KPSS Danıştay Konu Anlatımı

Danıştay, idari yargının yüksek mahkemesidir.

İdari yargı, idarenin işlem ve eylemlerinden doğan uyuşmazlıkları çözer.

Bir kişinin kamu görevliliğine atanması, bir ruhsat işlemi, idari para cezası veya idari düzenlemenin hukuka uygunluğu gibi konular idari yargının alanına girebilir.

Danıştay bu düzenin üst basamağıdır ve kanunda gösterilen kararların son incelemesini yapar.

Danıştayı doğru anlamak için önce adli yargı ile idari yargı ayrımını kurmak gerekir.

Adli yargı kişiler arasındaki özel hukuk uyuşmazlıkları ve ceza davalarıyla ilgilenirken, idari yargı idarenin kamu gücü kullanarak yaptığı işlemleri denetler.

Bu nedenle Yargıtay adli yargının, Danıştay ise idari yargının son inceleme merciidir.

İki mahkeme aynı düzeyde yüksek mahkeme olsa da görev alanları farklıdır.

Danıştay yalnızca temyiz mercii olarak çalışmaz; bazı davalarda ilk derece mahkemesi olarak da görev yapabilir.

Özellikle ülke çapında uygulanacak yönetmeliklerin yargısal denetimi Danıştayla bağlantılıdır.

Yönetmeliklerin idari yargıda denetlenmesi, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin Anayasa Mahkemesinde denetlenmesinden ayrılır.

Bu ayrım, hem yürütmenin düzenleyici işlemlerini hem de yargı yollarını birlikte kavramayı sağlar.

Danıştay üyelerinin seçimi Cumhurbaşkanı ve Hâkimler ve Savcılar Kurulu arasında paylaşılır.

Bu bilgi, Yargıtaydan farklıdır; Yargıtay üyelerini HSK seçerken Danıştay üyelerinde Cumhurbaşkanının da seçim rolü bulunur.

Danıştay Başkanı ise Danıştay Genel Kurulu tarafından seçilir.

Başkanlık seçiminin kurum içinden yapılması, üyelik seçimiyle karıştırılmamalıdır.

Danıştay başlığı, idarenin hukukla bağlı olduğu ilkesini somutlaştırır.

İdare kamu gücü kullanır; fakat bu güç sınırsız değildir.