SPL Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 3 Lisansı Sınav Konuları Ticaret Hukuku Konu Anlatımı

Türk Ticaret Kanununun ticaret şirketlerine ilişkin genel hükümleri, hangi ortaklıkların ticaret şirketi sayılacağını, bu şirketlerin tüzel kişilik kazanmasının sonuçlarını, sermaye koyma borcunu ve yapısal değişiklikleri ortak bir çerçeveye bağlar. Ticaret şirketleri sınırlı sayı ilkesine tabidir; kollektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketler dışında yeni bir ticaret şirketi tipi serbestçe yaratılamaz. Tüzel kişilik, şirketin ortaklardan ayrı malvarlığına, ticaret unvanına ve hak ehliyetine sahip olması anlamına gelir. Ultra vires yaklaşımının terk edilmesiyle şirketlerin hak ehliyeti kural olarak işletme konusu ile sınırlı değildir. Sermaye olarak getirilebilecek değerler ekonomik değer, devredilebilirlik ve kanuni sınırlamalar çerçevesinde değerlendirilir. Birleşme, bölünme, tür değiştirme ve şirketler topluluğu hükümleri ise şirketlerin büyüme, yeniden yapılanma ve hakimiyet ilişkilerini düzenler. Bu çerçeve, öğrencinin terimleri birbirinden ayırmasını, temel ilişkileri izlemesini ve sınavdaki kısa bir ifadeyi doğru yorumlamasını kolaylaştırır.

Anonim şirket, sermayesi belirli ve paylara bölünmüş, borçlarından dolayı yalnız kendi malvarlığıyla sorumlu olan sermaye şirketidir. Bu tanım üç temel sonucu birlikte doğurur: sermaye esas sözleşmede belirlenir ve paylara ayrılır, şirket ortaklardan ayrı bir tüzel kişilik olarak hak ve borç sahibi olur, pay sahipleri kural olarak yalnız taahhüt ettikleri sermaye payı nedeniyle şirkete karşı sorumludur. Tek borç ilkesi, pay sahibine kanunda öngörülen istisnalar dışında pay bedeli ve prim dışında yükümlülük yüklenemeyeceğini anlatır. Anonim şirketler kanunen yasak olmayan iktisadi amaçlarla kurulabilir, en az bir pay sahibiyle var olabilir ve ticaret unvanı kullanır. Çoğunluk, sermayenin korunması, sınırlı sorumluluk, emredici hükümler, kamuyu aydınlatma, eşit işlem, oransallık ve kurumsal yönetim ilkeleri şirketin karar alma ve yatırımcı koruma düzenini belirler.