TMS/TFRS başlığı, vergi amaçlı yasal kayıtlarla genel amaçlı finansal raporlamayı ayırır. Türkiye'de standartları KGK yayımlar. 18 Ağustos 2026 itibarıyla yürürlükteki kapsam kararında ekli listedeki kurum, kuruluş ve işletmeler TFRS uygular; bağımsız denetime tabi olup zorunlu TFRS listesinde bulunmayanlar BOBİ FRS uygular, isterlerse TFRS'yi seçebilir. KÜMİ FRS ise bağımsız denetime tabi olmayan ve ihtiyari TFRS/BOBİ FRS uygulamayan TTK m.64-88 kapsamındaki tacirler için yayımlanmıştır; fakat zorunluluk yalnız KÜMİ FRS Kurul Kararı m.4'te sayılan finansal tablolar bakımından doğar, diğer küçük ve mikro işletmeler KGK yeni bir belirleme yapıncaya kadar standardı tercih edebilir. Revize Kavramsal Çerçevede varlık, geçmiş olaylar sonucu işletmenin kontrol ettiği mevcut ekonomik kaynak; yükümlülük, geçmiş olaylar sonucu ekonomik kaynak devretmeye ilişkin mevcut mükellefiyettir. Muhasebeleştirme eski “muhtemel fayda ve güvenilir ölçüm” ikilisine indirgenmez; ihtiyaca uygunluk, gerçeğe uygun sunum ve maliyet kısıtı birlikte değerlendirilir.
SPL Muhasebe ve Finansal Raporlama TMS/TFRS Konu Anlatımı
TMS/TFRS konusunun özeti ve anlatımı — SPL Muhasebe ve Finansal Raporlama dersi. Özet her zaman ücretsiz.
Kısaca
Bu özet her zaman ücretsizdir ve giriş yapmadan okunabilir.
Özet: Sesli anlatım yakında
Bu konuyu PDF ders notlarında da çalış
SPL konu yapraklarının tamamını içeren ücretsiz ders notu PDF’ini indirip çevrim dışı tekrar edebilirsin. Bu yaprak PDF kitapçığın kapsam tablosunda yer alır; uygulamadaki soru ve sesli anlatım katmanları ayrıca sunulur.
SPL ders notları PDF’ini indirKonu Anlatımı
Tam anlatım: Sesli anlatım yakında
Kayıt düzeni ile finansal raporlama ayrımı
TMS/TFRS çalışırken ilk ayrım, muhasebe defter kaydı ile genel amaçlı finansal tablonun aynı işlevi taşımadığıdır.
Vergi mevzuatı vergi matrahının ve yasal kayıt düzeninin belirlenmesine hizmet eder.
Finansal raporlama standartları ise mevcut ve potansiyel yatırımcılar, borç verenler ve diğer kreditörler için işletmenin ekonomik kaynakları, bu kaynaklar üzerindeki talepler ve bunlardaki değişimler hakkında kararlarında yararlı bilgi üretmeyi amaçlar.
Aynı işlem vergi düzeninde ve finansal raporlama çerçevesinde farklı ölçüm veya zamanlama sonuçları doğurabilir; gerektiğinde bu farklar düzeltme kayıtları ve mutabakatlarla finansal tablolara taşınır.
Türkiye'de muhasebe ve finansal raporlama standartlarını yayımlama yetkisi Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumundadır.
KGK, IFRS Accounting Standards ile uyumlu TFRS setini Türkiye Muhasebe Standardı, Türkiye Finansal Raporlama Standardı ve bunların yorumları adlarıyla yayımlar.
Ayrıca BOBİ FRS ve KÜMİ FRS gibi işletme büyüklüğüne göre farklılaşan çerçeveler de geniş anlamda Türkiye Muhasebe Standartları sisteminin içindedir.
Hangi işletme hangi çerçeveyi uygular?
18 Ağustos 2026 itibarıyla bağımsız denetime tabi şirketler için yürürlükteki temel kapsam düzenlemesi, 13 Eylül 2018 tarihli ve 161 sayılı TMS Uygulama Kapsamına İlişkin Kurul Kararıdır.
KGK'nın Haziran 2026'da kamuoyu görüşüne açtığı yeni metin bu tarih itibarıyla taslaktır; yürürlükteki karar gibi uygulanamaz.
Kapsam basamakları şöyle okunur:
- Kararın ekli listesinde yer alan kurum, kuruluş ve işletmeler münferit ve konsolide finansal tablolarını TFRS'ye göre hazırlar.
Bankalar, sigorta ve emeklilik kuruluşları ile sermaye piyasasında düzenlenen belirli ihraççı ve kurumlar bu listenin temel örnekleridir.
Güvenli ifade “bütün KAYİK'ler” değil, “yürürlükteki kararın ekli listesindekiler”dir.
- Bağımsız denetime tabi olup zorunlu TFRS kapsamındaki listede yer almayan işletmeler BOBİ FRS uygular.
Bu işletmeler koşulları çerçevesinde isteğe bağlı olarak TFRS'yi seçebilir.
- KÜMİ FRS, TTK'ya göre bağımsız denetime tabi olmayan, ihtiyari TFRS veya BOBİ FRS uygulamayan ve TTK m.64-88 hükümlerine tabi gerçek ve tüzel kişi tacirler için yayımlanmıştır.
Ancak her küçük veya mikro işletmenin her finansal tablosunda otomatik zorunluluk yoktur.
Kurul Kararı m.4 uyarınca zorunluluk, 6434 sayılı Karar kapsamı dışında başka mevzuat uyarınca bağımsız denetime tabi hazırlanan tablolar ile yetkili düzenleyici kurumun denetlenmesini veya KGK standartlarına göre hazırlanmasını istediği tablolar için doğar.
Bu iki grup dışında kalan küçük ve mikro işletmeler, KGK ayrıca zorunlu tutuncaya kadar KÜMİ FRS'yi tercih edebilir.
Bu sınıflandırmada “bağımsız denetime tabi olmak” ile “zorunlu TFRS uygulamak” eş anlamlı değildir.
Önce güncel kapsam kararı ve ekli liste, sonra işletmenin denetim statüsü ve varsa ihtiyari seçim incelenir.
Genel amaçlı finansal raporlamanın hedefi
Kavramsal Çerçevenin hedefi, raporlayan işletmeye kaynak sağlama kararlarında mevcut ve potansiyel yatırımcılar, borç verenler ve diğer kreditörler için yararlı finansal bilgi sunmaktır.
Bu bilgi işletmenin ekonomik kaynaklarını, bu kaynaklara ilişkin talepleri ve yönetimin kaynakları kullanmadaki sorumluluğunu değerlendirmeye yardım eder.
Faydalı finansal bilginin temel nitelikleri ihtiyaca uygunluk ve gerçeğe uygun sunumdur.
Gerçeğe uygun sunum, ekonomik olayın yalnız hukuki biçimini değil özünü de tam, tarafsız ve hatasız olmaya çalışarak yansıtır.
Karşılaştırılabilirlik, doğrulanabilirlik, zamanında sunum ve anlaşılabilirlik yararı artıran niteliklerdir.
Önemlilik ihtiyaca uygunluğun işletmeye özgü yönüdür; her işletmeye uygulanacak tek bir parasal eşik değildir.
Faydanın, bilgiyi üretme maliyetini haklı çıkarması da genel kısıttır.
Finansal tablo unsurlarının güncel tanımları
Revize Kavramsal Çerçevede eski tanım kalıpları kullanılmaz:
- Varlık, geçmişteki olayların sonucu olarak işletme tarafından kontrol edilen mevcut bir ekonomik kaynaktır.
Ekonomik kaynak, ekonomik fayda üretme potansiyeline sahip bir haktır.
Bu potansiyel için belirli bir olasılık eşiğinin aşılması gerekmez.
- Yükümlülük, geçmişteki olayların sonucu olarak işletmenin bir ekonomik kaynağı devretmesine ilişkin mevcut mükellefiyetidir.
Mükellefiyet, işletmenin kaçınma konusunda pratik bir kabiliyetinin bulunmadığı görev veya sorumluluktur.
- Özkaynak, bütün yükümlülükler düşüldükten sonra işletmenin varlıkları üzerinde kalan paydır.
- Gelir, özkaynak talep hakkı sahiplerinin katkıları dışındaki nedenlerle özkaynakta artış doğuran varlık artışları veya yükümlülük azalışlarıdır.
- Gider, özkaynak talep hakkı sahiplerine yapılan dağıtımlar dışındaki nedenlerle özkaynakta azalış doğuran varlık azalışları veya yükümlülük artışlarıdır.
Bu tanımlar, “gelecekte ekonomik fayda sağlaması beklenen değer” ve “yerine getirilince fayda çıkışı beklenen borç” biçimindeki önceki çerçeve tanımlarının yerine geçmiştir.
Beklenti ve belirsizlik artık tanımın içine sabit bir olasılık eşiği olarak yerleştirilmez; varlığın veya yükümlülüğün varlığı, ölçümü ve sağlayacağı bilginin niteliği ayrı değerlendirilir.
Muhasebeleştirme eski iki koşullu test değildir
Muhasebeleştirme, tanımlanan bir unsurun finansal durum tablosuna veya finansal performans tablosuna alınmak üzere kayda geçirilmesi sürecidir.
Bir varlık ya da yükümlülük ve bununla bağlantılı gelir, gider veya özkaynak değişiminin muhasebeleştirilmesi, finansal tablo kullanıcılarına ihtiyaca uygun bilgi ve unsurun gerçeğe uygun sunumunu sağlıyorsa uygundur; fayda-maliyet kısıtı da gözetilir.
Bu nedenle güncel Kavramsal Çerçeve, bütün unsurlar için “gelecekteki ekonomik yararın muhtemel olması ve değerin güvenilir biçimde ölçülmesi” şeklinde iki sabit kapı kurmaz.
Sonuç belirsizliği, varlık veya yükümlülüğün varlığına ilişkin belirsizlik ve ölçüm belirsizliği; ihtiyaca uygunluk ile gerçeğe uygun sunum içinde değerlendirilir.
Çok düşük gerçekleşme olasılığı veya çok yüksek ölçüm belirsizliği bazı durumlarda muhasebeleştirmenin yararlı bilgi üretmemesine yol açabilir; başka durumlarda açıklamalarla birlikte muhasebeleştirme yine yararlı olabilir.
Somut standart, ilgili işlem için Kavramsal Çerçeveden daha özel bir hüküm getirebilir.
Tam finansal tablo seti
TFRS bakımından tam bir finansal tablo seti genel olarak şunları içerir:
- raporlama dönemi sonuna ait finansal durum tablosu,
- döneme ait kâr veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosu ya da izin verilen iki tablo sunumu,
- döneme ait özkaynak değişim tablosu,
- döneme ait nakit akış tablosu,
- önemli muhasebe politikaları ve diğer açıklayıcı bilgileri içeren dipnotlar,
- önceki döneme ilişkin karşılaştırmalı bilgiler ve gerekli koşullarda karşılaştırmalı dönemin başına ait üçüncü finansal durum tablosu.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Anlatımın kapanış bölümü ve sesli anlatım uygulamada
TMS/TFRS anlatımının bu sayfada okuduğunuz bölümü ücretsizdir; kapanış bölümü, sesli anlatımı, çevrimdışı indirmesi ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.
Muhasebe ve Finansal Raporlama dersindeki diğer konularBu Konunun Sınavdaki Ağırlığı
TMS/TFRS konusu SPL Kurumsal Yönetim Derecelendirme düzeyindeki Muhasebe ve Finansal Raporlama dersine bağlıdır. Bu ders için doğrulanmış bir ağırlık verisi bulunmadığından burada bir oran yayımlamıyoruz.
Kaynak: benzersor müfredat analizi. Bu yüzdeler benzersor’un kendi müfredat analizinden gelir: her dersin müfredatta kapsadığı konu ve alt konu sayısı ile kapsam genişliği ölçülür, ders bazında yüzdeye çevrilir ve sınav düzeyi içinde %100’e tamamlanır. Resmî bir soru dağılımı değildir; sınavda kaç soru çıkacağını göstermez ve sınav kurumunun yayımladığı bir veri değildir.
İlgili Kavramlar
Bu anlatımda geçen ve sözlükte ayrı bir tanımı bulunan kavramlar.
- Gelir Tablosuİşletmenin belirli bir dönemdeki gelirlerini, giderlerini ve dönem kar/zararını gösteren finansal tablodur. Brüt kar, faaliyet karı, vergi öncesi kar ve net kar kalemlerini içerir.
- Nakit Akış Tablosuİşletmenin belirli bir dönemdeki nakit giriş ve çıkışlarını işletme, yatırım ve finansman faaliyetlerine göre gösteren finansal tablodur.
- Özkaynakİşletmenin toplam varlıklarından toplam borçlarının düşülmesiyle bulunan net varlık değeridir. Ödenmiş sermaye, kar yedekleri ve geçmiş yıl karları/zararlarından oluşur.
Kaynaklar
Anlatımdaki bilgiler aşağıdaki resmî kurum yayınlarından doğrulanır ve kendi cümlelerimizle yeniden yazılır.
Sık Sorulan Sorular
Muhasebe ve Finansal Raporlama dersindeki diğer konular
Bu ders toplam 7 konu içerir.
benzersor mobilde yayında
Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.
SPL soru çözme rehberi