Yargılama ve Usul Terimleri
Kanun yolları, dava şartları ve muhakeme kavramları. Bu kategorideki 18 kavramı HMGS ve hâkim-savcı hazırlığı için sade tanımlarla okuyun.
Yargılama ve Usul Sözlüğü
Terimleri tek tek açarak kanonik tanım sayfasına ve ilgili sınav bağlantılarına ulaşın.
İstinaf
İlk derece mahkemesi kararlarının, bölge adliye/idare mahkemesince hem maddi olay hem hukuki yön bakımından yeniden incelendiği kanun yoludur. Temyizden farklı olarak vakıa denetimi de yapılır.
Temyiz
İstinaf kararlarının yalnızca hukuka uygunluk yönünden Yargıtay veya Danıştay tarafından denetlendiği olağan kanun yoludur. Maddi olay yeniden incelenmez.
İtiraz
Bir karara veya işleme karşı, kararı veren mercie ya da bir üst mercie yapılan başvurudur. İcra hukukunda ayrıca borçlunun ödeme emrine karşı çıkmasını ifade eder.
İhtiyati Tedbir
Dava süresince uyuşmazlık konusu hak veya şey üzerinde geçici koruma sağlayan, telafisi güç zararları önlemeye yönelik geçici hukuki koruma kararıdır.
İhtiyati Haciz
Para alacaklarında, alacaklının alacağını güvence altına almak amacıyla borçlunun mallarına dava veya takipten önce ya da sırasında geçici olarak el konulmasıdır.
Derdestlik
Aynı konuda, aynı taraflar arasında görülmekte olan bir davanın var olmasıdır. Aynı dava ikinci kez açılırsa, dava şartı yokluğundan reddedilir.
Kesin Hüküm
Artık olağan kanun yollarına başvurulamayan, tarafları ve mahkemeyi bağlayan kesinleşmiş karardır. Aynı uyuşmazlığın yeniden dava edilmesini engeller.
Bozma
Yargıtay veya Danıştay’ın, temyiz incelemesinde hukuka aykırı bulduğu kararı ortadan kaldırıp dosyayı yeniden görülmek üzere ilgili mahkemeye göndermesidir.
Onama
Üst mahkemenin, temyiz edilen kararı hukuka uygun bularak aynen onaylamasıdır. Karar bu durumda kesinleşir.
Tefhim
Mahkeme kararının, duruşmada hazır bulunanlara sözlü olarak açıklanmasıdır. Süreler çoğu zaman tefhim veya tebliğ tarihinden itibaren işlemeye başlar.
Tebliğ
Bir işlem veya kararın, ilgilisine usulüne uygun olarak resmen bildirilmesidir. Usulsüz tebligat süre ve hak kayıplarına yol açabilir.
Feragat
Davacının, dava konusu talebinden kısmen veya tamamen vazgeçmesidir. Kesin hüküm sonucu doğurur ve aynı talep yeniden dava edilemez.
Kabul
Davalının, davacının talep sonucunu kısmen veya tamamen kabul etmesidir. Kabul edilen kısım bakımından yargılama sona erer.
Tavzih
Hükümde yer alan belirsizliğin veya çelişkinin, hükmü veren mahkemece açıklığa kavuşturulmasıdır. Hükmün özü değiştirilmeden yalnızca açıklanır.
Görev
Bir davaya hangi tür ve derecedeki mahkemenin bakacağını belirleyen, kural olarak kamu düzenine ilişkin ve resen dikkate alınan bir dava şartıdır.
Yetki
Bir davaya yer (coğrafi) bakımından hangi mahkemenin bakacağını belirleyen kuraldır. Kesin yetki hâlleri dışında taraf iradesiyle değişebilir.
Husumet
Davanın doğru davalıya yöneltilmesini ifade eder; taraf sıfatıyla ilgilidir. Husumetin yanlış yöneltilmesi davanın reddine yol açabilir.
Dava Şartı Arabuluculuk
Belirli uyuşmazlıklarda (ticari, iş, tüketici vb.) dava açmadan önce arabulucuya başvurmanın zorunlu olmasıdır. Başvurulmadan açılan dava usulden reddedilir.
Yargılama ve Usul Kavramlarını Soru İçinde Gör
Hukuk terimlerini HMGS soruları ve konu bazlı pratiklerle pekiştirin.
benzersor mobilde yayında
Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 7 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.