Kısa ve Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar (Borçlar ve Karşılıklar) Konu Anlatımı

Yabancı kaynakların muhasebesinde ilk karar, borcun ne zaman ödeneceğidir.

Bilanço tarihinden itibaren en çok bir yıl içinde veya normal faaliyet dönemi sonunda ödenecek borçlar kısa vadeli yabancı kaynaklar arasında gösterilir.

Bir yıldan uzun süreli borçlar ise uzun vadeli yabancı kaynak niteliğindedir; ancak uzun vadeli bir kredinin gelecek yıl ödenecek anapara taksiti ve tahakkuk etmiş faizi artık kısa vadeli borç sayılır.

Bu sınıflandırma, bilançonun borç ödeme baskısını doğru göstermesini sağlar.

Mali borçlar kredi kurumlarından alınan kredileri, finansal kiralama borçlarını, çıkarılmış bono, senet ve tahvil gibi borçlanma araçlarını kapsar.

Banka kredilerinde kredi kullanımı borç doğurur; faiz, komisyon ve benzeri yükler varlık maliyetine eklenmiyorsa finansman gideri niteliği kazanır.

Ticari borçlar işletmenin faaliyet konusu ile ilgili mal ve hizmet alışlarından doğar.

Satıcılar senetsiz borçları, borç senetleri senede bağlanmış ticari borçları izler.

Borç senetleri reeskontu, senetli borcun bilanço günündeki değerini göstermek için kullanılır; hesaplanan reeskont tutarı faiz geliri yaratır ve ertesi yıl ters kayıtla kapatılır.

Diğer borçlar, ticari nedene dayanmayan ve en çok bir yıl içinde ödenecek borçları kapsar; ortaklara, iştiraklere, bağlı ortaklıklara ve personele olan borçlar bu grupta izlenir.

Alınan avanslar, gelecekte yapılacak mal veya hizmet tesliminden önce tahsil edilen tutarları gösterir ve teslim gerçekleştiğinde kapatılır.

Ödenecek vergi ve diğer yükümlülükler, işletmenin mükellef veya sorumlu sıfatıyla kamuya ve ilgili kurumlara ödeyeceği vergi, fon, sosyal güvenlik kesintisi ve benzeri borçları toplar.

Borç ve gider karşılıkları ise bilanço tarihinde belirgin olan fakat tutarı veya tahakkuk zamanı kesinleşmemiş yükümlülükler için ayrılır.