. Kosova Savaşı, II. Murat döneminde gerçekleşmiştir.

Beylikten devlete geçiş sürecinde Osmanlı Beyliği’nin uyguladığı siyasetlere ilişkin I, II ve III numaralı açıklamalar verilmiştir. Bu açıklamalardan hangileri doğrudur?

  1. A

    Yalnız I

  2. B

    I ve II

  3. C

    II ve III

  4. D

    I ve III

  5. E

    I, II ve III

  • Sultan ve Osmanlı merkez teşkilatı
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Osmanlı Divan-ı Hümayun üyelerinden birine, padişah adına yabancı devlet yöneticilerine gönderilecek mektupların kaleme alınması ve Divan’ın dış yazışmalarının yürütülmesi görevi verilmiştir.

Bu görevi üstlenen Divan üyesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Defterdar

  2. B

    Reisülküttab

  3. C

    Kazasker

  4. D

    Nişancı

  5. E

    Sadrazam

  • Dünya gücü Osmanlı (1453-1595)
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Osmanlı Devleti 1453'te İstanbul'u fethederek Bizans İmparatorluğu'na son vermiştir. Bu fetihten sonra Osmanlı Devleti'nin siyasi alanında ortaya çıkan sonuçlardan hangisi doğrudur?

  1. A

    Başkenti Edirne'den İstanbul'a taşıyarak Doğu Roma'nın siyasi mirasına sahip çıkmıştır.

  2. B

    Ortaçağ'ın başlangıcını oluşturan bir dönüm noktası olmuştur.

  3. C

    Avrupalıların Hint Okyanusu'na giden deniz yollarını aramasını doğrudan başlatmıştır.

  4. D

    Yabancı devletlere ticari ayrıcalık tanıyan kapitülasyon sisteminin ilk örneğini oluşturmuştur.

  5. E

    Osmanlı ordusunun Rumeli'ye ilk kez bu fetihle geçtiği bir gelişme olmuştur.

  • Devrimler çağında değişen devlet-toplum ilişkileri
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Fransız İhtilali'nin yaydığı eşitlik ve milliyetçilik düşünceleri, Balkanlar'daki gayrimüslim tebaa arasında ayrılıkçı hareketleri güçlendirmişti. Buna karşı ilan edilen Islahat Fermanı'nın amacı hangisidir?

  1. A

    Tebaa arasında hukuk eşitliği sağlayarak devlet bütünlüğünü korumak

  2. B

    Merkezî yönetimi zayıflatarak yerel meclislere geniş yetki vermek

  3. C

    Milletleri dinlerine göre ayrı kurallarla yönetmeyi sürdürmek

  4. D

    Fransız İhtilali'nin düşüncelerini bastırarak eski düzeni korumak

  5. E

    Padişahın yetkilerini anayasal meclisle sınırlamak

  • 20. yüzyıl başlarında Osmanlı Devleti ve dünya
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli
  1. yüzyıl başında Osmanlı aydınları arasında tartışılan siyasi düşünce akımlarından hangisi, Müslüman halkların dinî bağ etrafında birliğini temel almıştır?
  1. A

    İslamcılık

  2. B

    Batıcılık

  3. C

    Osmanlıcılık

  4. D

    Türkçülük

  5. E

    Ademimerkeziyetçilik

  • Millî Mücadele
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Mondros Ateşkes Antlaşması’yla Osmanlı ordusu küçültülmüştür. Bu koşullarda kurulan Kuvâ-yi Millîye birlikleri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Mondros Ateşkes Antlaşması’nın tek bir maddesini uygulamak için kurulmuştur.

  2. B

    Mevcut cemiyetlerin siyasi faaliyetlerini denetlemek amacıyla kurulmuştur.

  3. C

    TBMM’nin aldığı bir kararla, merkezî ordunun yerini almak üzere kurulmuştur.

  4. D

    Düzenli ordunun yetişemediği bölgelerde işgale karşı direnişi sürdürmek için kurulmuştur.

  5. E

    İşgal başlamadan önce yerel asayişi sağlamak amacıyla kurulmuştur.

  • Millî Mücadele
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir kongre bildirgesinde şu ifadeler yer almaktadır:

“Halkın seçtiği temsilciler, ülkenin geleceğini bir yabancı devletin vesayetine bırakmamak için bir araya gelmiştir; alınan kararlar milletin adına ve onun iradesiyle yürürlüğe konulacaktır.”

Bu ifadelerin dayandığı temel ilke aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Laiklik

  2. B

    Milli egemenlik

  3. C

    Halkçılık

  4. D

    Yasama yetkisi ayrılığı

  5. E

    Cumhuriyetçilik

  • Atatürkçülük ve Türk inkılabı
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Dinî esaslara dayanan mahkemeler kaldırılmış; evlilik ve miras işlemleri, yeni çıkarılan bir kanunla devletin yasalarına bağlanmıştır.

Bu hukuk düzenlemesinin dayandığı Atatürk ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Devletçilik

  2. B

    Milliyetçilik

  3. C

    İnkılapçılık

  4. D

    Cumhuriyetçilik

  5. E

    Laiklik

  • II. Dünya Savaşı sürecinde Türkiye ve dünya
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

II. Dünya Savaşı yıllarında Türkiye, dış politikada dengeli bir tutum izlemeye çalışırken iç ekonomide de önemli güçlüklerle karşılaşmış ve bu dönemde zor kararlar almak zorunda kalmıştır.

Bu dönemle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A

    Türkiye, 1939’da İngiltere ve Fransa ile imzaladığı ittifaka rağmen savaşa hemen katılmamıştır

  2. B

    Varlık Vergisi, 1942’de savaş ekonomisinin yükünü artırmak amacıyla çıkarılmış ve ağırlıklı olarak gayrimüslim vatandaşlara uygulanmıştır

  3. C

    Türkiye, savaşın son aylarında, 1945 Şubat’ında Almanya ve Japonya’ya karşı savaş ilan etmiştir

  4. D

    Savaş yıllarında Türkiye, ekonomik güçlüklerini aşmak amacıyla Marshall Planı kapsamında ABD’den yardım almıştır

  5. E

    Savaş sona erdikten sonra 1947’de açıklanan Truman Doktrini, Türkiye’nin Sovyet tehdidine karşı ABD ile ilişkilerini yakınlaştırmıştır

  • Biyoçeşitlilik, ekosistem ve madde döngüleri
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    K noktasında donmuş toprak üzerinde yosun ve likenlerin yaygın olduğu tundra biyomu bulunur.

  2. II.

    L noktasında yıl boyunca sıcak ve yağışlı koşullarda gelişen tropikal yağmur ormanı biyomu bulunur.

  3. III.

    Üç nokta arasında tür çeşitliliğinin en fazla olduğu ekosistem M noktasındadır.

Tabloda K, L, M ve N noktalarının enlem ve yükselti bilgileri verilmiş, iklim ve bitki örtüsü bilgileri gizlenmiştir. K, L ve M noktalarında yaygın olan doğal ekosistemlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?

Tablo: K, L, M ve N noktalarının enlemi ve yükseltisi; iklim ve bitki örtüsü sütunları gizlidir. K: 71° K, 150 m; L: 1° G, 4300 m; M: 2° K, 60 m; N: 35° K, 900 m.
  1. A

    Yalnız I

  2. B

    Yalnız III

  3. C

    I ve III

  4. D

    II ve III

  5. E

    I, II ve III

  • Ekstrem olaylar ve gelecek çıkarımları
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Küresel ısınma ve iklim değişikliği, bazı ekstrem doğa olaylarının sıklığını ve şiddetini artırmaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi, iklim değişikliğiyle ilişkilendirilemeyen bir olayı ve bu olayın nedenini doğru biçimde vermektedir?

  1. A

    Sel felaketleri, uzun süren yağış azlığı ve toprak kurumasıyla oluşur.

  2. B

    Tsunami dalgaları, okyanus tabanındaki ani yer hareketleri ve deniz tabanı kaymalarıyla oluşur.

  3. C

    Orman yangınları, bilinçsiz ateş yakma gibi insan kaynaklı etkenlerle başlar.

  4. D

    Sıcak hava dalgaları, kırsal alanlardaki tarım bölgelerinde sıcaklığın artmasıyla oluşur.

  5. E

    Heyelanlar, deprem sarsıntısının yamaç topraklarını kaydırmasıyla oluşur.

  • Üretim-dağıtım-tüketim ve doğal kaynaklar
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    P bölgesinde ham madde üretimi, işlenmiş ürün üretiminden fazladır.

  2. II.

    R bölgesinde işlenmiş ürün üretimi ham madde üretiminden fazladır; bu durum ham maddenin bölgede daha yüksek katma değerli bir ürüne dönüştürüldüğünü gösterir.

  3. III.

    T bölgesinde işlenmiş ürün üretimi, ham madde üretiminin yarısından fazladır.

Şekildeki tabloda dört bölgenin başlıca doğal kaynağına bağlı ham madde ve işlenmiş ürün üretim değerleri verilmiştir.

Buna göre, aşağıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

Tablo: P bölgesi demir cevheri, ham madde 480, işlenmiş ürün 260; R bölgesi pamuk lifi 150 ve 420; S bölgesi buğday 610 ve 580; T bölgesi kömür 300 ve 90 bin ton.
  1. A

    Yalnız I

  2. B

    I ve III

  3. C

    I ve II

  4. D

    II ve III

  5. E

    Yalnız II

  • Tarım
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    1 numaralı bölge, çay yetiştiriciliği için uygun bir iklime sahiptir.

  2. II.

    4 numaralı bölgede sulama olanağı bulunduğundan pamuk tarımı yapılabilir.

  3. III.

    2 numaralı bölgede yüksek yağış ve ılıman sıcaklık, fındık yetiştiriciliğine uygun koşullar oluşturur.

Bir tarım planlama çalışmasında dört bölgenin iklim, yükselti ve sulama olanakları tablodaki gibi belirlenmiştir. Bu verilere göre aşağıdaki öncüllerden hangileri doğrudur?

Dört bölgenin tablosu: 1. bölge 18,5 °C, 900 mm, 20 m, sulama yok; 2. bölge 14,0 °C, 2200 mm, 80 m, sulama yok; 3. bölge 11,0 °C, 350 mm, 1000 m, sulama yok; 4. bölge 19,0 °C, 400 mm, 450 m, sulama var.
  1. A

    Yalnız I

  2. B

    I ve II

  3. C

    I ve III

  4. D

    II ve III

  5. E

    I, II ve III

  • Nüfus politikaları, şehirler ve kır yerleşmeleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir ülkede doğurganlık hızı on yıldan uzun süredir düşük seyretmekte ve nüfusun önemli bölümü 65 yaş ve üzerinde toplanmaya başlamıştır. Hükümet bu duruma karşı doğum izinlerini uzatan ve çocuk sahibi ailelere destek veren bir paket hazırlamıştır. Bu ülkenin nüfus politikasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A

    Doğum yardımı gibi uygulamalar, nüfus artışını teşvik eden politikalar arasında sayılır.

  2. B

    Doğum oranı düşük ve nüfusu yaşlanan ülkeler, nüfus artışını hedefleyen politikalara yönelir.

  3. C

    Başlıca geçim kaynağı tarım ve hayvancılık olan yerleşmeler kır yerleşmesi sayılır.

  4. D

    Göç yoluyla nüfus yapısını düzenleyen önlemler de nüfus politikalarının kapsamına girer.

  5. E

    Doğum sayısını sınırlayan uygulamalar, yaşlanan nüfusa sahip ülkelerde tercih edilir.

  • Şehirleşme, göç, sanayi ve bölgesel kalkınma
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Kırsal alandan kentlere göçün hızlandığı bir ülkede yeni sanayi bölgeleri kurulmuş ve kent merkezleri hızla genişlemiştir. Bu nedenle şehirleşme süreci de hızlanmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu şehirleşme sürecinin sonuçlarından biri değildir?

  1. A

    Kırsal nüfusun kent nüfusundan daha hızlı artması

  2. B

    Kentlerde altyapı hizmetlerinin nüfus artışının gerisinde kalması

  3. C

    Kent çeperinde gecekondulaşmanın yaygınlaşması

  4. D

    Kentlerde çevre kirliliğinin ve hava kirliliğinin artması

  5. E

    Kent çevresindeki tarım arazilerinin yerleşime açılması

  • Kültür bölgeleri ve medeniyetler
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Dicle ve Fırat çevresinde kurulan Sümer kentleri, Mezopotamya'nın ilk yerleşik merkezleri arasında yer alır.

  2. II.

    Nil Vadisi'nde gelişen Mısır medeniyeti, Hint kültür bölgesinin ilk büyük merkezi olarak kabul edilir.

  3. III.

    Çin kültür bölgesindeki ilk büyük yerleşmeler, Sarı Irmak havzasında kurulmuştur.

Nehir havzalarında gelişen erken medeniyetler, yerleşik hayata geçişin ardından şehir yaşamını başlatmıştır. Bu medeniyetlerin kurulduğu coğrafyalar ve ilk merkezleri hakkındaki öncüller aşağıda verilmiştir. Buna göre bu öncüllerden hangileri doğrudur?

  1. A

    Yalnız III

  2. B

    I ve III

  3. C

    II ve III

  4. D

    Yalnız I

  5. E

    I, II ve III

  • Hizmet sektörü, ulaşım, ticaret ve turizm
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

İki kıyı kenti arasındaki deniz mesafesi 1200 km'dir ve bu kentler arasında demiryolu bağlantısı yoktur. Bir sanayi kuruluşu 25 ton ağır makine parçasını bir hafta içinde kentlerden birinden diğerine göndermek istiyor.

Buna göre bu taşıma için en uygun ulaşım türü hangisidir?

  1. A

    Demir yolu

  2. B

    Boru hattı

  3. C

    Hava yolu

  4. D

    Karayolu

  5. E

    Deniz yolu

  • Jeopolitik konum, Türk kültür bölgeleri, gelişmişlik
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Türkiye'nin topraklarından geçen İstanbul ve Çanakkale boğazları, Karadeniz'i Akdeniz'e bağlayan su yolunu oluşturur. Bir coğrafya dersinde bu su yolunun ülke için taşıdığı değer ile ülkenin gelişmişlik düzeyinin nasıl ölçüldüğü tartışılmaktadır. Bu bilgilere dayanarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Gelişmişlik, kişi başına düşen milli gelire bakılarak belirlenir.

  2. B

    Boğazın önemi, geçiş ücretlerinden elde edilen ekonomik kazançla ölçülür.

  3. C

    Boğaz konumu stratejik değer taşır; gelişmişlik eğitim ve sağlık verileriyle birlikte ölçülür.

  4. D

    Petrol ve doğal gaz rezervine sahip olmak, ülkenin gelişmişlik düzeyini doğrudan gösterir.

  5. E

    Ülkenin jeopolitik değeri, harita üzerindeki enlem ve boylam koordinatlarından doğrudan okunur.

  • Çevre sorunları, kaynak kullanımı, sürdürülebilirlik
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Balık stokları yenilenebilir bir kaynak olduğundan, hangi hızda avlanırsa avlansın tükenmez.

  2. II.

    Av miktarının üreme ve yenilenme hızına göre belirlenmesi, balık stoklarının uzun süre kullanılabilmesini sağlar.

  3. III.

    Bitki örtüsünün kaldırılması, toprağın su ve rüzgârla taşınmasını kolaylaştırarak erozyonu hızlandırır.

  4. IV.

    Asit yağmurlarının başlıca nedeni olan kükürt dioksit, küresel ısınmaya yol açan sera gazlarının da başında gelir.

Bir kıyı kentinde balıkçılık, maden atıklarının depolanması ve sanayi bacalarından çıkan gazlar birlikte tartışılmaktadır. Bu tartışmaya ilişkin aşağıdaki yargılardan hangileri doğru değildir?

  1. A

    I ve IV

  2. B

    Yalnız I

  3. C

    I ve II

  4. D

    II ve III

  5. E

    III ve IV

  • Çevre yönetimi ve ortak miras
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir ülkenin çevre yönetimi, nesli tehlike altındaki türlerin ticareti, tehlikeli atıkların sınır ötesi taşınması ve ozon tabakasının korunması konularında çok taraflı sözleşmelere taraf olmuştur. Bu sözleşmelerin amaçlarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A

    CITES, nesli tehlike altındaki türlerin uluslararası ticaretini izin belgelerine bağlar.

  2. B

    Basel Sözleşmesi, tehlikeli atıkların sınır ötesi hareketlerini denetlemeyi amaçlar.

  3. C

    Montreal Protokolü, küresel ısınmaya yol açan sera gazlarının salımını sınırlamak için hazırlanmıştır.

  4. D

    Barselona Sözleşmesi, Akdeniz'in kirlenmesini önlemeye yönelik ortak bir çerçeve oluşturur.

  5. E

    Derin deniz tabanı ve kaynakları, insanlığın ortak mirası ilkesi uyarınca uluslararası bir rejimle yönetilir.

  • MÖ 6. yy - MS 2. yy felsefesi
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir felsefe kulübünde İlk Çağ düşünürlerinin ilk ilke (arkhe) anlayışı tartışılmaktadır. Tartışmacılardan biri, okunan görüşün doğa üzerine düşünmenin ilk örneklerinden birine ait olduğunu söylüyor. Görüş şöyledir: Oluşan ve bozulan varlıkların altında kalıcı kalan tek bir madde vardır; bütün oluşlar bu maddenin değişik biçimlere girmesiyle açıklanır. Kulüp başkanı, görüşün sahibini bulmak için önce bu anlayışın doğanın kökenine ilişkin sorduğu soruyu, sonra bu soruya verilen yanıtın dayandığı maddeyi tartışmalarını istiyor. Okunan görüşün sahibi olan düşünürün ilk ilkeye ilişkin anlayışı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Gerçek varlığın değişmez ve tek olduğunu, değişimin yanılsama olduğunu savunur.

  2. B

    Doğru ve yanlışın kişiden kişiye değiştiğini, insanın ölçü olduğunu öne sürer.

  3. C

    Maddenin bölünemeyen parçacıklardan oluştuğunu ve boşlukta hareket ettiklerini söyler.

  4. D

    İlk ilke olarak suyu gösterir; doğanın çeşitliliğini suyun durum değiştirmesine bağlar.

  5. E

    Gerçekliğin, duyulur dünyanın ötesindeki değişmez ideaların yansıması olduğunu savunur.

  • 20. yy felsefesi
  • Zor
  • Çoktan seçmeli

Bir araştırmacı, yaşadığı deneyimleri anlatan bir katılımcının öyküsünü dikkatle ele alıyor. Katılımcı, bir yolculuk sırasında yaşadığı bir karşılaşmayı anlatırken olayı nedensellik bağlamına oturtmak yerine, o anda neyin nasıl göründüğünü ayrıntılarıyla aktarıyor. Araştırmacı, olayın yorumunu bir kenara bırakarak bu görünüşü olduğu gibi betimlemeye çalışıyor ve ardından bilinçte ortaya çıkan yapıyı açığa çıkarmak istiyor. Buna göre aşağıdaki ifadelerden hangisi, bu yaklaşımın ait olduğu 20. yüzyıl akımının görüşünü doğru yansıtmaktadır?

  1. A

    Varoluşçuluk: insanın özünü kendi seçimleri ve üstlendiği sorumlulukla kurduğunu savunur.

  2. B

    Analitik felsefe: felsefi sorunları dilin mantıksal çözümlemesiyle netleştirmeyi amaçlar.

  3. C

    Frankfurt Okulu: kitle kültürünü egemen ideolojinin bir aracı olarak eleştirel kuramla çözümler.

  4. D

    Fenomenoloji: olguları önyargısız betimleyerek bilincin yapısını açığa çıkarmayı temel yöntem alır.

  5. E

    Yapısalcılık: anlamı öğeler arasındaki ilişkilerin oluşturduğu yapı içinde arar.

  • Psikoloji bilimini tanıyalım
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir araştırmacı, bir çocuğa her seferinde ses çıkarılırken birlikte bir tavşan göstermiş; birkaç denemeden sonra tavşanın tek başına görünmesinin çocukta ağlama ve geri çekilme tepkisi doğurduğunu kaydetmiştir. Deneyde korkunun hangi koşullarda ortaya çıktığı ve bu koşullar değiştikçe nasıl azaldığı ayrıntılı biçimde kayda alınmıştır. Raporunda şöyle yazmıştır: “Çocuğa korkusunu sorduğumuzda cevap alamadık; ama tepkinin uyarıcıya bağlı olarak nasıl değiştiğini tekrarlanabilir biçimde ölçtük, asıl veri de budur.”

Bu çalışmada araştırmacının benimsediği yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Psikanalitik yaklaşım

  2. B

    Davranışçı yaklaşım

  3. C

    Bilişsel yaklaşım

  4. D

    Hümanistik yaklaşım

  5. E

    Gestalt yaklaşımı

  • Psikolojinin temel süreçleri
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Psikolojinin temel süreçleri olan duyu ve algı karşılaştırıldığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A

    Mutlak eşik, bir uyarıcının duyulabilmesi için gereken en düşük şiddet değeridir.

  2. B

    Duyu uyumu, aynı uyarıcıya sürekli maruz kalındığında duyarlılığın zamanla azalmasıdır.

  3. C

    Duyumda öğrenmenin etkisi vardır; algıda ise öğrenmenin etkisi yoktur.

  4. D

    Derinlik algısı, iki göz ipuçlarının yanında tek göz ipuçlarıyla da oluşabilir.

  5. E

    Halüsinasyonda dış uyarıcı gerekmez; yanılsamada ise gerçek bir uyarıcı vardır.

  • Öğrenme, bellek ve düşünme
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Sınıfta doğru cevap veren öğrencilere her seferinde sözlü övgü yapılıyor ve katılımın arttığı gözleniyor. Gürültü çıkaran öğrencilere ise bir süre sınıf görevi verilmemesi uygulanıyor ve gürültünün azaldığı görülüyor. Bu iki uygulama için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Birincisi olumsuz pekiştirme, ikincisi olumsuz ceza örneğidir.

  2. B

    Her ikisi de klasik koşullanma örneğidir, çünkü tepki uyarıcıya bağlı olarak ortaya çıkar.

  3. C

    Birincisi olumlu pekiştirme, ikincisi olumsuz ceza örneğidir.

  4. D

    Birincisi gözlemleyerek öğrenme, ikincisi deneme-yanılma ile öğrenme örneğidir.

  5. E

    Birincisi ezberleyerek öğrenme, ikincisi kavrayarak öğrenme örneğidir.

  • Ruh sağlığının temelleri
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Yoğun bir sınav döneminde kendi kıskançlık duygusunu kabul edemeyen bir genç, takım arkadaşının başarısını her fırsatta küçümsemektedir. Zamanla aynı genç, arkadaşının kendisine gizlice düşmanlık beslediğine inanmakta ve bu inancını arkadaşının sıradan davranışlarını kanıt sayarak sürdürmektedir. Genç bu süreçte kendi duygusunu fark etmemekte, arkadaşıyla ilgili kaygılarını ise ısrarla dile getirmektedir.

Bu tepki, savunma mekanizmalarından hangisinin örneğidir?

  1. A

    Yer değiştirme

  2. B

    Telafi

  3. C

    Yansıtma

  4. D

    İnkâr

  5. E

    Yüceltme

  • Toplumsal yapı
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir kültür merkezinde gönüllü olarak çalışan bir kişi, merkezin yönetim kurulu üyeliğine gönüllüler arasında yapılan gizli oyla seçilmiştir. Bu üyeliğin sürdüğü dönemde kişi, toplantıları yönetmek ve kararlara katılmak zorundadır; üyelik sona erdiğinde bu yükümlülükler de sona erer. Etkinliklerde her gönüllünün görevi, merkezce hazırlanan yazılı bir çizelgede gösterilir. Aynı kişi, gönüllülerin kendiliğinden bir araya gelerek kurduğu ve merkezin yönetiminden bağımsız çalışan bir danışma grubunun da üyesidir.

Bu örnekte yer alan öğelere ilişkin olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Gönüllülerin kendiliğinden kurduğu danışma grubu, merkezin yönetim kurulunca oluşturulmuş bir toplumsal kurumdur.

  2. B

    Yönetim kurulu üyeliğinin kendisi, üyeden beklenen toplantı yönetimi ve karar katılımı davranışlarından ibarettir.

  3. C

    Aynı gönüllünün etkinlik günleri ile toplantı tarihlerinin çakışması, rolleri arasında yaşanan bir statü çatışmasıdır.

  4. D

    Seçimle elde edilen yönetim kurulu üyeliği, kişinin doğuştan getirdiği verilmiş bir statüdür.

  5. E

    Seçimle kazanılan yönetim kurulu üyeliği kazanılmış bir statüdür; bu statünün gereği olan davranışlar ise rolü oluşturur.

  • Toplumsal değişme ve gelişme
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir sahil kasabasında yüzyıllardır balıkçılıkla geçinen topluluk, son on yılda uzak limanlarla düzenli ticaret yapmaya başlamıştır. Tüccarlar, mallarıyla birlikte kendi yaşam biçimlerini de kasabaya taşımış; bu temasla kasabaya yabancı kökenli yiyecekler, farklı giyim biçimleri ve yeni kelimeler gelmiştir. Genç kuşak bu öğeleri kendi âdetleriyle birleştirerek günlük yaşamına katmıştır. Bu değişmenin kaynağı ve açıklanışına ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Dışsal kaynaklıdır ve kültürleşme ile açıklanır

  2. B

    Dışsal kaynaklıdır ve sınıf çatışması ile açıklanır

  3. C

    İçsel kaynaklıdır ve kültürel gecikme ile açıklanır

  4. D

    Teknolojik buluşların sonucudur ve evrimci kuramla açıklanır

  5. E

    Batılılaşmanın sonucudur ve modernleşmenin aynısıdır

  • Klasik mantık
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir mantık dersinde öğretmen tahtaya dört terim yazıyor: “Ankara”, “şehir”, “adalet” ve “olmayan”. Terimlerin kaç nesneyi karşıladığına, bir niteliğin varlığını mı yokluğunu mu bildirdiğine ve somut bir varlığı mı soyut bir kavramı mı anlattığına göre ayrılmasını istiyor. Sınıfta bir öğrenci, bu sınıflamayı yaparken terimleri ezberlemek yerine her biri için ayrı ayrı gerekçe göstermesi gerektiğini söylüyor. Bu ölçütlere göre yapılan sınıflamada aşağıdaki açıklamalardan hangisi doğrudur?

  1. A

    'Şehir' teriminin içlemi, bu terimin kapsadığı bütün şehirlerin toplamıdır.

  2. B

    'Ankara' tümel bir terimdir, çünkü pek çok şehre uygulanabilir.

  3. C

    'Ankara' tekil bir terimdir, çünkü tek bir nesneyi adlandırır.

  4. D

    'Adalet' somut bir terimdir, çünkü gerçek bir olguyu anlatır.

  5. E

    'Olmayan' terimi olumlu bir terimdir, çünkü bir niteliğin varlığını bildirir.

  • Klasik mantık
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir mantık dersinde “Bazı S'ler P'dir” önermesinin yanlış olduğu bilinmektedir. Aynı S ve P terimleriyle kurulan önermeler arasındaki karşıtlık ilişkileri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

  1. A

    'Tüm S'ler P'dir' önermesi doğrudur.

  2. B

    'Bazı S'ler P değildir' önermesi doğrudur.

  3. C

    'Hiçbir S, P değildir' önermesi yanlıştır.

  4. D

    'Tüm S'ler P'dir' ile 'Bazı S'ler P değildir' önermeleri birlikte doğrudur.

  5. E

    'Bazı S'ler P'dir' ile 'Bazı S'ler P değildir' önermeleri birlikte yanlıştır.

  • Mantık ve dil
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Felsefe dersinde öğretmen tahtaya şu cümleleri yazıyor: “Ah, bu sabah ne güzel bir yağmur yağdı!” “Sayın öğrenciler, bu dersi birlikte açmış bulunuyoruz.” “Üçgen, üç kenarlı kapalı bir şekildir.” “Yüz” sözcüğü hem sayı hem de insan yüzü anlamına gelebilir.

Bu cümlelerden hangisi için yapılan açıklama doğrudur?

  1. A

    “Ah, bu sabah ne güzel bir yağmur yağdı!” cümlesi betimleyici bir işlev taşır.

  2. B

    “Sayın öğrenciler, bu dersi birlikte açmış bulunuyoruz.” cümlesi yönlendirici bir işlev taşır.

  3. C

    “Üçgen, üç kenarlı kapalı bir şekildir.” cümlesi isim tanımı örneğidir.

  4. D

    “Üçgen, üç kenarlı kapalı bir şekildir.” cümlesi mantıksal tanım örneğidir.

  5. E

    “Yüz” sözcüğü hem sayı hem de insan yüzü anlamına gelebilir cümlesi eş anlamlılık örneğidir.

  • Sembolik mantık
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    p ∨ ¬r

  2. II.

    ¬q ⇒ r

  3. III.

    p ⇔ ¬q

  4. IV.

    ¬(q ∨ r)

Bir çıkarımda (p ∧ q) ⇒ r koşulunun değeri yanlış çıkmıştır; p, q ve r basit önermelerdir. Hangileri kesin olarak yanlıştır?

  1. A

    I ve II

  2. B

    IV

  3. C

    III

  4. D

    III ve IV

  5. E

    II, III ve IV

  • İslam düşüncesinde itikadi, siyasi ve fıkhi yorumlar
  • Orta
  • Öncüllü soru
  1. I.

    Allah'ın kulları için en iyisini yapmasını zorunlu sayar.

  2. II.

    Kur'an'ın Allah'ın sonradan yarattığı bir kelam olduğunu savunur.

  3. III.

    Büyük günah işleyen kişiyi ne mümin ne kâfir sayarak ikisi arasında bir konumda değerlendirir.

Bir din kültürü dersinde öğretmen, tartışma başlatmak için tahtaya şu cümleyi yazar: “Vahiy ile akıl birbirinin rakibi değildir; Allah'ın adaletine ve insanın sorumluluğuna dair bilgi, her iki kaynağın da ortak ürünüdür.”

Öğretmen, bu cümlenin dayandığı düşünce ekolünü belirlemek için öğrencilere üç öncülü okutur. Öncüllerin tamamını birlikte benimseyen itikadi ekol aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Eş'arîlik

  2. B

    Hanefîlik

  3. C

    Mutezile

  4. D

    Selefiyye

  5. E

    Mâtürîdîlik

  • Hz. Muhammed ve gençlik
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Hz. Muhammed'in gençlik yıllarında Mekke'de bir yabancı tüccarın malı alınıp bedeli ödenmeyince, Mekke'deki birkaç genç, Kâbe'nin yanında bir araya gelerek ortak bir söz vermiştir. Buna göre Mekke'ye gelen herkes, kökeni ne olursa olsun, uğradığı haksızlık giderilene kadar birlikte hareket edecektir. Hz. Muhammed de bu sözleşmeye katılmış ve sonraki yıllarda böyle bir çağrıya İslam'da bile olsa icabet edeceğini söylemiştir.

Bu anlatıya göre ittifakın kapsamı ve amacı birlikte ele alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Kendi kabilesinden olanların hakkını korumayı amaçlamıştır

  2. B

    Ticaret yapanların kâr paylaşımını düzenlemeyi amaçlamıştır

  3. C

    Mekke'nin siyasi yönetimini ele geçirmeyi amaçlamıştır

  4. D

    Kan bağına dayalı bir kabile birliğini güçlendirmeyi amaçlamıştır

  5. E

    Kökenine bakılmaksızın mağdurların hakkını gözetmeyi amaçlamıştır

  • İnançla ilgili meseleler
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

İnanç Esasları Üzerine Notlar adlı kitapta inanç meselelerine yaklaşım şöyle özetlenmektedir: “Allah’ın ezelî bilgisinde önceden var olan bir durum, insanın tercihini zorunlu kılmaz. İnsan, aklını ve vahyin bildirdiklerini ölçü alarak seçim yapar ve seçiminin karşılığını ahirette görecektir. Dünyadaki sonuçlara bakarak çabayı bırakmak ise inancın değil, ihmalin sonucudur.”

Bu alıntıdaki yaklaşım ile vurgulanan tutum birlikte değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisi bu görüşü doğru yansıtır?

  1. A

    Tevekkülü, sonuç ne olursa olsun çalışmayı ve sebeplere başvurmayı bırakmak olarak anlamak

  2. B

    Kader ile kazayı aynı anlamda kullanarak olayların insan tercihinden bağımsız gerçekleştiğini kabul etmek

  3. C

    Kaderi irade ve sorumlulukla bağdaşacak biçimde kabul edip seçimi akıl ve vahye göre yapmak

  4. D

    İnsanın irade özgürlüğünü Allah’ın takdiriyle çelişen bir durum sayarak seçim gücünü geçersiz saymak

  5. E

    Ahiret inancını dünyada elde edilecek ödülü artıran bir teşvik olarak görmek

  • Ahlaki tutum ve davranışlar
  • Kolay
  • Çoktan seçmeli

Bir okulda kulüp bütçesi dağıtılırken yönetim, kulüpleri yalnızca sayılarına göre değil; hazırladıkları projelere, harcadıkları emeğe ve ürettikleri somut sonuçlara bakarak değerlendirdi. Daha fazla emek veren ve daha verimli çalışan kulübe daha fazla kaynak ayrıldı; gösterişli bir sunum yapan ama işini yarım bırakan kulübün talebi ise olduğundan fazla karşılanmadı.

Yönetimin bu kararı aşağıdaki ahlaki tutumlardan hangisiyle doğrudan ilişkilendirilebilir?

  1. A

    Eşitlik

  2. B

    Cömertlik

  3. C

    Adalet

  4. D

    Tevazu

  5. E

    İffet

  • İslam ve bilim
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir hükümdarın desteğiyle kuzeybatı İran'da kurulan bir rasathanede, yıldızların ve gezegenlerin gözlemleri yıllarca toplanmış; bu veriler, daha önceki astronomik tablolardaki hataları düzelten yeni bir astronomik cetvelin (zîc) hazırlanmasında kullanılmıştır. Rasathanede ayrıca geniş bir kütüphane bulunmuş ve farklı bölgelerden gelen âlimler burada çalışmıştır. Bu çalışmayı yürüten âlim, Öklid'in Elemanlar adlı eseri üzerine yorumlar da yazmıştır.

Bu rasathaneyi yöneten âlim aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Nasîrüddin Tûsî

  2. B

    İbn Sina

  3. C

    Harezmî

  4. D

    Cabir bin Hayyan

  5. E

    Fârâbî

  • Güncel dinî meseleler
  • Orta
  • Çoktan seçmeli

Bir sosyal medya hesabında, belirli bir bitki çayının kanseri tamamen iyileştirdiği iddia ediliyor ve bunun bir dinî kaynakta yazılı olduğu öne sürülüyor. Paylaşımda kaynak olarak yalnızca bir internet sitesinin adı veriliyor; bilginin hangi eserde ve hangi bağlamda geçtiğine dair hiçbir ayrıntı bulunmuyor. Güncel dinî ve sağlıkla ilgili bu iddiaya yaklaşırken aşağıdakilerden hangisi bağdaşmaz?

  1. A

    İddianın kaynağını asıl eserine ve güvenilir ilmî yorumlara götürerek doğrulamaya çalışmak

  2. B

    Tedavi konusunda hekim görüşüne başvurmayı dinî sorumluluğun bir parçası olarak görmek

  3. C

    Bir bilginin dinî nitelik taşıyıp taşımadığını kaynağı ve bağlamı üzerinden ayırt etmek

  4. D

    Kaynağın hangi eserde ve hangi bağlamda geçtiğini kontrol etmeden iddiayı dinî bilgi olarak benimsemek

  5. E

    Konuyla ilgili görüş ayrılıklarının bulunabileceğini kabul edip farklı yorumları kanıtlarıyla değerlendirmek

Bu denemeyi uygulamada çöz

Süreni tut, netini hesapla ve yanlışlarını konu konu tekrar et. Benzersor uygulaması ücretsiz başlar.

Benzersor bağımsız bir eğitim platformudur; ÖSYM, MEB veya diğer sınav kurumlarıyla resmî bir bağlantısı yoktur. Sınav adları yalnızca içeriğin konusunu belirtmek amacıyla kullanılmaktadır.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin

benzersor mobilde yayında

Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin
Premium'u 3 gün ücretsiz dene
App Store ve Google Play üzerinden güvenli abonelik
İstediğin zaman iptal et, tüm cihazlarında aynı hesapla devam et
powered by