Amortismanın vergi hesabı ile finansal raporlama hesabı aynı çerçeve değildir. VUK'ta amortismana tabi iktisadi kıymet, faydalı ömür ve Bakanlıkça belirlenen oranlarla normal ya da koşulları varsa azalan bakiyeler yöntemine göre itfa edilir; azalan bakiyeler oranı normal oranın iki katıdır ve yüzde 50'yi geçemez. Binek otomobillerde kıst amortisman kuralı vardır, ancak faaliyet konusu kısmen veya tamamen kiralama ya da çeşitli şekillerde işletme olanların bu amaçla kullandıkları araçlar istisnadır. TMS 16'da amortismana tabi tutar kalıntı değer düşüldükten sonra yararlı ömre sistematik dağıtılır; yöntem tüketim modelini yansıtır. Yeniden değerleme modeli seçilirse varlık sınıfının tamamına uygulanır ve artış kural olarak diğer kapsamlı gelirde yeniden değerleme fazlasında birikir. VUK yeniden değerleme hükümleri ile TMS 16 modeli ve eski hesap planındaki sermaye yedeği hesabı birbirine karıştırılmamalıdır.
Amortismanlar ve Yeniden Değerleme Konu Anlatımı
Amortismanlar ve Yeniden Değerleme konusunun özeti ve anlatımı — Mali Müşavirlik Finansal Muhasebe dersi. Özet her zaman ücretsiz.
Kısaca
Bu özet her zaman ücretsizdir ve giriş yapmadan okunabilir.
Özet: Sesli anlatım yakında
Bu konuyu PDF ders notlarında da çalış
Mali Müşavirlik konu yapraklarının tamamını içeren ücretsiz ders notu PDF’ini indirip çevrim dışı tekrar edebilirsin. Bu yaprak PDF kitapçığın kapsam tablosunda yer alır; uygulamadaki soru ve sesli anlatım katmanları ayrıca sunulur.
Mali Müşavirlik ders notları PDF’ini indirKonu Anlatımı
Tam anlatım: Sesli anlatım yakında
Amortisman, duran varlığın amortismana tabi tutarının yararlanılan dönemlere sistematik dağıtımıdır; ancak vergi matrahı ile finansal tablo için kullanılan kurallar ayrı kaynaklardan gelir.
VUK vergiye esas itfa süresini ve yöntemleri, TMS 16 ise finansal raporlamadaki yararlı ömür, kalıntı değer, bileşen ve tüketim modelini düzenler.
Aynı varlık için iki çerçevede farklı amortisman tutarı oluşabilir ve bu fark ertelenmiş vergi sonucuna yol açabilir.
VUK'a göre işletmede bir yıldan fazla kullanılan, yıpranma, aşınma veya kıymetten düşmeye maruz bulunan iktisadi kıymetler kanundaki şartlarla amortismana tabidir.
Normal yöntemde Hazine ve Maliye Bakanlığınca tespit edilen faydalı ömür ve oranlar uygulanır.
Azalan bakiyeler yönteminde oran normal amortisman oranının iki katıdır ve yüzde 50'yi aşamaz; her yıl kalan net değer üzerinden hesaplama yapılır ve son yıl kalan tutar tamamen yok edilir.
Normal yöntemden azalan bakiyelere geçilemez, azalan bakiyelerden normale geçiş mümkündür.
VUK'taki kıst amortisman kuralı binek otomobilleri için özel düzenlemedir.
Aktife girilen hesap döneminde ay kesri tam ay sayılarak kalan aylar için amortisman ayrılır; ilk yılda ayrılmayan süreye ait bakiye son yılda itfa edilir.
Faaliyet konusu kısmen veya tamamen binek otomobillerini kiralamak veya çeşitli şekillerde işletmek olanların bu amaçla kullandıkları araçlar kıst kuralının dışındadır.
Bu istisna belirtilmeden bütün binek otomobillere tek sonuç bağlanamaz.
TMS 16'da amortismana tabi tutar maliyetten veya maliyet yerine geçen tutardan kalıntı değer düşülerek belirlenir.
Önemli maliyetli bileşenler farklı yararlı ömürlere sahipse ayrı amortismana tabi tutulur.
Yararlı ömür, kalıntı değer ve yöntem en az her raporlama dönemi sonunda gözden geçirilir.
Doğrusal, azalan bakiyeler veya üretim miktarı yöntemlerinden varlığın ekonomik yararlarının tüketim modelini en iyi yansıtan yöntem seçilir.
TMS 16 yeniden değerleme modelinde gerçeğe uygun değeri güvenilir ölçülebilen bir varlık, yeniden değerleme tarihindeki değerinden sonraki birikmiş amortisman ve değer düşüklükleri düşülerek taşınır.
Model tek bir seçilmiş varlığa değil aynı sınıftaki varlıkların tamamına uygulanır.
Değer artışı kural olarak diğer kapsamlı gelirde muhasebeleştirilip özkaynakta yeniden değerleme fazlasında birikir; daha önce kâr veya zarara yansıtılmış azalışı tersine çevirdiği ölçüde kâr veya zarara alınır.
Azalışlar için bunun simetrik karşılığı uygulanır.
VUK'un dönemsel veya sürekli yeniden değerleme hükümleri vergi matrahına ve özel fon hesabına ilişkin ayrı koşullar taşır.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Anlatımın kapanış bölümü ve sesli anlatım uygulamada
Amortismanlar ve Yeniden Değerleme anlatımının bu sayfada okuduğunuz bölümü ücretsizdir; kapanış bölümü, sesli anlatımı, çevrimdışı indirmesi ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.
Finansal Muhasebe dersindeki diğer konularBu Konunun Sınavdaki Ağırlığı
Amortismanlar ve Yeniden Değerleme konusu Mali Müşavirlik SMMM Yeterlilik düzeyindeki Finansal Muhasebe dersine bağlıdır. Bu dersin müfredat ağırlığı %13. Ağırlıklar benzersor müfredat analizidir, resmî soru dağılımı değildir. Sınavda kaç soru çıkacağını göstermez.
Kaynak: benzersor müfredat analizi. Bu yüzdeler benzersor’un kendi müfredat analizinden gelir: her dersin müfredatta kapsadığı konu ve alt konu sayısı ile kapsam genişliği ölçülür, ders bazında yüzdeye çevrilir ve sınav düzeyi içinde %100’e tamamlanır. Resmî bir soru dağılımı değildir; sınavda kaç soru çıkacağını göstermez ve sınav kurumunun yayımladığı bir veri değildir.
İlgili Kavramlar
Bu anlatımda geçen ve sözlükte ayrı bir tanımı bulunan kavramlar.
Kaynaklar
Anlatımdaki bilgiler aşağıdaki resmî kurum yayınlarından doğrulanır ve kendi cümlelerimizle yeniden yazılır.
- TÜRMOB-TESMER — 2026/3 SGS uygulamasını Ankara Üniversitesi Sınav Yönetim Merkezi (ANKUZEF-ASYM) yaparMali Müşavirlik Sınavları sınavını düzenleyen kurumun resmî sitesi.
- TESMER — Sınav DuyurularıTESMER resmî duyuruları: staja giriş ve yeterlilik (SMMM) sınav takvimi, başvuru ve sonuç bilgileri.
- TEOS Başvuru SistemiStaja giriş, staj ve yeterlilik başvurularının yapıldığı TESMER TEOS portalı.
- TÜRMOBTürkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği resmî sitesi.
- e-DevletSınav başvuru, ödeme ve belge işlemleri için e-Devlet kapısı.
Sık Sorulan Sorular
Finansal Muhasebe dersindeki diğer konular
Bu ders toplam 14 konu içerir.
- Muhasebenin Temel Kavramları ve Genel Kabul Görmüş Muhasebe İlkeleri
- Tekdüzen Hesap Planı ve Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğleri
- Hazır Değerler ve Menkul Kıymetler
- Ticari Alacaklar ve Şüpheli Alacaklar
- Stok Değerleme Yöntemleri (FIFO, Ortalama Maliyet)
- Stok Sayımı ve Envanteri
- Maddi ve Maddi Olmayan Duran Varlıklar
- Mali Duran Varlıklar
- Kısa ve Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar (Borçlar ve Karşılıklar)
- Özkaynaklar (Sermaye, Sermaye Yedekleri, Kâr Yedekleri, Dönem Net Kârı)
- Gelir Tablosu Hesapları (Gelir, Gider ve Maliyet Hesapları)
- Dönem Sonu Envanter, Değerleme ve Mali Tabloların Düzenlenmesi
benzersor mobilde yayında
Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.
Mali Müşavirlik soru çözme rehberi