Kesme işareti, özel adlara getirilen iyelik, durum ve bildirme eklerini ayırır; fakat her büyük harfli ifadeden sonra kullanılmaz. Kişi ve yer adları, eser adları, belirli kanun ve yönetmelik adları ile kısaltma ve sayılara gelen ekler temel kullanım alanlarıdır. Kurum, kuruluş, kurul, birleşim, oturum ve iş yeri adlarına gelen ekler kesmeyle ayrılmaz; “Avrupa Birliği’ne” TDK'nin ayrıca gösterdiği istisnadır. Özel adlara gelen yapım ve çokluk ekleriyle bunlardan sonraki eklerde de kesme yoktur. Kişi adından sonra gelen saygı veya unvan sözü ek aldığında ek kesmeyle ayrılır: “Nihat Bey’e”, “Enver Paşa’ya”. Özel ad için yay ayraç içinde açıklama verildiğinde ek ve kesme açıklamadan önce asıl ada bağlanır: “Yunus Emre’nin (1240?-1320)”. Kısaltmalarda ek okunuşa, sayılarda söylenişe göre seçilir; bağlaç olan “de/da” ise ayrı yazılır ve kesmeyle bağlanmaz.
Kesme İşareti ( ' ) Konu Anlatımı
Kesme İşareti ( ' ) konusunun özeti ve anlatımı — KPSS Lisans Türkçe dersi. Özet her zaman ücretsiz.
Kısaca
Bu özet her zaman ücretsizdir ve giriş yapmadan okunabilir.
Özet: Sesli anlatım yakında
Bu konuyu PDF ders notlarında da çalış
KPSS Lisans konu yapraklarının tamamını içeren ücretsiz ders notu PDF’ini indirip çevrim dışı tekrar edebilirsin. Bu yaprak PDF kitapçığın kapsam tablosunda yer alır; uygulamadaki soru ve sesli anlatım katmanları ayrıca sunulur.
KPSS Lisans ders notları PDF’ini indirKonu Anlatımı
Tam anlatım: Sesli anlatım yakında
Kesme işareti, Türkçede belirli bir yazı birimiyle ona getirilen eki ayırır.
En yaygın kural, özel adlara getirilen iyelik, durum ve bildirme eklerinin kesmeyle ayrılmasıdır: “Ankara’ya”, “Atatürk’ün”, “Türkiye’miz”, “Resmî Gazete’de”.
Çözümde önce ifadenin gerçekten özel ad olup olmadığı, sonra gelen unsurun ek mi bağımsız sözcük mü olduğu belirlenir. “Büyük harfle başladıysa kesme gelir” biçimindeki otomatik kural doğru değildir.
Kişi adları, soyadları, takma adlar ve hayvanlara verilmiş özel adlar ek aldığında kesme kullanılır.
Millet, boy, devlet, din, mitoloji ve gök bilimi adları da özel ad değerleriyle aynı kurala girer.
Coğrafi adlarda yalnız yer adının kendisi değil, özel adın parçası olan tür sözü de bütünün içinde kalır: “Çanakkale Boğazı’nın”, “Sait Halim Paşa Yalısı’ndan”.
Yer bildiren özel ad kısaltmalı biçimde kullanıldığında da “Boğaz’dan”, “Hisar’dan” örneklerinde olduğu gibi kesme gelir.
Kitap, dergi, gazete ve sanat eseri adlarına getirilen ekler kesmeyle ayrılır.
Belirli bir hukuk metni kastedilip adı büyük harfle kurulduğunda da “Millî Eğitim Temel Kanunu’na” veya “Bu Kanun’un 17. maddesi” biçimleri kullanılır.
Buna karşılık “kanuna göre” gibi genel tür adı kullanımında özel ad kuralı doğmaz.
Eser adı tırnak içine alınmışsa tırnak işareti ek sınırını zaten gösterir; TDK, “Bit Palas”ını örneğinde olduğu gibi kapanış tırnağından sonra ayrıca kesme kullanılmamasını ister.
Kurum, kuruluş, kurul, birleşim, oturum ve iş yeri adlarına gelen ekler kesmeyle ayrılmaz: “Türkiye Büyük Millet Meclisine”, “Türk Dil Kurumundan”, “Danışma Kurulunun”, “Mavi Köşe Bakkaliyesinden”.
Bu adların büyük harfle yazılması istisnayı değiştirmez.
TDK, “Avrupa Birliği’ne” kullanımını ayrıca kesmeli biçimde gösterir.
Soruda önce özel adın türü belirlenmeli; kurum adı ile eser veya mevzuat adı birbirine karıştırılmamalıdır.
Kişi adlarından sonra gelen saygı ve unvan sözleri ayrı bir yasak grubu değildir.
Ek, bu sözlere getirildiğinde kesmeyle ayrılır: “Nihat Bey’e”, “Ayşe Hanım’dan”, “Mahmut Efendi’ye”, “Enver Paşa’ya”.
Makam veya görev adı kişi adlandırmasının parçası olarak kullanıldığında “Türk Dil Kurumu Başkanı’na” örneği de aynı başlıkta verilir.
Bu nedenle “saygı sözü kesmeli, unvan kesmesizdir” ayrımı yanlıştır.
Özel ad için yay ayraç içinde açıklama yapıldığında ek, açıklamanın sonuna taşınmaz; asıl özel ada bağlanır ve yay ayraçtan önce yer alır: “Yunus Emre’nin (1240?-1320)”, “Yakup Kadri’nin (Karaosmanoğlu)”.
Yay ayraç içindeki kısaltmanın kendisi ek alıyorsa farklı bir yapı oluşabilir; “Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM)’nin” örneğinde ek, kullanılan kısaltmaya bağlanır.
Belirleyici soru, ekin hangi yazı birimini çekimlediğidir.
Özel adlara getirilen yapım ekleri, çokluk eki ve bunlardan sonra gelen diğer ekler kesmeyle ayrılmaz: “Türkçe”, “Türkleşmek”, “Avrupalıdan”, “Ahmetler”, “Türklerin”.
Yapım eki yeni bir kelime kurduğu, çokluk eki de bu kuralda özel ad gövdesiyle bütünleştiği için kesme sonradan geri gelmez.
Sonunda üçüncü tekil kişi iyelik eki bulunan özel ada başka bir iyelik eki getirildiğinde de “Boğaz Köprümüzün”, “Kuşadamızdaki” biçimleri kesmesizdir.
Kısaltmalara getirilen ekler kesmeyle ayrılır ve ek kısaltmanın okunuşuna göre seçilir: “TBMM’nin”, “TDK’nin”, “NATO’dan”, “BOTAŞ’ın”.
Sonunda nokta bulunan kısaltmalar ile üs işaretli birimlerde TDK ayrı bir yazım uygular; ek noktadan veya üs işaretinden sonra kesmesiz yazılır: “vb.leri”, “cm³e”.
Sayılara getirilen ekler ise sayının söylenişine göre ve kesmeyle yazılır: “1985’te”, “8’inci”, “657’yle”.
Belirli tarih bildiren ay ve gün adlarına gelen eklerde de “17 Aralık’a” biçimi kullanılır.
Kesme, özel adın yazılışını korurken söyleyişteki bazı ses olaylarını engellemez.
Sonu p, ç, t, k ünsüzlerinden biriyle biten belirli özel adlar ünlüyle başlayan ek aldığında yazıda özel ad ve kesme korunur; söyleyişte son ses yumuşayabilir.
Bu nedenle yazım ile telaffuz ayrı değerlendirilir.
Özel ad yerine kullanılan “o” zamiri ise özel ad gibi büyük yazılmaz ve aldığı ek kesmeyle ayrılmaz.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Anlatımın kapanış bölümü ve sesli anlatım uygulamada
Kesme İşareti ( ' ) anlatımının bu sayfada okuduğunuz bölümü ücretsizdir; kapanış bölümü, sesli anlatımı, çevrimdışı indirmesi ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.
Türkçe dersindeki diğer konularBu Konunun Sınavdaki Ağırlığı
Kesme İşareti ( ' ) konusu KPSS Lisans Genel Yetenek düzeyindeki Türkçe dersine bağlıdır. Bu ders için doğrulanmış bir ağırlık verisi bulunmadığından burada bir oran yayımlamıyoruz.
Kaynak: benzersor müfredat analizi. Bu yüzdeler benzersor’un kendi müfredat analizinden gelir: her dersin müfredatta kapsadığı konu ve alt konu sayısı ile kapsam genişliği ölçülür, ders bazında yüzdeye çevrilir ve sınav düzeyi içinde %100’e tamamlanır. Resmî bir soru dağılımı değildir; sınavda kaç soru çıkacağını göstermez ve sınav kurumunun yayımladığı bir veri değildir.
Kaynaklar
Anlatımdaki bilgiler aşağıdaki resmî kurum yayınlarından doğrulanır ve kendi cümlelerimizle yeniden yazılır.
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM)KPSS Lisans (Genel Yetenek-Genel Kültür) sınavını düzenleyen kurumun resmî sitesi.
- ÖSYM Sınav Takvimi2026 KPSS Lisans GY-GK sınav, başvuru ve sonuç tarihleri (resmî takvim).
- KPSS Başvuru — Aday İşlemleri Sistemi (AİS)e-Devlet ile başvuru, sınav yeri ve sınava giriş belgesi işlemleri.
- KPSS KılavuzuResmî KPSS kılavuzu: başvuru koşulları, ücret ve sınav bilgileri.
- 2026 KPSS DuyurularıÖSYM 2026 KPSS ana sayfası ve güncel duyurular.
- ÖSYM Sonuç Açıklama SistemiKPSS sonuç sorgulama ve sonuç belgesi doğrulama.
Sık Sorulan Sorular
Türkçe dersindeki diğer konular
Bu ders toplam 201 konu içerir.
- Sözcüğün Anlam Özellikleri
- Gerçek Anlam
- Mecaz Anlam
- Terimsel Anlam
- Sözcükte Anlam Olayları
- Benzetme (Teşbih)
- Eğretileme (İstiare)
- Kişileştirme (Teşhis)
- Kinaye (Değinmece)
- Mecazımürsel (Ad Aktarması)
- Dokundurma (Tariz)
- Mübalağa (Abartma)
- Dolaylama
- Güzel Adlandırma
- Sözcükler Arası Anlam İlişkileri
- Eş - Yakın Anlamlı Sözcükler
- Karşıt (Zıt) Anlamlı Sözcükler
- Eş Sesli (Sesteş) Sözcükler
- Somut - Soyut Anlamlı Sözcükler
- Nitel-Nicel Anlamlı Sözcükler
- Genel-Özel Anlamlı Sözcükler
- Yansıma Sözcükler
- Kalıplaşmış Söz Öbekleri
- İkilemeler
- Pekiştirmeler
- Deyimler
- Atasözleri
- Kalıplaşmamış Söz Öbekleri
- Cümlenin Yorumu
- Cümlenin İletisi
- Cümleden Çıkarılacak Kesin Yargı
- Cümlede Vurgu
- Eş - Yakın Anlamlı Cümleler
- Anlamca Çelişen Cümleler
- Anlamlarına Göre Cümleler
- Olumlu Cümleler
- Olumsuz Cümleler
- Soru Cümleleri
- Ünlem Cümleleri
- Emir Cümleleri
- İçerdiği Duygu, Düşünce ve Duruma Göre Cümleler
- Çıkarım
- Kanıksama
- Saptama
- Değerlendirme
- Yakınma - Sitem
- Pişmanlık
- Ön Yargı
- Olasılık
- Varsayım
- Tahmin
- Şaşırma
- Kuşku
- Uyarı
- Öneri
- Anlam İlişkilerine Göre Cümleler
- Neden - Sonuç (Gerekçe) İlişkisi
- Amaç - Sonuç İlişkisi
- Koşul (Şart) Cümleleri
- Anlatım Özelliklerine Göre Cümleler
- Öznel ve Nesnel Anlatım
- Tanım Cümleleri
- Karşılaştırma Cümleleri
- İçerik ve Üslup (Biçem) Bildiren Cümleler
- Doğrudan Anlatım (Aktarma) Cümleleri
- Dolaylı Anlatım (Aktarma) Cümleleri
- Cümle Analizi (Cümle Değerlendirme)
- Cümlenin Yapısı
- Cümle Tamamlama
- Cümle Oluşturma
- Paragrafın Yapısı
- Paragrafın Bölümleri ve Boşluk Tamamlama
- Düşüncenin Akışını Bozan Cümleler
- Paragrafı İkiye Bölme
- Paragraf Oluşturma
- Paragrafta Yer Değiştirme
- Paragrafın İçeriği
- Ana Düşünce
- Yardımcı Düşünceler
- Paragrafta Anlatım Biçimleri
- Açıklayıcı Anlatım
- Tartışmacı Anlatım
- Öyküleyici Anlatım
- Betimleyici Anlatım
- Düşünceyi Geliştirme Yolları
- Tanımlama
- Karşılaştırma
- Örnekleme
- Sesler
- Ünlü Sesler ve Ünlü Uyumları
- Ünsüz Sesler
- Ses Olayları
- Ünsüz Değişimi - Yumuşama
- Ünsüz Benzeşmesi (Sertleşme)
- Ses Düşmesi
- Ses Türemesi
- Ulama
- Dudak Ünsüzlerinin Benzeşmesi
- Ünlü Daralması
- Kökte Ünlü Değişimi
- Yardımcı Sesler
- Kök ve Gövde
- Ekler
- Yapım Ekleri
- Çekim Ekleri
- Yapılarına Göre Sözcükler
- İsim (Ad)
- Varlıkların Türüne Göre İsimler
- Varlıkların Sayılarına Göre İsimler
- İsmin Hâlleri
- İsim Tamlamaları
- Zamir (Adıl)
- Kişi Zamirleri
- İşaret Zamirleri
- Belgisiz Zamirler
- Soru Zamirleri
- İlgi Zamiri (Aitlik Eki)
- Sıfat (Ön Ad)
- Niteleme Sıfatları
- Belirtme Sıfatları
- Adlaşmış Sıfatlar
- Zarf (Belirteç)
- Durum Zarfları
- Yer-Yön Zarfları
- Zaman Zarfları
- Ölçü-Miktar Zarfları
- Soru Zarfları
- Edat (İlgeç)
- Bağlaç
- Ünlem
- Fiil (Eylem)
- İş (Kılış) Fiilleri
- Oluş Fiileri
- Durum Fiileri
- Fiillerde Kip
- Fiillerde Kişi
- Fiillerde Olumsuzluk
- Fiillerde Anlam (Zaman) Kayması
- Fiillerde Çatı
- Fiilimsiler
- Fiilimsi Grupları
- Yardımcı Fiiller
- Ek Fiil (Ek-Eylem)
- Cümle Türleri
- Yüklemlerine Göre Cümleler
- Öge Dizilişine Göre Cümleler
- Yapılarına Göre Cümleler
- Cümlenin Ögeleri
- Yüklem
- Özne
- Nesne
- Dolaylı Tümleç
- Zarf Tümleci
- Edat Tümleci
- Büyük Harflerin Kullanıldığı Yerler
- Kısaltmaların Yazımı
- Sayıların Yazımı
- Deyimlerin ve İkilemelerin Yazımı
- Birleşik Kelimelerin Yazımı
- Bitişik Yazılan Birleşik Kelimeler
- Ayrı Yazılan Birleşik Kelimeler
- Yabancı Özel Adların Yazımı
- Ses Olaylarıyla İlgili Yazım Kuralları
- Nokta ( . )
- Virgül ( , )
- Noktalı Virgül ( ; )
- İki Nokta ( : )
- Üç Nokta ( ... )
- Soru İşareti ( ? )
- Ünlem İşareti ( ! )
- Kısa Çizgi ( - )
- Uzun Çizgi (-)
- Tırnak İşareti ( " " )
- Parantez ( )
- Anlama Dayalı Anlatım Bozuklukları
- Gereksiz Ek ve Sözcük Kullanımı
- Çelişen Sözcüklerin Bir Arada Kullanımı
- Yanlış Ek ve Sözcük Kullanımı
- Sözcüğün Yanlış Yerde Kullanımı
- Deyim-Atasözü Yanlışları
- Anlam Belirsizliği
- Mantık Hataları
- Dil Bilgisine Dayalı Anlatım Bozuklukları
- Fiil ve Yüklem Yanlışları
- Özne - Yüklem Uyuşmazlığı
- Özne Eksikliği
- Nesne Eksikliği
- Dolaylı Tümleç Eksikliği
- Zarf ve Edat Tümleci Eksikliği
- Tamlama Yanlışları
- Çatı Uyuşmazlığı
benzersor mobilde yayında
Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.
KPSS Lisans soru çözme rehberi