KPSS Lisans · Türkçe

Amaç - Sonuç İlişkisi Konu Anlatımı

Amaç - Sonuç İlişkisi konusunun özeti ve anlatımı — KPSS Lisans Türkçe dersi. Özet her zaman ücretsiz.

Kısaca

Amaç-sonuç cümlesi, öznenin bir eylemi hangi hedefe ulaşmak için yaptığını bildirir. “-mek/-mak için”, “-mek üzere”, “diye” ve “amacıyla” yapıları sık kullanılır; ancak “için” sözcüğü neden de bildirebildiğinden bağlam denetlenmelidir. Amaç bölümündeki sonuç gerçekleşmiş olmak zorunda değildir: “Kazanmak için çalıştı” cümlesi çalışmanın hedefini söyler, kazandığını kanıtlamaz. Neden-sonuçta ise ikinci yargı gerçekleşmiş olayın gerekçesidir: “Hastalandığı için gelmedi.” Güvenli test, “Hangi amaçla?” ve “Neden?” sorularını ayrı ayrı sormak, ayrıca hedefi taşıyan kişinin iradesini kontrol etmektir.

Bu özet her zaman ücretsizdir ve giriş yapmadan okunabilir.

Özet: Sesli anlatım yakında

Bu konuyu PDF ders notlarında da çalış

KPSS Lisans konu yapraklarının tamamını içeren ücretsiz ders notu PDF’ini indirip çevrim dışı tekrar edebilirsin. Bu yaprak PDF kitapçığın kapsam tablosunda yer alır; uygulamadaki soru ve sesli anlatım katmanları ayrıca sunulur.

KPSS Lisans ders notları PDF’ini indir

Konu Anlatımı

Tam anlatım: Sesli anlatım yakında

Amaç-sonuç ilişkisi, yapılan iş ile ulaşılmak istenen hedefi bağlar. “Kütüphaneye araştırma yapmak için gitti.” cümlesinde gitme gerçekleşen eylem, araştırma yapma ise hedeflenen sonuçtur.

Hedef sonradan gerçekleşmese de cümle amaç bildirmeye devam eder.

Amaç göstergeleri

“-mek/-mak için”, “-mek üzere”, “diye”, “amacıyla”, “maksadıyla” ve “uğruna” amaç ilişkisi kurabilir:

  • Sınavı kazanmak için düzenli çalışıyor.
  • Dosyayı teslim etmek üzere kuruma gitti.
  • Çocuk uyanmasın diye sessiz konuştu.

Bu yapılarda özne, ilk eylemi ikinci bölümdeki hedefe yönelik yapar.

Amaç bölümü çoğunlukla geleceğe veya henüz tamamlanmamış sonuca dönüktür.

Neden-sonuçtan ayrım

Neden, gerçekleşen yargının gerekçesini açıklar: “Yağmur yağdığı için maç ertelendi.” Burada yağmur gerçekleşmiştir ve ertelemenin sebebidir.

Amaçta ise bilinçli yöneliş vardır: “Maç ertelenmesin diye sahayı örttüler.” Örtme eyleminin hedefi ertelemeyi önlemektir; hedefin başarıya ulaştığı söylenmez.

“İçin” her iki ilişkiyi de kurabilir.

Fiilimsi geçmiş veya gerçekleşmiş bir durumu gerekçe yapıyorsa neden; öznenin ulaşmak istediği sonucu gösteriyorsa amaç olma olasılığı yüksektir. “Seni görmek için geldim” amaç, “Seni gördüğüm için sevindim” nedendir.

İrade ve özne denetimi

Amaç ilişkisi çoğunlukla amaç güdebilen bir özne gerektirir.

Doğa olaylarına insan iradesi yüklenmemelidir. “Kar yağmak için hava soğudu” doğal nedenselliği amaç gibi kurduğu için uygun değildir; “Kayak yapmak için dağa çıktılar” cümlesinde ise bilinçli hedef vardır.

Çözümde önce gerçekleşen ana eylemi bulun, sonra bağlı bölüme “hangi amaçla?” ve “neden?” sorularını sorun.

Hedef iradi ve gerçekleşmesi zorunlu değilse amaç; gerçekleşmiş olgu ana yargıyı açıklıyorsa neden-sonuç ilişkisi vardır.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Sesli anlatım ve soru çözümü uygulamada

Amaç - Sonuç İlişkisi anlatımının tamamı bu sayfada ücretsiz okunur; sesli anlatımı, çevrimdışı indirmesi ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.

Türkçe dersindeki diğer konular

Bu Konunun Sınavdaki Ağırlığı

Amaç - Sonuç İlişkisi konusu KPSS Lisans Genel Yetenek düzeyindeki Türkçe dersine bağlıdır. Bu ders için doğrulanmış bir ağırlık verisi bulunmadığından burada bir oran yayımlamıyoruz.

Kaynak: benzersor müfredat analizi. Bu yüzdeler benzersor’un kendi müfredat analizinden gelir: her dersin müfredatta kapsadığı konu ve alt konu sayısı ile kapsam genişliği ölçülür, ders bazında yüzdeye çevrilir ve sınav düzeyi içinde %100’e tamamlanır. Resmî bir soru dağılımı değildir; sınavda kaç soru çıkacağını göstermez ve sınav kurumunun yayımladığı bir veri değildir.

SSS

Sık Sorulan Sorular

Amaç - Sonuç İlişkisi, KPSS Lisans Genel Yetenek düzeyindeki Türkçe dersinin konularından biridir. Aynı dersin diğer konularına bu sayfanın altındaki konu listesinden geçebilirsiniz.

Evet, bu konunun yayımlanan anlatımının tamamı bu sayfada yer alır. Sesli anlatım, çevrimdışı indirme ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.

Türkçe dersi için doğrulanmış bir ağırlık verisi bulunmuyor; doğrulanmamış bir oran yayımlamıyoruz. Dersin kapsamını konu listesinden takip edebilirsiniz.

Önce özeti okuyup konunun ne hakkında olduğunu netleştirin, sonra anlatımı baştan sona takip edin. Anlatımı bitirir bitirmez aynı konudan soru çözün: konuyu okumaktan çok, okuduktan hemen sonra hatırlamaya çalışmak kalıcılığı belirler. Bir gün sonra sadece özeti tekrar okumak çoğu konu için yeterli olur.

Türkçe dersi bu sayfadaki konuyla birlikte 201 konu içerir. Tam liste sayfanın altındaki konu bağlantılarında ve dersin kendi sayfasında yer alır; oradan her konunun ücretsiz özetini tek sayfada okuyabilirsiniz.

Türkçe dersindeki diğer konular

Bu ders toplam 201 konu içerir.

benzersor mobilde yayında

Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin
KPSS Lisans soru çözme rehberi
Premium'u 3 gün ücretsiz dene
App Store ve Google Play üzerinden güvenli abonelik
İstediğin zaman iptal et, tüm cihazlarında aynı hesapla devam et

benzersor mobilde yayında

Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin
Premium'u 3 gün ücretsiz dene
App Store ve Google Play üzerinden güvenli abonelik
İstediğin zaman iptal et, tüm cihazlarında aynı hesapla devam et
powered by