KPSS Lisans · Türkçe

Olumsuz Cümleler Konu Anlatımı

Olumsuz Cümleler konusunun özeti ve anlatımı — KPSS Lisans Türkçe dersi. Özet her zaman ücretsiz.

Kısaca

Olumsuz cümle, temel yargının gerçekleşmediğini veya bir varlık, nitelik ya da ilişkinin bulunmadığını bildirir. Fiil cümlesinde -ma/-me eki, isim cümlesinde değil ve yokluk bildiren yok sık kullanılan araçlardır; fakat biçim ile anlam ayrı denetlenir. “Ne aradı ne sordu.” biçimsel olumsuzluk eki taşımadığı hâlde anlamca olumsuzdur; “Çalışmıyor değil.” iki olumsuz unsur nedeniyle olumlu bir yargıya yaklaşır. Cümlede olumsuz anlamlı bir sözcüğün bulunması, temel yüklemi kendiliğinden olumsuz yapmaz: “Yaralanmadan kazayı atlattı.” cümlesinin ana yargısı olumludur. Soru çözerken önce yüklem, sonra olumsuzluk aracı, en son cümlenin bağlamdaki gerçek iletisi belirlenmelidir.

Bu özet her zaman ücretsizdir ve giriş yapmadan okunabilir.

Özet: Sesli anlatım yakında

Bu konuyu PDF ders notlarında da çalış

KPSS Lisans konu yapraklarının tamamını içeren ücretsiz ders notu PDF’ini indirip çevrim dışı tekrar edebilirsin. Bu yaprak PDF kitapçığın kapsam tablosunda yer alır; uygulamadaki soru ve sesli anlatım katmanları ayrıca sunulur.

KPSS Lisans ders notları PDF’ini indir

Konu Anlatımı

Tam anlatım: Sesli anlatım yakında

Cümlenin olumluluk veya olumsuzluğu, temel yargının gerçekleşip gerçekleşmediğine göre belirlenir.

Konunun güçlüğü, olumsuzluk biçimi ile cümlenin ilettiği anlamın her zaman aynı yönde olmamasıdır.

Biçimsel olumsuzluk

Fiil yükleminde -ma/-me eki eylemin gerçekleşmediğini bildirir: “Toplantıya katılmadı.” İsim yükleminde değil kullanılır: “Bu bilgi doğru değil.” Yok sözcüğü de bulunmama yargısı kurar: “Masada dosya yok.” Yüklemdeki olumsuzluk soru, zaman ve kişi ekleriyle birlikte görülebilir: gelmeyecek miydi?

Anlamca olumsuzluk

Bazı cümlelerde biçimsel olumsuzluk eki bulunmaz, fakat yargı gerçekleşmeme anlamı taşır:

  • Ne bizi aradı ne bir haber gönderdi.
  • Onun bu kararı kabul ettiği yok.
  • Böyle bir davranışa izin verilir mi?

Son örneğin olumsuzluğu bağlama ve sözlü anlatımdaki vurguya bağlıdır; her soru cümlesi olumsuz sayılmaz.

İki olumsuz unsur

Bir cümlede iki olumsuz unsur birbirini etkileyebilir. “Bu işi yapamaz değilim.” ifadesi, yapabilme anlamına yaklaşır. “Kimse gelmedi.” cümlesinde ise kimse ile olumsuz yüklem birlikte tek bir olumsuz yargı kurar; matematikteki gibi her iki görünüm otomatik olarak olumlu sonuç vermez.

Kalıbın Türkçedeki kullanımına bakılmalıdır.

Ana yargı ile yan anlamı ayırın

“Yaralanmadan kazayı atlattı.” cümlesinde yaralanma gerçekleşmemiştir; ancak temel yüklem atlattı olumlu çekimdedir ve ana yargı gerçekleşmiştir. “Başarısız oldu.” sözcükçe olumsuz çağrışım taşısa da yüklem biçimce olumludur.

İyi-kötü değerlendirmesi ile dil bilgisel olumluluk aynı ölçüt değildir.

Çözüm sırası şöyledir: yüklemi ve ana yargıyı bul, -ma/-me, değil ve yok gibi araçları belirle, iki olumsuz unsurun birlikte verdiği anlamı kontrol et, soru veya alay anlamı varsa bağlamı oku.

Böylece tek bir olumsuz sözcükten hareketle bütün cümleyi yanlış sınıflandırma önlenir.

Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Sesli anlatım ve soru çözümü uygulamada

Olumsuz Cümleler anlatımının tamamı bu sayfada ücretsiz okunur; sesli anlatımı, çevrimdışı indirmesi ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.

Türkçe dersindeki diğer konular

Bu Konunun Sınavdaki Ağırlığı

Olumsuz Cümleler konusu KPSS Lisans Genel Yetenek düzeyindeki Türkçe dersine bağlıdır. Bu ders için doğrulanmış bir ağırlık verisi bulunmadığından burada bir oran yayımlamıyoruz.

Kaynak: benzersor müfredat analizi. Bu yüzdeler benzersor’un kendi müfredat analizinden gelir: her dersin müfredatta kapsadığı konu ve alt konu sayısı ile kapsam genişliği ölçülür, ders bazında yüzdeye çevrilir ve sınav düzeyi içinde %100’e tamamlanır. Resmî bir soru dağılımı değildir; sınavda kaç soru çıkacağını göstermez ve sınav kurumunun yayımladığı bir veri değildir.

SSS

Sık Sorulan Sorular

Olumsuz Cümleler, KPSS Lisans Genel Yetenek düzeyindeki Türkçe dersinin konularından biridir. Aynı dersin diğer konularına bu sayfanın altındaki konu listesinden geçebilirsiniz.

Evet, bu konunun yayımlanan anlatımının tamamı bu sayfada yer alır. Sesli anlatım, çevrimdışı indirme ve konuya bağlı soru çözümü benzersor uygulamasında devam eder.

Türkçe dersi için doğrulanmış bir ağırlık verisi bulunmuyor; doğrulanmamış bir oran yayımlamıyoruz. Dersin kapsamını konu listesinden takip edebilirsiniz.

Önce özeti okuyup konunun ne hakkında olduğunu netleştirin, sonra anlatımı baştan sona takip edin. Anlatımı bitirir bitirmez aynı konudan soru çözün: konuyu okumaktan çok, okuduktan hemen sonra hatırlamaya çalışmak kalıcılığı belirler. Bir gün sonra sadece özeti tekrar okumak çoğu konu için yeterli olur.

Türkçe dersi bu sayfadaki konuyla birlikte 201 konu içerir. Tam liste sayfanın altındaki konu bağlantılarında ve dersin kendi sayfasında yer alır; oradan her konunun ücretsiz özetini tek sayfada okuyabilirsiniz.

Türkçe dersindeki diğer konular

Bu ders toplam 201 konu içerir.

benzersor mobilde yayında

Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin
KPSS Lisans soru çözme rehberi
Premium'u 3 gün ücretsiz dene
App Store ve Google Play üzerinden güvenli abonelik
İstediğin zaman iptal et, tüm cihazlarında aynı hesapla devam et

benzersor mobilde yayında

Sınav hazırlığını cebine taşı. Uygulamayı indir, Premium'u 3 gün ücretsiz dene ve istediğin zaman iptal et.

App Store'dan İndirinGoogle Play'den İndirin
Premium'u 3 gün ücretsiz dene
App Store ve Google Play üzerinden güvenli abonelik
İstediğin zaman iptal et, tüm cihazlarında aynı hesapla devam et
powered by