Borçlunun temerrüdü, muaccel ve ifası mümkün bir borcun zamanında yerine getirilmemesidir; kural olarak alacaklının ihtarı gerekir. İfa günü birlikte belirlenmişse veya sözleşmedeki yetkiye dayanılarak usulünce belirlenmişse günün geçmesi ihtarın yerini alır. Borçlu kusursuzluğunu kanıtlamadıkça gecikme zararından, şartları varsa beklenmedik hâlden ve para borcunda temerrüt faizinden sorumludur. Karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde alacaklı çoğunlukla uygun ek süre verir; süre sonuçsuz kalırsa aynen ifa ve gecikme tazminatı, ifadan vazgeçerek olumlu zarar veya sözleşmeden dönme seçeneklerinden birini kullanabilir.
Hakim-Savcı Borçlar Hukuku (Genel Hükümler) Borçlunun Temerrüdü Konu Anlatımı
Borçlunun Temerrüdü konusunun özeti ve anlatımı — Hakim-Savcı Borçlar Hukuku (Genel Hükümler) dersi. Özet her zaman ücretsiz.
Kısaca
Bu özet her zaman ücretsizdir ve giriş yapmadan okunabilir.
Özet: Sesli anlatım yakında
Bu konuyu PDF ders notlarında da çalış
Hakim-Savcı konu yapraklarının tamamını içeren ücretsiz ders notu PDF’ini indirip çevrim dışı tekrar edebilirsin. Bu yaprak PDF kitapçığın kapsam tablosunda yer alır; uygulamadaki soru ve sesli anlatım katmanları ayrıca sunulur.
Hakim-Savcı ders notları PDF’ini indirKonu Anlatımı
Tam anlatım: Sesli anlatım yakında
Temerrüdün koşulları
Borçlunun temerrüdü için geçerli bir borç bulunmalı, borç muaccel olmalı, edim hâlâ ifa edilebilir olmalı ve borç zamanında ifa edilmemiş olmalıdır.
Kusur temerrüdün kurulma şartı değildir; fakat bazı tazminat sonuçlarından kurtulmada önem taşır.
Edim objektif olarak artık yerine getirilemiyorsa sorun temerrüt değil, imkânsızlık hükümleridir.
İhtar ve ihtarsız temerrüt
Kural olarak alacaklı, borçluya ifayı istediğini bildiren bir ihtar yöneltir.
İfa günü tarafların anlaşmasıyla belirlenmişse ya da sözleşmede saklı tutulan hakka dayanılarak bildirimle usulünce belirlenmişse o günün geçmesiyle ayrıca ihtar gerekmez.
Haksız fiilde zarar veren fiil tarihinde; sebepsiz zenginleşmede zenginleşme tarihinde temerrüde düşer.
Sebepsiz zenginleşen iyiniyetliyse temerrüt için bildirim gerekir.
Genel sonuçlar
Borçlu, temerrütte kusuru bulunmadığını ispat etmedikçe alacaklının gecikme zararını giderir.
Temerrüt sırasında edim beklenmedik hâl nedeniyle zarar görürse borçlu kural olarak bu zarardan da sorumludur.
Borçlu, temerrüde düşmede kusursuz olduğunu veya zamanında ifa etseydi beklenmedik hâlin edime yine zarar vereceğini kanıtlarsa bu sorumluluktan kurtulabilir.
Para borçları
Para borcunda temerrüt faizi, alacaklının ayrıca zararını kanıtlamasına gerek olmadan işler.
Uygulanacak oran; sözleşme, TBK ve faiz mevzuatındaki sınırlar birlikte değerlendirilerek belirlenir.
Temerrüt faizini aşan bir zarar varsa borçlu kusursuzluğunu ispat etmedikçe aşkın zararı da karşılar.
Faiz, irat ve bağışlama borçlarında temerrüt faizinin başlangıcı ile temerrüt faizine yeniden faiz yürütülmesi konusunda özel sınırlamalar vardır.
Karşılıklı borç yükleyen sözleşmeler
Borçlu temerrüde düştüğünde alacaklı kural olarak uygun bir ek süre verir veya hâkimden süre verilmesini ister.
Süre vermenin etkisiz olacağı açıkça anlaşılıyorsa, borçlunun davranışı süre vermeyi gereksiz kılıyorsa ya da ifanın belirli zamanda gerçekleşmesi sözleşme için zorunluysa ek süre aranmaz.
Ek süre sonuçsuz kalınca alacaklı üç yoldan birini seçer: aynen ifa ile gecikme tazminatını istemek; ifadan vazgeçtiğini derhâl bildirip sözleşmenin gereği gibi ifa edilmemesinden doğan olumlu zararını istemek; veya sözleşmeden dönmek.
Dönmede taraflar aldıklarını geri verir ve borçlu kusursuzluğunu kanıtlamadıkça sözleşmenin hükümsüz kalmasından doğan olumsuz zararı karşılar.
Sürekli edimli sözleşmelerde geçmiş edimlerin niteliği nedeniyle dönme yerine fesih ve erken sona erme zararı gündeme gelir.
Sınavda karar sırası
Önce borcun muaccel ve hâlâ ifa edilebilir olup olmadığını, sonra ihtar gerekip gerekmediğini belirleyin.
Ardından borcun para borcu olup olmadığını ve sözleşmenin karşılıklı borç yükleyip yüklemediğini kontrol edin.
Son aşamada ek süre, seçilen hak ve istenen zarar türünü eşleştirin.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Anlatımın kapanış bölümü ve sesli anlatım uygulamada
Borçlunun Temerrüdü anlatımının bu sayfada okuduğunuz bölümü ücretsizdir; kapanış bölümü, sesli anlatımı, çevrimdışı indirmesi ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.
Borçlar Hukuku (Genel Hükümler) dersindeki diğer konularBu Konunun Sınavdaki Ağırlığı
Borçlunun Temerrüdü konusu Hakim-Savcı İdari Yargı düzeyindeki Borçlar Hukuku (Genel Hükümler) dersine bağlıdır. Bu dersin müfredat ağırlığı %9. Ağırlıklar benzersor müfredat analizidir, resmî soru dağılımı değildir. Sınavda kaç soru çıkacağını göstermez.
Kaynak: benzersor müfredat analizi. Bu yüzdeler benzersor’un kendi müfredat analizinden gelir: her dersin müfredatta kapsadığı konu ve alt konu sayısı ile kapsam genişliği ölçülür, ders bazında yüzdeye çevrilir ve sınav düzeyi içinde %100’e tamamlanır. Resmî bir soru dağılımı değildir; sınavda kaç soru çıkacağını göstermez ve sınav kurumunun yayımladığı bir veri değildir.
İlgili Kavramlar
Bu anlatımda geçen ve sözlükte ayrı bir tanımı bulunan kavramlar.
Kaynaklar
Anlatımdaki bilgiler aşağıdaki resmî kurum yayınlarından doğrulanır ve kendi cümlelerimizle yeniden yazılır.
- ÖSYM (uygular) — Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü (ilan/atama)Hâkim ve Savcı Yardımcılığı Sınavı sınavını düzenleyen kurumun resmî sitesi.
- ÖSYM Sınav TakvimiHâkim ve savcı yardımcılığı sınavı başvuru, sınav ve sonuç tarihleri (resmî ÖSYM takvimi).
- Adalet Bakanlığı Personel Genel MüdürlüğüHâkim ve savcı adaylığı ilanları, kontenjanlar ve başvuru şartlarına ilişkin resmî duyurular.
- ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi (AİS)e-Devlet ile başvuru, sınav yeri ve sınava giriş belgesi işlemleri.
- ÖSYM Sonuç Açıklama SistemiHâkim-savcı yardımcılığı yazılı sınavı sonuç sorgulama ve belge doğrulama.
- ÖSYM Ana Sayfa ve DuyurularÖSYM güncel duyuruları ve hâkim-savcı yardımcılığı kılavuzuna erişim.
Sık Sorulan Sorular
Borçlar Hukuku (Genel Hükümler) dersindeki diğer konular
Bu ders toplam 25 konu içerir.
benzersor mobilde yayında
Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.
Hakim-Savcı soru çözme rehberi