Analiz Sonuçlarının Yorumlanması ve Raporlanması Konu Anlatımı

Analiz sonuçlarının yorumlanması, finansal tablo analizinin en dikkat isteyen aşamasıdır.

Bir oranı hesaplamak veya bir yüzde değişimi bulmak teknik bir işlemdir; fakat bu sonucu işletmenin finansal durumu ve faaliyet sonuçları bakımından anlamlandırmak ayrı bir muhakeme gerektirir.

Kaynak oran analizinde dikkat edilmesi gerekenleri açık biçimde sıralar: anlamsız oran kullanmaktan kaçınmak, oranları doğru ve amaca uygun biçimde yorumlamak, mevsimlik ve konjonktürel hareketlerin etkilerini dikkate almak, oranlardaki değişikliklerin nedenlerini ve işletme açısından taşıdığı önemi belirlemek, değişimleri ek bilgilerle desteklemek ve oran sonuçlarını oranda yer alan değerlerin tutarlarıyla birlikte değerlendirmek gerekir.

Bu kurallar, raporlamada mekanik yorumdan uzak durmayı sağlar.

Örneğin oran yüksek veya düşük demek tek başına yeterli değildir.

Hangi kalemlerin oranı yükselttiği, değişimin geçici mi kalıcı mı olduğu, işletmenin geçmiş yıllarıyla uyumlu olup olmadığı ve sektörün genel gidişiyle nasıl ilişkilendiği açıklanmalıdır.

Oranların işletmenin kendi geçmiş yıllar bilgileri yanında sektörün genel durumu dikkate alınarak değerlendirilmesi bu yüzden önemlidir.

Analiz geçmiş performansı değerlendirirken geleceğe ilişkin ipuçları yakalamayı hedefler; fakat bu hedef, kesin kehanet değil, kaynaklara dayalı ve sınırlılıkları bilinen bir yorum üretmektir.

Standart oranlar yorumun karşılaştırma zeminini oluşturur.

Tarihi standart oranlar, işletmenin geçmiş dönem finansal tablolarından elde edilen oranların ortalamasına dayanır.

Sanayi veya sektör standartları, sektör ortalamalarını dikkate alır.

İdeal veya hedef standartlar, sektördeki başarılı işletmelerin veya işletmenin ulaşmayı hedeflediği düzeylerin oranlarıdır.

Bütçe standartları ise bütçe uygulayan işletmelerde dönem sonunda gerçekleşeceği varsayılan verilere göre hesaplanan oranlardır.

Aynı oran bu standartlardan hangisiyle karşılaştırıldığına göre farklı anlam taşıyabilir.

Enflasyon da yorumda özel dikkat ister.

Kaynak, enflasyon dönemlerinde likidite oranının düşebileceğini, borçların aktiflere veya özkaynaklara oranının yükselebileceğini, kısa vadeli kaynakların toplam içindeki payının artabileceğini, dönen varlıkların ve stokların aktif içindeki ağırlığının değişebileceğini ve nominal karlılık oranlarının yükselebileceğini belirtir.

Bu etkiler dikkate alınmadan yapılan raporlama, görünürde doğru hesaplanmış oranları yanıltıcı sonuçlara dönüştürebilir.