Gayrimenkul Sermaye İratları Konu Anlatımı

Gayrimenkul sermaye iradı, malvarlığı unsurlarının kiraya verilmesiyle ortaya çıkan gelir unsurudur.

Kanun yalnız klasik konut veya işyeri kiralarını değil, arazi ve bina yanında maden suları, memba suları, madenler, taş ocakları, voli mahalleri, dalyanlar, gayrimenkul olarak tescil edilen haklar, gemi ve gemi payları, motorlu tahmil ve tahliye vasıtaları gibi mal ve hakları da bu dairede sayar.

Bu nedenle doğru sınıflandırma, kiralanan varlığın kanundaki mal ve hak kategorilerinden birine girip girmediğine bakılarak yapılır.

Kira gelirinde elde etme genellikle tahsilata bağlanır; geçmiş dönem kiralarının sonradan tahsil edilmesi tahsil edildiği dönemde dikkate alınırken, gelecek yıllara ait peşin tahsilatlar ilgili oldukları yılların geliri olarak düşünülür.

Emsal kira bedeli, gayrimenkulün bedelsiz ya da düşük bedelle kullandırılması halinde devreye giren koruyucu bir ölçüdür.

Bina ve arazide vergi değerinin belirli oranı üzerinden hesaplanan bu bedel, gerçek kira bedeli yoksa veya olağan dışı düşükse matrahın tamamen boşalmasını engeller.

Safi iradın tespitinde mükellef gerçek gider yöntemini veya şartları varsa götürü gider yöntemini seçebilir.

Gerçek giderde kiraya verilen mal ve hakla bağlantılı giderler, amortisman, onarım, sigorta ve benzeri unsurlar önem kazanır.

Ancak gayrimenkul sermaye iradında gider fazlası sınırsız biçimde diğer gelir unsurlarına taşınmaz; özellikle iradın kendi sınırları içinde kalması gereken giderler dikkatle ayrılır.