Özel Tüketim Vergisi (I, II, III ve IV Sayılı Listeler) Konu Anlatımı

ÖTV'nin temel mantığı, dağınık haldeki bazı tek aşamalı harcama vergilerini tek kanun çatısı altında toplamak ve seçilmiş malları KDV'ye ek olarak vergilemektir.

KDV bütün mal ve hizmet akışına yayılı bir vergi iken, ÖTV yalnız kanuna ekli listelerde sayılan malları kavrar.

Bu yüzden ÖTV analizinde ilk soru malın hangi listede bulunduğudur.

I sayılı listede akaryakıt, doğal gaz, LPG ve benzeri petrol türevleri yer alır; bu mallarda ithalatçılar veya rafineriler dahil imal edenler tarafından yapılan teslimler vergiyi doğurur.

II sayılı liste taşıtlara ilişkindir.

Kayıt ve tescile tabi araçlarda vergileme ilk iktisap aşamasında, yani aracın kullanılmak üzere ithal edilmesi, motorlu araç ticareti yapanlardan iktisabı, müzayededen alınması, satıcı tarafından kullanılmaya başlanması veya aktife alınması gibi hallerde ortaya çıkar.

III ve IV sayılı listelerdeki mallarda ithalat veya imal edenlerce teslim belirleyicidir; kayıt ve tescile tabi olmayan II sayılı liste mallarında da benzer teslim-ithalat mantığı uygulanır.

Vergiyi doğuran olay teslim, ilk iktisap, teslimden önce fatura düzenlenmesi, kısım kısım teslim, konsinyasyonda alıcıya teslim veya ithalatta gümrük yükümlülüğüdür.

Mükellef, listenin niteliğine göre imalatçı, ithalatçı, motorlu araç ticareti yapan veya müzayede satışını gerçekleştiren kişi olabilir.