Tecil, vadesinde ödeme veya cebri tahsil borçluyu çok zor duruma düşürecekse kamu alacağının varlığını koruyarak ödeme zamanını idari kararla erteleyen ve taksitlendirebilen kurumdur. 6183 sayılı Kanunun 48. maddesinde azami süre Haziran 2026 değişikliğiyle 36 aydan 72 aya çıkarılmıştır. Borçlu yazılı veya elektronik başvurur; yetkili makam çok zor durumu, iyi niyeti ve ödeme planını değerlendirir. Tecil faizi alınır ve gerekli bölüm için teminat aranır; teminatsız sınır güncel Cumhurbaşkanı kararıyla 10 milyon TL'dir. İcranın yargı merciince tehiri, idari tecilden ayrı bir karar olmakla birlikte önceden tecil edilmiş borcun takvimini 49. maddeye göre etkiler. Terkin ise borcu sona erdirir: 105. madde afet nedeniyle varlık veya mahsulün en az üçte birini kaybedenler için, 106. madde ise takiple tahsili imkânsız veya gideri alacaktan fazla küçük alacaklar için silme imkânı tanır.
Tecil, Tehir ve Tahsilinden Vazgeçme (Terkin) Konu Anlatımı
Tecil, Tehir ve Tahsilinden Vazgeçme (Terkin) konusunun özeti ve anlatımı — Mali Müşavirlik Vergi Tekniği dersi. Özet her zaman ücretsiz.
Kısaca
Bu özet her zaman ücretsizdir ve giriş yapmadan okunabilir.
Özet: Sesli anlatım yakında
Bu konuyu PDF ders notlarında da çalış
Mali Müşavirlik konu yapraklarının tamamını içeren ücretsiz ders notu PDF’ini indirip çevrim dışı tekrar edebilirsin. Bu yaprak PDF kitapçığın kapsam tablosunda yer alır; uygulamadaki soru ve sesli anlatım katmanları ayrıca sunulur.
Mali Müşavirlik ders notları PDF’ini indirKonu Anlatımı
Tam anlatım: Sesli anlatım yakında
Tecil: borcu silmeden ödeme zamanını değiştirmek
6183 sayılı Kanunun 48. maddesindeki tecil, kamu alacağını ortadan kaldırmaz.
Vadesinde ödeme, haciz uygulanması veya haczedilmiş malların paraya çevrilmesi kamu borçlusunu çok zor duruma düşürecekse, alacak yetkili makamca ertelenebilir ve taksitlere bağlanabilir.
Bu işlem borçlunun talebine ve idarenin kabulüne dayanır; yalnız başvuru yapmak kendiliğinden tecil sonucu doğurmaz.
Tecil için borçlu yazılı olarak veya elektronik ortamda başvurur.
İdare borçlunun mali durumunu, çok zor durum derecesini, ödeme planını ve iyi niyetini değerlendirir.
Kabul edilen planda tecil faizi alınır.
Taksitlerden birinin zamanında ödenmemesi veya diğer şartların ihlali hâlinde tecil bozulabilir ve alacak normal takip rejimine döner.
Haziran 2026 değişikliği
7582 sayılı Kanun, 6183 sayılı Kanunun 48. maddesindeki genel azami tecil süresini 36 aydan 72 aya çıkarmıştır.
Bu, her borçluya doğrudan 72 ay verilmesi anlamına gelmez; yetkili makam borcun türü, çok zor durumun derecesi ve ödeme kapasitesine göre daha kısa süre belirleyebilir.
Kanundaki teminatsız tecil tabanı 2026'da yeniden düzenlenmiş, 13 Haziran 2026 tarihli Cumhurbaşkanı kararıyla fiilen uygulanacak teminatsız sınır 10 milyon TL'ye yükseltilmiştir.
Alacaklı tahsil dairesi itibarıyla tecil edilen borç toplamı bu sınırı aşmıyorsa teminat aranmaz; aşarsa kural olarak aşan kısmın yarısı kadar teminat gösterilir.
Parasal sınırlar ve tecil faizi idari kararlarla değişebildiğinden, sınav tarihi özellikle belirtilmişse o tarihte yürürlükteki tutar ve oran esas alınmalıdır.
Bazı kamu alacakları, tahsilat düzenlemeleri gereği genel tecil kapsamının dışında bırakılabilir veya özel koşullara tabi tutulabilir.
Bu nedenle “bütün vergiler mutlaka tecil edilir” sonucu çıkarılamaz.
Haziran 2026 tarihli geçici düşük faizli başvuru programı da genel 48. madde rejimiyle aynı şey değildir; süreli bir uygulama, genel kurumun kalıcı tanımının yerine geçirilemez.
Tecil talebinin zamanı ve sonucu
Başvuru vade öncesinde veya vade sonrasında yapılabilir.
Vade geçtikten sonra başvurulması, o tarihe kadar doğmuş ferî alacakları kendiliğinden yok etmez.
Tecil süresinde, kabul edilen plana göre faiz hesaplanır.
İdare talebi reddederse, kanunun tanıdığı imkân çerçevesinde belirlenen ödeme süresine uyulması bazı durumlarda alacağın o süre için tecil edilmiş sayılmasını sağlayabilir.
Tecil bir hak değil, şartları kanunla çerçevelenmiş idari takdir işlemidir.
Buna karşılık takdir keyfî kullanılamaz; borçlunun mali göstergeleri, çok zor durum analizi ve eşitlik ilkesiyle uyumlu olmalıdır.
İcranın yargı merciince tehiri
Kanunun 49. maddesi, idarece zaten tecil edilmiş bir kamu alacağı hakkında yargı merciince icranın tehiri kararı verilmesinin sonuçlarını düzenler.
Yargısal tehir, borçlunun 48. madde başvurusuna dayanan idari tecil değildir.
Tehir süresi tecil süresinden kısa kalırsa, tehir sona erdikten sonra kalan tecil süresi içinde ödenmemiş miktar yeniden taksitlendirilir.
Tehir süresi tecil süresinden uzunsa önceki tecil hükümsüz olur; yargısal tehir kanuni azami tecil süresini uzatmaz.
Bu ayrım önemlidir: tecil ödeme planını idari kararla kurar; icranın tehiri ise yargısal koruma kararıyla takip işlemlerinin yürütülmesini geçici olarak durdurur.
Afet nedeniyle terkin
Terkin, tecilden farklı olarak kamu alacağını kısmen veya tamamen sona erdirir.
- madde; yangın, deprem, yer kayması, su basması, kuraklık, don, zararlı hayvan veya haşarat istilası ve benzeri afetler yüzünden varlıklarının veya mahsullerinin en az üçte birini kaybedenlerin, afetin zarar verdiği gelir kaynaklarıyla ilgili tahakkuk etmiş kamu alacaklarının Cumhurbaşkanı kararıyla kısmen veya tamamen terkinine imkân verir.
Bu haktan yararlanmak için afet tarihinden itibaren altı ay içinde ilgili kamu idaresine yazılı başvuru gerekir.
Zararın varlığı ve derecesi kanundaki idari tespit usulüne göre belirlenir.
Vergi Usul Kanunu kapsamındaki vergi alacaklarında ayrıca VUK 115'in özel düzenlemesi dikkate alınır.
Tahsil imkânsızlığı nedeniyle terkin
- madde, yapılan takip sonunda tahsili imkânsız olduğu veya tahsil giderinin alacaktan fazla olduğu anlaşılan küçük kamu alacaklarının, zamanaşımı beklenmeden yetkili makamca terkin edilmesini sağlar.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Anlatımın kapanış bölümü ve sesli anlatım uygulamada
Tecil, Tehir ve Tahsilinden Vazgeçme (Terkin) anlatımının bu sayfada okuduğunuz bölümü ücretsizdir; kapanış bölümü, sesli anlatımı, çevrimdışı indirmesi ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.
Vergi Tekniği dersindeki diğer konularBu Konunun Sınavdaki Ağırlığı
Tecil, Tehir ve Tahsilinden Vazgeçme (Terkin) konusu Mali Müşavirlik YMM düzeyindeki Vergi Tekniği dersine bağlıdır. Bu dersin müfredat ağırlığı %10. Ağırlıklar benzersor müfredat analizidir, resmî soru dağılımı değildir. Sınavda kaç soru çıkacağını göstermez.
Kaynak: benzersor müfredat analizi. Bu yüzdeler benzersor’un kendi müfredat analizinden gelir: her dersin müfredatta kapsadığı konu ve alt konu sayısı ile kapsam genişliği ölçülür, ders bazında yüzdeye çevrilir ve sınav düzeyi içinde %100’e tamamlanır. Resmî bir soru dağılımı değildir; sınavda kaç soru çıkacağını göstermez ve sınav kurumunun yayımladığı bir veri değildir.
İlgili Kavramlar
Bu anlatımda geçen ve sözlükte ayrı bir tanımı bulunan kavramlar.
Kaynaklar
Anlatımdaki bilgiler aşağıdaki resmî kurum yayınlarından doğrulanır ve kendi cümlelerimizle yeniden yazılır.
- TÜRMOB-TESMER — 2026/3 SGS uygulamasını Ankara Üniversitesi Sınav Yönetim Merkezi (ANKUZEF-ASYM) yaparMali Müşavirlik Sınavları sınavını düzenleyen kurumun resmî sitesi.
- TESMER — Sınav DuyurularıTESMER resmî duyuruları: staja giriş ve yeterlilik (SMMM) sınav takvimi, başvuru ve sonuç bilgileri.
- TEOS Başvuru SistemiStaja giriş, staj ve yeterlilik başvurularının yapıldığı TESMER TEOS portalı.
- TÜRMOBTürkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği resmî sitesi.
- e-DevletSınav başvuru, ödeme ve belge işlemleri için e-Devlet kapısı.
Sık Sorulan Sorular
Vergi Tekniği dersindeki diğer konular
Bu ders toplam 23 konu içerir.
- Vergi Hukukunun Temel Kavramları ve Kaynakları
- Mükellefiyet, Vergi Sorumluluğu ve Vergiyi Doğuran Olay (VUK)
- Vergilendirme Süreci: Tarh, Tebliğ, Tahakkuk ve Tahsil
- Süreler, Mücbir Sebepler ve Vergi Mahremiyeti
- Tutulması Zorunlu Defterler ve Tasdik
- Düzenlenmesi Zorunlu Belgeler (Fatura, Sevk İrsaliyesi vb.)
- Elektronik Belge ve Defter Uygulamaları
- Değerleme Ölçüleri
- İktisadi Kıymetlerin Değerlemesi
- Enflasyon Düzeltmesi ve Yeniden Değerleme
- Amortismanlar
- Vergi Ziyaı Cezası
- Usulsüzlük ve Özel Usulsüzlük Cezaları
- Kaçakçılık Suçları ve Hürriyeti Bağlayıcı Cezalar
- Vergi Cezalarında Sona Erme: Pişmanlık, İndirim, Uzlaşma ve Zamanaşımı
- Vergi Uyuşmazlıkları ve Çözüm Yolları
- Amme Alacağının Korunması (Teminat, İhtiyati Haciz, İhtiyati Tahakkuk)
- Cebren Tahsil ve Haciz Yolu ile Takip
- Gecikme Zammı, Gecikme Faizi ve Zamanaşımı
benzersor mobilde yayında
Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.
Mali Müşavirlik soru çözme rehberi