Kontrol edilen yabancı kurum düzenlemesi, tam mükellef gerçek kişi ve kurumların doğrudan veya dolaylı, ayrı ayrı ya da birlikte en az yüzde 50 oranında sermaye, kâr payı veya oy hakkına sahip olduğu yabancı iştiraklerin dağıtılmamış kazançlarını belirli şartlarla Türkiye'de vergiler. Bunun için iştirakin gayrisafi hasılatının en az yüzde 25'inin pasif nitelikli gelirlerden oluşması, yabancı ülkedeki toplam vergi yükünün yüzde 15'ten az olması ve yıllık gayrisafi hasılatın kanuni eşiği aşması şartları birlikte aranır. Şartlar sağlanırsa kazanç, yabancı kurumun hesap döneminin kapandığı tarihi içeren dönemde kontrol oranına göre matraha alınır. Aynı kazancın daha sonra dağıtılan ve daha önce vergilenmiş bölümü yeniden vergilenmez; yabancı vergi mahsubu ayrıca uygulanır.
Kontrol Edilen Yabancı Kurum Kazancı Konu Anlatımı
Kontrol Edilen Yabancı Kurum Kazancı konusunun özeti ve anlatımı — Mali Müşavirlik Gelir Üzerinden Alınan Vergiler dersi. Özet her zaman ücretsiz.
Kısaca
Bu özet her zaman ücretsizdir ve giriş yapmadan okunabilir.
Özet: Sesli anlatım yakında
Bu konuyu PDF ders notlarında da çalış
Mali Müşavirlik konu yapraklarının tamamını içeren ücretsiz ders notu PDF’ini indirip çevrim dışı tekrar edebilirsin. Bu yaprak PDF kitapçığın kapsam tablosunda yer alır; uygulamadaki soru ve sesli anlatım katmanları ayrıca sunulur.
Mali Müşavirlik ders notları PDF’ini indirKonu Anlatımı
Tam anlatım: Sesli anlatım yakında
Kontrol edilen yabancı kurum kazancı, yurt dışındaki düşük vergili ve ağırlıkla pasif gelir elde eden iştiraklerde kâr dağıtımını erteleyerek Türkiye'deki vergiyi erteleme imkânını sınırlar.
Düzenleme, her yabancı iştiraki değil, kontrol ve faaliyet koşulları birlikte gerçekleşen kurumları kapsar.
Kontrol ölçütü
Tam mükellef gerçek kişi ve kurumların yabancı kuruma doğrudan veya dolaylı, ayrı ayrı ya da birlikte en az yüzde 50 oranında sermaye, kâr payı veya oy hakkıyla sahip olması kontrolü kurar.
Hesap dönemi içinde farklı oranlar oluşmuşsa şartların gerçekleştiği dönemde sahip olunan en yüksek oran vergilendirme payının belirlenmesinde dikkate alınır.
Birlikte aranan üç şart
Kontrol tek başına yeterli değildir.
Yabancı iştirakin kazancının Türkiye'de dağıtılmadan vergilenmesi için şu şartlar birlikte gerçekleşmelidir:
- Gayrisafi hasılatın en az yüzde 25'i faiz, kâr payı, lisans bedeli ve benzeri sermaye-örgüt-emek istihdamı gerektirmeyen pasif gelirlerden veya ticari, zirai ya da serbest meslek niteliği taşımayan gelirlerden oluşmalıdır.
- Ticari bilanço kârı üzerinden ilgili ülkede ödenen gelir ve kurumlar vergisi benzeri toplam vergi yükü yüzde 15'ten az olmalıdır.
Nominal oran değil, kanundaki vergi yükü hesabı esas alınır.
- Yıllık gayrisafi hasılat, kanundaki yabancı para karşılığı hesaplanan eşiği aşmalıdır.
Parasal eşik ve kur, sorunun ait olduğu dönem mevzuatına göre belirlenir.
Türkiye'de matraha alma
Şartlar sağlanırsa dağıtım beklenmez.
Yabancı kurumun hesap döneminin kapandığı tarihi içeren vergilendirme döneminde, kazanç kontrol eden tam mükellefin iştirak oranına isabet eden kısmıyla matraha eklenir.
Kontrol oranı daha sonra düşürülerek aynı dönem sonucu değiştirilemez; dönem içindeki en yüksek oran kuralı bu tür zamanlama etkisini sınırlar.
Daha önce bu rejimle Türkiye'de vergilenen kazanç sonradan dağıtılırsa, vergilenmiş kısım ikinci kez matraha alınmaz; daha önce kapsanmayan fazlalık genel kâr payı kurallarına tabi olabilir.
Yabancı ülkede ödenen vergilerin mahsubu, çifte vergilemeyi önleyen genel ve özel sınırlara göre yapılır.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Anlatımın kapanış bölümü ve sesli anlatım uygulamada
Kontrol Edilen Yabancı Kurum Kazancı anlatımının bu sayfada okuduğunuz bölümü ücretsizdir; kapanış bölümü, sesli anlatımı, çevrimdışı indirmesi ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.
Gelir Üzerinden Alınan Vergiler dersindeki diğer konularBu Konunun Sınavdaki Ağırlığı
Kontrol Edilen Yabancı Kurum Kazancı konusu Mali Müşavirlik YMM düzeyindeki Gelir Üzerinden Alınan Vergiler dersine bağlıdır. Bu dersin müfredat ağırlığı %10. Ağırlıklar benzersor müfredat analizidir, resmî soru dağılımı değildir. Sınavda kaç soru çıkacağını göstermez.
Kaynak: benzersor müfredat analizi. Bu yüzdeler benzersor’un kendi müfredat analizinden gelir: her dersin müfredatta kapsadığı konu ve alt konu sayısı ile kapsam genişliği ölçülür, ders bazında yüzdeye çevrilir ve sınav düzeyi içinde %100’e tamamlanır. Resmî bir soru dağılımı değildir; sınavda kaç soru çıkacağını göstermez ve sınav kurumunun yayımladığı bir veri değildir.
İlgili Kavramlar
Bu anlatımda geçen ve sözlükte ayrı bir tanımı bulunan kavramlar.
- BilançoBir işletmenin belirli bir tarihteki varlıklarını, borçlarını ve özkaynaklarını gösteren temel finansal tablodur. Aktif (varlıklar) = Pasif (borçlar + özkaynaklar) eşitliğine dayanır.
- Kurumlar VergisiSermaye şirketleri, kooperatifler ve diğer kurumların elde ettiği kazançlar üzerinden alınan vergidir. 2024 itibarıyla genel oran %25'tir. Halka açık şirketler için indirimli oran uygulanabilir.
- PasifBilançoda işletmenin varlıklarının hangi kaynaklarla finanse edildiğini gösteren tarafıdır. Kısa ve uzun vadeli yükümlülükler ile özkaynak pasif içinde yer alır.
Kaynaklar
Anlatımdaki bilgiler aşağıdaki resmî kurum yayınlarından doğrulanır ve kendi cümlelerimizle yeniden yazılır.
- TÜRMOB-TESMER — 2026/3 SGS uygulamasını Ankara Üniversitesi Sınav Yönetim Merkezi (ANKUZEF-ASYM) yaparMali Müşavirlik Sınavları sınavını düzenleyen kurumun resmî sitesi.
- TESMER — Sınav DuyurularıTESMER resmî duyuruları: staja giriş ve yeterlilik (SMMM) sınav takvimi, başvuru ve sonuç bilgileri.
- TEOS Başvuru SistemiStaja giriş, staj ve yeterlilik başvurularının yapıldığı TESMER TEOS portalı.
- TÜRMOBTürkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği resmî sitesi.
- e-DevletSınav başvuru, ödeme ve belge işlemleri için e-Devlet kapısı.
Sık Sorulan Sorular
Gelir Üzerinden Alınan Vergiler dersindeki diğer konular
Bu ders toplam 23 konu içerir.
- Gelir Vergisinde Mükellefiyet (Tam ve Dar Mükellefiyet)
- Gerçek Usulde Vergilendirme (Bilanço ve İşletme Hesabı Esası)
- Basit Usulde Vergilendirme
- Esnaf Muaflığı, İstisnalar ve İndirimler
- Zirai Kazançlar
- Ücretler
- Serbest Meslek Kazançları
- Gayrimenkul Sermaye İratları
- Menkul Sermaye İratları
- Diğer Kazanç ve İratlar (Değer Artışı Kazançları ve Arızi Kazançlar)
- Yıllık Beyanname ve Beyan Edilecek Gelirler
- Diğer İndirimler ve Mahsuplar
- Vergi Tevkifatı ve Geçici Vergi
- Kurumlar Vergisinde Mükellefiyet, Muafiyet ve İstisnalar
- İndirilecek Giderler ve Kanunen Kabul Edilmeyen Giderler
- Örtülü Sermaye
- Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı
- Tasfiye, Birleşme, Devir ve Bölünme İşlemleri
- Kurumlar Vergisi Beyanı, Tevkifat ve Dar Mükellefiyette Vergileme
benzersor mobilde yayında
Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.
Mali Müşavirlik soru çözme rehberi