İdari işlem; sürenin dolması, bozucu şartın gerçekleşmesi, konusunun ortadan kalkması veya muhatabın hukuki durumundaki değişiklik nedeniyle kendiliğinden sona erebilir. İdarenin ileriye etkili kaldırması ilga, işlemi yapıldığı tarihten itibaren sonuçlarıyla ortadan kaldırması geri almadır. Düzenleyici işlemler kazanılmış hakları ve hukuki güvenliği gözeterek ileriye yönelik değiştirilebilir veya kaldırılabilir. Hak doğuran bireysel işlemlerin geri alınması daha sıkı sınırlara tabidir; hukuka aykırı işlem kural olarak dava açma süresi içinde geri alınabilir, hile, gerçek dışı beyan veya açık hata gibi durumlarda süre sonrası koruma zayıflar. Mahkemenin iptal kararı işlemi kural olarak geçmişe etkili ortadan kaldırır. Her sona erme yolunda yetki, şekil, sebep, konu, amaç ve hukuki güvenlik ayrıca denetlenir.
Hakim-Savcı İdare Hukuku İdari İşlemin Sona Ermesi Konu Anlatımı
İdari İşlemin Sona Ermesi konusunun özeti ve anlatımı — Hakim-Savcı İdare Hukuku dersi. Özet her zaman ücretsiz.
Kısaca
Bu özet her zaman ücretsizdir ve giriş yapmadan okunabilir.
Özet: Sesli anlatım yakında
Bu konuyu PDF ders notlarında da çalış
Hakim-Savcı konu yapraklarının tamamını içeren ücretsiz ders notu PDF’ini indirip çevrim dışı tekrar edebilirsin. Bu yaprak PDF kitapçığın kapsam tablosunda yer alır; uygulamadaki soru ve sesli anlatım katmanları ayrıca sunulur.
Hakim-Savcı ders notları PDF’ini indirKonu Anlatımı
Tam anlatım: Sesli anlatım yakında
İdari işlemin sona ermesi tek bir kurum değildir.
İşlem bazen kendi düzenlediği süre veya olay nedeniyle etkisini kaybeder, bazen idare tarafından ileriye ya da geçmişe etkili biçimde kaldırılır, bazen de mahkemece iptal edilir.
Sonucun hangi tarihten başladığı, doğmuş hakların korunup korunmadığını belirler.
Kendiliğinden sona erme
Süreli ruhsatın süresinin dolması, bozucu şartın gerçekleşmesi, işlemin konusunun yok olması veya kişiye sıkı sıkıya bağlı statünün ölüm gibi nedenle sona ermesi durumunda ayrıca kaldırma işlemi gerekmeyebilir.
İşlem, kendi hükmü veya hukuk düzenindeki olay nedeniyle geleceğe yönelik etkisini yitirir.
İlga ve değiştirme
İlga, idarenin işlemi geleceğe etkili kaldırmasıdır.
Geçmişte doğmuş sonuçlar kural olarak korunur.
Düzenleyici işlemler, yetkili makam tarafından hukuka uygun yeni düzenlemeyle değiştirilebilir veya yürürlükten kaldırılabilir; hiç kimse düzenleyici işlemin gelecekte aynen kalacağı konusunda genel bir kazanılmış hak ileri süremez.
Buna karşılık tamamlanmış hukuki durumlar, eşitlik ve meşru beklenti somut olayda gözetilir.
Geri alma
Geri alma, işlemin yapıldığı tarihten itibaren hukuki sonuçlarını ortadan kaldırmayı amaçlar.
Yükümlendirici veya hak doğurmayan hukuka aykırı işlemler ile yokluk derecesindeki sakatlıklar, doğurdukları durumun niteliğine göre daha geniş biçimde düzeltilebilir.
Hak doğuran bireysel işlemde ise istikrar ve güven ilkesi idarenin yetkisini sınırlar.
Hukuka aykırı hak doğuran işlem kural olarak iptal davası açma süresi içinde geri alınabilir.
İlgilinin hilesi veya gerçek dışı beyanı, açık hata ya da kişinin işlemin hukuka aykırılığını bilebilecek durumda olması gibi hâllerde yerleşmiş içtihat süre geçtikten sonra da kazanımın korunmayabileceğini kabul eder.
Özel kanundaki geri alma düzenlemesi önceliklidir.
Hukuka uygun hak doğuran işlem ise açık kanuni yetki veya ilgilinin rızası gibi özel dayanak olmadan geçmişe etkili geri alınamaz.
Yargısal iptal
İptal kararı, hukuka aykırı idari işlemi kural olarak tesis edildiği tarihten itibaren ortadan kaldırır.
İdare kararın gereklerini gecikmeden yerine getirmeli, işlem hiç yapılmamış olsaydı bulunulacak hukuki durumu mümkün olduğu ölçüde kurmalıdır.
Mahkeme kararının etkisi, idarenin ilgasıyla karıştırılmaz.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Anlatımın kapanış bölümü ve sesli anlatım uygulamada
İdari İşlemin Sona Ermesi anlatımının bu sayfada okuduğunuz bölümü ücretsizdir; kapanış bölümü, sesli anlatımı, çevrimdışı indirmesi ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.
İdare Hukuku dersindeki diğer konularBu Konunun Sınavdaki Ağırlığı
İdari İşlemin Sona Ermesi konusu Hakim-Savcı Adli Yargı-Avukat düzeyindeki İdare Hukuku dersine bağlıdır. Bu dersin müfredat ağırlığı %9. Ağırlıklar benzersor müfredat analizidir, resmî soru dağılımı değildir. Sınavda kaç soru çıkacağını göstermez.
Kaynak: benzersor müfredat analizi. Bu yüzdeler benzersor’un kendi müfredat analizinden gelir: her dersin müfredatta kapsadığı konu ve alt konu sayısı ile kapsam genişliği ölçülür, ders bazında yüzdeye çevrilir ve sınav düzeyi içinde %100’e tamamlanır. Resmî bir soru dağılımı değildir; sınavda kaç soru çıkacağını göstermez ve sınav kurumunun yayımladığı bir veri değildir.
İlgili Kavramlar
Bu anlatımda geçen ve sözlükte ayrı bir tanımı bulunan kavramlar.
- KabulDavalının, davacının talep sonucunu kısmen veya tamamen kabul etmesidir. Kabul edilen kısım bakımından yargılama sona erer.
- YetkiBir davaya yer (coğrafi) bakımından hangi mahkemenin bakacağını belirleyen kuraldır. Kesin yetki hâlleri dışında taraf iradesiyle değişebilir.
- İptal DavasıBir idari işlemin; yetki, şekil, sebep, konu veya maksat yönlerinden hukuka aykırı olduğu iddiasıyla iptali için idari yargıda açılan davadır.
- İptal Davasıİdari işlemlerin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biriyle hukuka aykırı olduğu iddiasıyla iptali için idari yargıda açılan davadır. Menfaati ihlal edilenlerce açılabilir.
- İdari İşlemİdarenin kamu gücüne dayanarak tek yanlı irade açıklamasıyla hukuki sonuç doğuran işlemidir. Yetki, şekil, sebep, konu ve maksat olmak üzere beş unsurdan oluşur.
Kaynaklar
Anlatımdaki bilgiler aşağıdaki resmî kurum yayınlarından doğrulanır ve kendi cümlelerimizle yeniden yazılır.
- ÖSYM (uygular) — Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü (ilan/atama)Hâkim ve Savcı Yardımcılığı Sınavı sınavını düzenleyen kurumun resmî sitesi.
- ÖSYM Sınav TakvimiHâkim ve savcı yardımcılığı sınavı başvuru, sınav ve sonuç tarihleri (resmî ÖSYM takvimi).
- Adalet Bakanlığı Personel Genel MüdürlüğüHâkim ve savcı adaylığı ilanları, kontenjanlar ve başvuru şartlarına ilişkin resmî duyurular.
- ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi (AİS)e-Devlet ile başvuru, sınav yeri ve sınava giriş belgesi işlemleri.
- ÖSYM Sonuç Açıklama SistemiHâkim-savcı yardımcılığı yazılı sınavı sonuç sorgulama ve belge doğrulama.
- ÖSYM Ana Sayfa ve DuyurularÖSYM güncel duyuruları ve hâkim-savcı yardımcılığı kılavuzuna erişim.
Sık Sorulan Sorular
İdare Hukuku dersindeki diğer konular
Bu ders toplam 20 konu içerir.
- İdare Hukukunun Temel İlkeleri ve Kaynakları
- Merkezden Yönetim
- Yerinden Yönetim
- Kamu İktisadi Teşebbüsleri
- Kamu Kurumu Niteliğindeki Meslek Kuruluşları
- Yetki
- Şekil
- Sebep
- Konu
- Maksat
- İdari Sözleşmeler
- Kamu Görevlileri (Memurlar)
- Kamu Malları
- Kusurlu Sorumluluk
- Kusursuz Sorumluluk
- Kolluk ve Kamu Hizmeti
- Kamulaştırma ve Devletleştirme
benzersor mobilde yayında
Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.
Hakim-Savcı soru çözme rehberi