Sayıştay, Anayasa m. 160 uyarınca merkezî yönetim bütçesi kapsamındaki kamu idareleri ile sosyal güvenlik kurumlarının bütün gelir, gider ve mallarını TBMM adına denetler; sorumluların hesap ve işlemlerini kesin hükme bağlar ve kanunlarla verilen diğer inceleme, denetleme ve hükme bağlama işlerini yapar. Mahallî idarelerin hesap ve işlemlerinin denetimi ve kesin hükme bağlanması da Sayıştaya aittir. Kesin hükümler için bir kez karar düzeltme istenebilir; bunlar nedeniyle idari yargıya başvurulamaz. Vergi ve benzeri mali yükümlülüklerde Danıştay ile Sayıştay kararları çatışırsa Danıştay kararı esas alınır. Sayıştay Başkanı ve üyeleri 6085 sayılı Kanundaki aday gösterme ve seçim usulleriyle TBMM Genel Kurulunca seçilir.
Sayıştay Konu Anlatımı
Sayıştay konusunun özeti ve anlatımı — KPSS Lisans Vatandaşlık dersi. Özet her zaman ücretsiz.
Kısaca
Bu özet her zaman ücretsizdir ve giriş yapmadan okunabilir.
Özet: Sesli anlatım yakında
Bu konuyu PDF ders notlarında da çalış
KPSS Lisans konu yapraklarının tamamını içeren ücretsiz ders notu PDF’ini indirip çevrim dışı tekrar edebilirsin. Bu yaprak PDF kitapçığın kapsam tablosunda yer alır; uygulamadaki soru ve sesli anlatım katmanları ayrıca sunulur.
KPSS Lisans ders notları PDF’ini indirKonu Anlatımı
Tam anlatım: Sesli anlatım yakında
Sayıştay, kamu kaynaklarının elde edilmesi, korunması ve kullanılmasını TBMM adına denetleyen anayasal kurumdur.
Anayasa m. 160, görev alanını yalnız “gelir-gider kontrolü” diye daraltmaz: merkezî yönetim bütçesi kapsamındaki kamu idareleri ile sosyal güvenlik kurumlarının bütün gelirleri, giderleri ve malları denetlenir; sorumluların hesap ve işlemleri kesin hükme bağlanır.
Kanunlarla verilen diğer inceleme, denetleme ve hükme bağlama işleri de bu göreve dahildir.
Denetim ile hesap yargısı aynı şey değildir.
Düzenlilik denetimi kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer düzenlemelere uygunluğunu; performans denetimi faaliyet sonuçlarının idarece belirlenen hedef ve göstergelerle ilişkisini raporlamayı kapsar.
Hesap yargılamasında ise sorumluların hesap ve işlemlerinden kamu zararına yol açan hususlar yargı hesabı içinde kesin hükme bağlanır.
Sayıştayın yerindelik denetimi yapmaması ve idarenin takdir yetkisini sınırlayacak karar alamaması, denetimin hukuki sınırıdır.
Mahallî idarelerin hesap ve işlemlerinin denetimi ve kesin hükme bağlanması da Anayasa m. 160 gereğince Sayıştay tarafından yapılır.
Bu nedenle görev alanını yalnız merkezî yönetim gelir ve giderleriyle sınırlamak eksik kalır.
Öte yandan Sayıştay, Anayasa'da yüksek mahkemeler arasında sayılan genel bir idari uyuşmazlık mercii değildir.
Sayıştayın kesin hükümleri hakkında ilgililer, yazılı bildirimden itibaren on beş gün içinde bir kez karar düzeltme isteyebilir; bu kararlar nedeniyle idari yargı yoluna başvurulamaz.
Vergi ve benzeri mali yükümlülükler ve ödevler hakkında Danıştay ile Sayıştay kararları arasında uyuşmazlık bulunursa Danıştay kararı esas alınır.
Sayıştayın TBMM ile bağı hem denetimin kimin adına yapıldığında hem de yönetim kadrolarının seçiminde görülür.
Başkan, 6085 sayılı Kanun uyarınca belirlenen iki aday arasından TBMM Genel Kurulunca gizli oyla seçilir.
Üye adayları ise kontenjanlarına göre Sayıştay Genel Kurulu ve TBMM'deki ön seçim sürecinden geçer; nihai seçim TBMM Genel Kurulunda yapılır.
Daire başkanlarını ise TBMM değil, Sayıştay Genel Kurulu kendi üyeleri arasından seçer.
Sınavda üç ayrım birlikte kurulmalıdır. “TBMM adına kamu mali denetimi” ve “sorumluların hesap ve işlemlerini kesin hükme bağlama” Sayıştayı; idari mahkeme kararlarının temyiz incelemesi Danıştayı; adli yargı kararlarının temyiz incelemesi Yargıtayı gösterir.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Anlatımın kapanış bölümü ve sesli anlatım uygulamada
Sayıştay anlatımının bu sayfada okuduğunuz bölümü ücretsizdir; kapanış bölümü, sesli anlatımı, çevrimdışı indirmesi ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.
Vatandaşlık dersindeki diğer konularBu Konunun Sınavdaki Ağırlığı
Sayıştay konusu KPSS Lisans Genel Kültür düzeyindeki Vatandaşlık dersine bağlıdır. Bu ders için doğrulanmış bir ağırlık verisi bulunmadığından burada bir oran yayımlamıyoruz.
Kaynak: benzersor müfredat analizi. Bu yüzdeler benzersor’un kendi müfredat analizinden gelir: her dersin müfredatta kapsadığı konu ve alt konu sayısı ile kapsam genişliği ölçülür, ders bazında yüzdeye çevrilir ve sınav düzeyi içinde %100’e tamamlanır. Resmî bir soru dağılımı değildir; sınavda kaç soru çıkacağını göstermez ve sınav kurumunun yayımladığı bir veri değildir.
Kaynaklar
Anlatımdaki bilgiler aşağıdaki resmî kurum yayınlarından doğrulanır ve kendi cümlelerimizle yeniden yazılır.
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM)KPSS Lisans (Genel Yetenek-Genel Kültür) sınavını düzenleyen kurumun resmî sitesi.
- ÖSYM Sınav Takvimi2026 KPSS Lisans GY-GK sınav, başvuru ve sonuç tarihleri (resmî takvim).
- KPSS Başvuru — Aday İşlemleri Sistemi (AİS)e-Devlet ile başvuru, sınav yeri ve sınava giriş belgesi işlemleri.
- KPSS KılavuzuResmî KPSS kılavuzu: başvuru koşulları, ücret ve sınav bilgileri.
- 2026 KPSS DuyurularıÖSYM 2026 KPSS ana sayfası ve güncel duyurular.
- ÖSYM Sonuç Açıklama SistemiKPSS sonuç sorgulama ve sonuç belgesi doğrulama.
Sık Sorulan Sorular
Vatandaşlık dersindeki diğer konular
Bu ders toplam 69 konu içerir.
- Hukukun Tanımı
- Hukuk Kaynaklarıyla İlgili Kavramlar
- Yazısız Kaynaklar (Örf ve Adet Hukuku)
- Yardımcı Kaynaklar
- Hukuk Kurallarının Yaptırımları
- Kamu Hukuku Dalları
- Ceza ve Ehliyet
- Özel Hukuk Dalları
- Hakkın Tanımı ve Türleri
- Devlet Kavramı
- Devlet Kurucu Unsurları
- Devlet Kavramına İlişkin Ayrımlar
- Yapılarına Göre Devlet Şekilleri
- Egemenliğin Kaynağına Göre Devlet Şekilleri
- Hükümet Sistemleri
- Anayasa
- Anayasa Kavramına İlişkin Ayrımlar
- Yazılı Anayasa - Yazısız Anayasa Ayrımı
- Türk Anayasa Tarih
- Kanun-U Esasî (1876)
- Kanun-U Esasî'de 1909 Değişiklikleri (İkinci Meşrutiyet)
- 1921 Teşkilât-I Esasiye Kanunu
- Teşkilat-I Esasiye Kanunu'nda 29 Ekim 1923 Tarihli Değişiklikler
- 1924 Anayasası
- 1961 Anayasası
- 1971-1973 Anayasa Değişiklikleri
- 1982 Anayasası
- 1982 Anayasasının Temel Özellikleri
- 2017 Anayasasının Temel Özellikleri
- Türk Tarihindeki Referandumlar
- T.C. Anayasası Madde Dizini
- 1982 Anayasasında 2007 Değişiklikleri
- 1982 Anayasasında 2010 Değişiklikleri
- 1982 Anayasasında 2017 Değişiklikleri
- Yasama Organı
- Yasama İşlemleri
- TBMM İç Yapı ve Çalışma Düzeni
- Toplantı ve Karar Yeter Sayısı
- TBMM Görev ve Yetkileri
- TBMM Bilgi Edinme ve Denetim Yolları
- Kanun Hükmünde Kararnameler
- Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi
- Yönetmelik
- Cumhurbaşkanı'nın Görev ve Yetkileri
- Yargı Organı
- Hakimler ve Savcılar Kurulu
- Yüksek Mahkemeler
- Anayasa Mahkemesi
- Yargıtay
- Danıştay
- Uyuşmazlık Mahkemesi
- Temel Hakların Türleri
- İdare (Kamu Yönetimi)
- Yerel Yönetim Organları
- Kamu Kuruluşları
- Uluslararası Örgüt ve Kuruluşlar
- KPSS Güncel Bilgiler
- Türkiye'ye Vize Uygulamayan Ülkeler
- UNESCO'nun Dünya Mirası Listesindeki Doğal ve Kültürel Varlıklarımız
benzersor mobilde yayında
Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.
KPSS Lisans soru çözme rehberi