Sözleşmeden doğan borç, tarafların karşılıklı ve birbirine uygun irade açıklamalarıyla kurulan sözleşmenin sonucudur. Öneri bağlanma iradesi ve esaslı noktaları içermeli, kabul öneriye uygun olmalıdır; uygun olmayan değişiklik yeni öneri sayılabilir. Taraflar sözleşme özgürlüğüne sahip olsa da emredici hükümlere, ahlaka, kamu düzenine, kişilik haklarına aykırı veya konusu imkânsız sözleşme kesin hükümsüzdür. Kanun şekil öngörmüşse geçerlilik bu şekle bağlıdır. Genel işlem koşulları karşı tarafa açıkça bildirilip içeriğini öğrenme imkânı verilmeden sözleşmeye girmez; şaşırtıcı koşullar yazılmamış sayılabilir. Yanılma, aldatma ve korkutma sözleşmeyle bağlılığı etkiler; yetkisiz temsilde sonuç temsil olunanın onamasına bağlıdır. Geçerli sözleşme tarafları borcun konusu, ifa ve ihlal sonuçları bakımından bağlar.
Hakim-Savcı Borçlar Hukuku (Genel Hükümler) Sözleşmeden Doğan Borçlar Konu Anlatımı
Sözleşmeden Doğan Borçlar konusunun özeti ve anlatımı — Hakim-Savcı Borçlar Hukuku (Genel Hükümler) dersi. Özet her zaman ücretsiz.
Kısaca
Bu özet her zaman ücretsizdir ve giriş yapmadan okunabilir.
Özet: Sesli anlatım yakında
Bu konuyu PDF ders notlarında da çalış
Hakim-Savcı konu yapraklarının tamamını içeren ücretsiz ders notu PDF’ini indirip çevrim dışı tekrar edebilirsin. Bu yaprak PDF kitapçığın kapsam tablosunda yer alır; uygulamadaki soru ve sesli anlatım katmanları ayrıca sunulur.
Hakim-Savcı ders notları PDF’ini indirKonu Anlatımı
Tam anlatım: Sesli anlatım yakında
Sözleşme, tarafların bir hukuki sonucu meydana getirmek üzere karşılıklı ve birbirine uygun irade açıklamasında bulunmasıyla kurulur.
Açıklama açık sözle yapılabileceği gibi davranıştan da anlaşılabilir.
Önce kimin öneride bulunduğu, açıklamanın bağlanma iradesi taşıyıp taşımadığı ve sözleşmenin esaslı noktalarını yeterince içerip içermediği belirlenir.
Fiyat etiketi, tarife veya reklam her olayda öneri değildir; bağlamına göre öneriye davet niteliğinde olabilir.
Kabul öneriye uygun olmalıdır.
Kabul eden esaslı bir noktayı değiştirirse kural olarak kabul değil yeni öneri doğar.
Hazır olanlar arasında kabul hemen yapılır; hazır olmayanlar arasında önerenin bağlılık süresi, kabul haberinin olağan koşullarda ulaşması ve gerektiğinde kabulün gönderilmesi zamanına göre değerlendirilir.
İşin özelliği veya teamül açık kabulü gerektirmiyorsa, öneri uygun sürede reddedilmediğinde sözleşmenin kurulduğu özel hâller de vardır.
Sözleşmenin kurulma anı ile hükümlerini doğurma anı haberleşme biçimine göre ayrılabilir.
Taraflar sözleşmenin içeriğini kanunun sınırları içinde özgürce belirler.
Emredici hükümlere, ahlaka, kamu düzenine veya kişilik haklarına aykırı ya da konusu imkânsız sözleşme kesin hükümsüzdür.
Hükümsüzlük yalnız bir bölüme ilişkinse kural olarak kalan hükümler ayakta kalır; ancak o hüküm olmadan sözleşmenin yapılmayacağı açıkça anlaşılıyorsa bütün sözleşme etkilenir.
Aşırı yararlanma hâlinde edimler arasında açık oransızlık ile zarar görenin zor durumda kalması, düşüncesizliği veya deneyimsizliğinden yararlanma birlikte aranır; zarar gören kanundaki süre içinde bağlı olmadığını bildirip edimini geri isteyebilir veya oransızlığın giderilmesini talep edebilir.
Sözleşmeler kural olarak şekle bağlı değildir; kanun belirli bir şekil öngörmüşse aksi belirtilmedikçe bu geçerlilik şeklidir.
Tarafların kanunen şekle bağlı olmayan bir sözleşme için kararlaştırdığı şekil de, aksi anlaşılmadıkça o şekil gerçekleşmeden tarafları bağlamaz.
Yazılı şeklin imza, güvenli elektronik imza ve kanunun eşdeğer saydığı araçlarla nasıl tamamlandığı ayrıca değerlendirilir.
Şekil, ispat kolaylığı ile geçerlilik koşulu olarak aynı şey değildir.
Genel işlem koşulları, bir tarafın ileride çok sayıda benzer sözleşmede kullanmak üzere önceden ve tek başına hazırladığı hükümlerdir.
Bu koşulların sözleşmeye girmesi, düzenleyenin karşı tarafa açıkça bilgi vermesine, içeriği öğrenme imkânı sağlamasına ve karşı tarafın kabulüne bağlıdır.
Sözleşmenin niteliğine ve işin özelliğine yabancı şaşırtıcı koşullar yazılmamış sayılır.
Belirsiz hüküm düzenleyenin aleyhine yorumlanır ve düzenleyene tek yanlı olarak karşı tarafın durumunu ağırlaştıran değişiklik yapma yetkisi veren kayıtlar yazılmamış sayılabilir.
Sözleşme yorumunda kullanılan başlık veya kelimeler tek başına belirleyici değildir; tarafların gerçek ve ortak iradesi araştırılır.
Muvazaada dışarıya gösterilen işlem gerçek iradeyi yansıtmaz; varsa gizli işlem kendi şekil ve geçerlilik koşullarına göre değerlendirilir.
Saik yanılması kural olarak esaslı değildir, fakat sözleşmenin temeli sayılan ve karşı tarafça bilinebilir belirli koşullarda esaslı yanılma doğabilir.
Aldatma veya korkutma altında sözleşme yapan taraf kanundaki süre içinde sözleşmeyle bağlı olmadığını bildirebilir.
Temsilde yetkili temsilcinin başkası adına ve hesabına yaptığı işlem doğrudan temsil olunanı bağlar.
Yetki yoksa işlem temsil olunanın onamasına kadar askıda kalır; onama verilmezse diğer taraf bağlılıktan kurtulur ve koşullarına göre yetkisiz temsilcinin sorumluluğu doğabilir.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Anlatımın kapanış bölümü ve sesli anlatım uygulamada
Sözleşmeden Doğan Borçlar anlatımının bu sayfada okuduğunuz bölümü ücretsizdir; kapanış bölümü, sesli anlatımı, çevrimdışı indirmesi ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.
Borçlar Hukuku (Genel Hükümler) dersindeki diğer konularBu Konunun Sınavdaki Ağırlığı
Sözleşmeden Doğan Borçlar konusu Hakim-Savcı İdari Yargı düzeyindeki Borçlar Hukuku (Genel Hükümler) dersine bağlıdır. Bu dersin müfredat ağırlığı %9. Ağırlıklar benzersor müfredat analizidir, resmî soru dağılımı değildir. Sınavda kaç soru çıkacağını göstermez.
Kaynak: benzersor müfredat analizi. Bu yüzdeler benzersor’un kendi müfredat analizinden gelir: her dersin müfredatta kapsadığı konu ve alt konu sayısı ile kapsam genişliği ölçülür, ders bazında yüzdeye çevrilir ve sınav düzeyi içinde %100’e tamamlanır. Resmî bir soru dağılımı değildir; sınavda kaç soru çıkacağını göstermez ve sınav kurumunun yayımladığı bir veri değildir.
İlgili Kavramlar
Bu anlatımda geçen ve sözlükte ayrı bir tanımı bulunan kavramlar.
- OnamaÜst mahkemenin, temyiz edilen kararı hukuka uygun bularak aynen onaylamasıdır. Karar bu durumda kesinleşir.
- KabulDavalının, davacının talep sonucunu kısmen veya tamamen kabul etmesidir. Kabul edilen kısım bakımından yargılama sona erer.
- YetkiBir davaya yer (coğrafi) bakımından hangi mahkemenin bakacağını belirleyen kuraldır. Kesin yetki hâlleri dışında taraf iradesiyle değişebilir.
- İfaBorcun konusunun, borçlu tarafından gereği gibi yerine getirilmesidir. Usulüne uygun ifa, borç ilişkisini sona erdirir.
Kaynaklar
Anlatımdaki bilgiler aşağıdaki resmî kurum yayınlarından doğrulanır ve kendi cümlelerimizle yeniden yazılır.
- ÖSYM (uygular) — Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü (ilan/atama)Hâkim ve Savcı Yardımcılığı Sınavı sınavını düzenleyen kurumun resmî sitesi.
- ÖSYM Sınav TakvimiHâkim ve savcı yardımcılığı sınavı başvuru, sınav ve sonuç tarihleri (resmî ÖSYM takvimi).
- Adalet Bakanlığı Personel Genel MüdürlüğüHâkim ve savcı adaylığı ilanları, kontenjanlar ve başvuru şartlarına ilişkin resmî duyurular.
- ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi (AİS)e-Devlet ile başvuru, sınav yeri ve sınava giriş belgesi işlemleri.
- ÖSYM Sonuç Açıklama SistemiHâkim-savcı yardımcılığı yazılı sınavı sonuç sorgulama ve belge doğrulama.
- ÖSYM Ana Sayfa ve DuyurularÖSYM güncel duyuruları ve hâkim-savcı yardımcılığı kılavuzuna erişim.
Sık Sorulan Sorular
Borçlar Hukuku (Genel Hükümler) dersindeki diğer konular
Bu ders toplam 25 konu içerir.
benzersor mobilde yayında
Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.
Hakim-Savcı soru çözme rehberi