Hakimler ve Savcılar Kurulu Konu Anlatımı

Hâkimler ve Savcılar Kurulu, yargı teşkilatında mahkemelerin karar verme faaliyetiyle karıştırılmaması gereken özel bir kuruldur.

Mahkeme gibi uyuşmazlık çözmez; hâkim ve savcıların mesleki statüsüne ilişkin işlemlerle ilgilenir.

Bu nedenle HSK'yı yargı organının idari ve mesleki yönetim merkezi olarak düşünmek daha doğru olur.

Kurulun anayasal düzeyde düzenlenmesi, hâkimlik ve savcılık mesleğinin sıradan bir idari personel alanı gibi görülmemesinden kaynaklanır.

Kurulun yapısında on üç üye bulunur.

Adalet Bakanı kurulun başkanıdır; Adalet Bakanlığı ilgili bakan yardımcısı da kurulun doğal üyesi olarak anlatılır.

Diğer üyelerin seçimi Cumhurbaşkanı ve TBMM arasında paylaştırılmıştır.

Kaynak anlatımda yedi üyenin TBMM, dört üyenin Cumhurbaşkanı tarafından seçildiği vurgulanır.

Bu yapı, kurulun yalnızca yürütme tarafından belirlenen bir organ olmadığını, yasama organının da seçim sürecinde yer aldığını gösterir.

HSK'nın görev alanı hâkim ve savcıların mesleğe ilişkin işlemleridir.

Mesleğe kabul, atama, nakil, geçici yetki, yükselme, birinci sınıfa ayırma ve disiplin işlemleri bu çerçevede düşünülür.

Kurulun kararları, tek tek davaların sonucunu belirlemek için değil, yargı mensuplarının görev düzenini kurmak için önem taşır.

Bu ayrım önemlidir; hâkim mahkemede bağımsız karar verir, HSK ise hâkim ve savcının mesleki konumuna ilişkin idari nitelikli işlemleri yürütür.

Kurulun yüksek yargıyla bağlantısı da vardır.

Yargıtay üyelerinin HSK tarafından seçilmesi, bu bağlantının açık örneğidir.

Buna karşılık Danıştay üyelerinde seçim yetkisi HSK ile Cumhurbaşkanı arasında paylaşılır.

Böylece HSK yalnızca ilk derece mahkemeleriyle sınırlı bir yapı olarak değil, yüksek yargı kadrolarının oluşumunda da etkili bir anayasal kurul olarak karşımıza çıkar.

HSK başlığında en çok karıştırılan nokta, kurulun mahkeme sayılıp sayılmamasıdır.