Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde yürütme yetkisi Cumhurbaşkanına aittir; Başbakan ve Bakanlar Kurulu bulunmaz. Cumhurbaşkanı halk tarafından beş yıl için seçilir, yardımcıları ile bakanları atar ve görevden alır. Yasama TBMM'ye, yargı bağımsız ve tarafsız mahkemelere aittir; aynı kişinin yürütme görevi ile milletvekilliği birleşmez. TBMM ve Cumhurbaşkanı, Anayasadaki çoğunluk ve şartlarla seçimlerin birlikte yenilenmesine karar verebilir. Meclis kanun, bütçe, denetim ve soruşturma araçlarını; Cumhurbaşkanı yürütme işlemleri ve sınırları Anayasada çizilen Cumhurbaşkanlığı kararnamesi yetkisini kullanır. Sistem kuvvetlerin tek elde birleşmesi değil, yürütmenin tek başlı olduğu ve organların ayrı demokratik meşruiyete dayandığı anayasal düzendir.
HMGS Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi Konu Anlatımı
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi konusunun özeti ve anlatımı — HMGS Anayasa Hukuku dersi. Özet her zaman ücretsiz.
Kısaca
Bu özet her zaman ücretsizdir ve giriş yapmadan okunabilir.
Özet: Sesli anlatım yakında
Bu konuyu PDF ders notlarında da çalış
HMGS konu yapraklarının tamamını içeren ücretsiz ders notu PDF’ini indirip çevrim dışı tekrar edebilirsin. Bu yaprak PDF kitapçığın kapsam tablosunda yer alır; uygulamadaki soru ve sesli anlatım katmanları ayrıca sunulur.
HMGS ders notları PDF’ini indirKonu Anlatımı
Tam anlatım: Sesli anlatım yakında
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi, 2017 anayasa değişikliklerinin yürürlüğe girmesiyle parlamenter sistemdeki iki başlı yürütmeyi sona erdirmiştir.
Yürütme yetkisi ve görevi Cumhurbaşkanı tarafından Anayasa ve kanunlara uygun kullanılır.
Başbakanlık ve Bakanlar Kurulu yoktur; Cumhurbaşkanı hem devletin başı hem yürütmenin başıdır.
Seçim ve yürütme teşkilatı
Cumhurbaşkanı halk tarafından beş yıllığına seçilir.
Kural olarak bir kişi en fazla iki kez Cumhurbaşkanı seçilebilir; TBMM'nin Cumhurbaşkanının ikinci döneminde seçimleri yenilemesi hâlindeki anayasal istisna saklıdır.
Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar Cumhurbaşkanı tarafından atanır ve görevden alınır.
Milletvekili bu görevlere atanırsa milletvekilliği sona erer.
Yardımcılar ve bakanlar Cumhurbaşkanına karşı sorumludur.
TBMM, yazılı soru ve Meclis araştırması gibi anayasal bilgi-denetim yollarını kullanabilir; Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında görevleriyle ilgili suç iddiası için özel Meclis soruşturması usulü vardır.
Güvenoyu ve gensoru parlamenter sistemdeki biçimiyle bu sistemde bulunmaz.
Yasama-yürütme ilişkisi
Kanun yapma yetkisi TBMM'ye aittir.
Cumhurbaşkanı kanunları yayımlar veya bir daha görüşülmek üzere geri gönderir; bütçe kanun teklifini Meclise sunar.
Bütçe zamanında yürürlüğe konulamazsa geçici bütçe, o da çıkarılamazsa önceki yıl bütçesinin kanuni oranla artırılmış tutarı uygulanır.
Cumhurbaşkanı yürütme yetkisine ilişkin konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarabilir.
Temel hakların Anayasada kapalı tutulan bölümleri, münhasır kanun alanı ve kanunda açıkça düzenlenen konular kararnameyle düzenlenemez.
Kanunla kararname çatışırsa kanun uygulanır; TBMM aynı konuda kanun çıkarırsa kararname hükümsüz hâle gelir.
Karşılıklı seçim yenileme ve yargı
TBMM üye tamsayısının beşte üç çoğunluğuyla seçimlerin yenilenmesine karar verebilir; Cumhurbaşkanı da seçimleri yenileyebilir.
Her iki durumda Cumhurbaşkanlığı ve milletvekili genel seçimi birlikte yapılır.
Bu mekanizma organlardan birini tek başına görevde bırakmaz.
Yargı yetkisi Türk Milleti adına bağımsız ve tarafsız mahkemelerce kullanılır.
Cumhurbaşkanının işlem ve düzenlemeleri, Anayasanın belirlediği görevli yargı mercilerinin denetimine tabidir.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Anlatımın kapanış bölümü ve sesli anlatım uygulamada
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi anlatımının bu sayfada okuduğunuz bölümü ücretsizdir; kapanış bölümü, sesli anlatımı, çevrimdışı indirmesi ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.
Anayasa Hukuku dersindeki diğer konularBu Konunun Sınavdaki Ağırlığı
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi konusu HMGS Tüm Konular düzeyindeki Anayasa Hukuku dersine bağlıdır. Bu dersin müfredat ağırlığı %5. Ağırlıklar benzersor müfredat analizidir, resmî soru dağılımı değildir. Sınavda kaç soru çıkacağını göstermez.
Kaynak: benzersor müfredat analizi. Bu yüzdeler benzersor’un kendi müfredat analizinden gelir: her dersin müfredatta kapsadığı konu ve alt konu sayısı ile kapsam genişliği ölçülür, ders bazında yüzdeye çevrilir ve sınav düzeyi içinde %100’e tamamlanır. Resmî bir soru dağılımı değildir; sınavda kaç soru çıkacağını göstermez ve sınav kurumunun yayımladığı bir veri değildir.
Kaynaklar
Anlatımdaki bilgiler aşağıdaki resmî kurum yayınlarından doğrulanır ve kendi cümlelerimizle yeniden yazılır.
- ÖSYM (Adalet Bakanlığı ile)HMGS (Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı) sınavını düzenleyen kurumun resmî sitesi.
- ÖSYM Sınav Takvimi2026 HMGS başvuru, sınav ve sonuç tarihleri (resmî ÖSYM takvimi).
- HMGS Başvuru — Aday İşlemleri Sistemi (AİS)e-Devlet ile başvuru, sınav yeri ve sınava giriş belgesi işlemleri.
- Adalet BakanlığıHMGS yeterlilik ve hukuk meslekleri (avukatlık, noterlik, hâkimlik-savcılık) kapısına ilişkin resmî mevzuat.
- ÖSYM Sonuç Açıklama SistemiHMGS sonuç sorgulama ve sonuç belgesi doğrulama.
- ÖSYM Ana Sayfa ve DuyurularÖSYM güncel duyuruları ve HMGS kılavuzu erişimi.
Sık Sorulan Sorular
Anayasa Hukuku dersindeki diğer konular
Bu ders toplam 12 konu içerir.
benzersor mobilde yayında
Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.
HMGS soru çözme rehberi